$
12175.53 UZS
-4.28
155.08 UZS
-1.65
14151.62 UZS
12.08
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Россияда ҳалок бўлган вояга етмаган ўзбекистонликнинг жасади ватанга қайтарилди

Россияда ҳалок бўлган вояга етмаган ўзбекистонликнинг жасади ватанга қайтарилди

“Ўзбекистон Бош консулхонасига Ростов вилояти Батайск шаҳрида яшовчи ҳамюртимиз Б.Й. уйида ёнғин чиқиши оқибатида вояга етма…
16:55 / 04.03.2026
Озарбайжонга Эрон дронлари қулаши оқибатида икки киши жароҳатланган

Озарбайжонга Эрон дронлари қулаши оқибатида икки киши жароҳатланган

Озарбайжон Ташқи ишлар вазирлиги хабарига кўра, Эроннинг бир дрони Нахичеван автоном республикаси аэропорти терминали биноси…
14:14 / 05.03.2026
Олий таълим вазирлиги ходими 100 минг доллар пора билан қўлга тушди

Олий таълим вазирлиги ходими 100 минг доллар пора билан қўлга тушди

ДХХ Тергов бошқармаси томонидан мазкур шахсга нисбатан Жиноят Кодексининг 168-моддаси (фирибгарлик) 4-қисми “а” банди билан …
11:16 / 06.03.2026
Ўзбекистонда ҳайдовчилик ҳуқуқидан маҳрум бўлганларни камералар орқали аниқлаш бошланди

Ўзбекистонда ҳайдовчилик ҳуқуқидан маҳрум бўлганларни камералар орқали аниқлаш бошланди

Ўзбекистонда энди ҳайдовчилик ҳуқуқидан маҳрум этилган инсон машина бошқарса, ҳолат камералар томонидан аниқланиб, ҳуқуқбуза…
12:17 / 05.03.2026
Хитой Форс кўрфазидаги можаролар фонида нефть экспортини тўхтатади

Хитой Форс кўрфазидаги можаролар фонида нефть экспортини тўхтатади

Мамлакат ҳукумат нефтни қайта ишлаш компанияларига янги экспорт шартномаларини тузмаслик ва келишилган жўнатмаларни бекор қи…
16:45 / 05.03.2026
Президент топшириғи билан Мадина ва Жиддадан 4 948 нафар фуқаро ватанга қайтарилди

Президент топшириғи билан Мадина ва Жиддадан 4 948 нафар фуқаро ватанга қайтарилди

Президент Шавкат Мирзиёев топшириғига кўра, Транспорт вазирлиги ва авиакомпаниялар ҳамкорлигида фуқароларни қайтариш чоралар…
16:14 / 04.03.2026
“Тирик китоб” жаримага тортилди

“Тирик китоб” жаримага тортилди

Ижтимоий тармоқларда “тирик китоб” сифатида танилган машҳур китоб сотувчи Хайрулла Асадов ноқонуний тадбиркорлик фаолияти уч…
13:41 / 04.03.2026
Доҳада қийин аҳволга тушиб қолган 91 нафар ўзбекистонлик уй-жой билан таъминланди

Доҳада қийин аҳволга тушиб қолган 91 нафар ўзбекистонлик уй-жой билан таъминланди

“4 март куни Ўзбекистон элчихонаси вакиллари турли сабабларга кўра Қатарда бўлиб турган ватандошлар ҳолидан хабар олиб, улар…
10:35 / 05.03.2026
Киберспорт, дрон ва робот технологиялари йўналишидаги замонавий спорт турлари бўйича мусобақа ташкил этилади

Киберспорт, дрон ва робот технологиялари йўналишидаги замонавий спорт турлари бўйича мусобақа ташкил этилади

“Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучларида киберспорт, дрон ва робот технологиялари йўналишидаги спорт турларини ривожлантир…
11:52 / 04.03.2026
“Тирик китоб”га букинист дўкончаси қуриб берилади

“Тирик китоб”га букинист дўкончаси қуриб берилади

Ёшлар ишлари агентлиги президент қарорида китоб савдосига қулай шароит яратиш, Ўзбекистон бўйлаб китоб кўчалари ва боғларини…
15:41 / 05.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!