$
12309.99 UZS
-10.35
159.64 UZS
0.28
14666.12 UZS
51.73
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Шомуродов Туркия Суперлигасининг тур рамзий жамоасидан ўрин олди

Шомуродов Туркия Суперлигасининг тур рамзий жамоасидан ўрин олди

Туркия Суперлигасининг 21-тур учрашувлари якунланди. Мазкур турда Ўзбекистон миллий терма жамоаси аъзолари Элдор Шомуродов в…
16:07 / 10.02.2026
Навоий аэропортида йўловчи ташиш ҳажми 2030 йилгача 150 минг нафарга етказилади

Навоий аэропортида йўловчи ташиш ҳажми 2030 йилгача 150 минг нафарга етказилади

Ҳужжат Навоий халқаро аэропортини минтақавий транспорт-хабга айлантириш, халқаро юк ва йўловчи оқимини кенгайтириш ҳамда инв…
12:43 / 10.02.2026
Гвардиола: “Абдуқодир Шекспир эмас, лекин...”

Гвардиола: “Абдуқодир Шекспир эмас, лекин...”

“Манчестер Сити” бош мураббийи Пеп Гвардиола Англия Премер Лигасининг 16-тури доирасидаги “Фулҳем”га қарши баҳс олдидан ўзбе…
10:00 / 11.02.2026
Ишдан олинган Қамчибек Ташиев нимадан афсусда?

Ишдан олинган Қамчибек Ташиев нимадан афсусда?

Қирғизистон Миллий хавфсизлик давлат қўмитаси собиқ раҳбари Қамчибек Ташиев лавозимидан озод этилгани унинг учун кутилмаган …
10:55 / 11.02.2026
Россияда даромади яшаш минимумидан паст мигрантларга патент берилмайди

Россияда даромади яшаш минимумидан паст мигрантларга патент берилмайди

Россия ҳукуматнинг қонун лойиҳалари бўйича комиссияси 9 февраль куни Молия вазирлиги томонидан ишлаб чиқилган чора-тадбирлар…
09:00 / 11.02.2026
2026-йилги кириш имтиҳонлари учун фанлар мажмуаси тасдиқланди

2026-йилги кириш имтиҳонлари учун фанлар мажмуаси тасдиқланди

Билимни баҳолаш агентлиги жорий ўқув йилида кундузги таълим шакли бўйича 36 023 нафар абитуриент давлат гранти асосида қабул…
16:48 / 11.02.2026
Президент Шавкат Мирзиёев Осиё инфратузилмавий инвестициялар банки президенти Сзоу Сзяи бошчилигидаги делегацияни қабул қилди

Президент Шавкат Мирзиёев Осиё инфратузилмавий инвестициялар банки президенти Сзоу Сзяи бошчилигидаги делегацияни қабул қилди

Ўзбекистоннинг Осиё инфратузилмавий инвестициялар банки билан стратегик шериклигини кенгайтиришнинг амалий масалалари атрофл…
17:13 / 10.02.2026
“Ўқувчи йиғилишга киришидан аввал содир бўлган” — Тошкент вилояти ИИББ

“Ўқувчи йиғилишга киришидан аввал содир бўлган” — Тошкент вилояти ИИББ

Мактабдаги “тарбиявий” суҳбат ўқувчи қизнинг ўлимига сабаб бўлгани рад этилди.
14:26 / 11.02.2026
Тошкентда нарколаборатория ташкил қилган талабалар ушланди

Тошкентда нарколаборатория ташкил қилган талабалар ушланди

Тошкент шаҳрининг Мирзо Улуғбек туманида 18 ёшли қиз ва 22 ёшли йигит уйини нарколаборатория айлантирганлиги аниқланди. Бу ҳ…
13:03 / 11.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Энг кўп ўқилганлар

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!