$
11980.36 UZS
-30.09
₽
145.62 UZS
-0.02
€
13134.07 UZS
-66.62
31° Kechasi 18°

Kommunal to‘lovlar uchun xodimning maoshidan ushlab qolish mumkinmi?

10:13 / 17.12.2021

Aksariyat holatlarda xodimning oyligidan ularning roziligi bilan, ayrim holatlarda ularning roziligisiz kommunal to‘lovlar uchun pul ushlab qolinishiga guvohi bo‘lamiz. Bu borada qonunchilik nima deydi?

Mehnat kodeksining 164-moddasiga ko‘ra, umumiy qoidaga ko‘ra, xodimning yozma roziligi bilan, bunday rozilik bo‘lmagan taqdirda esa, sudning qaroriga asosan mehnat haqidan ushlab qolinishi mumkin.

Xodimning roziligisiz mehnat haqidan quyidagi hollarda ushlab qolinishi mumkin:

– belgilangan soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlarni undirish uchun;
– sudning qarorlari va boshqa ijro hujjatlarini ijro etish uchun;
– oldindan berilgan maqsadli pullar (masalan, xizmat safarlari uchun berilgan va ishlatilmay qolingan avans) bo‘yicha hisob-kitob qilish hamda ortiqcha to‘langan summani qaytarib olish uchun;
– mehnat ta’tili bo‘yicha hisob-kitob qilish uchun;
– xodim tomonidan ish beruvchiga yetkazilgan zararni qoplash uchun;
– intizomiy jazo tariqasida tayinlangan jarimani undirish uchun.

Ko‘pchilik kommunal to‘lovlar boshqa majburiy to‘lovlar sirasiga kiradi shuning uchun xodimning roziligidan qat’i nazar ish haqidan ushlab qolinishi mumkin deb xato o‘ylaydilar. Aslida O‘zbekiston Respublikasining Soliq kodeksi 23-moddasida soliqlar va boshqa majburiy to‘lovlarning turlari keltirib o‘tilgan. Ushbu moddaga ko‘ra kommunal to‘lovlar na soliq, na boshqa majburiy to‘lovlar sirasiga kiradi.

Unda xodimning yozma roziligini olgan holda kommunal to‘lovlar uchun ish haqidan ushlab qolish mumkinmi degan tabiiy savol tug‘ilishi mumkin.

O‘zbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvi va Moliya vazirligining 2001-yil 4-maydagi 189-V, 41-son “Tashkilotlar va muassasalar tomonidan o‘z xodimlaridan kommunal xizmatlar uchun haqni ish haqidan ushlab qolish ko‘rinishida qabul qilish tartibi to‘g‘risidagi nizomni tasdiqlash to‘g‘risida”gi qarori (ro‘yxat raqami 1031, 2001-yil 15-may) bilan tasdiqlangan “Tashkilotlar va muassasalar tomonidan o‘z xodimlaridan kommunal xizmatlar uchun haqni ish haqidan ushlab qolish ko‘rinishida qabul qilish tartibi to‘g‘risida”gi nizomga barcha mulkchilik shakllaridagi korxonalar, tashkilotlar va muassasalar tomonidan kommunal xizmatlar uchun o‘z xodimlaridan ularning yozma roziligini olgan holda ish haqidan ushlanmalar ko‘rinishida to‘lovni qabul qilish qoidalarini belgilab berar edi.

Biroq, bu hujjat o‘ta darajada suiiste’mol qilingani uchun O‘zbekiston Respublikasi adliya vazirining 2019-yil 7-oktyabrdagi 453-mh-sonli “Idoraviy normativ-huquqiy hujjatlarni davlat reyestridan chiqarish to‘g‘risida”gi buyrug‘iga (ro‘yxat raqami 1031-2, 07.10.2019 y.) asosan davlat reyestridan chiqarildi.

Demak, xodimning yozma roziligi olingan holda ham kommunal to‘lovlar uchun ish haqidan ushlab qolish mumkin emas.

Xulosa o‘rnida aytishimiz mumkinki, xodimning roziligi bor yoki yo‘qligidan qat’i nazar uning oyligidan kommunal xizmatlar uchun olib qolish mutlaqo mumkin emas. Agar bunday holat yuz bersa mansabdor shaxs O‘zbekiston Respublikasining “Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risida”gi Kodeksning 49-moddasi bilan ma’muriy javobgarlikka tortilib, bazaviy hisoblash miqdorining besh baravaridan o‘n baravari (2 million 270 ming so‘m) gacha miqdorda jarimaga tortilishi mumkin. Xuddi shunday huquqbuzarlik ma’muriy jazo chorasi qo‘llanilganidan keyin bir yil davomida takroran sodir etilgan bo‘lsa, bazaviy hisoblash miqdorining o‘n baravaridan o‘n besh baravarigacha miqdorda jarima solishga sabab bo‘ladi.

