$
11986.56 UZS
26.47
152.09 UZS
-0.44
13691.65 UZS
21.27
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Россиядан Ўзбекистонга шоколад ниқоби остида наркотик юборилгани аниқланди

Россиядан Ўзбекистонга шоколад ниқоби остида наркотик юборилгани аниқланди

Давлат хавфсизлик хизмати Россиядан Ўзбекистонга юборилган жўнатма ичидан наркотик модда аниқланганини маълум қилди.
17:15 / 19.07.2026
2030-йилги Жаҳон чемпионатида 64 та жамоа иштирок этиши мумкин

2030-йилги Жаҳон чемпионатида 64 та жамоа иштирок этиши мумкин

Бу ҳақда Жанубий Америка футбол конфедератсияси президенти Алежандро Домингес ўзининг Х саҳифасида маълум қилди. Унинг сўзла…
17:27 / 21.07.2026
Келгуси ўн йилда энергетика инфратузилмаси учун 8 миллиард доллар талаб этилади.

Келгуси ўн йилда энергетика инфратузилмаси учун 8 миллиард доллар талаб этилади.

Шу билан бирга, тармоқлардаги йўқотишларни камайтириш орқали даромадни ошириш бўйича етарли иш олиб борилмаяпти. Олти ойда э…
16:12 / 21.07.2026
Шомуродовнинг голи ЖЧнинг энг чиройли голи бўлиши мумкин

Шомуродовнинг голи ЖЧнинг энг чиройли голи бўлиши мумкин

Ўзбекистон миллий терма жамоаси сардори Элдор Шомуродовнинг 2026-йилги Жаҳон чемпионати гуруҳ босқичида Конго ДР дарвозасига…
10:28 / 21.07.2026
Шавкат Мирзиёев: 40 миллион аҳолининг ҳаёт сифатини яхшилаш учун иқтисодиёт 9–10 фоиз ўсиши керак

Шавкат Мирзиёев: 40 миллион аҳолининг ҳаёт сифатини яхшилаш учун иқтисодиёт 9–10 фоиз ўсиши керак

Бу гапларни Президент Шавкат Мирзиёев ўзи раислигида ҳудуд ва тармоқларда иқтисодий ўсиш суръатлари ҳамда йил якунига қадар …
16:06 / 21.07.2026
Алкоголли ичимликларни реклама қилган блогер жавобгарликка тортилди

Алкоголли ичимликларни реклама қилган блогер жавобгарликка тортилди

Raqobat qo‘mitasi alkogolli ichimliklarni reklama qilgan blogerga nisbatan ma’muriy chora ko‘rib, ish bo‘yicha hujjatlarni s…
10:37 / 20.07.2026
2026-йилги мундиал ФИФА учун рекорд даромад келтирди

2026-йилги мундиал ФИФА учун рекорд даромад келтирди

АҚШ, Канада ва Мексика мезбонлик қилган футбол бўйича Жаҳон чемпионати ФИФА тарихидаги энг даромадли турнирга айланди.
12:07 / 21.07.2026
Ташқи савдо юкларининг 70 фоизи, яъни 46 миллион тоннаси темир йўл орқали ташилади.

Ташқи савдо юкларининг 70 фоизи, яъни 46 миллион тоннаси темир йўл орқали ташилади.

Шу билан бирга, ушбу йўналишда тадбиркорлардан эътирозлар кўплиги қайд этилди.
16:31 / 21.07.2026
Рубио: “АҚШ Украинадаги можарони ҳал қила оладиган ягона мамлакат”

Рубио: “АҚШ Украинадаги можарони ҳал қила оладиган ягона мамлакат”

“Қўшма Штатлар ўзини Украинадаги можарони тугатишга қодир ягона мамлакат деб ҳисоблайди”, – деди Давлат котиби Марко Рубио.
15:45 / 22.07.2026
Ҳозир банклар балансида 9 триллион 300 миллиард сўмлик 2 минг 411 та мол-мулк сотилмай турибди.

Ҳозир банклар балансида 9 триллион 300 миллиард сўмлик 2 минг 411 та мол-мулк сотилмай турибди.

Ҳар бир обектнинг банк балансида асосли тургани таҳлил қилинади. Харидори бор, лекин сунъий ушлаб турилган обектлар бўйича қ…
16:09 / 21.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!