$
11952.73 UZS
15.13
159.48 UZS
0.01
14021.75 UZS
60.73
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

EU–Tabassum: медиа янада очиқ ва яқин бўлди

EU–Tabassum: медиа янада очиқ ва яқин бўлди

Тошкентда Европа Иттифоқи томонидан молиялаштирилган “EU–Tabassum” лойиҳасининг икки йиллик якунлари сарҳисоб қилинди.
08:37 / 02.05.2026
Россияда муштлашувдан сўнг бир эркак вафот этди

Россияда муштлашувдан сўнг бир эркак вафот этди

Россиянинг Санкт-Петербург шаҳрида Ўзбекистон фуқароси билан юзага келган муштлашувдан кейин бир эркак ҳалок бўлди.
11:54 / 02.05.2026
Ўлим ҳолатларининг катта қисми қайси касалликдан келиб чиқмоқда?

Ўлим ҳолатларининг катта қисми қайси касалликдан келиб чиқмоқда?

Маълумотларга кўра, бугун дунёда қайд этилаётган ўлим ва ногиронлик ҳолатларининг катта қисми инфаркт ҳамда инсульт касаллик…
11:31 / 04.05.2026
Мактабларда сунъий интеллект хоналари ташкил этилади

Мактабларда сунъий интеллект хоналари ташкил этилади

Ўзбекистонда 2030 йилгача мактабларда сунъий интеллект ва стартап хоналари ташкил этиш режалаштирилмоқда.
11:19 / 02.05.2026
ФВВ кучли ёмғирлар “Чорсу” метро бекати фаолиятига таъсир кўрсатмаганини айтди

ФВВ кучли ёмғирлар “Чорсу” метро бекати фаолиятига таъсир кўрсатмаганини айтди

Кеча 3 май куни Республиканинг аксарият ҳудудларида кучли ёғингарчилик ҳолатлари кузатилди.
10:19 / 04.05.2026
Тошкент метросида аёл эҳтиётсизлик оқибатида релсга тушиб кетди

Тошкент метросида аёл эҳтиётсизлик оқибатида релсга тушиб кетди

Ғафур Ғулом метро бекатида содир бўлган ҳодисада аёл киши эҳтиётсизлик сабаб релсга тушиб кетган.
01:20 / 03.05.2026
Президентимиз бугунги кунда мамлакатимиз иқтисодиёти мутлақо янги ривожланиш даврини бошдан кечираётганини таъкидлади

Президентимиз бугунги кунда мамлакатимиз иқтисодиёти мутлақо янги ривожланиш даврини бошдан кечираётганини таъкидлади

Тарихан қисқа вақт ичида меҳнаткаш ва бунёдкор халқимиз билан мураккаб тараққиёт йўлини босиб ўтдик.
11:17 / 04.05.2026
Яшнободда ичимлик сувидан ноқонуний фойдаланиш ҳолати аниқланди

Яшнободда ичимлик сувидан ноқонуний фойдаланиш ҳолати аниқланди

Тошкент шаҳридаги Яшнобод тумани ҳудудида ичимлик сувидан ноқонуний фойдаланиш ҳолати фош этилди.
15:09 / 02.05.2026
Херсонд портлашлар содир бўлди

Херсонд портлашлар содир бўлди

Шанба куни Украина Қуролли кучлари назоратидаги Xersonda янги портлашлар содир бўлди, деб хабар беради Украинага тегишли тел…
17:31 / 02.05.2026
Бўстонлиқда тоғда қолиб кетган фуқаролар қутқарилди

Бўстонлиқда тоғда қолиб кетган фуқаролар қутқарилди

Тошкент вилояти Бўстонлиқ тумани Хўжакент маҳалласи ҳудудидаги тоғларда сайр қилган икки нафар фуқаро мураккаб вазиятга туши…
11:51 / 02.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!