$
11823.69 UZS
45.17
139.74 UZS
0.78
13797.06 UZS
63.31
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

26 август куни қандай об-ҳаво кузатилади?

26 август куни қандай об-ҳаво кузатилади?

26 август куни республика бўйлаб бироз булутли об-ҳаво кузатилади. Ёғингарчилик кутилмайди.
17:07 / 25.08.2026
Ўзбекистонда ўртача ойлик пенсия миқдори 10 йилда 3,3 бараварга ошди

Ўзбекистонда ўртача ойлик пенсия миқдори 10 йилда 3,3 бараварга ошди

Ўзбекистонда ўртача ойлик пенсия миқдори сўнгги 10 йил ичида 3,3 бараварга ошган. Миллий статистика қўмитаси маълумотларига …
15:08 / 27.08.2026
Исломободдаги шифохонада ёнғин: камида 14 чақалоқ ҳалок бўлди

Исломободдаги шифохонада ёнғин: камида 14 чақалоқ ҳалок бўлди

Покистон пойтахти Исломободдаги давлат шифохонасида юз берган ёнғин оқибатида камида 14 нафар янги туғилган чақалоқ ҳалок бў…
15:26 / 26.08.2026
Қуйи Чирчиқда ҳоким ёрдамчиси фуқароларга ажратилган 130 млн сўмлик имтиёзли кредитни ўзлаштиргани айтилмоқда

Қуйи Чирчиқда ҳоким ёрдамчиси фуқароларга ажратилган 130 млн сўмлик имтиёзли кредитни ўзлаштиргани айтилмоқда

ошкент вилояти Қуйи Чирчиқ туманида ҳоким ёрдамчиси фуқароларга ажратилган имтиёзли кредит маблағларини ўз шахсий эҳтиёжлари…
12:09 / 26.08.2026
“Мамлакатларимиз ўзгача биродарлик ришталари билан боғланган” – Саида Мирзиёева

“Мамлакатларимиз ўзгача биродарлик ришталари билан боғланган” – Саида Мирзиёева

Президент Администрацияси раҳбари Илҳом Алиев бошчилигидаги меҳмонлар ва уларнинг оила аъзолари билан учрашди.
09:28 / 26.08.2026
Президент давлат мукофотлари соҳибларини табриклади

Президент давлат мукофотлари соҳибларини табриклади

Президент Шавкат Мирзиёев давлат мукофотлари билан тақдирланган ҳар бир инсоннинг меҳнати, фидойилиги ва кўрсатган жасорати …
14:32 / 26.08.2026
Арманистоннинг собиқ президенти ҳокимиятни суиистеъмол қилишда айбланмоқда

Арманистоннинг собиқ президенти ҳокимиятни суиистеъмол қилишда айбланмоқда

Арманистоннинг собиқ президенти Серж Саргсян ўзидан олдинги президент Роберт Кочарян ҳибсга олинганидан кейин мансаб ваколат…
17:41 / 25.08.2026
Шавкат Мирзиёев Зеленскийга табрик йўллади

Шавкат Мирзиёев Зеленскийга табрик йўллади

Бу ҳақда, Украина раҳбари Х ижтимоий тармоғида пост қолдирди.
17:22 / 25.08.2026
Энди телефон рақами орқали пул юборса бўлади

Энди телефон рақами орқали пул юборса бўлади

Эндиликда маблағ юборишда банк ҳисоб рақами ёки пластик карта реквизитларини киритиш шарт бўлмайди, бунинг учун олувчининг м…
16:33 / 26.08.2026
1-синфлардан ортиб қолган ўқув қуроллари боғчаларга бепул тарқатилади

1-синфлардан ортиб қолган ўқув қуроллари боғчаларга бепул тарқатилади

Ўзбекистонда 1-синф ўқувчилари учун харид қилинган ўқув қуролларидан ортиб қолган қисми мактабгача таълим ташкилотларидаги т…
11:05 / 26.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!