С витамини мавжуд маҳсулотларни кўпроқ истеъмол қилиш учун 7 сабаб

Саломатлик 8-02-2019

Муҳими – ҳаддан ошириб юбормаслик

С витамини – соғлиғимиз учун ўта муҳим ва зарур микроэлемент. Айниқса у организм томонидан мустақил тарзда ишлаб чиқарилмаслиги ҳисобга олинса, биз уни таом ва дори воситаларидан етарли миқдорда олишимиз лозим.

Мутахассислар С витаминини ҳар куни эркакларга 90 мг ва аёлларга 75 мг миқдорда истеъмол қилишни тавсия этадилар. Нима учун бундай қилиш кераклигига илмий исботланган етти сабаб эса қуйидагилар:

1. Сурункали касалликлар эҳтимолининг пасайиши

С витамини кучли антиоксидант бўлиб, организмнинг табиий ҳимоясини кучайтиради.

Антиоксидантлар – иммун тизимини қўллаб-қувватлайдиган моддалар бўлиб, улар ҳужайраларни зарарли молекула – эркин радикаллардан ҳимоя қилади.

Эркин радикаллар организмда тўпланиб, оксидланиш ҳолатини чақириши мумкин. У соғлом ҳужайраларнинг емирилишини юзага келтириб, охир-оқибат турли сурункали касалликларга олиб келади.

Тадқиқотлар С витаминининг рационда кўпайтирилиши қондаги антиоксидантлар даражасини учдан бир қисмга ошириши мумкинлигини кўрсатган. У организмга яллиғланиш жараёнлари билан мустақил курашишда ёрдам беради ва хавфли касалликлар эҳтимолини камайтиради. Масалан, юрак қон-томир касалликлари.

2. Қон босимининг ортишига қарши курашиш

Доимий юқори қон босими сурункали юрак касалликлари билан таҳдид қилади. Улар эса бутун дунёдаги ўлимнинг асосий сабабидир.

Тадқиқотчилар С витамини томирларга тинчлантирувчи таъсир кўрсатиб, қон босимини пасайтиришини аниқлашган.

Албатта, гипертоник касалликларда витаминларнинг ўзигагина таяниб қолиш керак эмас. У узоқ муддатли истиқболда ижобий таъсирини сақлаб қолиш қолмаслиги исботланмаган. Бироқ у томирлар тонусини қўллаб-қувватловчи аъло даражадаги восита.

3. Юрак касалликлари пайдо бўлиш хавфини камайтириш

Хавфли юрак касалликлари эҳтимолини оширувчи омиллар кўп. Масалан, юқори қон босими ва холестериннинг юқори даражаси. С витамини ана шу омиллар билан курашишда ёрдам беради ва уларнинг пайдо бўлиш эҳтимолини камайтиради.

Ўтказилган бир неча тадқиқотлар таҳлили С витаминини бир неча ҳафта давомида юқори дозаларда қабул қилган кишиларда бундай йўл тутмаганларга қараганда юрак касалликлари эҳтимоли тўртдан бир қисмга камроқ бўлганини кўрсатган.

4. Подаградан ҳимоя

Подагра – бўғимларнинг оғриқли яллиғланиши ва шишлар билан кечадиган касаллик. Унинг белгилари қонда сийдик кислоталари ошганида намоён бўлади.

Бу кислота организм ҳаётий фаолиятининг маҳсули саналади, бироқ у жуда кўпайиб кетса, кристалга айланади ва бўғимларда тўпланади. Ана шу ҳолат қаттиқ оғриқ хуружини чақиради.

Тадқиқотлар С витамини қондаги сийдик кислотасини камайтириши, оқибатда подагра хуружларидан ҳимоя қилишини кўрсатган.

5. Темир етишмовчилигининг олдини олиш

Темир – организмдаги муҳим элемент бўлиб, у қизил қон ҳужайраларини ҳосил қилиш ва кислород бутун организм бўйлаб етказилиши учун зарур.

С витамини эса темирнинг овқатдан яхши ўзлаштирилишига ҳисса қўшади. Келиб чиқиши ўсимлик бўлган маҳсулотлардаги микроэлементни С витамини организм томонидан сингдирилиш учун енгил шаклга айлантиради. Бу темирнинг асосий манбаи бўлган гўштни истеъмол қилмайдиганлар учун муҳим.

