$
11974.79 UZS
-54.41
159.64 UZS
-0.62
14008.11 UZS
-57.63
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Жарима майдончасидан автомашинани онлайн олиш имконияти яратилди

Жарима майдончасидан автомашинани онлайн олиш имконияти яратилди

Янги тартибга кўра, жарима майдончада сақланаётган автомобилларни онлайн тарзда қайтариб олиш имконияти жорий этилди.
19:59 / 29.04.2026
Шавкат Мирзиёев Фарғона вилоятига ташрифи доирасида Фарғона халқаро аэропортини ривожлантириш консепсияси билан танишди.

Шавкат Мирзиёев Фарғона вилоятига ташрифи доирасида Фарғона халқаро аэропортини ривожлантириш консепсияси билан танишди.

Бугунги кунда аэропорт терминали 30 йилдан ортиқ вақт давомида хизмат қилиб келмоқда. Бироқ йўловчилар оқими ва замонавий та…
17:41 / 28.04.2026
29 апрель кунги об-ҳаво маълумоти

29 апрель кунги об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 3-8 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 15-17 …
16:36 / 28.04.2026
Президент Фарғонада инвеститсия маркази ва йирик лойиҳалар билан танишди

Президент Фарғонада инвеститсия маркази ва йирик лойиҳалар билан танишди

Президент Шавкат Мирзиёев ташрифининг иккинчи куни Фарғона шаҳрида Инвесторларга хизмат кўрсатиш маркази фаолияти билан тани…
11:55 / 28.04.2026
“Ҳаж–2026” мавсуми 2 майдан бошланади

“Ҳаж–2026” мавсуми 2 майдан бошланади

Ўзбекистонлик зиёратчиларни Саудия Арабистонига Ҳаж зиёрати учун жўнатиш мавсуми 2026 йил 2 майдан 18 майга қадар давом этад…
14:03 / 29.04.2026
Қамчибек Ташиев: “Мен айбсизман, қонун доирасида ҳаракат қилишга чақираман”

Қамчибек Ташиев: “Мен айбсизман, қонун доирасида ҳаракат қилишга чақираман”

29-апрель куни Қирғизистон Миллий хавфсизлик давлат қўмитасининг собиқ раҳбари Қамчибек Ташиев ўзига нисбатан жиноят иши қўз…
20:00 / 29.04.2026
Хивада “Яшил байроқ” кўтарилди

Хивада “Яшил байроқ” кўтарилди

Хивада “Eco-schools Uzbekistan” лойиҳасининг асосий рамзи — Яшил байроқ тантанали равишда кўтарилди.
09:41 / 29.04.2026
Президент Тошкентда сунъий кўллар сонини 12 тага етказишни топширди

Президент Тошкентда сунъий кўллар сонини 12 тага етказишни топширди

Тошкент шаҳрида сунъий кўллар сони 12 тага етказилади. Бу бўйича топшириқ Президент Шавкат Мирзиёев томонидан гидроэнергетик…
20:02 / 29.04.2026
Россияда мигрантлар учун давлат божлари оширилади

Россияда мигрантлар учун давлат божлари оширилади

Россияда мигрантлар учун мигратсия ва фуқароликка оид давлат божлари оширилиши режалаштирилган. Мазкур таклиф Молия вазирлиг…
16:00 / 28.04.2026
Навоийда мактаб ўқувчилари иштирокида ЙТҲ содир бўлди1 нафар ўқувчи вафот этди

Навоийда мактаб ўқувчилари иштирокида ЙТҲ содир бўлди1 нафар ўқувчи вафот этди

Навоий вилоятининг Кармана туманида мактаб ўқувчиси бошқарувидаги автомобил йўл-транспорт ҳодисасига учради. Бу ҳақда вилоят…
14:21 / 28.04.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!