$
12199.10 UZS
30.12
160.49 UZS
0.6
14585.24 UZS
-2.93
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Инсоний биродарлик рамзи: 2026-йилги “Заед” мукофоти ва глобал бирдамлик йўлидаги қадамлар

Инсоний биродарлик рамзи: 2026-йилги “Заед” мукофоти ва глобал бирдамлик йўлидаги қадамлар

Дунёнинг энг нуфузли нашрларидан бири бўлган CNN Arabic саҳифасида “Инсоний биродарлик бўйича Заед мукофоти”нинг аҳамиятига …
16:17 / 30.01.2026
Тошкентда Gentra ёниб кетди

Тошкентда Gentra ёниб кетди

Тошкент шаҳар ФВБ ахборот хизмати кўра, ёнғин оқибатида ҳеч ким жароҳат олмаган.
11:51 / 01.02.2026
31 январь кунги об-ҳаво маълумоти

31 январь кунги об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, ёмғир ёғиши мумкин.
16:00 / 30.01.2026
Фарғонада кучли таъсир қилувчи дори воситалари контрабандаси фош этилди

Фарғонада кучли таъсир қилувчи дори воситалари контрабандаси фош этилди

Гиёҳвандлик воситалари ва кучли таъсир қилувчи дори воситаларининг ноқонуний айланмасига қарши курашиш доирасида Фарғона вил…
08:25 / 31.01.2026
Рекорд даражадаги ўсишдан сўнг олтин ва кумуш нархлари пасайди

Рекорд даражадаги ўсишдан сўнг олтин ва кумуш нархлари пасайди

Bloomberg хабарига кўра, олтин нархи 30 январь куни тўрт фоиздан кўпроққа арзонлашиб, бир унцияси 5 208,93 доллар атрофида б…
14:54 / 30.01.2026
Тошкент дунёнинг ҳавоси энг ифлос шаҳарлар рейтингида яна 1-ўринда

Тошкент дунёнинг ҳавоси энг ифлос шаҳарлар рейтингида яна 1-ўринда

Тошкент ҳавосида майда ПМ 2,5 дисперс зарраларининг концентрацияси 184.5 мкг/м кубни ташкил этган.
11:48 / 30.01.2026
Исроилнинг Ғазога ҳужуми оқибатида 30 киши ҳалок бўлди

Исроилнинг Ғазога ҳужуми оқибатида 30 киши ҳалок бўлди

Бу сулҳ тузилганидан кейин қурбонлар сони бўйича энг йирик зарба бўлди.
12:35 / 01.02.2026
Арманистоннинг Ўзбекистондаги янги элчиси тайинланди

Арманистоннинг Ўзбекистондаги янги элчиси тайинланди

Бу ҳақда Арманистон Президенти матбуот хизмати хабар берди.
14:25 / 31.01.2026
Конгода кондаги кўчки оқибатида 200 дан ортиқ одам ҳалок бўлди

Конгода кондаги кўчки оқибатида 200 дан ортиқ одам ҳалок бўлди

Reuters’га кўра, бу ҳақда конь жойлашган вилоятнинг исёнчилар томонидан тайинланган губернатори вакили Лумумба Камбере Муйис…
15:28 / 31.01.2026
Божхона қўмитаси Раиси Мавлонов Жаҳон божхона ташкилоти Бош котиби Ян Сондерс билан учрашди

Божхона қўмитаси Раиси Мавлонов Жаҳон божхона ташкилоти Бош котиби Ян Сондерс билан учрашди

Шу кунларда Бирлашган Араб Амирликларининг Абу-Даби шаҳрида Жаҳон божхона ташкилотининг Технологик конференцияси бўлиб ўтмоқ…
16:42 / 30.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!