$
12051.71 UZS
88.93
154.69 UZS
0.75
14008.91 UZS
121.32
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Трамп Ғазо бўйича “Тинчлик кенгаши” аъзолик бадалини 1 млрд доллар этиб белгилади

Трамп Ғазо бўйича “Тинчлик кенгаши” аъзолик бадалини 1 млрд доллар этиб белгилади

Bloomberg нашри хабарига кўра, Доналд Трамп маъмурияти Ғазо сектори бўйича халқаро “Тинчлик кенгаши”да доимий ўрин олишни ис…
14:07 / 18.01.2026
Америка инвестиция жамғармаси Россиядан империя қарзлари учун 225 миллиард доллар талаб қилди

Америка инвестиция жамғармаси Россиядан империя қарзлари учун 225 миллиард доллар талаб қилди

АҚШнинг Noble Capital RSD инвестиция фонди Москвадан Россия империясининг қарз мажбуриятлари бўйича 225 миллиард доллар тўла…
16:45 / 18.01.2026
ID карта расмийлаштирилганда электрон рақамли имзо бепул тақдим этилади

ID карта расмийлаштирилганда электрон рақамли имзо бепул тақдим этилади

2026 йил 1 февралдан жисмоний шахсларга идентификацияловчи ID карталар 1-маротаба расмийлаштирилганда унинг чипига киритилад…
10:27 / 20.01.2026
Тошкент вилоятида қимматбаҳо металлар ноқонуний савдосига қарши тезкор тадбир ўтказилди

Тошкент вилоятида қимматбаҳо металлар ноқонуний савдосига қарши тезкор тадбир ўтказилди

Ҳозирда ашёвий далиллар экспертизага юборилиб, терговга қадар текширув ҳаракатлари олиб борилмоқда.
09:28 / 18.01.2026
“Суверен Ўзбекистоннинг мавжудлигини қабул қилиб бўлмайди” – Дугин

“Суверен Ўзбекистоннинг мавжудлигини қабул қилиб бўлмайди” – Дугин

“Ёки улар бизнинг ягона иттифоқимиз таркибига киради, ёки АҚШ ва Европа Иттифоқи учун плацдармга айланади. Ҳаммаси тугади. С…
09:13 / 19.01.2026
Макрон Трампнинг Гренландия билан боғлиқ тариф таҳдидларини “қабул қилиб бўлмас” деб атади

Макрон Трампнинг Гренландия билан боғлиқ тариф таҳдидларини “қабул қилиб бўлмас” деб атади

Франция президенти Эммануэл Макрон АҚШ президенти Доналд Трампнинг Гренландиядаги вазият туфайли тарифларни жорий қилиш таҳд…
15:58 / 18.01.2026
Макрон Трампнинг “Тинчлик Кенгаши” режасини қўллаб-қувватламайди

Макрон Трампнинг “Тинчлик Кенгаши” режасини қўллаб-қувватламайди

Франция президенти Эммануэл Макрон АҚШ президенти Доналд Трампнинг Ғазо учун тузаётган “Тинчлик Кенгаши”га қўшилиш таклифини…
10:15 / 20.01.2026
Трамп Гренландияга ҳарбийларини юборган давлатларга 10 фоизлик бож жорий қилди

Трамп Гренландияга ҳарбийларини юборган давлатларга 10 фоизлик бож жорий қилди

АҚШ президенти Доналд Трамп Дания, Норвегия, Швеция, Франция, Германия, Буюк Британия, Нидерландия ва Финляндияга қарши савд…
08:34 / 18.01.2026
Ўзбекистонда 5 кишидан ортиқ оилалар улуши 61,4 фоизни ташкил қилади

Ўзбекистонда 5 кишидан ортиқ оилалар улуши 61,4 фоизни ташкил қилади

Миллий статистика қўмитасининг 2025 йил январь-декабрь ойларида ўтказилган уй хўжаликлари танланма кузатувлари маълумотлариг…
15:37 / 18.01.2026
Фарғонадаги тоғли ҳудудда Captiva ағдарилиб, ҳайдовчиси ҳалок бўлди

Фарғонадаги тоғли ҳудудда Captiva ағдарилиб, ҳайдовчиси ҳалок бўлди

Кеча, 19 январь куни Фарғона вилоятида тоғ орасидаги дара йўлда юрган эркак машинаси билан бирга ағдарилиб кетди. Бу ҳақда Ф…
15:00 / 20.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!