$
12084.95 UZS
-51.97
159.31 UZS
-0.68
14182.90 UZS
-8.8
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

АҚШда кучли қор бўрони сабаб 11 мингта авиақатнов бекор қилинди, 1 млндан ортиқ уй электрсиз қолди

АҚШда кучли қор бўрони сабаб 11 мингта авиақатнов бекор қилинди, 1 млндан ортиқ уй электрсиз қолди

25 январь куни АҚШда кузатилган кучли қор бўрон оқибатида 8 та жанубий штатда бир миллиондан ортиқ истеъмолчи электрсиз қолг…
10:19 / 26.01.2026
Чиноз ва Бекобод туманларида наркосавдогарлар қўлга олинди

Чиноз ва Бекобод туманларида наркосавдогарлар қўлга олинди

Давлат хавфсизлик хизмати ва Ички ишлар вазирлиги ходимлари ҳамкорлигида ўтказилаётган криминоген вазиятни барқарорлаштириш,…
12:17 / 26.01.2026
Урганч—Хива йўналишида пулли автомобиль йўли қурилади

Урганч—Хива йўналишида пулли автомобиль йўли қурилади

Хоразм вилоятида транспорт инфратузилмасини тубдан яхшилаш мақсадида Урганч—Хива йўналишида янги пулли автомобиль йўли қурил…
16:39 / 25.01.2026
Тошкент—Гулистон—Тошкент йўналишидаги йўловчи поездлари қатнови вақтинча тўхтатилади

Тошкент—Гулистон—Тошкент йўналишидаги йўловчи поездлари қатнови вақтинча тўхтатилади

Бу ҳақида “Ўзтемирйўлйўловчи” АЖнинг Telegram саҳифасида маълум қилинди.
09:13 / 26.01.2026
Президент Шавкат Мирзиёев Осиё Олимпия кенгашининг 46-Бош ассамблеясида иштирок этди

Президент Шавкат Мирзиёев Осиё Олимпия кенгашининг 46-Бош ассамблеясида иштирок этди

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев 26 январь куни Тошкентда бўлиб ўтаётган Осиё Олимпия кенгашининг 46-Бош а…
14:51 / 26.01.2026
Хитой билан ҳамкорлик Канадага қимматга тушиши мумкин

Хитой билан ҳамкорлик Канадага қимматга тушиши мумкин

Трамп 100 фоизлик божлар билан таҳдид қилди.
08:32 / 26.01.2026
Исроил Мадримов профбоксда ғалабали йўлга қайтди

Исроил Мадримов профбоксда ғалабали йўлга қайтди

Америка Қўшма Штатларининг Лас-Вегас шаҳрида бўлиб ўтаётган профессионал бокс оқшоми доирасида ўзбекистонлик чарм қўлқоп уст…
08:49 / 25.01.2026
Эрон АҚШни қўшинларининг юқори шай ҳолатдалигидан огоҳлантирди

Эрон АҚШни қўшинларининг юқори шай ҳолатдалигидан огоҳлантирди

Муҳаммад Пакпур АҚШ ҳарбий кемалари Яқин Шарқ минтақаси томон йўл олаётган бир пайтда Эрон ҳар қандай таҳдидга қарши туришин…
14:54 / 25.01.2026
Одилхон қори Юнусхон ўғли суд залида ҳибсга олинди

Одилхон қори Юнусхон ўғли суд залида ҳибсга олинди

Жиноят ишлари бўйича Наманган вилояти Поп туман судида Одилхон қори Юнусхон ўғлига оид жиноят иши бўйича суд жараёни бошланд…
15:37 / 26.01.2026
Жоржа Мелони ЕИ давлатларини АҚШ билан зиддиятга киришмасликка чақирди

Жоржа Мелони ЕИ давлатларини АҚШ билан зиддиятга киришмасликка чақирди

Италия Бош вазири Жоржа Мелони мамлакат конституциясига зид бўлгани сабабли Трампдан Ғазо бўйича “Тинчлик кенгаши”нинг форма…
16:41 / 24.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!