$
11989.46 UZS
29.28
149.48 UZS
-0.94
13815.45 UZS
54.07
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

4 август кунги об-ҳаво маълумоти

4 август кунги об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво бироз булутли, вақти-вақти билан ўзгарувчан бўлади, ёғингарчилик кутилмайди.
17:09 / 03.08.2026
Таиландда бедарак йўқолган россиялик опа-ука ўлдирилгани аниқланди

Таиландда бедарак йўқолган россиялик опа-ука ўлдирилгани аниқланди

Таиландда бедарак йўқолган 22 ёшли Диана Назимова ва унинг 17 ёшли укаси Роман ўлдирилгани маълум бўлди. Мамлакат Бош вазири…
10:13 / 03.08.2026
Бугундан талабалар турар жойи учун аризалар қабули бошланди

Бугундан талабалар турар жойи учун аризалар қабули бошланди

Вазирлар Маҳкамасининг 376-сон қарори (14.08.2023-й.) билан тасдиқланган регламентга асосан 1 августдан бошлаб талабалар ари…
10:28 / 01.08.2026
Австралияда 150 йил аввал олинган китоб кутубхонага қайтарилди

Австралияда 150 йил аввал олинган китоб кутубхонага қайтарилди

Австралияда тахминан 150 йил аввал ўқиш учун олинган китоб кутубхонага қайтарилди. Бу ҳақда Ассоcиатед Пресс хабар берди.
15:32 / 02.08.2026
Роналду ва Жоржинанинг тўйи 8 август куни Мадейрада ўтказилиши мумкин

Роналду ва Жоржинанинг тўйи 8 август куни Мадейрада ўтказилиши мумкин

Португалиялик футбол юлдузи Криштиану Роналду ва унинг севгилиси Жоржина Родригеснинг тўй маросими жорий йилнинг 8 август ку…
15:42 / 03.08.2026
Словения президенти автоҳалокатга учради

Словения президенти автоҳалокатга учради

Словения президенти Наташа Пирс-Мусар Хорватиядаги таътилидан қайтаётган вақтда йўл-транспорт ҳодисасига учради. Бу ҳақда пр…
14:54 / 02.08.2026
Иссиқ ҳавода қандай рангдаги кийим кийиш керак?

Иссиқ ҳавода қандай рангдаги кийим кийиш керак?

Ёзнинг жазирама кунларида тўғри кийим танлаш нафақат қулайлик, балки саломатлик учун ҳам муҳим. Мутахассислар фикрича, мос к…
10:47 / 03.08.2026
Сўнгги бир ойда электромобиллар савдоси 63,5 фоизга ошди

Сўнгги бир ойда электромобиллар савдоси 63,5 фоизга ошди

Ўзбекистонда июнь ойида автомобил бозори фаоллашди. Айниқса, электромобиллар савдоси бир ой ичида 63,5 фоизга ошиб, умумий а…
09:40 / 03.08.2026
Трамп яна Эронга зарбаларни бекор қилди

Трамп яна Эронга зарбаларни бекор қилди

Оқ уй раҳбари Доналд Трамп Яқин Шарқ мамлакатларининг илтимосига биноан Эронга бериладиган зарбаларни вақтинча тўхтатишга бу…
16:19 / 02.08.2026
БМТ Бош Ассамблеяси Ўзбекистон Президенти ташаббуси асосидаги резолюцияни қабул қилди

БМТ Бош Ассамблеяси Ўзбекистон Президенти ташаббуси асосидаги резолюцияни қабул қилди

БМТ Бош Ассамблеяси Ню-Ёрк шаҳрида бўлиб ўтган йиғилишда «Ижтимоий ривожланишни жадаллаштиришда парламентларнинг ролини куча…
17:00 / 03.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!