$
12137.86 UZS
-53.44
158.13 UZS
-0.38
14379.72 UZS
-85.26
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Сурхондарёда инспекторга пора таклиф қилган ҳиндистонлик қўлга олинди

Сурхондарёда инспекторга пора таклиф қилган ҳиндистонлик қўлга олинди

ЙПХ ходими техник носоз бўлган машинани бошқариб юрган чет эл фуқаросини тўхтатиб, унинг ҳужжатларини текширмоқчи бўлганида,…
16:35 / 16.02.2026
Ўзбекистонга бир ойда қарийб 1 млн нафар турист ташриф буюрди

Ўзбекистонга бир ойда қарийб 1 млн нафар турист ташриф буюрди

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2026 йилнинг январь ойида жами 950 278 нафар чет эл фуқаролари туристик мақс…
14:19 / 17.02.2026
Туркманистон миллий хавфсизлик вазири ишдан олинди

Туркманистон миллий хавфсизлик вазири ишдан олинди

Маълумотларга кўра, унинг ўрнига майор Довлетгелди Мередов Туркманистон миллий хавфсизлик вазири этиб тайинланган. У бунгача…
08:32 / 16.02.2026
Президент Шавкат Мирзиёев амалий ташриф билан АҚШда бўлади

Президент Шавкат Мирзиёев амалий ташриф билан АҚШда бўлади

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев Америка Қўшма Штатлари Президенти Доналд Трампнинг таклифига биноан 17-19…
08:41 / 17.02.2026
АҚШ Мадуро ва рафиқасини қўлга олиш учун 3 млрд доллар сарфлаган

АҚШ Мадуро ва рафиқасини қўлга олиш учун 3 млрд доллар сарфлаган

Бироқ минтақада АҚШ Ҳарбий-денгиз кучларининг 6 ойлик ҳарбий иштироки учун умумий харажатлар 2,9 млрд доллардан ошган
09:49 / 16.02.2026
Президент педофилия учун умрбод озодликдан маҳрум этиш жазосини жорий қилишни маъқуллади

Президент педофилия учун умрбод озодликдан маҳрум этиш жазосини жорий қилишни маъқуллади

Президент Шавкат Мирзиёевга энг устувор ислоҳотлар дастурлари ҳамда “Ўзбекистон – 2030” стратегиясини 2026 йилда амалга ошир…
17:56 / 16.02.2026
Қирғизистонда президентлик сайлови қачон ўтказилади?

Қирғизистонда президентлик сайлови қачон ўтказилади?

Сайлов санаси расман 2026 йил сентябрига қадар белгиланиши кутилмоқда.
08:59 / 18.02.2026
Ўзбекистон Президенти Буюк Британия делегациясини қабул қилди

Ўзбекистон Президенти Буюк Британия делегациясини қабул қилди

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев 17 февраль куни амалий ташриф билан мамлакатимизда бўлиб турган Буюк Брит…
17:22 / 17.02.2026
Жапаров уч нафар вазирни ишдан олди

Жапаров уч нафар вазирни ишдан олди

Хабар берилишича, табиий ресурслар, экология ва техник назорат вазири Медер Машиев, фавқулодда вазиятлар вазири Бообек Ажике…
14:48 / 16.02.2026
2026 йил учун закот, фитр ва фидя миқдори белгиланди

2026 йил учун закот, фитр ва фидя миқдори белгиланди

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Фатво марказининг милодий 2026/ҳижрий 1447-йилги Рамазон ойи учун закот нисоби, фитр садақас…
13:59 / 17.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Энг кўп ўқилганлар

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!