$
11952.10 UZS
36.46
145.21 UZS
-0.98
13779.58 UZS
30.12
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Эронда беш ой ичида илк бор Можтабо Хоманаий тасвирланган кадрлар намойиш этилди

Эронда беш ой ичида илк бор Можтабо Хоманаий тасвирланган кадрлар намойиш этилди

Эроннинг «Меҳр» давлат агентлиги март ойида олий раҳбар лавозимига тайинланганидан бери илк бор Можтабо Хоманаий акс этган в…
14:38 / 09.08.2026
Илҳом Алиев Доналд Трамп билан телефон орқали мулоқот қилди

Илҳом Алиев Доналд Трамп билан телефон орқали мулоқот қилди

8-август куни Озарбайжон Президенти Илҳом Алиев ва АҚШ Президенти Доналд Трамп ўртасида телефон орқали мулоқот бўлиб ўтди.
12:29 / 09.08.2026
Наманган шаҳри собиқ ҳокими Анвар Отахўжаев устидан суд бошланди

Наманган шаҳри собиқ ҳокими Анвар Отахўжаев устидан суд бошланди

Жиноят ишлари бўйича Ўзбекистон туман судида Наманган шаҳри собиқ ҳокими Анвар Отахўжаев ва яна беш нафар шахсга оид жиноят …
16:35 / 07.08.2026
Бугун, 7 август куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун, 7 август куни қандай об-ҳаво кузатилади?

7 АВГУСТГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ6 август соат 20 дан 7 август соат 20 гача
16:51 / 06.08.2026
Ўзбекистондаги давлат ташкилотлари серверларига киберҳужумлар аниқланди

Ўзбекистондаги давлат ташкилотлари серверларига киберҳужумлар аниқланди

Киберхавфсизлик марказининг UZCERT хизмати Ўзбекистондаги барча давлат ташкилотлари ҳамда хўжалик юритувчи субъектларни кибе…
14:56 / 09.08.2026
Туркиялик олимнинг “Мен таниган Ўзбекистон” китоби тақдим этилди

Туркиялик олимнинг “Мен таниган Ўзбекистон” китоби тақдим этилди

Ўзбекистон мустақиллигининг 35 йиллиги муносабати билан туркиялик таниқли олим Кемал Явуз Атаманнинг “Мен таниган Ўзбекистон…
16:30 / 07.08.2026
Тошкент аэропорти ташқарисида авиаҳалокат бўйича кенг кўламли ўқув машғулоти ўтказилди

Тошкент аэропорти ташқарисида авиаҳалокат бўйича кенг кўламли ўқув машғулоти ўтказилди

7 август куни Тошкент халқаро аэропорти ташаббуси билан Тошкент вилоятининг Ўрта Чирчиқ туманида парвозлар хавфсизлигини таъ…
16:58 / 08.08.2026
Бугун, 8 август куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун, 8 август куни қандай об-ҳаво кузатилади?

8 АВГУСТГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ7 август соат 20 дан 8 август соат 20 гача
16:45 / 07.08.2026
Россияда қийин вазиятга тушган 597 нафар ўзбекистонлик ватанга қайтарилди

Россияда қийин вазиятга тушган 597 нафар ўзбекистонлик ватанга қайтарилди

Миграция агентлиги маълумотига кўра, Россияда қийин вазиятга тушиб қолган 597 нафар Ўзбекистон фуқароси ватанга қайтарилди. …
09:26 / 07.08.2026
Беҳруз Каримов Швейсариянинг “Лугано” клубига ўтди

Беҳруз Каримов Швейсариянинг “Лугано” клубига ўтди

Ўзбекистон миллий терма жамоаси ва “Сурхон” клуби ҳимоячиси Беҳруз Каримов фаолиятини Швейсариянинг “Лугано” клубида давом э…
14:36 / 08.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!