$
12006.39 UZS
-28.87
150.44 UZS
-1.02
13765.33 UZS
54.76
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Тошкентда “Ҳудудгазтаъминот” ва “Технопарк” мансабдорлари 19,9 млрд сўмлик талон-торожда гумон қилинмоқда

Тошкентда “Ҳудудгазтаъминот” ва “Технопарк” мансабдорлари 19,9 млрд сўмлик талон-торожда гумон қилинмоқда

Тошкент шаҳрида 19,9 миллиард сўмлик бюджет маблағларини талон-торож қилиш ҳолати фош этилди. Бу ҳақда Бош прокуратура ҳузур…
15:26 / 31.07.2026
1 августдан Ўзбекистонда нималар ўзгаради?

1 августдан Ўзбекистонда нималар ўзгаради?

1 августдан бошлаб Ўзбекистонда бир қатор янги тартиб ва имтиёзлар кучга киради.
09:27 / 31.07.2026
Перуда сайёҳлар самолёти қулаб тушди

Перуда сайёҳлар самолёти қулаб тушди

Бортдагиларнинг барчаси ҳалок бўлди.
16:40 / 02.08.2026
Дунёнинг энг машҳур альпинисти ҳалок бўлди.

Дунёнинг энг машҳур альпинисти ҳалок бўлди.

Нирмал Пуржа ва яна тўққиз альпинисти Покистондаги чўққига кўтарилиш чоғида қор кўчкиси остида қолиб кетишган.
15:46 / 02.08.2026
Россия байроғини пойандоз қилгани айтилган ўзбекистонлик аёл иши назоратга олинди

Россия байроғини пойандоз қилгани айтилган ўзбекистонлик аёл иши назоратга олинди

Аввалроқ Россиянинг Нижний Новгород вилоятида ўзбекистонлик аёл Россия байроғи ва герби тасвири туширилган гиламчани остонаг…
10:06 / 02.08.2026
Владивостокда оғир аҳволда қолган ўзбекистонлик аёл ва фарзанди ватанга қайтарилди

Владивостокда оғир аҳволда қолган ўзбекистонлик аёл ва фарзанди ватанга қайтарилди

Россиянинг Владивосток шаҳрида оғир ижтимоий аҳволда қолган Ўзбекистон фуқароси ва унинг вояга етмаган фарзанди Ўзбекистонга…
14:44 / 30.07.2026
Юнусободдаги 271-мактаб ҳудудида ўрганиш ўтказилди: ер майдони аввалги ҳолатига қайтарилди

Юнусободдаги 271-мактаб ҳудудида ўрганиш ўтказилди: ер майдони аввалги ҳолатига қайтарилди

Жорий йилнинг 31 июль куни Юнусобод туманида болалар майдончалари ва спорт ўйингоҳлари ҳудудларидаги қурилиш ҳолатлари ўрган…
17:48 / 01.08.2026
Мирободдаги болалар майдончаси ўрнидаги ноқонуний қурилиш юзасидан жиноят иши қўзғатилди

Мирободдаги болалар майдончаси ўрнидаги ноқонуний қурилиш юзасидан жиноят иши қўзғатилди

Жорий йилнинг 30 июль куни Миробод туманида болалар майдончаси ва спорт ўйингоҳлари ўрнида амалга оширилган қурилиш ишлари ў…
17:59 / 01.08.2026
Австралияда 150 йил аввал олинган китоб кутубхонага қайтарилди

Австралияда 150 йил аввал олинган китоб кутубхонага қайтарилди

Австралияда тахминан 150 йил аввал ўқиш учун олинган китоб кутубхонага қайтарилди. Бу ҳақда Ассоcиатед Пресс хабар берди.
15:32 / 02.08.2026
Тошкентда “Энергетика хавфсизлиги ойлиги”: 450 дан ортиқ ходимдан иборат кучайтирилган гуруҳлар иш бошлади

Тошкентда “Энергетика хавфсизлиги ойлиги”: 450 дан ортиқ ходимдан иборат кучайтирилган гуруҳлар иш бошлади

Тошкентда энергияни беҳуда сарфлаш ва ундан ноқонуний фойдаланишга чек қўйиш бўйича кенг кўламли тадбирларга старт берилди.
22:47 / 31.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!