$
12010.45 UZS
-13.16
₽
145.64 UZS
0.1
€
13200.69 UZS
-36.1
31° Кечаси 18°

Марсда космонавтлар фойдаланиши мумкин бўлган сув манбайи топилди

22:08 / 04.01.2023

“Curiosity” ровери томонидан олинган эски суратлар Марс сайёрасидаги ёриқлар атрофида очиқ рангли тошларни аниқлади. Ушбу материалларнинг намуналари илгари ровердаги ускуналар ёрдамида тўпланган. Ушбу тадқиқотда Аризона университети тадқиқотчилари янги усуллардан фойдаланган ҳолда ушбу архив маълумотларини таҳлил қилишди. Улар бу енгил тошларда “опал” (таркибида сув сақлайдиган коллоидли кремний оксидидан иборат минерал) борлигини тасдиқлашга муваффақ бўлишди.

“Опал” сув кремнийга бой жинсларни оксидлаганда ҳосил бўлади. Олинган эритма тошнинг ёриқлари ва ораларига жойлашади. Вақт ўтиши билан у қаттиқ минералга айланади. У булутли ҳолда кўриниши ва ёрқин бўлиши мумкин. Бугунги кунда “опал” асосан Австралия ёки Эфиопиядан олинади.

“Архив маълумотларини янги таҳлилимиз биз миссияда анча кейин кузатилган барча носозликлар ўртасида ажойиб ўхшашликни кўрсатди. Ушбу рифт тармоқлари жуда кенг тарқалган ва, эҳтимол, “опал” билан тўлиб-тошганини кўриш ажойиб эди”, – дейди тадқиқот муаллифларидан бири Травис Габриэль.

Аслида, бу биринчи марта Марс сайёрасида “опал” моддаси топилиши эмас. 2008 йилда “Mars Reconnaissance Orbiter” қизил сайёранинг бир нечта минтақаларида гидратланган кремний конлари билан боғлиқ бўлган катта рангпар доғларни аниқлади. Энди бу материал илгари ўйланганидан кўра кўпроқ тарқалганга ўхшайди.

“Опал”нинг топилиши катта воқеа ҳисобланади. Ахир, бу Марсда сув жуда узоқ вақт олдин пайдо бўлганидан далолат беради. Ҳатто сирт қуриб, у ерда яшаши мумкин бўлган ҳар қандай микроблар учун яроқсиз бўлганидан кейин ҳам, сирт остидаги шароитлар узоқ вақт давомида истеъмолга яроқли бўлиб қолиши мумкин.

Бу “Curiosity” ва унинг вориси, ҳозирда “опал” материалига бой бўлган Жезеро кратери кўлида ҳаёт белгиларини қидираётган “Perseverance” ровери учун яхши янгилик.

“Опал”нинг яна бир қиймати шундаки, у келажакдаги космонавтлар миссиялари учун фойдали сув манбайи бўлиши мумкин. Назарий жиҳатдан, агар тош эзилиб, қиздирилса, кристалл структурадан сув чиқарилиши мумкин.

Аввалроқ, “Geophysical Research Planets” журналида чоп этилган “Curiosity” роверининг 2019 йил январидан 2021 йил январигача тўплаган маълумотларига асосланган топилмалар Марс қандай қилиб иссиқ ва нам сайёрадан совуқ ва қуруқ сайёрага айланиши ҳақидаги саволларга аниқ жавоб бериши мумкинлиги хабар қилинган эди.


Бу ҳам қизиқ

Сохта меҳнат шартномалари сабаб 50 дан ортиқ ўзбекистонликка Хорватия визаси берилмади

Сохта меҳнат шартномалари сабаб 50 дан ортиқ ўзбекистонликка Хорватия визаси берилмади

Хорватияда ишлаш учун виза олишга мурожаат қилган 50 нафардан ортиқ Ўзбекистон фуқаросининг меҳнат шартномалари сохта экани …
15:16 / 18.11.2026
Туркияда ҳайдовчиси юрак хуружига учраган микроавтобус денгизга қулади: бир киши ҳалок бўлди

Туркияда ҳайдовчиси юрак хуружига учраган микроавтобус денгизга қулади: бир киши ҳалок бўлди

Туркиянинг Баликесир вилояти Айвалик туманида ҳайдовчиси юрак хуружига учраган микроавтобус денгизга қулади. Ҳодиса оқибатид…
15:13 / 18.11.2026
Тошкентда Nexia-3 дарахтга урилди: уч киши ҳалок бўлди

Тошкентда Nexia-3 дарахтга урилди: уч киши ҳалок бўлди

Тошкент шаҳри Чилонзор туманида Nexia-3 автомобилининг дарахтга урилиши оқибатида уч киши ҳалок бўлди. Бу ҳақда пойтахт ИИББ…
10:35 / 17.11.2026
Тошкентда икки йигит 40 минг сўм учун фуқарога пичоқ ўқталди

Тошкентда икки йигит 40 минг сўм учун фуқарога пичоқ ўқталди

Тошкент шаҳридаги Олмазор метро бекати яқинида икки нафар йигит фуқарони пичоқ билан қўрқитиб, ундан 40 минг сўм пулни торти…
13:50 / 16.11.2026
Қариндоши ва ҳамкасбини сохта айбловлар билан судлатган эркак 9 йилга қамалди

Қариндоши ва ҳамкасбини сохта айбловлар билан судлатган эркак 9 йилга қамалди

Тошкент вилоятининг Бўка туманида қариндоши ва ҳамкасбига қарши сохта айбловлар уюштириб, уларнинг судланишига сабаб бўлган …
09:23 / 18.11.2026

10:58 / 18.11.2026
Сурхондарёда 20 сотих давлат ерини 500 млн сўмга сотмоқчи бўлган шахс ушланди

Сурхондарёда 20 сотих давлат ерини 500 млн сўмга сотмоқчи бўлган шахс ушланди

Сурхондарё вилоятининг Денов туманида давлат захирасидаги 20 сотих яйлов ерини 500 миллион сўмга сотишни ваъда қилган фуқаро…
10:16 / 17.11.2026
Саида Мирзиёева “Aman Group” ва “Capital Group” раҳбарлари билан учрашди

Саида Мирзиёева “Aman Group” ва “Capital Group” раҳбарлари билан учрашди

Саида Мирзиёева Бухорода “Aman Group” раиси Владислав Доронин ҳамда “Capital Group” директорлар кенгаши раиси Павел Тё билан…
11:02 / 18.11.2026
Самарқандда чақалоғини 85 минг долларга сотмоқчи бўлган аёлга шартли жазо тайинланди

Самарқандда чақалоғини 85 минг долларга сотмоқчи бўлган аёлга шартли жазо тайинланди

Самарқанд шаҳрида тўрт кунлик ўғлини 85 минг долларга сотмоқчи бўлган аёлга суд ҳукми ўқилди. Жиноят ишлари бўйича Самарқанд…
10:54 / 18.11.2026
Путин, Трамп ва Си Сзинпин уч томонлама учрашув кун тартибини келиша олмади — ФТ

Путин, Трамп ва Си Сзинпин уч томонлама учрашув кун тартибини келиша олмади — ФТ

Россия, АҚШ ва Хитой етакчилари Владимир Путин, Доналд Трамп ва Си Сзинпиннинг 19-ноябрь куни Хитойнинг Шенчжен шаҳрида ўтка…
13:59 / 16.11.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!