$
12114.97 UZS
40.69
162.07 UZS
1.21
14260.53 UZS
41.86
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистон U-17 терма жамоаси жорий йилнинг ноябрь ойида Қатарда ўтказиладиган Жаҳон чемпионати йўлланмасини қўлга киритди!

Ўзбекистон U-17 терма жамоаси жорий йилнинг ноябрь ойида Қатарда ўтказиладиган Жаҳон чемпионати йўлланмасини қўлга киритди!

Ўзбекистон U-17 терма жамоаси Осиё Кубогидаги навбатдаги ғалабаси орқали 2026-йилги Жаҳон чемпионати иштирокчисига айланди.
13:04 / 11.05.2026
8 май кунги об-ҳаво маълумоти

8 май кунги об-ҳаво маълумоти

Бугун республика ҳудудлари бўйича ҳаво асосан иссиқ ва қуруқ бўлади. Кўпчилик вилоятларда қуёшли об-ҳаво сақланиб туради, ай…
06:11 / 08.05.2026
Навоийдаги “Медиа ҳафталик” миллий медиа ривожида муҳим платформага айланди

Навоийдаги “Медиа ҳафталик” миллий медиа ривожида муҳим платформага айланди

Навоий вилоятида бир неча кун давом этган “Медиа ҳафталик” лойиҳаси якунланди. Ҳафталик доирасида ташкил этилган Медиа форум…
10:36 / 09.05.2026
11 май куни юқори синф ўқувчилари учун дарслар ташкил этилади

11 май куни юқори синф ўқувчилари учун дарслар ташкил этилади

Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги маълумотига кўра, 11 май куни умумтаълим мактабларининг юқори синф ўқувчилари учун ўқ…
06:18 / 08.05.2026
Бугун барча ходимлар 1 соат эрта кетишлари мумкин

Бугун барча ходимлар 1 соат эрта кетишлари мумкин

Меҳнат кодексига биноан, байрам (ишланмайдиган) кунлари арафасида кундалик иш (смена) муддати барча ходимлар учун камида бир…
10:02 / 08.05.2026
Шавкат Мирзиёев Австрия делегациясини қабул қилди

Шавкат Мирзиёев Австрия делегациясини қабул қилди

7 май куни Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев Австрия Республикасининг Европа ва ташқи ишлар федерал вазири Беате Майнл-Р…
16:59 / 07.05.2026
Мусулмонлар идораси фуқароларни қабристонларни ободонлаштиришга чақирди

Мусулмонлар идораси фуқароларни қабристонларни ободонлаштиришга чақирди

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Уламолар кенгаши қабристонларни обод қилиш ва зиёрат одоблари юзасидан аҳолига мурожаат била…
10:18 / 08.05.2026
Янги электрлаштирилган темир йўл қурилиши бошланди

Янги электрлаштирилган темир йўл қурилиши бошланди

“Нурафшон – Пискент – Бўка – Бекобод – Боёвут – Янгиер” йўналишида янги электрлаштирилган темир йўл тармоғи қурилишига старт…
15:40 / 07.05.2026
Ўзбекистон халқига байрам табриги

Ўзбекистон халқига байрам табриги

Қадрли ватандошлар! Сиз, азизларни, кўп миллатли бутун халқимизни қутлуғ айём – Хотира ва қадрлаш куни ҳамда Иккинчи жаҳон …
11:59 / 09.05.2026
Тошкентда ўйинчоқ автомобилда йўлга чиққан бола бўйича ҳолат юзасидан чора кўрилди

Тошкентда ўйинчоқ автомобилда йўлга чиққан бола бўйича ҳолат юзасидан чора кўрилди

Тошкент шаҳрининг Бектемир туманида вояга етмаган бола ўйинчоқ автомобилда катта йўлга чиқиб, ҳаракатдаги транспорт воситала…
15:20 / 09.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!