$
12001.71 UZS
-46.33
152.87 UZS
-0.41
13984.39 UZS
-78.08
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Эрон ҳаво ҳудуди ёпилиши фонида Ўзбекистон рейслари жўнаш аэропортларига қайтди

Эрон ҳаво ҳудуди ёпилиши фонида Ўзбекистон рейслари жўнаш аэропортларига қайтди

Эрон ҳаво ҳудуди ёпилгани сабабли 15 январь куни Ўзбекистондан учган ва Ўзбекистонга учаётган бир қатор авиарейслар жўнаш аэ…
09:16 / 15.01.2026
“Ўзгидромет” 6 та вилоятда қор кўчиш хавфини эълон қилди

“Ўзгидромет” 6 та вилоятда қор кўчиш хавфини эълон қилди

Хабарда маълум қилинишича, 16—19 январь кунлари кутилаётган ёғингарчилик ҳамда ҳаво ҳароратининг ўзгаришлари сабабли республ…
11:35 / 15.01.2026
BBC Трампнинг 10 млрд долларлик туҳмат даъвосини бекор қилишни сўрамоқда

BBC Трампнинг 10 млрд долларлик туҳмат даъвосини бекор қилишни сўрамоқда

Британиянинг BBC телерадиокомпанияси АҚШ президенти Доналд Трамп томонидан қўзғатилган 10 миллиард долларлик туҳмат даъвосин…
17:42 / 14.01.2026
Фаластиннинг Ўзбекистондаги янги элчиси тайинланди

Фаластиннинг Ўзбекистондаги янги элчиси тайинланди

“Фаластиннинг Ўзбекистондаги янги тайинланган элчиси Ваилл Аҳмед Баттрехи жанобларининг ишонч ёрлиқлари нусхаларини қабул қи…
10:01 / 15.01.2026
Хавфсизлик камари тақишни чекловчи касалликлар рўйхати тасдиқланди

Хавфсизлик камари тақишни чекловчи касалликлар рўйхати тасдиқланди

“Саломатлиги хавфсизлик камари тақиш имконини бермайдиган касалликлар” рўйхати Адлия вазирлигида давлат рўйхатидан ўтказилди.
17:30 / 14.01.2026
Миср гепатит “С” га қарши дори воситасини Ўзбекистонда ишлаб чиқаришни режалаштирмоқда

Миср гепатит “С” га қарши дори воситасини Ўзбекистонда ишлаб чиқаришни режалаштирмоқда

Президент иштирокидаги видеоселекторда мутасаддиларга ушбу лойиҳаларни бошлаш топширилди.
18:02 / 15.01.2026
Эрон ҳаво ҳудудини ёпди

Эрон ҳаво ҳудудини ёпди

Эрон расмийлари фуқаро авиацияси учун мамлакат ҳаво ҳудудини ёпиш ҳақида расмий билдиришнома (НОТАМ) эълон қилди.
08:26 / 15.01.2026
Гренландия АҚШга тегишли бўлмайди — Йенс-Фредерик Нильсен

Гренландия АҚШга тегишли бўлмайди — Йенс-Фредерик Нильсен

Гренландия бош вазири мамлакатнинг қатъий позициясини билдирди.
09:35 / 14.01.2026
Таиландда кран поезд устига қулаб тушиши оқибатида 22 киши ҳалок бўлди

Таиландда кран поезд устига қулаб тушиши оқибатида 22 киши ҳалок бўлди

Таиландда тезюрар темирйўл тармоғи қурилишида фойдаланилаётган кран поезд устига қулаб тушди. Ҳодиса оқибатида поезд рельсда…
13:07 / 14.01.2026
Эрондаги намойишларда ўзбекистонликлар жабрланмаган — ТИВ

Эрондаги намойишларда ўзбекистонликлар жабрланмаган — ТИВ

Бурхонов, шунингдек, Эронда бўлиб турган Ўзбекистон фуқароларидан митинг ва намойишларда иштирок этмасликни, одамлар кўп тўп…
10:33 / 14.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!