Shu kunlarda ayrim tijorat banklarida talabalarning to‘lov-kontraktlarini qabul qilishda qo‘shimcha komissiya undirilayotgani aytilmoqda. Jumladan, “Kapitalbank” ATB hamda “Oriyent finans bank” XATBda 0,5 foiz miqdorida, “Agrobank” ATBda esa 2 foiz miqdorida qo‘shimcha to‘lov talab qilishmoqda.

Tahririyatga yo‘llangan murojaatlardan birida aytilishicha, “Agrobank” mas’ullari mazkur holatni to‘lovning qisqa muddatda o‘quv muassasasi hisob raqamiga o‘tkazib berilishi bilan izohlagan. Murojaatchi shuningdek, ko‘z oldida talabaning otasi farzandining o‘qishi uchun 10 million so‘m miqdorida to‘lov qilgani va bank xizmatlari uchun qo‘shimcha 200 ming so‘m to‘lov qilganini yozadi. 
Shu o‘rinda savol tug‘iladi: bu farzandining o‘qishi uchun bor-budini yig‘ib kelib, to‘lov qilayotgan ota-onalarni kuppa-kunduzi shilish emasmi? Bu qanchalik qonuniy asosga ega? 

Xabardor.uz mazkur masalada Markaziy bank mas’ullari bilan bog‘lanib, holat yuzasidan izoh so‘radi.

Tahririyat so‘roviga kelgan javobga ko‘ra, Markaziy bank yoki boshqa biron bir davlat tashkiloti tijorat banklarining ta’rif siyosatiga aralashmaydi. Tijorat banklari  o‘z xizmatlari haqini mustaqil, ya’ni bozordagi talab va taklif asosida belgilaydi.

Shuningdek, “Banklar va bank faoliyati to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonunining 8-moddasida banklar moliyaviy operatsiyalarni amalga oshirish bilan bog‘liq qarorlar qabul qilishda mustaqil ekanligi belgilab qo‘yilgan.

Unga ko‘ra, davlat organlari va ularning mansabdor shaxslariga banklar faoliyatiga, shu jumladan, banklarning kredit portfelini va aktivlarini shakllantirish bilan bog‘liq tadbirkorlik tavakkalchiliklarini boshqarishga aralashish ta’qiqlanadi. 

Bundan tashqari, ushbu qonunning 62-moddasiga muvofiq, kreditlar, depozitlar bo‘yicha foiz stavkalari, bank operasiyalariga oid vositachilik haqi miqdorini bank mustaqil belgilaydi.

Ammo, tijorat banklari tomonidan qo‘llanilayotgan ushbu tartib, baribir, qo‘shimcha savollarni tug‘diraveradi: xo‘sh, mazkur tijorat banklari o‘z xizmatlari haqini mustaqil, ya’ni bozordagi talab va taklif asosida belgilayaptimi?..

• Bilasizmi?
• Kontrakt
• Odamlar orasida
• Talabalar