$
12060.84 UZS
51.55
155.00 UZS
0.26
13754.18 UZS
55.18
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистон аҳолисининг ўртача умр кўриш давомийлиги 9 ёшга ошди

Ўзбекистон аҳолисининг ўртача умр кўриш давомийлиги 9 ёшга ошди

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2025 йилда Ўзбекистонда доимий аҳолининг ўртача умр кўриш давомийлиги 75,4 ё…
16:39 / 26.06.2026
Покистон Афғонистоннинг бир нечта вилоятларига ҳужум қилди

Покистон Афғонистоннинг бир нечта вилоятларига ҳужум қилди

Матбуот котиби Покистоннинг ҳаракатларини “қўрқоқ, тажовузкор ва ваҳший жиноят” деб атади ва уларни қоралади.
10:53 / 29.06.2026
Тошкент шаҳар ҳокимлиги огоҳлантириш билан чиқди

Тошкент шаҳар ҳокимлиги огоҳлантириш билан чиқди

Об-ҳаво шароитининг ёмонлашуви сабабли симларнинг узилиши, дарахтларнинг қулаши ва ҳавода чанг миқдорининг кўпайиши мумкин.
09:49 / 29.06.2026
Жорий ҳафта ҳаво ҳарорати бироз пасаяди

Жорий ҳафта ҳаво ҳарорати бироз пасаяди

Бу ҳафта давомида Ўзбекистон ҳудуди бўйича ҳарорат фони пасаяди. Республика ҳудудининг катта қисмида кундузги ҳаво ҳарорати …
14:42 / 29.06.2026
Ўзбекистон Республикаси Президенти матбуот котиби Шерзод Асадов Матбуот ва оммавий ахборот воситалари ходимлари куни муносабати билан ташкил этилган м

Ўзбекистон Республикаси Президенти матбуот котиби Шерзод Асадов Матбуот ва оммавий ахборот воситалари ходимлари куни муносабати билан ташкил этилган м

Форумда журналистлар, блогерлар, матбуот котиблари, медиа экспертлари ҳамда соҳа вакиллари билан очиқ мулоқот бўлиб ўтди.
10:20 / 27.06.2026
Каннаваро Ўзбекистоннинг мағлубиятига изоҳ берди

Каннаваро Ўзбекистоннинг мағлубиятига изоҳ берди

Ўзбекистон миллий терма жамоаси бош мураббийи Фабио Каннаваро Жаҳон чемпионати гуруҳ босқичидаги сўнгги учрашувдаги мағлубия…
10:14 / 28.06.2026
Ҳусанов энг кўп даромад топувчи футболчилар рейтингига кирди

Ҳусанов энг кўп даромад топувчи футболчилар рейтингига кирди

Ўзбекистон миллий терма жамоаси ва Англиянинг «Манчестер Сити» клуби ҳимоячиси Абдуқодир Ҳусанов ЖЧ–2026 иштирокчиси бўлган …
12:48 / 27.06.2026
Ўзбекистон хориждан энг кўп қайси маҳсулотларни импорт қилмоқда?

Ўзбекистон хориждан энг кўп қайси маҳсулотларни импорт қилмоқда?

2026-йилнинг январь–апрель ойларида Ўзбекистоннинг умумий импорт ҳажми 16,4 миллиард АҚШ долларини ташкил этди. Бу ҳақда Мил…
16:14 / 27.06.2026
Келаётган ҳафтада ҳаво ҳарорати 44 даражагача исиши кутилмоқда

Келаётган ҳафтада ҳаво ҳарорати 44 даражагача исиши кутилмоқда

"Ўзгидромет" 28-июнь – 5-июль ҳафта оралиғидаги об-ҳаво прогнозини эълон қилди.
18:28 / 28.06.2026
Бугун Ўзбекистонда ультрабинафша нурланиш даражаси ниҳоятда юқори бўлади

Бугун Ўзбекистонда ультрабинафша нурланиш даражаси ниҳоятда юқори бўлади

Бугун ва эртага Тошкент шаҳрида ультрабинафша (УВ) нурланиш даражаси экстремал кўрсаткич — 10 баллгача етиши кутилмоқда.
11:28 / 27.06.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!