$
12042.05 UZS
68.15
155.03 UZS
0.21
13744.80 UZS
44.26
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

ЖЧ – 2026. Бразилия мундиални тарк этди. Англия эса Мексикани таслим қилиб, чоракфиналга чиқди

ЖЧ – 2026. Бразилия мундиални тарк этди. Англия эса Мексикани таслим қилиб, чоракфиналга чиқди

Жаҳон чемпионатида 1/8 финалнинг марказий баҳсларидан бирида Бразилия Норвегияга ютқазиб, мусобақа билан хайрлашди.
10:17 / 06.07.2026
7 июль кунги об-ҳаво прогнози

7 июль кунги об-ҳаво прогнози

Тошкент шаҳрида ҳаво бироз булутли, вақти-вақти билан ўзгарувчан бўлади, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 3-8 м/с тезл…
16:26 / 06.07.2026
Макрон Асад ҳокимияти ағдарилгандан кейин илк бор Сурияга ташриф буюрди

Макрон Асад ҳокимияти ағдарилгандан кейин илк бор Сурияга ташриф буюрди

Франсия Президенти Эммануэл Макрон 6 июль куни Сурияга ташриф буюрди.
09:46 / 07.07.2026
Кореяга ишга ва ўқишга юборишни ваъда қилган фирибгарлар ушланди

Кореяга ишга ва ўқишга юборишни ваъда қилган фирибгарлар ушланди

Бош прокуратура ҳузуридаги Иқтисодий жиноятларга қарши курашиш департаменти томонидан Кореяга ишга ва ўқишга юбориш билан бо…
15:05 / 05.07.2026
Европада кондитсионерлар сиёсий баҳс марказига айланди

Европада кондитсионерлар сиёсий баҳс марказига айланди

Европада кузатилаётган рекорд даражадаги жазирама фонида кондитсионерлар атрофидаги сиёсий баҳслар кучаймоқда.
14:45 / 07.07.2026
“Ташаббусли буджет”нинг навбатдаги мавсуми бошланади

“Ташаббусли буджет”нинг навбатдаги мавсуми бошланади

Жорий йилнинг 15-июлидан “Ташаббусли буджет” жараёнининг 2026-йилги иккинчи мавсуми старт олади. Жараён қуйидаги босқичларда…
14:40 / 07.07.2026
Ўзбекистонда алифбони янгилаш бўйича қонун қабул қилинди

Ўзбекистонда алифбони янгилаш бўйича қонун қабул қилинди

7 июль куни Олий Мажлис Қонунчилик палатасида лотин ёзувига асосланган ўзбек алифбосини такомиллаштириш тўғрисидаги қонун ло…
13:15 / 07.07.2026
Роберто Мартинес Португалия терма жамоасини тарк этди

Роберто Мартинес Португалия терма жамоасини тарк этди

Португалия миллий терма жамоаси бош мураббийи Роберто Мартинес истеъфога чиққанини расман эълон қилди.
09:30 / 07.07.2026
Тошкентда фуқаролар марҳум яқинларидан қолган қуролларни ихтиёрий равишда топширди

Тошкентда фуқаролар марҳум яқинларидан қолган қуролларни ихтиёрий равишда топширди

“Хавфсиз ва соғлом юрт” кенг қамровли тезкор-профилактик тадбирларининг иккинчи босқичи доирасида ДХХ томонидан ноқонуний қу…
10:18 / 07.07.2026
АҚШда камида 25 киши аномал иссиқдан ҳалок бўлди

АҚШда камида 25 киши аномал иссиқдан ҳалок бўлди

Дам олиш кунлари АҚШда ҳаво ҳарорати 100F (38 даража)дан юқори бўлганлиги туфайли ўнлаб одамлар ҳалок бўлди, бу эса АҚШда ре…
14:56 / 06.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!