$
12275.58 UZS
-11.73
159.09 UZS
0.26
14591.98 UZS
-52.04
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Эндиликда техникумларнинг айрим ўқитувчи ва ходимларига 200 фоизгача устама тўланади

Эндиликда техникумларнинг айрим ўқитувчи ва ходимларига 200 фоизгача устама тўланади

Мазкур харажатлар 2026 йилда вазирликка ажратилган маблағлар, 2027 йилдан бошлаб эса Давлат бюджети ҳисобидан қопланади.
17:49 / 11.02.2026
Фарғонада 34 кишидан иборат уюшган жиноий гуруҳ аъзолари қўлга олинди

Фарғонада 34 кишидан иборат уюшган жиноий гуруҳ аъзолари қўлга олинди

Фарғона шаҳрида яшовчи 40 ёшли фуқаро раҳбарлик қилган, жами 34 кишидан иборат жиноий гуруҳ Фарғона ва Тошкент шаҳарларида б…
09:18 / 12.02.2026
Европарламент Украинага 90 млрд евро кредит ажратишни тасдиқлади

Европарламент Украинага 90 млрд евро кредит ажратишни тасдиқлади

Ушбу ажратиладиган кредитнинг 60 миллиард евроси ҳарбий эҳтиёжларга, қолган 30 миллиарди эса давлат бюджетини қўллаб-қувватл…
14:00 / 12.02.2026
Президент автокредит ставкаларини камайтириш бўйича топшириқ берди

Президент автокредит ставкаларини камайтириш бўйича топшириқ берди

Шунингдек, автомобиль ишлаб чиқариш ҳажмини йилига 510 минг донага етказиш вазифаси қўйилди.
17:51 / 13.02.2026
“Энг яхши стартап ғояси” ғолибига пул мукофоти берилади

“Энг яхши стартап ғояси” ғолибига пул мукофоти берилади

Ўқувчилар ўртасида “Энг яхши стартап ғояси” танлови ўтказилади, туман даражасидаги ғолибларга 5 млн сўмгача, вилоят даражаси…
10:11 / 13.02.2026
14 февраль куни Ўзбекистонда қандай об-ҳаво кузатилади?

14 февраль куни Ўзбекистонда қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, кечаси ва эрталаб ёмғир ёғиши, туман тушиши мумкин.
16:01 / 13.02.2026
Акбар Султoнов “Ўзчармсаноат” уюшмаси раиси лавозимидан озод этилди

Акбар Султoнов “Ўзчармсаноат” уюшмаси раиси лавозимидан озод этилди

Шавкат Мирзиёев “Ўзчармсаноат” уюшмаси раҳбарияти соҳага янгилик олиб кирмагани, пастга тушиб ишламаганини танқид қилди.
15:38 / 13.02.2026
Тармоқ раҳбарлари ўзимиздаги хомашёдан тайёр маҳсулот яратиш ҳақида доим бош қотириши керак – Президент

Тармоқ раҳбарлари ўзимиздаги хомашёдан тайёр маҳсулот яратиш ҳақида доим бош қотириши керак – Президент

Олтинни қайта ишлаш учун яратилган шароитлар туфайли заргарлик саноатида ўтган йилнинг ўзида 3,3 карра ўсиш бўлиб, 13 трилли…
15:10 / 13.02.2026
Тошкентда 3 млрд сўмлик сифати кафолатланмаган дори воситалари савдоси тўхтатиб қолинди

Тошкентда 3 млрд сўмлик сифати кафолатланмаган дори воситалари савдоси тўхтатиб қолинди

1969- ва 1997 йилларда туғилган ота-бола ўз яшаш хонадонида айланма йўллар орқали олиб келинган дори воситаларини сақлашга м…
13:50 / 13.02.2026
“Ўқувчи йиғилишга киришидан аввал содир бўлган” — Тошкент вилояти ИИББ

“Ўқувчи йиғилишга киришидан аввал содир бўлган” — Тошкент вилояти ИИББ

Мактабдаги “тарбиявий” суҳбат ўқувчи қизнинг ўлимига сабаб бўлгани рад этилди.
14:26 / 11.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Энг кўп ўқилганлар

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!