$
12165.24 UZS
-25.19
159.42 UZS
-2.67
14330.65 UZS
-32.11
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Сурхондарёда ўтказилган медиа ҳафталик муваффақиятли якунланди

Сурхондарёда ўтказилган медиа ҳафталик муваффақиятли якунланди

Ушбу лойиҳа оддий тадбир эмас, балки иштирокчилар учун ҳақиқий тажриба майдонига айланди.
15:07 / 18.04.2026
О‘рта Чирчиқда уй портлаши оқибатида 4 киши ҳалок бўлди

О‘рта Чирчиқда уй портлаши оқибатида 4 киши ҳалок бўлди

Тошкент вилояти Урта Чирчиқ тумани ҳудудида жойлашган хонадонда юз берган портлаш оқибатида бир оиладан 4 киши ҳаётдан кўз ю…
12:41 / 17.04.2026
Россия Украинага ракета ҳужумларини уюштирди

Россия Украинага ракета ҳужумларини уюштирди

Кеча тунда Россия Украина бўйлаб йирик ракета ҳужумларини уюштирди. Ҳужумлар оқибатида Киев шаҳрини қуюқ туман қоплади. Росс…
15:14 / 16.04.2026
Россия АЗАЛ самолёти ҳалокати учун товон тўлайди

Россия АЗАЛ самолёти ҳалокати учун товон тўлайди

Озарбайжон ва Россия ташқи ишлар вазирликлари қўшма баёнот билан чиқиб, 2024-йил декабр ойида юз берган Озарбайжон ҳаво йўлл…
11:26 / 16.04.2026
Ер майдонларининг ноқонуний сотилиши билан боғлиқ ҳолатлар аниқланди

Ер майдонларининг ноқонуний сотилиши билан боғлиқ ҳолатлар аниқланди

Ер муносабатлари соҳасида қонунбузилиш ҳолатларига қарши курашиш йўналишида Давлат хавфсизлик хизматининг Қашқадарё вилояти …
17:32 / 18.04.2026
Ўзбекистонда уруш қатнашчиларига 30 млн сўмдан бир марталик пул тўланади

Ўзбекистонда уруш қатнашчиларига 30 млн сўмдан бир марталик пул тўланади

Ўзбекистонда 9 май — Хотира ва қадрлаш куни муносабати билан Иккинчи жаҳон уруши қатнашчилари ҳамда ногиронларини ижтимоий қ…
10:43 / 18.04.2026
Қурилиш чиқиндилари бўйича ўрганиш ишлари бошланди

Қурилиш чиқиндилари бўйича ўрганиш ишлари бошланди

Атроф-муҳитни муҳофаза қилиш ва чиқиндиларни тўғри бошқариш экологик барқарорликнинг муҳим шартларидан биридир.
10:35 / 16.04.2026
Жариманинг 50 фоизи 1 ойда тўланса, қолган қисми бекор қилинади no

Жариманинг 50 фоизи 1 ойда тўланса, қолган қисми бекор қилинади no

Президент қарорига кўра, эндиликда тадбиркорлар учун молиявий жарималарни тўлаш тартиби янада енгиллаштирилмоқда.
11:52 / 16.04.2026
Айрим тадбиркорлар 2030-йилгача солиқлардан озод қилинади

Айрим тадбиркорлар 2030-йилгача солиқлардан озод қилинади

Ўзбекистонда ногирон фарзандини кундузги парвариш хизматига берган ота-оналар учун ушбу хизматга ойига 3 миллион сўмгача бўл…
13:32 / 18.04.2026
18 апрель куни Ўзбекистоннинг айрим ҳудудларида ёмғир ёғади

18 апрель куни Ўзбекистоннинг айрим ҳудудларида ёмғир ёғади

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, куннинг биринчи ярмида бироз ёмғир ёғиши, момақалдироқ бўлиши мумкин.
16:37 / 17.04.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!