$
11765.21 UZS
-0.55
139.35 UZS
-0.36
13586.46 UZS
-52.41
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Жиззахда келин қайноқ сувдан куйган: ҳолат юзасидан жиноят иши қўзғатилди

Жиззахда келин қайноқ сувдан куйган: ҳолат юзасидан жиноят иши қўзғатилди

Жиззах вилоятининг Шароф Рашидов туманида фуқаро иссиқ сув сепилиши оқибатида куйиш жароҳатлари билан шифохонага ётқизилди. …
17:07 / 14.09.2026
Дунё футболида илк бор қора карточка жорий этилди: у ўйинни муддатидан олдин якунлаш учун қўлланади

Дунё футболида илк бор қора карточка жорий этилди: у ўйинни муддатидан олдин якунлаш учун қўлланади

Руминия футбол федерацияси (ФРФ) дунёда биринчи бўлиб қора карточкани жорий этди. Янги чора ёшлар футболи учрашувларида ота-…
12:05 / 12.09.2026
Навоий вилоятида 1,3 миллиард сўмлик бюджет маблағлари талон-торож қилингани аниқланди

Навоий вилоятида 1,3 миллиард сўмлик бюджет маблағлари талон-торож қилингани аниқланди

Навоий вилоятида 1,3 миллиард сўмлик бюджет маблағлари талон-торож қилингани аниқланди
10:35 / 12.09.2026
Тошкентда аввал судланган шахс 1,1 килограммдан ортиқ гашиш билан ушланди

Тошкентда аввал судланган шахс 1,1 килограммдан ортиқ гашиш билан ушланди

Тошкент шаҳрида 1 килограммдан ортиқ гашишни 26 минг АҚШ долларига сотишга уринган, аввал ҳам гиёҳвандлик билан боғлиқ жиноя…
09:26 / 12.09.2026
Олмазорда ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш бўйича янги иш услуби натижа бермоқда

Олмазорда ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш бўйича янги иш услуби натижа бермоқда

Президентимиз Олмазор туманида ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш бўйича йўлга қўйилган янги иш услуби натижаларини ҳам таҳлил…
09:08 / 12.09.2026
Конгода Эбола билан касалланганлар сони 7 мингдан ошди

Конгода Эбола билан касалланганлар сони 7 мингдан ошди

Конго Демократик Республикасида Эбола вируси билан тасдиқланган касалланиш ҳолатлари 7 022 тага етди. Вирус мамлакатнинг етт…
12:26 / 12.09.2026
Тошкентда 1 килограммдан ортиқ гашиш 26 минг долларга сотилаётганида ушланди

Тошкентда 1 килограммдан ортиқ гашиш 26 минг долларга сотилаётганида ушланди

Тошкент шаҳрида катта миқдордаги гиёҳвандлик воситасининг ноқонуний савдосига чек қўйилди. Операция Давлат хавфсизлик хизмат…
10:30 / 14.09.2026
Самарқандда пиёдаларга йўл бермаган ва йўл безорилиги содир этган ҳайдовчига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Самарқандда пиёдаларга йўл бермаган ва йўл безорилиги содир этган ҳайдовчига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Самарқанд шаҳрида ҳайдовчи пиёдалар ўтиш жойидан ўтаётган бир гуруҳ фуқароларга йўл бермай, уларнинг ҳаётини хавф остига қўй…
10:27 / 12.09.2026
АҚШда сайлов олдидан мусулмонларга қарши риторика кучаймоқда.

АҚШда сайлов олдидан мусулмонларга қарши риторика кучаймоқда.

АҚШда жорий йилнинг ноябрь ойидаги оралиқ сайловлар яқинлашар экан, айниқса Республика партияси вакиллари томонидан мусулмон…
16:23 / 13.09.2026
Самарқандда фуқаро ҳовлисидан бронза даврига оид қабр топилди

Самарқандда фуқаро ҳовлисидан бронза даврига оид қабр топилди

Самарқанд вилояти Паяриқ туманида фуқаронинг ҳовлисида олиб борилган қазиш ишлари вақтида бронза даврига оид бўлиши мумкин б…
15:20 / 14.09.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!