$
12190.57 UZS
18.39
157.48 UZS
0.03
14303.20 UZS
-53.89
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Тошкент вилоятида прокуратура ходими 9 минг доллар пора билан ушланди

Тошкент вилоятида прокуратура ходими 9 минг доллар пора билан ушланди

Ҳолат юзасидан Наманган вилояти прокуратураси томонидан ушбу шахс ва бошқаларга нисбатан Жиноят Кодексининг 25,168-моддаси (…
12:21 / 02.03.2026
Тошкентда 33,4 минг дона кучли таъсир қилувчи дори воситалари савдосига чек қўйилди

Тошкентда 33,4 минг дона кучли таъсир қилувчи дори воситалари савдосига чек қўйилди

Тошкент вилоятининг Зангиота туманида яшовчи, 1996 йилда туғилган шахс ва унинг 1999 йилда туғилган самарқандлик таниши пойт…
09:22 / 02.03.2026
Бокс. “Странжа” турнирида 17 та медаль жамғарган Ўзбекистон терма жамоаси мусобақада тенгисиз бўлди

Бокс. “Странжа” турнирида 17 та медаль жамғарган Ўзбекистон терма жамоаси мусобақада тенгисиз бўлди

​Мусобақада Ўзбекистондан кейинги ўринни Қозоғистон 9 та медаль билан қўлга киритган бўлса, украиналик боксчилар кучли учлик…
09:53 / 02.03.2026
БААда бўлиб турган ўзбекистонликлар огоҳлантирилди

БААда бўлиб турган ўзбекистонликлар огоҳлантирилди

“Яқин Шарқ минтақасидаги вазиятнинг кескинлашуви муносабати билан Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлиги ҳамда БААдаги дипломатик …
13:32 / 01.03.2026
Қирғизистон Россия туфайли Европа Иттифоқига ультиматум қўйди

Қирғизистон Россия туфайли Европа Иттифоқига ультиматум қўйди

“Шу билан бирга Европа Иттифоқи Бишкек айбсизлигини исботлаш ва жазодан қочиш учун нима қилиши кераклигини белгиламади”, – д…
16:43 / 02.03.2026
Исроил ва Эрон ҳаво ҳудуди ёпилгани сабабли бир нечта авиарейслар Ўзбекистонга қайтди

Исроил ва Эрон ҳаво ҳудуди ёпилгани сабабли бир нечта авиарейслар Ўзбекистонга қайтди

Uzbekistan Airports Эрон ва Исроил ҳаво ҳудудларининг ёпилиши сабабли бир қанча рейслар ортга қайтганини маълум қилди.
15:03 / 28.02.2026
Ўзбекистонда ҳафта давомида ёмғир ёғиши кутилмоқда

Ўзбекистонда ҳафта давомида ёмғир ёғиши кутилмоқда

“Иш ҳафтаси давомида Ўзбекистон бўйича баъзи жойларда ёмғир ёғади”, – дея хабар бермоқда “Ўзгидромет”.
13:35 / 02.03.2026
1 мартдан газ нархлари оширилмади — Энергетика вазирлиги

1 мартдан газ нархлари оширилмади — Энергетика вазирлиги

Энергетика вазирлиги Ўзбекистонда 1 мартдан газ нархи оширилгани ҳақидаги хабарларни рад этди.
16:57 / 01.03.2026
Тошкентда совуқ ҳаво оқими сабаб ҳаводаги зарарли заррачалар кўпайган

Тошкентда совуқ ҳаво оқими сабаб ҳаводаги зарарли заррачалар кўпайган

Синоптиклар прогнозларига кўра, эртадан бошлаб кутилаётган ёғингарчиликлар ҳаво сифати кўрсаткичларининг яхшиланишига сабаб …
14:19 / 01.03.2026
Эронда жабрланганлар орасида Ўзбекистон фуқаролари йўқ — Ташқи ишлар вазирлиги

Эронда жабрланганлар орасида Ўзбекистон фуқаролари йўқ — Ташқи ишлар вазирлиги

Эронда жабрланганлар орасида Ўзбекистон фуқаролари йўқ. Бу ҳақда Ташқи ишлар вазирлиги хабар қилди.
10:12 / 01.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!