$
11980.36 UZS
-30.09
₽
145.62 UZS
-0.02
€
13134.07 UZS
-66.62
31° Кечаси 18°

Марсда космонавтлар фойдаланиши мумкин бўлган сув манбайи топилди

22:08 / 04.01.2023

“Curiosity” ровери томонидан олинган эски суратлар Марс сайёрасидаги ёриқлар атрофида очиқ рангли тошларни аниқлади. Ушбу материалларнинг намуналари илгари ровердаги ускуналар ёрдамида тўпланган. Ушбу тадқиқотда Аризона университети тадқиқотчилари янги усуллардан фойдаланган ҳолда ушбу архив маълумотларини таҳлил қилишди. Улар бу енгил тошларда “опал” (таркибида сув сақлайдиган коллоидли кремний оксидидан иборат минерал) борлигини тасдиқлашга муваффақ бўлишди.

“Опал” сув кремнийга бой жинсларни оксидлаганда ҳосил бўлади. Олинган эритма тошнинг ёриқлари ва ораларига жойлашади. Вақт ўтиши билан у қаттиқ минералга айланади. У булутли ҳолда кўриниши ва ёрқин бўлиши мумкин. Бугунги кунда “опал” асосан Австралия ёки Эфиопиядан олинади.

“Архив маълумотларини янги таҳлилимиз биз миссияда анча кейин кузатилган барча носозликлар ўртасида ажойиб ўхшашликни кўрсатди. Ушбу рифт тармоқлари жуда кенг тарқалган ва, эҳтимол, “опал” билан тўлиб-тошганини кўриш ажойиб эди”, – дейди тадқиқот муаллифларидан бири Травис Габриэль.

Аслида, бу биринчи марта Марс сайёрасида “опал” моддаси топилиши эмас. 2008 йилда “Mars Reconnaissance Orbiter” қизил сайёранинг бир нечта минтақаларида гидратланган кремний конлари билан боғлиқ бўлган катта рангпар доғларни аниқлади. Энди бу материал илгари ўйланганидан кўра кўпроқ тарқалганга ўхшайди.

“Опал”нинг топилиши катта воқеа ҳисобланади. Ахир, бу Марсда сув жуда узоқ вақт олдин пайдо бўлганидан далолат беради. Ҳатто сирт қуриб, у ерда яшаши мумкин бўлган ҳар қандай микроблар учун яроқсиз бўлганидан кейин ҳам, сирт остидаги шароитлар узоқ вақт давомида истеъмолга яроқли бўлиб қолиши мумкин.

Бу “Curiosity” ва унинг вориси, ҳозирда “опал” материалига бой бўлган Жезеро кратери кўлида ҳаёт белгиларини қидираётган “Perseverance” ровери учун яхши янгилик.

“Опал”нинг яна бир қиймати шундаки, у келажакдаги космонавтлар миссиялари учун фойдали сув манбайи бўлиши мумкин. Назарий жиҳатдан, агар тош эзилиб, қиздирилса, кристалл структурадан сув чиқарилиши мумкин.

Аввалроқ, “Geophysical Research Planets” журналида чоп этилган “Curiosity” роверининг 2019 йил январидан 2021 йил январигача тўплаган маълумотларига асосланган топилмалар Марс қандай қилиб иссиқ ва нам сайёрадан совуқ ва қуруқ сайёрага айланиши ҳақидаги саволларга аниқ жавоб бериши мумкинлиги хабар қилинган эди.


Бу ҳам қизиқ

Яшнобод ҳокимлиги маҳалла раиси 900 доллар билан ушлангани ҳақидаги хабарни рад этди

Яшнобод ҳокимлиги маҳалла раиси 900 доллар билан ушлангани ҳақидаги хабарни рад этди

Яшнобод тумани ҳокимлиги маҳалла раиси тадбиркордан бино ажратиб бериш ва ижара шартномасини расмийлаштириш эвазига 900 АҚШ …
10:38 / 17.11.2026
Путин Украинага қарши урушни қишда ҳам тўхтатмоқчи эмас — NYT

Путин Украинага қарши урушни қишда ҳам тўхтатмоқчи эмас — NYT

Россия президенти Владимир Путин Украинага қарши ҳарбий ҳаракатларни қиш давомида ҳам давом эттиришни кўзламоқда. Бу ҳақда T…
09:38 / 19.11.2026
Путин, Трамп ва Си Сзинпин APEC саммитининг ялпи мажлисида нутқ сўзлади

Путин, Трамп ва Си Сзинпин APEC саммитининг ялпи мажлисида нутқ сўзлади

Россия президенти Владимир Путин, АҚШ президенти Дональд Трамп ва Хитой раиси Си Сзинпин Хитойда бўлиб ўтаётган Осиё-Тинч ок…
09:24 / 19.11.2026

10:58 / 18.11.2026
Самарқандда чақалоғини 85 минг долларга сотмоқчи бўлган аёлга шартли жазо тайинланди

Самарқандда чақалоғини 85 минг долларга сотмоқчи бўлган аёлга шартли жазо тайинланди

Самарқанд шаҳрида тўрт кунлик ўғлини 85 минг долларга сотмоқчи бўлган аёлга суд ҳукми ўқилди. Жиноят ишлари бўйича Самарқанд…
10:54 / 18.11.2026
Трампга суиқасд уюштириш режасида қатнашган покистонлик 27 йилга қамалди

Трампга суиқасд уюштириш режасида қатнашган покистонлик 27 йилга қамалди

Эрон ҳукумати билан алоқалари бўлган покистонлик Осиф Мерчант АҚШ президенти Дональд Трамп ва бошқа америкалик сиёсатчиларга…
10:51 / 18.11.2026
“Кокош” ва унинг дугоналарига чиқарилган ҳукм юзасидан Тошкент шаҳар судлари изоҳ берди

“Кокош” ва унинг дугоналарига чиқарилган ҳукм юзасидан Тошкент шаҳар судлари изоҳ берди

Тошкент шаҳар судлари блогер Комила Абдуқодирова (“Кокош”), актриса Барчин Ғофурова ва блогер Ниҳола Ражабовага нисбатан чиқ…
15:21 / 18.11.2026
Хитойда Си Сзинпиннинг Путин ва Трампга муносабати ОАВ эътиборини тортди

Хитойда Си Сзинпиннинг Путин ва Трампга муносабати ОАВ эътиборини тортди

Хитойда ўтказилаётган APEC саммити доирасида Хитой раиси Си Сзинпиннинг Россия президенти Владимир Путин ва АҚШ президенти Д…
09:28 / 19.11.2026
Косово собиқ президенти Ҳошим Тачига яна қамоқ жазоси тайинланди

Косово собиқ президенти Ҳошим Тачига яна қамоқ жазоси тайинланди

Косовонинг собиқ президенти Ҳошим Тачи гувоҳларга босим ўтказиш ва суд жараёнига тўсқинлик қилишда айбдор деб топилиб, 1 йил…
10:14 / 19.11.2026
Наманганда 14 та телефонни ўғирламоқчи бўлган 18 ёшли йигит ушланди

Наманганда 14 та телефонни ўғирламоқчи бўлган 18 ёшли йигит ушланди

Наманган вилоятининг Уйчи туманида телефон устахонасига эшик қулфини бузиб кириб, 14 та телефонни ўғирламоқчи бўлган 18 ёшли…
09:47 / 18.11.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!