$
12088.98 UZS
23.49
154.47 UZS
-1.19
13801.99 UZS
47.33
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Жазирама сабаб Сурхондарёда оғир юк машиналари ҳаракати чекланди

Жазирама сабаб Сурхондарёда оғир юк машиналари ҳаракати чекланди

Сурхондарё вилоятида аномал иссиқ сабаб оғир юк автомобиллари ҳаракатига вақтинчалик чеклов жорий этилди. Бу ҳақда вилоят ҳо…
15:03 / 14.07.2026
Сирдарёда 1,5 млрд сўмлик табиий газдан ноқонуний фойдаланган метан “заправка” аниқланди

Сирдарёда 1,5 млрд сўмлик табиий газдан ноқонуний фойдаланган метан “заправка” аниқланди

Сирдарё вилоятида табиий газдан ноқонуний фойдаланган автомобилларга газ тўлдириш компрессор шохобчаси (АГТКШ) фош этилди. Б…
15:07 / 14.07.2026
Бу йил ўқишни кўчиришда сертификатлар инобатга олинади

Бу йил ўқишни кўчиришда сертификатлар инобатга олинади

Жорий йилдан бошлаб хорижий ва нодавлат олий таълим ташкилотларидан давлат ОТМларига ўқишни кўчиришда миллий ва халқаро серт…
17:11 / 13.07.2026
Бухорода ҳам боғчалар вақтинча ёпилди

Бухорода ҳам боғчалар вақтинча ёпилди

Бухоро вилоятида ҳаво ҳарорати 44–45 даражагача кўтарилиши кутилаётгани сабабли барча мактабгача таълим ташкилотлари фаолият…
16:37 / 15.07.2026
ЖССТ Ўзбекистонни зилзила хавфи ҳақида огоҳлантирди

ЖССТ Ўзбекистонни зилзила хавфи ҳақида огоҳлантирди

Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ) Ўзбекистон ва Марказий Осиёнинг айрим ҳудудлари юқори сейсмик фаоллик зонасида жойлаш…
16:00 / 14.07.2026
14-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ 13-июль соат 20:00 дан 14-июль соат 20:00 гача ТОШКЕНТ ШАҲРИ Ҳаво бироз булутли бўлади, ёғингарчилик кутилмайди.

14-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ 13-июль соат 20:00 дан 14-июль соат 20:00 гача ТОШКЕНТ ШАҲРИ Ҳаво бироз булутли бўлади, ёғингарчилик кутилмайди.

Шамол шарқдан 3-8 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 24-26°, кундузи 38-40° бўлади. ҚОРАҚАЛПОҒИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ, ХОРАЗМ ВИЛ…
17:16 / 13.07.2026
Лукашенко ўзбекистонликларни Беларусга ишга жалб этиш тартибини тушунтирди

Лукашенко ўзбекистонликларни Беларусга ишга жалб этиш тартибини тушунтирди

Беларус президенти Александр Лукашенко мамлакатга меҳнат мигрантларини жалб қилиш тартиби ва уларга қўйиладиган талаблар ҳақ…
14:55 / 14.07.2026
Жазирамада иш берувчилар учун мажбурий талаблар эълон қилинди

Жазирамада иш берувчилар учун мажбурий талаблар эълон қилинди

Ўзбекистонда кузатилаётган аномал иссиқ муносабати билан Меҳнат инспекцияси очиқ ҳавода ишловчи ходимларни ҳимоя қилиш бўйич…
11:29 / 15.07.2026
Навоийдаги айрим боғчалар аномал иссиқ сабаб вақтинча ёпилди

Навоийдаги айрим боғчалар аномал иссиқ сабаб вақтинча ёпилди

Навоий вилоятининг айрим давлат мактабгача таълим ташкилотлари аномал иссиқ сабаб 4 кунга ўз фаолиятини тўхтатди.
15:57 / 14.07.2026
Беларусдаги тергов ҳибсхонасида ўзбекистонлик аёл фарзандли бўлди

Беларусдаги тергов ҳибсхонасида ўзбекистонлик аёл фарзандли бўлди

Беларусдаги тергов ҳибсхонасида сақланаётган ўзбекистонлик аёлнинг фарзанди дунёга келди. Чақалоқ зарур ҳуқуқий ва консуллик…
15:13 / 15.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!