Qozog‘iston fuqarolari referendumda mamlakatda va butun Markaziy Osiyoda birinchi atom elektr stansiyasini qurish uchun ovoz berishdi. 6-oktyabr, yakshanba kuni KTK telekanali tomonidan e’lon qilingan ovoz berishdan keyingi uchta ekzitpolga ko‘ra, saylovchilarning 70 foizga yaqini atom elektr stansiyasini qurish uchun ovoz bergan.

Saylov komissiyasi rasmiy natijalarni bugun, 7-oktyabr kuni e’lon qilishni rejalashtirgan. Komissiya ma’lumotlariga ko‘ra, referendumda qatnashish taxminan 64 foizni tashkil etgan.

Referendumda ishtirok etgan Qozog‘iston prezidenti Qosim-Jo‘mart To‘qayev atom elektr stansiyasini qurish rejasini “Mustaqil Qozog‘iston tarixidagi eng yirik loyiha”deb atadi.

Bundan tashqari, u atom elektr stansiyasini “eng zamonaviy texnologiyalarga ega global kompaniyalar konsortsiumi” tomonidan qurilishi kerakligini aytgan. Atom elektr stansiyalarini qurish bo‘yicha shartnoma tuzish uchun Fransiya, Rossiya, Xitoy va Janubiy Koreyadan kompaniyalar murojaat qilishgan.

AES qurilishiga qarshi ekologlar va faollar: “Qozog‘iston dunyoning eng yirik uran ishlab chiqaruvchisi, ammo elektr energiyasi yetishmasligidan aziyat chekmoqda. Atom elektr stansiyasi bu vaziyatni o‘zgartirishga qaratilgan”.

Ko‘plab ekologlar, NNT vakillari va fuqarolik faollari AES qurilishiga qarshi. Ularning ta’kidlashicha, kelajakda stansiyani ishdan chiqarish uchun katta mablag‘ kerak bo‘ladi. Bundan tashqari, ular atom elektr stansiyasini qurish g‘oyasi Qozog‘iston hukumati tomonidan faqat Rossiya manfaati uchun ilgari surilayotganidan qo‘rqishadi.

Ta’kidlanishicha, atom energetikasiga qarshi bo‘lganlarning aksariyati Balxash ko‘li bo‘yida atom elektr stansiyalarini qurish rejalaridan xavotirda. Qayd etilishicha, baxtsiz hodisa yuz bergan taqdirda, mamlakatdagi aholi zich joylashgan hududning katta qismi radioaktiv ifloslanishga duchor bo‘ladi.

• AES
• Qozog‘iston
• Referendum\