$
12013.52 UZS
-10.88
159.95 UZS
-0.46
13649.76 UZS
6.88
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Нефт нархи урушдан олдинги даражага қайтди

Нефт нархи урушдан олдинги даражага қайтди

Жаҳон нефть бозорида нархлар пасайишда давом этмоқда. Яқин Шарқдан нефть етказиб бериш ҳажми ошиши кутилаётгани ҳамда бозорд…
07:10 / 26.06.2026
Путинга кескин мурожаат қилган Виктория Боня Шавкат Мирзиёевга миннатдорлик билдирди

Путинга кескин мурожаат қилган Виктория Боня Шавкат Мирзиёевга миннатдорлик билдирди

Блогер ва телебошловчи Виктория Боня Ўзбекистонга ташриф буюриб, пахта даласидан туриб мамлакат Президенти Шавкат Мирзиёевга…
12:18 / 27.06.2026
Ўзбекистон Республикаси Президенти матбуот котиби Шерзод Асадов Матбуот ва оммавий ахборот воситалари ходимлари куни муносабати билан ташкил этилган м

Ўзбекистон Республикаси Президенти матбуот котиби Шерзод Асадов Матбуот ва оммавий ахборот воситалари ходимлари куни муносабати билан ташкил этилган м

Форумда журналистлар, блогерлар, матбуот котиблари, медиа экспертлари ҳамда соҳа вакиллари билан очиқ мулоқот бўлиб ўтди.
10:20 / 27.06.2026
Венесуэла зилзила оқибатларини бартараф этишда халқаро ҳамжамиятдан қандай ёрдам қабул қилди?

Венесуэла зилзила оқибатларини бартараф этишда халқаро ҳамжамиятдан қандай ёрдам қабул қилди?

Жорий йилнинг июнь ойида Венесуэлада содир бўлган кучли зилзилалар мамлакатга катта зарар етказди.
17:28 / 27.06.2026
Андижонда оқова сув тизимларини қуриш ва реконструкция қилиш ишлари давом этмоқда

Андижонда оқова сув тизимларини қуриш ва реконструкция қилиш ишлари давом этмоқда

Қувонарлиси, мазкур лойиҳа якунида яна қўшимча 10 минг аҳолининг ҳам хонадонлари янги канализация тизимига уланиши режага ки…
18:40 / 27.06.2026
Наманганда ер майдонини сотиш билан боғлиқ фирибгарлик ҳолати фош этилди

Наманганда ер майдонини сотиш билан боғлиқ фирибгарлик ҳолати фош этилди

Наманган вилоятининг Поп туманида ер майдонини расмийлаштириб беришни ваъда қилган шахслар қўлга олинди.
14:17 / 27.06.2026
27 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

27 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, қисқа муддатли ёмғир ёғиши, момақалдироқ бўлиши мумкин.
15:12 / 26.06.2026
Ўзбекистонда 16 ёшгача бўлган болалар учун ижтимоий тармоқлардан фойдаланиш чекланиши мумкин

Ўзбекистонда 16 ёшгача бўлган болалар учун ижтимоий тармоқлардан фойдаланиш чекланиши мумкин

Ўзбекистонда 16 ёшга тўлмаган болаларнинг ижтимоий тармоқлардан фойдаланишини чеклашни назарда тутувчи қонун лойиҳаси ишлаб …
16:57 / 27.06.2026
Ҳусанов энг кўп даромад топувчи футболчилар рейтингига кирди

Ҳусанов энг кўп даромад топувчи футболчилар рейтингига кирди

Ўзбекистон миллий терма жамоаси ва Англиянинг «Манчестер Сити» клуби ҳимоячиси Абдуқодир Ҳусанов ЖЧ–2026 иштирокчиси бўлган …
12:48 / 27.06.2026
Бугун Ўзбекистонда ультрабинафша нурланиш даражаси ниҳоятда юқори бўлади

Бугун Ўзбекистонда ультрабинафша нурланиш даражаси ниҳоятда юқори бўлади

Бугун ва эртага Тошкент шаҳрида ультрабинафша (УВ) нурланиш даражаси экстремал кўрсаткич — 10 баллгача етиши кутилмоқда.
11:28 / 27.06.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!