$
11934.64 UZS
-14.39
164.14 UZS
-2.14
13896.69 UZS
-25.12
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Маданият ва санъат фидойилари шарафланди

Маданият ва санъат фидойилари шарафланди

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 28 майдаги фармони билан маданият, санъат ва адабиёт соҳалари ходимларидан бир гуруҳи…
12:48 / 01.06.2026
“Баъзан бизда миллий руҳ етишмагандай бўляпти”

“Баъзан бизда миллий руҳ етишмагандай бўляпти”

“Саҳна асарлари бор, лекин кучли таъсири йўқ. Қўшиқда овоз бор, лекин халқнинг ўткир нафаси сезилмаяпти. Кинода ҳаракат бор,…
14:11 / 01.06.2026
Венада БМТ вакили билан наркотаҳдидларга қарши ҳамкорлик масалалари муҳокама қилинди

Венада БМТ вакили билан наркотаҳдидларга қарши ҳамкорлик масалалари муҳокама қилинди

Венада БМТ Бош котиби ўринбосари ҳамда БМТнинг Гиёҳванд моддалар ва жиноятчилик бўйича бошқармаси ижрочи директори Моника Жу…
03:10 / 02.06.2026
Саида Мирзиёева Вена шаҳрида халқаро ташкилотларда фаолият юритаётган ватандошларимиз билан учрашди

Саида Мирзиёева Вена шаҳрида халқаро ташкилотларда фаолият юритаётган ватандошларимиз билан учрашди

“Биз халқаро тажриба орттиришни, профессионал жиҳатдан ўсишни, ватанимиз ҳамда жаҳонга наф келтиришни истайдиган ёш ўзбекист…
11:03 / 02.06.2026
Чирчиқда замонавий полимер маҳсулотлари ишлаб чиқариш кенгаймоқда

Чирчиқда замонавий полимер маҳсулотлари ишлаб чиқариш кенгаймоқда

Президент Шавкат Мирзиёев “Чирчиқ” кимё-индустриал технопаркидаги “NovoPlast TPE” корхонаси фаолияти билан танишди.
12:50 / 02.06.2026
Венада тарихий кун: Глобал кун тартибини Ўзбекистон бошлаб берди

Венада тарихий кун: Глобал кун тартибини Ўзбекистон бошлаб берди

Бугун Венада глобал хавфсизлик ва ҳуқуқ-тартиботни белгиловчи энг йирик платформа — БМТ Жиноятчиликнинг олдини олиш ва жинои…
20:34 / 01.06.2026
Ўзбекистонда болалар сони қанча?

Ўзбекистонда болалар сони қанча?

Миллий статистика қўмитаси маълумот берди.
09:54 / 01.06.2026
Эбола вируси шиддат билан тарқалмоқда

Эбола вируси шиддат билан тарқалмоқда

Ҳар куни касалликка чалинганликда гумон қилинаётган янги ҳолатлар ҳақида хабарлар келмоқда, бироқ юзлаб таҳлил намуналари те…
17:25 / 31.05.2026
Кичик бизнес учун эълон қилинган янги енгилликлар тадбиркорлар томонидан илиқ кутиб олинмоқда.

Кичик бизнес учун эълон қилинган янги енгилликлар тадбиркорлар томонидан илиқ кутиб олинмоқда.

Кўп йиллардан буён бизнес вакиллари ҚҚСга ўтишдаги 1 миллиард сўмлик чегара пастлиги, мураккаб солиқ тизими ҳамда ортиқча те…
11:00 / 29.05.2026
Фарғона ва Наманганда 2 миллиард сўмдан ортиқ ноқонуний дори воситалари аниқланди

Фарғона ва Наманганда 2 миллиард сўмдан ортиқ ноқонуний дори воситалари аниқланди

Давлат хавфсизлик хизмати ва ҳамкор ташкилотлар томонидан ўтказилган тезкор тадбирлар давомида Фарғона ва Наманган вилоятлар…
07:39 / 30.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!