$
12085.56 UZS
33.51
164.52 UZS
-0.78
13870.60 UZS
-114.6
31° Кечаси 18°

Навоийдаги "раққоса" қизларнинг ота-оналарига белгиланган жарима ноқонуний деб топилди

21:00 / 02.10.2022

Навоий вилоятининг Кармана тумани касб-ҳунар мактабининг фаоллар залида байрамга тайёргарлик жараёнида вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақсга тушгани видеоси тарқалиб, кенг муҳокамаларга сабаб бўлган, уларнинг ота-оналари жаримага тортилганди. Навоий вилоят Адлия бошқармаси қўлланган маъмурий жарима ноқонуний эканини ва у бекор қилинганини маълум қилди.

Адлия бошқармаси ушбу жарима қандай асосларда бекор қилинганини изоҳлади. Унга кўра:

Маъмурий ҳуқуқбузарлик деганда маъмурий жавобгарликка тортиш назарда тутилган, шахсга, фуқароларнинг ҳуқуқлари ва эркинликларига, мулкчиликка, давлат ва жамоат тартибига, табиий муҳитга тажовуз қилувчи ғайриҳуқуқий ҳаракат ёки ҳаракатсизлик тушунилади (Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекс, 10-модда).

Шунингдек, МЖТКнинг 47-моддасида ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан вояга етмаган болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик, шу жумладан вояга етмаган болаларнинг маъмурий ҳуқуқбузарлик содир этишига олиб келиши белгиланган тартибда жарима солишга сабаб бўлиши назарда тутилган.

Ижтимоий тармоқларда тарқалган ушбу видеороликдаги хатти-ҳаракатлар, хусусан, алоҳида бир ҳолатда қизлар даврасида рақс тушилиши «ота-оналарнинг болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслиги» деб нотўғри ҳуқуқий квалификация қилинган, яъни мазкур ҳолатда маъмурий ҳуқуқбузарлик таркиби мавжуд эмас.

Вояга етмаган ўқувчи қизларнинг рақс услублари Ўзбекистон жамиятидаги умумтарқалган маънавий қадриятларга тўла мос келмаслиги мумкин, лекин инсонларнинг ахлоқий ўлчамлари ва қарашлари қонунлар билан белгиланган нормалардан нотўғри фойдаланишга, айниқса жавобгарликка тортишга олиб келмаслиги лозим.

Қайси ҳаракат ёки ҳаракатсизлик учун жавобгарлик келиб чиқиши, қонунларда аниқ белгилаб қўйилган. Шу асосга кўра, қўлланган жарима бекор қилинди.

Ўзбекистоннинг "Бола ҳуқуқлари кафолатлари тўғрисида" қонунига асосан:

  • боланинг шаъни ва қадр-қимматини ҳимоя қилиш давлат сиёсатининг асосий йўналишларидан бири ҳисобланади (4-модда);
  • ҳар бир бола эркинлик ва шахсий дахлсизлик ҳуқуқига, ўз шаъни ва қадр-қимматига қилинган тажовузлардан, шахсий ҳаётига ғайриқонуний аралашувлардан ҳимояланиш ҳуқуқига эга (10-модда).
Халқаро ҳуқуқ нормаларига тўла мос келувчи ушбу қонунда белгиланган кафолатлар ҳар бир бола учун мактаб ҳудуди бўладими, шахсий уй-жой бўладими, ҳар қандай ҳолатда таъминланиши шарт.

Бундан ташқари, ота-оналарнинг баён этишига кўра, лавҳа расмий манбалар ва марказий телеканаллар орқали ёритилиш жараёнида мактаб ўқувчилари ҳамда ота-оналар интервью бериш юзасидан босим остида қолган.

Натижада, вояга етмаган болалар ўз тенгдошлари, мактаб маъмурияти, ота-оналари ва кенг жамоатчилик олдида сазойи қилинган.

Ушбу номақбул ҳаракатлар вояга етмаганларнинг соғлиғи ва саломатлигига, руҳий барқарорлигига ўта жиддий таъсир қилган ва уларнинг шаъни ва қадр-қиммати таҳқирланишига олиб келган. Энг асосийси вояга етмаганларга нисбатан бундай ҳаракатлар ноқонунийдир.

Юқоридаги қонунга асосан, бола фикрлаш эркинлиги ҳуқуқига эга (17-модда), инсон қадр-қимматини таҳқирловчи, болаларга зарарли таъсир кўрсатувчи оммавий ахборот воситаларидан фойдаланиш тақиқланади (16-модда).

