$
12088.98 UZS
23.49
154.47 UZS
-1.19
13801.99 UZS
47.33
31° Кечаси 18°

Ернинг ички ядроси айланиши тўхтади

20:43 / 26.01.2023

Шу кунларда Ернинг ички ядроси сиртга нисбатан айланишни тўхтатган бўлиши мумкин. Таъкидланишича, бунда ғайриоддий кутилма йўқ, олимлар тўхташ ўнлаб йиллар давом этиши мумкин бўлган циклнинг бир қисми, деб ҳисоблашади.

Пекин университетининг геологлари 2009 йилда “Nature” (“Табиат”) журналида чоп этилган янги тадқиқот туфайли Ернинг ядроси сиртга нисбатан ҳаракатини “тўхтатиб қўйган” деган тахминий хулосага келишди. Бунинг сабаби, ички ядро суюқ ташқи ядрода сузувчи қаттиқ темир шар бўлиши мумкин, шунинг учун унинг ҳаракати сайёрамизнинг қолган қисми айланиши билан мутлақо боғлиқ эмас.

Ушбу ҳодисанинг сабаби иккита асосий қарама-қарши куч бўлиши мумкин. Ташқи ядро томонидан ҳосил қилинган магнит майдон ички қисмнинг айланишини тезлаштиради. Шу билан бирга, мантиянинг улкан тортишиш таъсири уни секинлаштиради. Шу сабабли, турли вақтларда у сиртдан ўтиб кетиши ёки орқада қолиши мумкин. Бундан ташқари, баъзида ернинг маркази тескари йўналишда айланиши мумкин.

Аммо бу энди ядро умуман айланмайди дегани эмас. Олимларнинг фикрига кўра, бу ҳодиса Ернинг ўз ўқи атрофида айланиши билан бир хил тезликда содир бўлади.

Тадқиқотчиларнинг фикрича, буларнинг барчаси 70 йиллик циклнинг бир қисмидир. Олдинги ўзгаришлар 1970 йилларнинг бошларида содир бўлган. Бу ҳатто куннинг узунлиги каби Ер циклларида кузатилган бошқа ўзгаришларга ҳам тўғри келиши мумкин. Мисол учун, илгари олимлар ядронинг ўзгарувчан тезлиги ҳар 6 йилда кун узунлигини ўзгартиради, деган хулосага келишган.

Бироқ, барча геофизиклар янги тадқиқот натижаларига қўшилмайди, чунки олимлар учун Ер марказини кузатиш жуда қийин. Минглаб километр қалинликдаги тоғ жинслари туфайли уни магнит майдон, қадимги кристаллар ёки зилзилалар натижасида пайдо бўлган сейсмик тўлқинларнинг сайёрамиз турли қатламларида қандай тарқалишини таҳлил қилиш орқали билвосита ўрганиш керак.


Бу ҳам қизиқ

Лукашенко ўзбекистонликларни Беларусга ишга жалб этиш тартибини тушунтирди

Лукашенко ўзбекистонликларни Беларусга ишга жалб этиш тартибини тушунтирди

Беларус президенти Александр Лукашенко мамлакатга меҳнат мигрантларини жалб қилиш тартиби ва уларга қўйиладиган талаблар ҳақ…
14:55 / 14.07.2026
ЖССТ Ўзбекистонни зилзила хавфи ҳақида огоҳлантирди

ЖССТ Ўзбекистонни зилзила хавфи ҳақида огоҳлантирди

Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти (ЖССТ) Ўзбекистон ва Марказий Осиёнинг айрим ҳудудлари юқори сейсмик фаоллик зонасида жойлаш…
16:00 / 14.07.2026
Ўзбекистонда тақиқланган экстремистик интернет манбалари рўйхати эълон қилинди

Ўзбекистонда тақиқланган экстремистик интернет манбалари рўйхати эълон қилинди

Бугун, 13-июль куни Ўзбекистон Республикаси Олий суди диний экстремистик, террористик ва ақидапарастлик ғояларини тарғиб қил…
10:02 / 14.07.2026
Зангиотада солиқчи, Бувайдада муҳандис пора билан ушланди

Зангиотада солиқчи, Бувайдада муҳандис пора билан ушланди

Тошкент вилоятининг Зангиота туманида Солиқ инспексияси бош инспектори тадбиркорга қўлланилиши мумкин бўлган 160 млн сўмлик …
09:58 / 14.07.2026
Бугун, 16-июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун, 16-июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

16-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ 15 июль соат 20:00 дан 16 -июль соат 20:00 гача
17:06 / 15.07.2026
Ўзбекистонда электр энергияси истеъмоли бўйича янги рекорд қайд этилди

Ўзбекистонда электр энергияси истеъмоли бўйича янги рекорд қайд этилди

Ўзбекистон ягона энергетика тизимида 14 июль куни ёзги мавсум учун электр энергияси истеъмоли 284 миллион кВт/соатга етиб, я…
16:43 / 15.07.2026
Бухорода ҳам боғчалар вақтинча ёпилди

Бухорода ҳам боғчалар вақтинча ёпилди

Бухоро вилоятида ҳаво ҳарорати 44–45 даражагача кўтарилиши кутилаётгани сабабли барча мактабгача таълим ташкилотлари фаолият…
16:37 / 15.07.2026
Испания Жаҳон чемпионати финалига йўл олди

Испания Жаҳон чемпионати финалига йўл олди

2026-йилги Жаҳон чемпионати ярим финалида Испания Францияни 2:0 ҳисобида мағлуб этиб, финал йўлланмасини қўлга киритди.
10:57 / 15.07.2026
Ўзбекистонда аномал иссиқ сабаб боғчалар вақтинча ёпилиши мумкин

Ўзбекистонда аномал иссиқ сабаб боғчалар вақтинча ёпилиши мумкин

Ўзбекистонда кутилаётган аномал иссиқ ҳаво сабабли боғчалар вақтинча ёпилиши мумкин.
16:27 / 13.07.2026
ИЧО 2026: Халқаро кимё олимпиадасининг амалий босқичи бошланди

ИЧО 2026: Халқаро кимё олимпиадасининг амалий босқичи бошланди

58-Халқаро кимё олимпиадаси (ИЧО 2026)нинг энг муҳим босқичларидан бири — амалий имтиҳон расман бошланди.
10:52 / 15.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!