$
11937.60 UZS
-37.19
159.47 UZS
-0.17
13961.02 UZS
-47.09
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Андижонда ноқонуний ер савдоси фош этилди

Андижонда ноқонуний ер савдоси фош этилди

Андижон вилоятида ер билан боғлиқ ноқонуний ҳолат фош этилди.
10:23 / 01.05.2026
Ўзбекистонликлар Франсияда мавсумий иш билан таъминланади

Ўзбекистонликлар Франсияда мавсумий иш билан таъминланади

Ўзбекистон ва Франсия ўртасида қишлоқ хўжалиги соҳасидаги ҳамкорлик кенгаймоқда. Янги келишувга кўра, 2026-йил ёз мавсумида …
09:14 / 30.04.2026
Чехия бош вазири: “Шавкат Мирзиёев — буюк етакчи”

Чехия бош вазири: “Шавкат Мирзиёев — буюк етакчи”

Ўзбекистонга расмий ташриф билан келган Андрей Бабиш журналистларга берган интервьюсида мамлакат ва Президент Шавкат Мирзиёе…
10:33 / 01.05.2026
“Эрон ЖЧда иштирок этади ва албатта, Америка Қўшма Штатларида ўйнайди” – Инфантино

“Эрон ЖЧда иштирок этади ва албатта, Америка Қўшма Штатларида ўйнайди” – Инфантино

ФИФА Конгресси Жаҳон кубогини дунёни бирлаштириш воситаси сифатида таъкидлайди ва футболда ирқчиликни йўқ қилишга ваъда берд…
09:42 / 01.05.2026
Қарийб 13 кг “опий” ноқонуний айланишдан тўхтатиб қолинди

Қарийб 13 кг “опий” ноқонуний айланишдан тўхтатиб қолинди

Давлат хавфсизлик хизмати ҳамда божхона органлари ҳамкорлигида ўтказилган тезкор тадбирлар натижасида йирик миқдордаги гиёҳв…
09:19 / 30.04.2026
Зироат Маҳмудовна Мирзиёеванинг ижтимоий тармоқларда расмий саҳифалари очилди.

Зироат Маҳмудовна Мирзиёеванинг ижтимоий тармоқларда расмий саҳифалари очилди.

Ўзбекистон Республикасининг Биринчи хоними, "Замин" халқаро жамоат фонди Васийлик кенгаши раиси Зироат Маҳмудовна Мирзиёеван…
11:01 / 30.04.2026
Ҳусановнинг трансфер нархи 100 млн еврога ошади

Ҳусановнинг трансфер нархи 100 млн еврога ошади

Абдуқодир Ҳусановнинг барқарор ўйинлари унинг трансфер қийматини оширмоқда. Transfermarkt уни 35 млн еврога баҳолаган бўлса,…
15:33 / 30.04.2026
Чирчиқда профилактика инспекторига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Чирчиқда профилактика инспекторига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Ҳозирда унга нисбатан жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари олиб борилмоқда.
16:47 / 30.04.2026
Баҳодир Жалоловнинг навбатдаги рақиби маълум бўлди

Баҳодир Жалоловнинг навбатдаги рақиби маълум бўлди

Икки карра Олимпиада ва Жаҳон чемпиони Баҳодир Жалолов 9-май куни Буюк Британия пойтахти Лондон шаҳрида ўтказиладиган йирик …
10:44 / 30.04.2026
Тошкент метросида янги жадвал жорий этилди

Тошкент метросида янги жадвал жорий этилди

1-майдан бошлаб Тошкент метрополитенининг ер усти ҳалқа йўналишида поездлар ҳаракати янгиланди. Эндиликда қатнов 06:00 ўрниг…
10:07 / 01.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!