Шунингдек, мазкур масалада баъзи бир ижтимоий тармоқлардаги хабарлар ҳамда телевидение орқали берилган интервьюларда мактаб маъмурияти раҳбари ва айрим ўқитувчиларига нисбатан ҳайфсан ва жарима интизомий жазо чораси қўлланганлиги ва улар эгаллаб турган лавозимидан озод этилганлиги баён этилган. Ушбу ҳолат ҳам адлия органлари томонидан ўрганилганда мактабнинг ҳеч бир ходими билан меҳнат шартномаси бекор қилинмаганлиги маълум бўлди.

"Шу ўринда адлия органлари тарбия ва ахлоқ, халқимизнинг маънавий қадриятлари, ушбу қадриятларга мос равишда келажак авлодни тарбиялаш шубҳасиз, жамиятимизнинг муҳим бўғини эканлигини тўлиқ эътироф этади, шу билан бирга ахлоқий масалаларни ҳал этишда ҳуқуқ нормаларининг асоссиз қўлланиши ва бу орқали шахсларнинг Конституция ва қонунлар билан кафолатланган ҳуқуқ ва манфаатларига дахл этиш мумкин эмаслигини эслатиб ўтади", — дейилади Навоий вилояти Адлия бошқармаси хабарида.

 


Бу ҳам қизиқ

Мундиални тарк этиши аниқ бўлган Туркия етакчиси Арда Гулер халқидан узр сўради

Мундиални тарк этиши аниқ бўлган Туркия етакчиси Арда Гулер халқидан узр сўради

Парагвай билан бўлган муросасиз ўйинда (1:0) мағлубиятга учрагач, Туркия терма жамоаси Жаҳон чемпионатидаги иккинчи мағлубия…
13:26 / 20.06.2026
20-июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

20-июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, куннинг иккинчи ярмида қисқа муддатли ёмғир ёғиши, момақалдироқ бўлиши мумкин.
14:30 / 19.06.2026
Исроил ташқи ишлар вазири Гидеон Саар Европа Иттифоқи дипломатияси раҳбари Кая Каллас билан барча алоқаларни узди

Исроил ташқи ишлар вазири Гидеон Саар Европа Иттифоқи дипломатияси раҳбари Кая Каллас билан барча алоқаларни узди

Бу қарор Калласнинг Мехико шаҳридаги музокаралар чоғида айтган баёноти ортидан қабул қилинган. Маълумотларга кўра, у Исроилн…
14:30 / 18.06.2026
Ўзбекистонда талабалар сони 1,5 миллиондан ошди

Ўзбекистонда талабалар сони 1,5 миллиондан ошди

Талабаларнинг 782,9 минг нафари аёллар, 752,1 минг нафари эса эркаклардан иборат.
16:48 / 19.06.2026
Инсоният олдидаги энг катта синов

Инсоният олдидаги энг катта синов

Иқлим ўзгариши бугунги кунда бутун инсониятни ташвишга солаётган энг жиддий муаммолардан биридир.
16:19 / 20.06.2026
Машҳур хонанда “ахлоқсиз контент” учун 74 дарра жазога тортилди

Машҳур хонанда “ахлоқсиз контент” учун 74 дарра жазога тортилди

Эронлик хонанда Паросту Аҳмадий ва унинг жамоасининг 8 нафар аъзоси 2024 йилда YouTube орқали намойиш этилган концерти сабаб…
15:24 / 19.06.2026
Ўзбекистон терма жамоаси яна бир бор юксак маданият намунасини кўрсатди

Ўзбекистон терма жамоаси яна бир бор юксак маданият намунасини кўрсатди

Жаҳон чемпионати доирасида Колумбияга қарши учрашувдан кейин Ўзбекистон миллий терма жамоаси нафақат майдондаги ҳаракати,
15:40 / 18.06.2026
Бугун 19 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун 19 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

18 июнь соат 20:00 дан 19 июнь соат 20:00 гача ТОШКЕНТ ШАҲРИ: Ҳаво ўзгарувчан бўлади, қисқа муддатли ёмғир ёғиши, момақалдир…
15:32 / 18.06.2026
2026 йилда олтин қуймалари: нарх ошяпти, лекин зарар ҳам бор

2026 йилда олтин қуймалари: нарх ошяпти, лекин зарар ҳам бор

2026-йил бошидан буён Ўзбекистонда олтин қуймаларининг сотув нархи 5,8 фоизга ошди. Бу бир қарашда инвесторлар учун фойдали …
09:35 / 19.06.2026
Тошкентда ҳайдовчилар учун қулайлик: Абдулла Қодирий кўчасида янги бурилиш жойи очилди

Тошкентда ҳайдовчилар учун қулайлик: Абдулла Қодирий кўчасида янги бурилиш жойи очилди

Тошкент шаҳрида транспорт ҳаракатини янада самарали ташкил этиш ва ҳайдовчилар учун ортиқча вақт ҳамда масофа сарфини камайт…
14:17 / 18.06.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!