$
11934.24 UZS
-75.03
152.98 UZS
-0.77
13591.91 UZS
-96.26
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Газ таъминоти ва кадастр тизимидаги коррупция ҳолатлари фош этилди

Газ таъминоти ва кадастр тизимидаги коррупция ҳолатлари фош этилди

Самарқанд ва Қашқадарё вилоятларида давлат ташкилотлари мансабдорлари иштирокидаги коррупция ҳолатларига чек қўйилди. Бу ҳақ…
08:50 / 01.07.2026
Чирчиқдаги барда 22 ёшли йигит марихуана билан ушланди

Чирчиқдаги барда 22 ёшли йигит марихуана билан ушланди

Фуқарога нисбатан Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 276-моддаси 1-қисми билан жиноят иши қўзғатилди.
17:17 / 01.07.2026
Президент билан учрашган ихтирочи қиз Волксwаген электромобили билан тақдирланди

Президент билан учрашган ихтирочи қиз Волксwаген электромобили билан тақдирланди

30-июнь — Ёшлар куни муносабати билан Тошкентдаги Олимпия шаҳарчасида ўтказилган байрам тадбирида Президентимизга иқтидорли …
10:05 / 01.07.2026
Аномал иссиқлик туфайли Эйфел минораси 10 сантиметрга узайди

Аномал иссиқлик туфайли Эйфел минораси 10 сантиметрга узайди

Францияда кузатилаётган аномал жазирама туфайли Париждаги Эйфел минорасининг баландлиги тахминан 10 сантиметрга ошди.
16:45 / 30.06.2026
Ўзбекистонда аҳолига тегишли автомобиллар сони 5 миллионга яқинлашди

Ўзбекистонда аҳолига тегишли автомобиллар сони 5 миллионга яқинлашди

Ўзбекистонда жисмоний шахсларга тегишли автотранспорт воситалари сони қарийб 5 миллионга етди. Бу ҳақда Миллий статистика қў…
15:36 / 01.07.2026
АҚШ ва Эроннинг Доҳадаги музокаралари якунланди

АҚШ ва Эроннинг Доҳадаги музокаралари якунланди

Қатар пойтахти Доҳа шаҳрида АҚШ ва Эрон ўртасида ўтказилган навбатдаги билвосита музокаралар якунланди.
08:52 / 02.07.2026
Шавкат Мирзиёев ЖЧда иштирок этган футболчилардан айб қидирмасликка чақирди

Шавкат Мирзиёев ЖЧда иштирок этган футболчилардан айб қидирмасликка чақирди

Президент Шавкат Мирзиёев 30 июнь куни ёшлар билан учрашувда Ўзбекистон миллий терма жамоасининг футбол бўйича Жаҳон чемпион…
14:36 / 30.06.2026
Ташиев ва Қирғизистоннинг Ўзбекистондаги собиқ элчисига 9 йиллик қамоқ жазоси сўралди

Ташиев ва Қирғизистоннинг Ўзбекистондаги собиқ элчисига 9 йиллик қамоқ жазоси сўралди

Қирғизистонда прокурорлар “75 мактуб” иши бўйича барча айбланувчиларга 9 йиллик қамоқ жазоси тайинлашни сўради.
12:36 / 30.06.2026
Германияда Пушкин ҳайкали сирли тарзда ўғирлаб кетилди

Германияда Пушкин ҳайкали сирли тарзда ўғирлаб кетилди

Германиянинг Гемер шаҳрида рус шоири Александр Пушкинга ўрнатилган бронза ҳайкал номаълум шахслар томонидан ўғирлаб кетилди.
12:03 / 02.07.2026
Россиянинг Киевга тунги ҳужуми қурбонлар билан якунланди

Россиянинг Киевга тунги ҳужуми қурбонлар билан якунланди

Россия 2 июлга ўтар кечаси Украинанинг пойтахти Киевга ракета ва дронлар ёрдамида кенг кўламли зарба берди.
09:47 / 02.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!