$
11825.40 UZS
-5.47
₽
140.34 UZS
1.07
€
13483.32 UZS
32.8
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

26 сентябрь куни Ўзбекистон бўйлаб об-ҳаво кескин салқинлашиши ва ҳарорат пасайиши кутилмоқда.

26 сентябрь куни Ўзбекистон бўйлаб об-ҳаво кескин салқинлашиши ва ҳарорат пасайиши кутилмоқда.

26 сентябрь куни Ўзбекистон бўйлаб об-ҳаво кескин салқинлашиши ва ҳарорат пасайиши кутилмоқда.
16:27 / 25.09.2026
Ғазодаги вайронагарчиликлар Исроилда сув танқислигини келтириб чиқарди

Ғазодаги вайронагарчиликлар Исроилда сув танқислигини келтириб чиқарди

The Guardian нашрининг хабар беришича, Ғазо секторидаги оқова сув инфратузилмасининг вайрон қилиниши оқибатида денгизга тоза…
11:02 / 25.09.2026
Сингапур автобусларида баланд мусиқа учун катта жарима белгиланди

Сингапур автобусларида баланд мусиқа учун катта жарима белгиланди

Сингапур жамоат транспортида бошқа йўловчиларга халақит берувчи хатти-ҳаракатлар учун янги жарималар жорий этилди.
10:37 / 27.09.2026
ИШИДни молиялаштирган ўзбекистонлик эркак АҚШга экстрадиция қилинди

ИШИДни молиялаштирган ўзбекистонлик эркак АҚШга экстрадиция қилинди

Ўзбекистонлик, ҳозирда Америка фуқароси бўлган эркак хорижий террористик ташкилотларга моддий ёрдам бергани учун айбловлар б…
10:01 / 26.09.2026
Шаҳноза Мирзиёева: Намангандаги беш ёшли қизалоқ билан боғлиқ фожиа назоратда

Шаҳноза Мирзиёева: Намангандаги беш ёшли қизалоқ билан боғлиқ фожиа назоратда

Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги директорининг биринчи ўринбосари Шаҳноза Мирзиёева Наманганда беш ёшли қизалоқ билан боғлиқ …
14:34 / 27.09.2026
Тошкент метрополитенига 56 та янги вагон қўшилди

Тошкент метрополитенига 56 та янги вагон қўшилди

2026 йил давомида жами 14 та замонавий ҳаракат таркибларини харид қилиш режалаштирилган эди. Жорий йил янги ўқув йили бошлан…
14:26 / 26.09.2026
Қозоғистонда 19 нафар ҳарбий Каспий денгизида оқиб кетди: 9 киши ҳалок бўлди

Қозоғистонда 19 нафар ҳарбий Каспий денгизида оқиб кетди: 9 киши ҳалок бўлди

Қозоғистоннинг Манғистов вилоятида ўқув-жанговар машғулотлар вақтида 19 нафар ҳарбий хизматчи Каспий денгизида оқимга тушиб …
16:22 / 24.09.2026
Қирғизистон собиқ ички ишлар вазири 2027 йилги президентлик сайловида қатнашишини эълон қилди

Қирғизистон собиқ ички ишлар вазири 2027 йилги президентлик сайловида қатнашишини эълон қилди

Қирғизистоннинг собиқ ички ишлар вазири, сиёсатчи Омурбек Сувоналиев мамлакатда 2027 йилда бўлиб ўтадиган президентлик сайло…
15:43 / 25.09.2026
Муҳаммадалига Президент совғаси ва миннатдорлик мактуби топширилди

Муҳаммадалига Президент совғаси ва миннатдорлик мактуби топширилди

Президентимизнинг Қорақалпоғистонга ташрифи чоғида ижтимоий тармоқларда Муҳаммадали исмли боланинг самимий мурожаати ва Вата…
14:59 / 26.09.2026
Эрдўған: Уруш жиноятчиларининг жойи БМТ минбари эмас, суд зали

Эрдўған: Уруш жиноятчиларининг жойи БМТ минбари эмас, суд зали

Туркия президенти Ражаб Тоййиб Эрдўған уруш жиноятларида айбланаётган шахслар БМТ минбарида эмас, суд залида жавоб бериши ке…
10:44 / 27.09.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!