$
12129.01 UZS
37.79
147.99 UZS
-1.17
13968.98 UZS
124.53
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Доналд Трамп:  Зеленский билан келишув Путинга қараганда анча қийинроқ

Доналд Трамп:  Зеленский билан келишув Путинга қараганда анча қийинроқ

АҚШ Президенти Доналд Трамп Украина етакчиси Владимир Зеленский билан келишувга эришиш Россия Президенти Владимир Путин била…
15:44 / 15.03.2026
АҚШнинг Бағдоддаги элчихонасига зарба берилди

АҚШнинг Бағдоддаги элчихонасига зарба берилди

Бундан ташқари, Бағдоддаги “Ал-Рашид” меҳмонхонаси зарбага учраган, дрон бинонинг юқори қаватларига келиб урилган. Ушбу меҳм…
13:47 / 17.03.2026
Фарғонада “Энергосавдо” муҳандиси 10 минг доллар пора билан ушланди

Фарғонада “Энергосавдо” муҳандиси 10 минг доллар пора билан ушланди

Ҳозирда унга нисбатан жиноят иши қўзғатилиб, “қамоқ” эҳтиёт чораси қўлланилган. Тергов ҳаракатлари олиб борилмоқда.
15:13 / 17.03.2026
Тошкент Lacetti ва Matiz тўқнашуви оқибатида бир киши ҳалок бўлди

Тошкент Lacetti ва Matiz тўқнашуви оқибатида бир киши ҳалок бўлди

ЙТҲ натижасида Matiz транспорт воситасининг ҳайдовчиси шифохонада вафот этган.
08:55 / 16.03.2026
Таровеҳ намозларида хизмат қилган қориларга 10 млн сўмдан ҳадъя топширилди

Таровеҳ намозларида хизмат қилган қориларга 10 млн сўмдан ҳадъя топширилди

Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев қарори билан Рамазон ойида қарийб “Вақф” фонди орқали қарийб 20 минг нафар диний соҳа …
11:58 / 17.03.2026
Бўкада қарздорликни узайтириб бериш эвазига пора талаб қилган солиқчи ушланди

Бўкада қарздорликни узайтириб бериш эвазига пора талаб қилган солиқчи ушланди

Давлат хавфсизлик хизмати ва Бош прокуратура ҳузуридаги Департамент ходимлари ҳамкорлигида ўтказилган тезкор тадбирда у сўра…
08:24 / 16.03.2026
Ислом цивилизацияси маркази сўз гўзаллигининг олий ифодаси

Ислом цивилизацияси маркази сўз гўзаллигининг олий ифодаси

Тошкентга янгича кўркамлик бериб, пойтахтимизнинг марказида қад ростлаган Ислом цивилизацияси маркази нафақат илм-фан хазина…
20:26 / 17.03.2026
Россияда қўлга олинган вояга етмаган ўзбекистонлик ватанга қайтарилди

Россияда қўлга олинган вояга етмаган ўзбекистонлик ватанга қайтарилди

“Мамлакатимизнинг Россиядаги элчихонаси консуллик бўлимига ушбу давлатда меҳнат қилаётган ватандошимиз ёрдам сўраб мурожаат …
12:10 / 16.03.2026
Ўзбекистондан Эронга инсонпарварлик ёрдами жўнатилди

Ўзбекистондан Эронга инсонпарварлик ёрдами жўнатилди

Ўзбекистон ҳукумати 16 март куни Эрон халқига инсонпарварлик ёрдами юборди. Бу ҳақда Ташқи ишлар вазирлиги матбуот хизмати х…
08:20 / 17.03.2026
Тошкентдаги Park in Mall савдо марказида ёнғин содир бўлди

Тошкентдаги Park in Mall савдо марказида ёнғин содир бўлди

Ёнғин оқибатида жароҳатланганлар йўқ.
14:30 / 15.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!