Savollarga huquqshunos Muhammadamin Karimjonov javob berdi


Bu ham qiziq

Özbekistonda turk farmatsevtika kompaniyalari uçun alohida sanoat zonasi taşkil etilişi mumkin

Özbekistonda turk farmatsevtika kompaniyalari uçun alohida sanoat zonasi taşkil etilişi mumkin

Özbekistonda tibbiy mahsulotlar işlab çiqarişni mahalliylaştiriş doirasida turk farmatsevtika kompaniyalari uçun alohida san…
14:39 / 19.11.2026
Putin, Tramp va Si Szinpin APEC sammitining yalpi majlisida nutq sözladi

Putin, Tramp va Si Szinpin APEC sammitining yalpi majlisida nutq sözladi

Rossiya prezidenti Vladimir Putin, AQŞ prezidenti Donald Tramp va Xitoy raisi Si Szinpin Xitoyda bölib ötayotgan Osiyo-Tinç …
09:24 / 19.11.2026
O‘zbekiston IT xizmatlari eksportini 5 milliard dollarga yetkazmoqchi

O‘zbekiston IT xizmatlari eksportini 5 milliard dollarga yetkazmoqchi

O‘zbekiston raqamli texnologiyalar va moliyaviy xizmatlar sohasida Turkiya bilan hamkorlikni kengaytirishni rejalashtirmoqda…
14:46 / 19.11.2026
Özbekistonda banklar mijozlarga naqd pul berişni uzluksiz ta’minlaşi şart

Özbekistonda banklar mijozlarga naqd pul berişni uzluksiz ta’minlaşi şart

Özbekistonda aholi va tadbirkorlarning naqd pul oliş huquqini kafolatlovçi yangi tartib joriy etiladi. Unga köra, banklar fu…
16:18 / 19.11.2026
“Kokoş” va uning dugonalariga çiqarilgan hukm yuzasidan Toşkent şahar sudlari izoh berdi

“Kokoş” va uning dugonalariga çiqarilgan hukm yuzasidan Toşkent şahar sudlari izoh berdi

Toşkent şahar sudlari bloger Komila Abduqodirova (“Kokoş”), aktrisa Barçin Ğofurova va bloger Nihola Rajabovaga nisbatan çiq…
15:21 / 18.11.2026
Soxta mehnat şartnomalari sabab 50 dan ortiq özbekistonlikka Xorvatiya vizasi berilmadi

Soxta mehnat şartnomalari sabab 50 dan ortiq özbekistonlikka Xorvatiya vizasi berilmadi

Xorvatiyada işlaş uçun viza olişga murojaat qilgan 50 nafardan ortiq Özbekiston fuqarosining mehnat şartnomalari soxta ekani…
15:16 / 18.11.2026
Xitoyda Si Szinpinning Putin va Trampga munosabati OAV e’tiborini tortdi

Xitoyda Si Szinpinning Putin va Trampga munosabati OAV e’tiborini tortdi

Xitoyda ötkazilayotgan APEC sammiti doirasida Xitoy raisi Si Szinpinning Rossiya prezidenti Vladimir Putin va AQŞ prezidenti…
09:28 / 19.11.2026
Turkiyada haydovçisi yurak xurujiga uçragan mikroavtobus dengizga quladi: bir kişi halok böldi

Turkiyada haydovçisi yurak xurujiga uçragan mikroavtobus dengizga quladi: bir kişi halok böldi

Turkiyaning Balikesir viloyati Ayvalik tumanida haydovçisi yurak xurujiga uçragan mikroavtobus dengizga quladi. Hodisa oqiba…
15:13 / 18.11.2026
Kosovo sobiq prezidenti Hoşim Taçiga yana qamoq jazosi tayinlandi

Kosovo sobiq prezidenti Hoşim Taçiga yana qamoq jazosi tayinlandi

Kosovoning sobiq prezidenti Hoşim Taçi guvohlarga bosim ötkaziş va sud jarayoniga tösqinlik qilişda aybdor deb topilib, 1 yi…
10:14 / 19.11.2026
Putin Ukrainaga qarşi uruşni qişda ham töxtatmoqçi emas — NYT

Putin Ukrainaga qarşi uruşni qişda ham töxtatmoqçi emas — NYT

Rossiya prezidenti Vladimir Putin Ukrainaga qarşi harbiy harakatlarni qiş davomida ham davom ettirişni közlamoqda. Bu haqda …
09:38 / 19.11.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!