$
11825.40 UZS
-5.47
₽
140.34 UZS
1.07
€
13483.32 UZS
32.8
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Жаҳон савдо ташкилоти бош директори Нгози Оконжо-Ивеала билан учрашувимиз жуда мазмунли бўлди-Саида Мирзиёева

Жаҳон савдо ташкилоти бош директори Нгози Оконжо-Ивеала билан учрашувимиз жуда мазмунли бўлди-Саида Мирзиёева

Ўзбекистоннинг ЖСТга аъзо бўлиш жараёнида ортда қолган йўл ва олдимизда турган якуний вазифалар ҳақида атрофлича фикр алмашд…
10:14 / 25.09.2026
Бугун Ўзбекистонда ҳаво қандай бўлади?

Бугун Ўзбекистонда ҳаво қандай бўлади?

25-сентабр куни Ўзбекистон ҳудудида бироз булутли об-ҳаво кузатилади. Айрим жойларда қисқа муддатли ёмғир ёғиши мумкин.
16:16 / 24.09.2026
Самарқандда табиий газдан ноқонуний фойдаланган тадбиркор давлатга 3,6 млрд сўмдан ортиқ зарар етказди

Самарқандда табиий газдан ноқонуний фойдаланган тадбиркор давлатга 3,6 млрд сўмдан ортиқ зарар етказди

Самарқанд шаҳрида якка тартибдаги тадбиркорга қарашли ишлаб чиқариш корхонаси табиий газ тармоғига ўзбошимчалик билан уланиб…
15:39 / 25.09.2026
Тошкент вилоятида прокурор ёрдамчиси пора билан ушланди

Тошкент вилоятида прокурор ёрдамчиси пора билан ушланди

Давлат хавфсизлик хизмати ходимлари Бош прокуратуранинг Шахсий хавфсизлик бошқармаси билан ҳамкорликда ўтказган тезкор тадби…
11:08 / 25.09.2026
Наманганда болага нисбатан жинсий зўравонлик: гумондор қамоққа олинди

Наманганда болага нисбатан жинсий зўравонлик: гумондор қамоққа олинди

Наманган вилояти Учқўрғон туманида вояга етмаган болага нисбатан жинсий зўравонлик ҳолати юзасидан жиноят иши қўзғатилган.
17:10 / 25.09.2026
Марко Рубио Ўзбекистонга келади

Марко Рубио Ўзбекистонга келади

Жорий йилнинг октябрь ойи ўрталарида АҚШ Давлат котиби Марко Рубио Самарқандга келади. Бу ҳақда кеча, 24 сентябрь куни АҚШ П…
16:05 / 25.09.2026
Андижонда иқтисодий ўсиш ва аҳоли фаровонлигини ошириш масалалари муҳокама қилинмоқда

Андижонда иқтисодий ўсиш ва аҳоли фаровонлигини ошириш масалалари муҳокама қилинмоқда

Президент Шавкат Мирзиёев раислигида Андижон вилоятини ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш, тадбиркорликни қўллаб-қувватлаш ва …
12:06 / 24.09.2026
Қирғизистон собиқ ички ишлар вазири 2027 йилги президентлик сайловида қатнашишини эълон қилди

Қирғизистон собиқ ички ишлар вазири 2027 йилги президентлик сайловида қатнашишини эълон қилди

Қирғизистоннинг собиқ ички ишлар вазири, сиёсатчи Омурбек Сувоналиев мамлакатда 2027 йилда бўлиб ўтадиган президентлик сайло…
15:43 / 25.09.2026
Қибрайда қарийб 95 килограмм «гашиш» савдосига чек қўйилди

Қибрайда қарийб 95 килограмм «гашиш» савдосига чек қўйилди

Божхона қўмитасининг Контрабандага қарши курашиш бошқармаси ва Давлат хавфсизлик хизмати ходимлари ҳамкорлигида ўтказилган т…
11:12 / 25.09.2026
Электр таъминотидаги узилишлар вақтида бартараф этилмаса, компенсация тўланади

Электр таъминотидаги узилишлар вақтида бартараф этилмаса, компенсация тўланади

Ўзбекистонда электр таъминотидаги узилишлар белгиланган муддатда бартараф этилмаса, истеъмолчиларга компенсация тўлаш механи…
10:06 / 25.09.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!