АОКАда ўтказилган брифингда Тоғ-кон саноати ва геология вазирлиги бошқарма бошлиғи Нурбек Пўлатовнинг маълум қилишича, 2024 йил 1 январдан ҳисоблагичсиз ер ости сув олиш иншоотларидан фойдаланиш тақиқланади.

Республикамизнинг 7 та вилояти 21 та туманида ер ости сувлари сатҳининг 5 метр ва ундан ортиқ пасайиб кетаётган ҳолатлари қайд этилиб, мазкур ҳудудларда сувга қудуқ бурғилаш ва улардан фойдаланиш бўйича мораторий жорий этилди.

Мораторий жорий этилган ҳудудлар ер ости сувлари ҳолатидан келиб чиқиб, ҳар йили янгилаб борилади ҳамда вазирликнинг веб-сайти ва бошқа очиқ манбаларда эълон қилинади. Ер ости сувлари сатҳининг ўртача кўп йиллик сатҳга нисбатан 5 метрдан ортиқ пасайиб кетган ҳудудларда ер ости сувларидан фақат ичимлик мақсадларида фойдаланиш мумкин.

Бунда ерларни суғориш ва ишлаб чиқариш мақсадларига гидрогеологик хулоса бериш, ер ости сувларига қудуқларни бурғилаш ҳамда мавжуд қудуқлардан ерларни сув тежовчи технологияларсиз суғориш тақиқланади.

Олинаётган ер ости сувлари ҳисобини аниқ юритиш ва сувни тежаш чораларини амалга ошириш мақсадида 2024 йил 1 январдан бошлаб сув ҳисоблаш воситалари билан жиҳозланмаган, яъни соддароқ қилиб айтганда счётчикларсиз ер ости сув олиш иншоотларидан фойдаланиш тақиқланади.

Бунда сув ҳисоблаш воситаларисиз ер ости сувларидан фойдаланганда солиқ тўлови солиқ ставкасининг беш баравари миқдорида ундирилиши белгиланганини алоҳида қайд этиш лозим.

Ер ости сувларини мониторинг қилиш ва улардан самарали фойдаланиш, аҳоли ва объектларни хавфли геологик жараёнлардан муҳофаза қилиш бўйича Давлат геологик мониторинг хизмати фаолияти йўлга қўйилиб, бунда ер ости сувларига ноқонуний қудуқ бурғилаш ва рухсациз ер ости сувларидан фойдаланиш бўйича мониторинг ва назорат тадбирлари кучайтирилди.

Қайд этилишича, мораторий жорий этилган ҳудудлар, яъни ер ости сувлари сатҳи пасайган ҳудудларда сувга қудуқ бурғилашга гидрогеологик хулоса олиш учун 43 та ариза рад этилди. Ер ости сувларига қудуқларни ноқонуний бурғилаш ва сув тежовчи технологияларсиз сувдан фойдаланиш ҳолатлари бўйича Тоғ-кон, геология ва саноат хавфсизлигини назорат қилиш инспекциясига 99 та кўрсатма тақдим этилди.

Ер ости сувларига қудуқлар бурғилаш фаолияти билан шуғулланувчи тадбиркорлик субектларига тегишли 618 та бурғилаш ускуналарининг рўйхати шакллантирилди. Бурғилаш ускуналарини ГПС-трекерлар билан жиҳозланишини таъминлаш мақсадида уларнинг ҳолати ва турган жойини кўрсатувчи алоҳида ахборот тизими йўлга қўйилди.

• АОКА
• Брифинг
• Сув
• январь