$
11915.64 UZS
28.92
146.19 UZS
-0.18
13749.46 UZS
32.19
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Сенат Президент Администрациясининг ҳуқуқий мақомини белгиловчи қонунни маъқуллади

Сенат Президент Администрациясининг ҳуқуқий мақомини белгиловчи қонунни маъқуллади

7 август куни Олий Мажлис Сенатининг 18-ялпи мажлисида “Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси тўғрисида”ги Конс…
10:33 / 08.08.2026
Байрамов ва Зеленский мудофаа ҳамда энергетика бўйича ҳамкорликни муҳокама қилди

Байрамов ва Зеленский мудофаа ҳамда энергетика бўйича ҳамкорликни муҳокама қилди

Украина Президенти Владимир Зеленский Киевда Озарбайжон Ташқи ишлар вазири Жайҳун Байрамовни қабул қилди. Бу Байрамовнинг Ро…
16:10 / 07.08.2026
Қулай шаҳар муҳити — аниқ ечимлар орқали

Қулай шаҳар муҳити — аниқ ечимлар орқали

Тошкент шаҳар ҳокими Шавкат Умурзаков Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрациясининг жамоат хавфсизлиги
09:11 / 07.08.2026
Наманганда 577 миллион сўмлик ҳужжатсиз дориларни сақлаган шахс ушланди

Наманганда 577 миллион сўмлик ҳужжатсиз дориларни сақлаган шахс ушланди

Наманган вилоятида умумий қиймати 577,4 миллион сўм бўлган, сифатини тасдиқловчи ҳужжатларга эга бўлмаган 13 мингдан ортиқ қ…
14:40 / 08.08.2026
“Бола қараш — иш эмас”. Австрия канслери оналардан узр сўради

“Бола қараш — иш эмас”. Австрия канслери оналардан узр сўради

Австрия канслери Кристиан Штокер фарзандларга ғамхўрлик қилишни иш сифатида баҳоламаслик ҳақидаги баёноти учун оналардан узр…
14:44 / 08.08.2026
Россияда қийин вазиятга тушган 597 нафар ўзбекистонлик ватанга қайтарилди

Россияда қийин вазиятга тушган 597 нафар ўзбекистонлик ватанга қайтарилди

Миграция агентлиги маълумотига кўра, Россияда қийин вазиятга тушиб қолган 597 нафар Ўзбекистон фуқароси ватанга қайтарилди. …
09:26 / 07.08.2026
Самарқанд шаҳри ҳудуди 17 минг гектардан ортиқ ер ҳисобига кенгайтирилади

Самарқанд шаҳри ҳудуди 17 минг гектардан ортиқ ер ҳисобига кенгайтирилади

Самарқанд туманини алоҳида маъмурий-ҳудудий бирлик сифатида тугатиш ва Самарқанд шаҳри чегараларини кенгайтириш бўйича такли…
12:09 / 09.08.2026
Ўзбекистоннинг халқаро захиралари 64,3 миллиард долларга етди

Ўзбекистоннинг халқаро захиралари 64,3 миллиард долларга етди

Ўзбекистоннинг расмий халқаро захиралари 2026 йил 1 август ҳолатига кўра 64,3 миллиард долларга етди. Июль ойида мамлакатнин…
11:07 / 09.08.2026
Фарғонада “Мансур Казанский” лақабли товламачи қўлга олинди

Фарғонада “Мансур Казанский” лақабли товламачи қўлга олинди

Фарғона вилоятида “Мансур Казанский” лақаби билан танилган шахс 100 минг АҚШ долларини товламачилик йўли билан олаётган вақт…
14:35 / 09.08.2026
Ўзбекистондаги давлат ташкилотлари серверларига киберҳужумлар аниқланди

Ўзбекистондаги давлат ташкилотлари серверларига киберҳужумлар аниқланди

Киберхавфсизлик марказининг UZCERT хизмати Ўзбекистондаги барча давлат ташкилотлари ҳамда хўжалик юритувчи субъектларни кибе…
14:56 / 09.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!