$
12074.28 UZS
37.07
160.86 UZS
1.24
14218.67 UZS
147.17
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Қозоғистон 2027-йилдан Россия электр энергияси импортдан воз кечмоқчи

Қозоғистон 2027-йилдан Россия электр энергияси импортдан воз кечмоқчи

Қозоғистон 2027-йилдан бошлаб Россиядан электр энергияси импорт қилишни тўлиқ тўхтатишни режалаштирмоқда. Бу ҳақда энергетик…
10:24 / 06.05.2026
Ким Чен Инга ядровий қуролдан фойдаланиш ҳуқуқи берилди

Ким Чен Инга ядровий қуролдан фойдаланиш ҳуқуқи берилди

Шимолий Кореяда конституцияга киритилган янги ўзгартишларга кўра, мамлакат етакчиси Ким Чен Ин давлат раҳбари сифатида қайта…
14:27 / 06.05.2026
Ишга жойлаштириш ва рухсатнома эвазига пора олиш ҳолатлари фош этилди

Ишга жойлаштириш ва рухсатнома эвазига пора олиш ҳолатлари фош этилди

Давлат хавфсизлик хизмати, Бош прокуратура ҳузуридаги Департамент ҳамда ички ишлар органлари ҳамкорлигида ўтказилган тезкор …
07:32 / 06.05.2026
Навоийда 14 нафар болани олиб кетаётган Matiz ҳалокатга учради, ҳайдовчи вафот этди

Навоийда 14 нафар болани олиб кетаётган Matiz ҳалокатга учради, ҳайдовчи вафот этди

ЙҲХХ хабарига кўра, жорий йилнинг 5 май куни соат 09:05 ларда Навоий вилояти, Нурота туманида Matiz иштирокида ЙТҲ содир бўл…
17:49 / 06.05.2026
Обама: “Агар ўзга сайёраликлар бўлганида, бу сир сақланиб қолмасди”

Обама: “Агар ўзга сайёраликлар бўлганида, бу сир сақланиб қолмасди”

АҚШнинг собиқ президенти Барак Обама ҳукумат ўзга сайёраликлар билан боғлиқ маълумотларни узоқ вақт сир сақлаб қола олмаслиг…
09:47 / 07.05.2026
Топ блогерлар қанча солиқ тўлагани маълум бўлди

Топ блогерлар қанча солиқ тўлагани маълум бўлди

Ўзбекистонда 2025 йилда 3 миллиондан ортиқ обуначига эга 6 нафар машҳур блогер жами 2,7 миллиард сўм даромад олган.
09:36 / 07.05.2026
1 килограмм палов тайёрлаш қанчага тушади?

1 килограмм палов тайёрлаш қанчага тушади?

Миллий статистика қўмитаси бир килограмм паловнинг ҳудудлар кесимида ҳисобланган қийматларини маълум қилди.
17:18 / 06.05.2026
Россия хорижий дипломатларни Киевни тарк этишга чақирди

Россия хорижий дипломатларни Киевни тарк этишга чақирди

Россиянинг Ташқи ишлар вазирли дипломатик ваколатхоналарни Москва Украинанинг 9 майдаги Ғалаба кунини нишонлаш маросимларини…
09:42 / 07.05.2026
Корхоналарнинг барқарор фаолиятини қўллаб-қувватлаш чоралари кўриб чиқилди

Корхоналарнинг барқарор фаолиятини қўллаб-қувватлаш чоралари кўриб чиқилди

Президент Шавкат Мирзиёев ишлаб чиқариш корхоналари фаолиятини барқарорлаштириш ҳамда тадбиркорларни ўйлантираётган муаммоли…
17:24 / 05.05.2026
Тошкент вилоятида вазирлик ходимаси пора билан ушланди

Тошкент вилоятида вазирлик ходимаси пора билан ушланди

Давлат хавфсизлик хизмати маълум қилишича, Тошкент вилояти ва Қорақалпоғистон Республикасида рухсатнома олиш ҳамда нафақа та…
09:54 / 06.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!