$
11886.72 UZS
-55.49
146.37 UZS
-1.05
13717.27 UZS
-25.83
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

5 август кунги об-ҳаво маълумоти

5 август кунги об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво бироз булутли, вақти-вақти билан ўзгарувчан бўлади, ёғингарчилик кутилмайди. Шамол шарқдан 3-8 м/с тезл…
16:44 / 04.08.2026
SpaceX ракетаси бўлаги бугун Ойга урилиши кутилмоқда

SpaceX ракетаси бўлаги бугун Ойга урилиши кутилмоқда

2025 йил январь ойида Firefly Aerospace компаниясининг Ой миссиясини учирган SpaceX Falcon 9 ракетасининг иккинчи босқичи бу…
09:17 / 05.08.2026
Болалардан фойдаланиб олтин қуйма ва валютани яширинча олиб чиқишга уриниш ҳолатлари фош этилди

Болалардан фойдаланиб олтин қуйма ва валютани яширинча олиб чиқишга уриниш ҳолатлари фош этилди

Фуқаролардан бири 450 млн сўмлик олтинни, бошқаси эса 40 минг АҚШ доллар миқдоридаги банкнотларни Ўзбекистондан яширинча оли…
15:52 / 05.08.2026
Халқаро тажриба асосида 11 та разряд ва 6 та поғонадан иборат янги иш ҳақи сеткасини жорий этиш таклиф қилинди

Халқаро тажриба асосида 11 та разряд ва 6 та поғонадан иборат янги иш ҳақи сеткасини жорий этиш таклиф қилинди

Президент Шавкат Мирзиёев давлат фуқаролик хизматчиларининг ойлик иш ҳақи тизими ва меҳнатга ҳақ тўлаш шартларини мувофиқлаш…
17:37 / 04.08.2026
Конимехда 2 килограммдан ортиқ опий олиб кетаётган хорижлик ушланди

Конимехда 2 килограммдан ортиқ опий олиб кетаётган хорижлик ушланди

Давлат хавфсизлик хизмати ва Божхона органлари ходимлари ҳамкорлигида Навоий вилоятида ўтказилган тезкор тадбир давомида йир…
15:34 / 05.08.2026
Канада Бош вазири Марк Карни Доналд Трампга кинояли муносабат билдирди

Канада Бош вазири Марк Карни Доналд Трампга кинояли муносабат билдирди

Канада Бош вазири Марк Карни уй-жой сиёсатига бағишланган матбуот анжуманида телесуфлёр ишламай қолганидан сўнг АҚШ Президен…
10:34 / 06.08.2026
Samarqand-2028 сунъий йўлдоши орбитага учирилди

Samarqand-2028 сунъий йўлдоши орбитага учирилди

5 август куни STAR.VISION компанияси томонидан Хитойнинг Шандун провинцияси қирғоқлари яқинидаги денгиз старт платформасидан…
10:04 / 05.08.2026
1-синф ўқувчилари учун “Президент совғалари”ни етказиш бошланди

1-синф ўқувчилари учун “Президент совғалари”ни етказиш бошланди

Янги 2026/2027-ўқув йили учун 1-синфга қабул қилинаётган ўқувчиларга мўлжалланган “Президент совғалари”ни ҳудудларга етказиш…
17:33 / 05.08.2026
Ноқонуний қурилишга чек қўйилди

Ноқонуний қурилишга чек қўйилди

Фарғона вилояти, Фарғона шаҳар, Шодиёна кўчасида аҳолини қийнаб келаётган ноқонуний қурилишга чек қўйилди.
11:52 / 04.08.2026
Шавкат Умурзаков Президент Администрацияси вакили билан қатор объектларда олиб борилаётган ишлар билан танишди

Шавкат Умурзаков Президент Администрацияси вакили билан қатор объектларда олиб борилаётган ишлар билан танишди

Асосий эътибор жамоат жойларини ноқонуний қурилмалардан тозалаш, ободонлаштириш, муҳандислик-коммуникация инфратузилмасини р…
09:41 / 04.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!