Умуман олганда, С витаминини етарли миқдорда истеъмол қилиш анемиянинг пайдо бўлиш эҳтимолини камайтиради ва қондаги темирнинг етишмовчилигига мойиллиги бўлган кишилар учун айниқса фойдали.

6. Иммунитетни кўтариш

Иммун тизимида С витамини бир неча муҳим ролларни ўйнайди.

Организмни инфекциялардан ҳимоя қиладиган лейкоцитлар ёки оқ қон таначалари ишлаб чиқарилишини рағбатлантиради.

Лейкоцитларга эркин радикаллардан ҳимоя қилиб, янада самарали ишлашда ёрдам беради.

Терида антиоксидант сифатида фаол ҳаракатланади ва тери қопламларининг ҳимоя тизимларини мустаҳкамлайди.

Тери яраларининг битиш жараёнини тезлаштиради.

Бундан ташқари, организмдаги С витаминининг паст даражаси саломатлик ҳолатига бевосита боғлиқ. Масалан, пневмонияга чалинган беморларни ўрганишда мутахассислар унинг қўшимчалари тузалиш вақтини қисқартиришда ёрдам беришини аниқлашди.

Мисол учун, шамоллаш ҳолатида С витамини катталардатузалишни 8 фоизга, болаларда эса 14 фоизга тезлаштириши мумкин. Бироқ шамоллашнинг олдини олмайди.

7. Хотира ёмонлашувининг олдини олиш

Нормал фикр юритиш, маълумотларни эслаб қолиш ва эсга олиш каби қобилиятларнинг йўқотилиши амалий кўникмаларни қўллаш ва ҳатто кундалик одатий ҳаракатларни амалга ошира олмасликка олиб боради, бу ҳолат деменция деб аталади. Асосан ёши катта одамларда учрайди. Ундан дунёдаги жами 35 миллион киши азият чекади.

Сурункали яллиғланишлар келтириб чиқарадиган оксидланиш зўриқиши деменциянинг ривожланиш эҳтимолини оширади. Агар улар бош ва орқа мия, шунингдек асаб тизимининг бошқа муҳим органларига дахл қилса айниқса хавфлидир.

С витамини оксидланиш зўриқиши билан фаол курашишга қодир. Шунинг учун нормал ўйлаш ва маълумотни эслаб қолиш қобилияти ушбу микроэлементнинг етишмаслигига бевосита боғлиқ. Уни етарли миқдорда истеъмол қилиш эса ҳимоявий таъсир кўрсатади.

Олимлар сунъий қўшимчалар ёки махсус витаминлаштирилган парҳездан қай бири фойдалироқ экани борасида турлича фикрдалар. Бироқ агар сиз С витаминига бой рационга амал қилсангиз, қўшимча сифатида дори воситаларини қабул қилиш шарт эмас.

Чунки унинг организмда ортиқча миқдори кўз касалликлари пайдо бўлишининг эҳтимолини ошириши мумкин. Шунинг учун витаминларни юқори дозаларда қабул қилишдан аввал доим шифокор билан маслаҳатлашиш керак.



МАҚОЛА МАНЗУР КЕЛГАН БЎЛСА ДЎСТЛАРИНГИЗ БИЛАН ҲАМ БЎЛИШИНГ

МАЗКУР БЎЛИМДАН ЭНГ СЎНГГИ МАҚОЛАЛАР



Изоҳлар

Изоҳингиз учун раҳмат. Тез орада сайт маъмурияти уни кўриб чиқиб, чоп этади.
Изоҳ ёзиш

Биринчилардан бўлиб изоҳ қолдиринг!

Биз сизга дунёнинг гўзаллигини эслатиб турамиз. Ишдан, мактабдан ва кўчадаги бошқа юмушлардан ҳориб уйга қайтганингизда, сизни ҳаётнинг оддий ва одатий ташвишларидан бироз чалғита олсак, ютуғизмиз шудир бизнинг.
Яндекс.Метрика

© 2019 XABARDOR.UZ