Замонавий дунёда болаларнинг гажетларга қарамлиги борган сари ортиб бормоқда. Бу эса кўплаб ота-оналарни ташвишга солиши табиий ҳол.

Ушбу мақолада психологларнинг смартфонлар болаларга нима учун фойдали ёки зарарли экани, унга қарамликнинг олдини олиш йўллари ҳақида фикр-мулоҳазалари келтирилган.

Гажетлар аллақачон кундалик ҳаётимизнинг бир қисмига айланиб улгурган. Табиийки, болалар ҳаётида ҳам у мавжуд. Лекин кўплаб ота-оналар фарзандлари телефонлардан узоқ вақт фойдаланишидан хавотирланади.

Хўш, ота-она фарзандига қайси ёшда телефон ёки планшет бергани маъқул? Келинг, аввал шуни аниқлаштириб оламиз.

Болалар психологи Сусанна Баринованинг фикрича, гажетлар болалар учун кўп жиҳатдан фойдали: улар ривожланиш ва янги билимларни ўрганишга ёрдам беради, дунёқарашни кенгайтиради ва ҳоказо. Фарзандингизга улардан тўғри фойдаланишни ўргатиш керак холос.

“Беш ёшгача бўлган болаларда умуман гажетлар бўлмаслиги керак. Мактабгача ва бошланғич мактаб ўқувчиларига эса фақат ота-она назорати остидаги гаджетлардан фойдаланишга рухсат берилади. Бунда телефондаги иловалар боланинг хотираси ва бошқа ақлий қобилиятларини ривожлантиришга мослашган бўлиши керак”, дейди у.

Баринова ўсмирларга гажетлардан фойдаланишни тақиқлашга қарши эканини ёзади. Унинг фикрича, бу болани реал ҳаётдан бутунлай маҳрум қилиш билан баробар.

Умуман олганда, болалар учун замонавий дунёда гажетларсиз яшаш қийин, лекин ота-оналар улар нима билан машғул эканлигини назорат қилишлари муҳимдир.

Яна бир жиҳатга эътибор бериш лозим. Болаларнинг смартфонларга қарамлигига баъзи ҳолларда ота-оналар ҳам сабабчи бўлишади. Яъни, фарзандлар телефондан фойдаланиш бўйича кўпинча ота-онасидан ўрнак олади.

Болаларнинг телефондан кўп фойдаланишларининг яна бир сабаби уларнинг дўстлари билан мулоқот қилишларидир. Бунинг учун ижтимоий тармоқларда гуруҳлар мавжуд.

Шуни ҳам алоҳида таъкидлаш керакки, кўплаб болалар интернет ва ижтимоий тармоқлар туфайли муваффақиятга эришишга ва ўз имкониятларини оширишга ҳаракат қилмоқдалар.

Сиз болаларингиз ва уларнинг гажетлардан фойдаланишини назорат қилишингиздан қўрқмаслигингиз керак. Сиз шунчаки улар билан бу ишни уларнинг манфаати учун қилаётганингизни уқтиришингиз лозим.

Нейропсихолог Татяна Штайннинг фикрича, ота-оналар фарзандларига гажетларсиз бахтли яшашни ўргатишлари мумкин. Телефонлар, планшетлар ва компьютерларга қарамликни ривожлантирмаслик керак.

Мутахассиснинг фикрича, физиологик нуқтаи назардан гажетга қарамликнинг шаклланиш механизми гиёҳвандликнинг шаклланиши билан бир хил.

• Болалар
• Smartfon
• Telefon