$
12035.26 UZS
-15.08
151.46 UZS
-1.83
13710.57 UZS
25
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Ичимлик суви тарифларини белгилаш ваколати ҳукуматга ўтказилади

Ичимлик суви тарифларини белгилаш ваколати ҳукуматга ўтказилади

Ўзбекистонда 2027 йил 1 январдан бошлаб ичимлик суви ва оқова сув хизматлари тарифларини тасдиқлаш ваколати ҳокимликлардан о…
11:34 / 29.07.2026
Ўзбекистон Президенти амалий ташриф билан Қозоғистонда бўлади

Ўзбекистон Президенти амалий ташриф билан Қозоғистонда бўлади

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев Қозоғистон Республикаси Президенти Қaсим-Жомарт Тоқаевнинг таклифига бино…
20:20 / 28.07.2026
Путин Россия Қуролли кучлари сонини ошириш ҳақидаги фармонни имзолади

Путин Россия Қуролли кучлари сонини ошириш ҳақидаги фармонни имзолади

Россия президенти Владимир Путин мамлакат Қуролли кучларининг умумий штат сонини 2 426 130 нафарга етказишни назарда тутувчи…
10:28 / 28.07.2026
Бугунги кунда айрим ҳокимларда инфратузилмани яхшилаш бўйича аниқ ҳисоб-китоб мавжуд эмас.

Бугунги кунда айрим ҳокимларда инфратузилмани яхшилаш бўйича аниқ ҳисоб-китоб мавжуд эмас.

Тармоқдаги йўқотишлар 17,2 фоизни ташкил этмоқда. Ўтган олти ойда 4,8 миллиард киловатт-соат электр энергияси йўқотилган.
15:43 / 27.07.2026
Ўзбекистонда ислом облигациялари — сукук муомалага киритилади

Ўзбекистонда ислом облигациялари — сукук муомалага киритилади

Олий Мажлис Қонунчилик палатаси “Капитал бозори тўғрисида”ги қонун лойиҳасини биринчи ўқишда қабул қилди. Ҳужжатга кўра, Ўзб…
10:22 / 29.07.2026
Тожикистонда ҳижобга расмий тақиқ қўйилди

Тожикистонда ҳижобга расмий тақиқ қўйилди

Мамлакатда "МИЛЛИЙ МАДАНИЯТГА ЁТ" деб топилган кийимларга, хусусан ҳижоб ва арабча услубдаги кийим-кечакларга расман тақиқ қ…
17:01 / 29.07.2026
Сирдарёдан яна бир жасад топилди, қидирув ишлари давом этмоқда

Сирдарёдан яна бир жасад топилди, қидирув ишлари давом этмоқда

Наманган вилояти ФВБ Сирдарёда содир бўлган фожиали ҳодисалар юзасидан расмий маълумот берди.
14:43 / 29.07.2026
Навоийда 778 та йўрға тувалоқ табиатга қўйиб юборилди

Навоийда 778 та йўрға тувалоқ табиатга қўйиб юборилди

Навоий вилоятининг Нурота ва Навбаҳор туманларидаги чўл ҳудудларига 778 та йўрға тувалоқ (ҳубара) қўйиб юборилди.
15:15 / 28.07.2026
Косон тумани Маҳаллалар уюшмаси бўлими бошлиғига хизмат текшируви тайинланди

Косон тумани Маҳаллалар уюшмаси бўлими бошлиғига хизмат текшируви тайинланди

Қашқадарё вилоятининг Косон тумани Маҳаллалар уюшмаси бўлими бошлиғи Убайдулла Очиловга фуқарога нисбатан қўпол муомаласи ор…
14:39 / 29.07.2026
Япониядаги кучли зилзила қурбонлари сони 13 нафарга етди

Япониядаги кучли зилзила қурбонлари сони 13 нафарга етди

Япониянинг жанубида содир бўлган 7,1 магнитудали зилзила оқибатида ҳалок бўлганлар сони 13 нафарга етди. Қутқарувчилар вайро…
10:27 / 29.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!