$
12275.58 UZS
-11.73
159.09 UZS
0.26
14591.98 UZS
-52.04
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Тошкент ва Андижонда йирик нарколаборатория фош этилди

Тошкент ва Андижонда йирик нарколаборатория фош этилди

Ўтказилган кенг қамровли тезкор-қидирув тадбирлари давомида дастлаб Тошкент вилоятининг Зангиота туманида олдиндан кузатувга…
16:54 / 12.02.2026
Швециядан 21 нафар ўзбекистонликлар ватанга қайтарилди

Швециядан 21 нафар ўзбекистонликлар ватанга қайтарилди

“11 февралга ўтар кечаси бортида юртдошларимиз бўлган чартер рейс Тошкент халқаро аэропортига етиб келди”, деб хабар бермоқд…
17:41 / 12.02.2026
Акбар Султoнов “Ўзчармсаноат” уюшмаси раиси лавозимидан озод этилди

Акбар Султoнов “Ўзчармсаноат” уюшмаси раиси лавозимидан озод этилди

Шавкат Мирзиёев “Ўзчармсаноат” уюшмаси раҳбарияти соҳага янгилик олиб кирмагани, пастга тушиб ишламаганини танқид қилди.
15:38 / 13.02.2026
АҚШ Эронда катта операцияга тайёрланмоқда

АҚШ Эронда катта операцияга тайёрланмоқда

АҚШ ҳарбийлари Президент Доналд Трамп Эронга зарба бериш ҳақида буйруқ чиқарган тақдирда, бир неча ҳафта давом этиши мумкин …
14:12 / 14.02.2026
Месси Жаҳон чемпионатида қатнашмайдими?

Месси Жаҳон чемпионатида қатнашмайдими?

АҚШнинг “Интер Маями” клуби ва Аргентина терма жамоаси ҳужумчиси Лионел Месси 2026-йилги Жаҳон чемпионатида иштирок этиш бор…
17:23 / 14.02.2026
Самарқандда Туркияга фоҳишаликка кетаётган икки нафар аёл ушланди

Самарқандда Туркияга фоҳишаликка кетаётган икки нафар аёл ушланди

Ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар томонидан ўтказилган тезкор-профилактик тадбирлар давомида одам савдоси билан боғлиқ жиноя…
11:35 / 14.02.2026
Ўзбекистонда 13 февраль куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

Ўзбекистонда 13 февраль куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

Эртага Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, вақти-вақти билан ёмғир ёғади. Кечаси ва эрталаб туман тушиши мумкин. Шамол ғ…
14:22 / 12.02.2026
Энди ҳайдовчиларнинг дам олиш режимини бузганлик учун жарима қўлланади

Энди ҳайдовчиларнинг дам олиш режимини бузганлик учун жарима қўлланади

Шавкат Мирзиёев томонидан 11 февраль куни имзоланган қонун билан Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексга қатор ўзгартиришл…
15:51 / 12.02.2026
Тошкентда 3 млрд сўмлик сифати кафолатланмаган дори воситалари савдоси тўхтатиб қолинди

Тошкентда 3 млрд сўмлик сифати кафолатланмаган дори воситалари савдоси тўхтатиб қолинди

1969- ва 1997 йилларда туғилган ота-бола ўз яшаш хонадонида айланма йўллар орқали олиб келинган дори воситаларини сақлашга м…
13:50 / 13.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Энг кўп ўқилганлар

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!