$
11909.66 UZS
-24.58
152.28 UZS
-0.7
13588.92 UZS
-2.99
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Дунёда миллиардерлар сони тарихий рекордга етди

Дунёда миллиардерлар сони тарихий рекордга етди

Жорий йилнинг апрель ойи ҳолатига кўра, дунёдаги миллиардерлар сони ўтган 12 ой давомида 13 фоизга ошиб, рекорд даража — 330…
14:56 / 05.07.2026
Йиғилишда ер устидан ўтган метро йўналиши остида савдо ва сервис объектларини ташкил этиш тажрибаси муҳокама қилинди.

Йиғилишда ер устидан ўтган метро йўналиши остида савдо ва сервис объектларини ташкил этиш тажрибаси муҳокама қилинди.

Ушбу тизимга кўра, давлат ер участкасидан фойдаланиш ҳуқуқини аукционга чиқаради, лойиҳа ҳужжатлари ва зарур инфратузилмани …
15:47 / 04.07.2026
Сохта хорижий паспорт тайёрлаш билан шуғулланганлар ушланди

Сохта хорижий паспорт тайёрлаш билан шуғулланганлар ушланди

Фарғонада қалбаки хорижий паспорт тайёрлаш билан шуғулланган жиноий гуруҳ фош этилди.
17:05 / 03.07.2026
АҚШдаги савдо марказидаги отишмада икки киши ҳалок бўлди

АҚШдаги савдо марказидаги отишмада икки киши ҳалок бўлди

АҚШнинг Мичиган штатидаги Fairlane Town Center савдо марказида содир бўлган отишма оқибатида икки киши ҳалок бўлди, яна бир …
17:17 / 04.07.2026
Сергелида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш бўйича ижобий натижалар қайд этилди

Сергелида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш бўйича ижобий натижалар қайд этилди

Президент Шавкат Мирзиёев раислигидаги видеоселектор йиғилишида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш масалалари муҳокама қ…
16:37 / 04.07.2026
Президент Шавкат Мирзиёев раислигида Тошкент шаҳри, хусусан, Сергели туманини ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш ҳамда маҳаллаларда хавфсиз муҳит яратиш

Президент Шавкат Мирзиёев раислигида Тошкент шаҳри, хусусан, Сергели туманини ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш ҳамда маҳаллаларда хавфсиз муҳит яратиш

Давлатимиз раҳбари сўнгги йилларда Сергели туманида катта ўзгаришлар амалга оширилганини таъкидлади. Яқин-яқингача пойтахтни…
15:39 / 04.07.2026
Сергелида янги мактаблар ва яшил ҳудудлар барпо этилади

Сергелида янги мактаблар ва яшил ҳудудлар барпо этилади

Президент Шавкат Мирзиёев раислигидаги видеоселектор йиғилишида Сергели туманидаги айрим мактаблар қувватидан 1,5–2 баробар …
16:34 / 04.07.2026
Лука Модрич Хорватия терма жамоасидаги фаолиятини якунлади

Лука Модрич Хорватия терма жамоасидаги фаолиятини якунлади

Хорватия миллий терма жамоаси афсонаси Лука Модрич миллий жамоадаги фаолиятини расман якунлади. Бу ҳақда футбол инсайдери Фа…
13:45 / 05.07.2026
Эрон АҚШ ва Исроил зарбалари оқибатида зарар кўрган ЮНЕСКО мероси объектларини намойиш этди

Эрон АҚШ ва Исроил зарбалари оқибатида зарар кўрган ЮНЕСКО мероси объектларини намойиш этди

Эрон расмийлари АҚШ ва Исроил зарбалари оқибатида зарар кўрган тарихий ва маданий мерос объектлари суратларини эълон қилди. …
10:28 / 04.07.2026
Ўзбекистон–Грузия ўртасида туристик ташрифлар сони ортиб бормоқда

Ўзбекистон–Грузия ўртасида туристик ташрифлар сони ортиб бормоқда

2026 йилнинг январь–май ойларида Ўзбекистонга 3 328 нафар Грузия фуқаролари туристик мақсадларда ташриф буюрган.
16:56 / 03.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!