$
11937.60 UZS
-37.19
159.47 UZS
-0.17
13961.02 UZS
-47.09
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Боку шаҳрида БМТнинг WUF13 глобал форуми бўлиб ўтади

Боку шаҳрида БМТнинг WUF13 глобал форуми бўлиб ўтади

2026 йил 17–22 май кунлари Озарбайжон пойтахти Боку шаҳрида Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Жаҳон шаҳарлар форуми (WUF13) …
13:44 / 01.05.2026
Москвaдан Термизга йўл олган самолёт Самарқандга қўндирилди

Москвaдан Термизга йўл олган самолёт Самарқандга қўндирилди

Pobeda Airlines авиакомпаниясининг Москва–Термиз йўналишидаги рейси чанг бўрони сабабли заҳира аэропортга йўналтирилди.
10:52 / 01.05.2026
Самарқандда медиа ҳафталик

Самарқандда медиа ҳафталик

Самарқанд шаҳрида ўтказилган медиа ҳафталик муҳим натижалар билан якунланди.
15:06 / 02.05.2026
БАА ўз фуқароларига учта давлатга боришни ман қилди

БАА ўз фуқароларига учта давлатга боришни ман қилди

Мамлакат Tashqi ишлар вазирлиги маълумотига кўра, БАА фуқароларининг Эрон, Ливан ва Ироққа саёҳат қилишига тақиқ эълон қилди.
15:01 / 01.05.2026
Мактабларда сунъий интеллект хоналари ташкил этилади

Мактабларда сунъий интеллект хоналари ташкил этилади

Ўзбекистонда 2030 йилгача мактабларда сунъий интеллект ва стартап хоналари ташкил этиш режалаштирилмоқда.
11:19 / 02.05.2026
АҚШ Германиядаги қўшинлари сонини 5000 нафарга қисқартиради

АҚШ Германиядаги қўшинлари сонини 5000 нафарга қисқартиради

Қўшма Штатлар Эрон билан урушда ёрдам беришдан бош тортгани учун Германиядан баъзи қўшинларини олиб чиқади, деб хабар беради…
16:48 / 02.05.2026
Херсонд портлашлар содир бўлди

Херсонд портлашлар содир бўлди

Шанба куни Украина Қуролли кучлари назоратидаги Xersonda янги портлашлар содир бўлди, деб хабар беради Украинага тегишли тел…
17:31 / 02.05.2026
Ўзбекистонга ўқиш мақсадида келган хорижликлар сони 2,3 баробарга ошди

Ўзбекистонга ўқиш мақсадида келган хорижликлар сони 2,3 баробарга ошди

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2026-йилнинг январь–март ойларида жами 15 124 нафар хорижий фуқаро Ўзбекисто…
10:50 / 01.05.2026
EU–Tabassum: медиа янада очиқ ва яқин бўлди

EU–Tabassum: медиа янада очиқ ва яқин бўлди

Тошкентда Европа Иттифоқи томонидан молиялаштирилган “EU–Tabassum” лойиҳасининг икки йиллик якунлари сарҳисоб қилинди.
08:37 / 02.05.2026
2 май куни учун об-ҳаво маълумоти

2 май куни учун об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, ёмғир ёғади, момақалдироқ бўлиши мумкин.
14:37 / 01.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!