$
12006.39 UZS
-28.87
150.44 UZS
-1.02
13765.33 UZS
54.76
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Қирғизистон ва Ўзбекистон чегарасида ер ости туннель топилди

Қирғизистон ва Ўзбекистон чегарасида ер ости туннель топилди

Қирғизистоннинг Боткен вилоятида Ўзбекистон билан чегарадош ҳудудда контрабанда мақсадида фойдаланилган бўлиши мумкин бўлган…
14:25 / 30.07.2026
Япониядаги кучли зилзила қурбонлари сони 13 нафарга етди

Япониядаги кучли зилзила қурбонлари сони 13 нафарга етди

Япониянинг жанубида содир бўлган 7,1 магнитудали зилзила оқибатида ҳалок бўлганлар сони 13 нафарга етди. Қутқарувчилар вайро…
10:27 / 29.07.2026
30-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ

30-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ

29 июль соат 20:00 дан 30 июль соат 20:00 гача
17:41 / 29.07.2026
Uzbek Gift Contest  танловига аризалар қабул қилинмоқда

Uzbek Gift Contest танловига аризалар қабул қилинмоқда

Туризм қўмитаси, “Ҳунарманд” уюшмаси ҳамда Бадиий академия ҳамкорлигида миллий ҳунармандчилик маҳсулотларини замонавий турис…
11:28 / 29.07.2026
1 август кунги об-ҳаво маълумоти

1 август кунги об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво кам булутли бўлади, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 3–8 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 24–26…
17:49 / 31.07.2026
7 йил даволанган Қизил китобдаги бўз эчкемар табиатга қўйиб юборилди

7 йил даволанган Қизил китобдаги бўз эчкемар табиатга қўйиб юборилди

Самарқанд вилоятининг Нуробод туманида етти йил давомида реабилитация марказида парвариш қилиниб, даволанган Қизил китобга к…
14:51 / 29.07.2026
Тошкентнинг 4 та кириш қисмида рамзий дарвозалар қурилади

Тошкентнинг 4 та кириш қисмида рамзий дарвозалар қурилади

Президент қарорига кўра, 2027 йил охиригача Тошкент шаҳрининг 4 та асосий кириш қисмида рамзий дарвозалар барпо этилади.
14:17 / 30.07.2026
Носир ал-Хелаифи ФИФА президентлигига номзод сифатида муҳокама қилинмоқда

Носир ал-Хелаифи ФИФА президентлигига номзод сифатида муҳокама қилинмоқда

Европа футбол доираларида Франциянинг ПСЖ клуби президенти Носир ал-Хелаифини ФИФА президентлиги учун эҳтимолий номзод сифат…
09:31 / 31.07.2026
Косон тумани Маҳаллалар уюшмаси бўлими бошлиғига хизмат текшируви тайинланди

Косон тумани Маҳаллалар уюшмаси бўлими бошлиғига хизмат текшируви тайинланди

Қашқадарё вилоятининг Косон тумани Маҳаллалар уюшмаси бўлими бошлиғи Убайдулла Очиловга фуқарога нисбатан қўпол муомаласи ор…
14:39 / 29.07.2026
Тошкентда “Ҳудудгазтаъминот” ва “Технопарк” мансабдорлари 19,9 млрд сўмлик талон-торожда гумон қилинмоқда

Тошкентда “Ҳудудгазтаъминот” ва “Технопарк” мансабдорлари 19,9 млрд сўмлик талон-торожда гумон қилинмоқда

Тошкент шаҳрида 19,9 миллиард сўмлик бюджет маблағларини талон-торож қилиш ҳолати фош этилди. Бу ҳақда Бош прокуратура ҳузур…
15:26 / 31.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!