Har doim diqqat markazida boʻlishni xush koʻruvchi portugaliyalik yulduz yana bir mojaro sababchisiga aylanib qoldi. Tobora paymonasi toʻlib borayotgan saudiyaliklar Ronalduga shahar bedarvoza emasligini koʻrsatib qoʻyishmoqchi. Uning futbol olamida qanday mavqega egaligi va Saudiyaga kelishi uchun unga qancha pul toʻlangani muxlislarni qiziqtirayotgani yoʻq.

Hammasi nimadan boshlandi?

Ko‘plab futbol ishqibozlarining e’tibori Chempionlar ligasi chorak final bosqichidan o‘rin olgan “Real” – “Chelsi”, “Milan” – “Inter” uchrashuvlariga qarab turgan bir paytda Saudiya Arabistonida ham markaziy bellashuv bo‘lib o‘tdi. Chempionatning 24-turi doirasida mamlakatning ikki nomdor, sovrinlar uchun da’vogarlik qilayotgan klublari “Al-Nassr” va “Al-Hilol” o‘zaro bahs olib bordi. Ushbu qarama-qarshilikda mezbonlar 2:0 hisobida zafar quchishdi. Odion Igalo kiritgan 2 ta gol “Al-Hilol”ga g‘alaba taqdim etdi. Ammo asosiy voqelik bu emas. Jamoatchilik e’tiborini tortgan narsa tinib-tinchimas Ronaldu va muxlislar bilan yuz bergan hodisa.

Gap shundaki, Saudiya Arabistoni o‘ziga xos xulq-atvor qoidalari va qonunlariga ega bo‘lgan islomiy davlatdir. “Al-Nassr”ning eng ko‘p maosh oluvchi hujumchisi Krishtianu Ronaldu bu me’yorlarni pisand qilmayotgan ko‘rinadi. O‘yinning tanaffus vaqtida mehmonlar muxlislari hujumchiga bosim o‘tkazishga urinishdi va uning prinsipial raqibi Messining ismini aytib, baqirishdi. O‘z navbatida, Ronaldu bunga o‘ta axloqsizlik bilan javob qaytardi. Hammasi shundan so‘ng boshlandi. Bu voqea mahalliy gazetalarning sarlavhalariga aylandi (bu harakat “axloqsizlik”, “sharmandali” va “mojaroli” deb ta’riflandi) va qirollikdagi eng mashhur sport dasturi “Action ya Dawri”da bir necha soat davomida yoritib borildi.

Ronaldu jinoyatchi(mi)?

Video ijtimoiy tarmoqlarda paydo bo‘lgach, advokat Nouf bin Ahmad Saudiya prokuraturasiga shikoyat qilishini aytdi. “Ronalduning xatti-harakati jinoyat, omma oldida shov-shuvli harakat va agar xorijlik tomonidan sodir etilgan bo‘lsa, hibsga olish va deportatsiya qilishni talab qiluvchi jinoyatlardan biri hisoblanadi. Shuning uchun biz prokuraturaga ariza beramiz”, – deb yozdi u. Bundan tashqari, Nuf bin Ahmad Saudiya Arabistoni tartib-intizom va axloq qo‘mitasiga Ronalduga nisbatan tenglik va qonun qo‘llanilishini so‘rab murojaat qilishini ma’lum qilgan. Xuddi 2007/2008-yilgi mavsumda “Al-Ittihod” futbolchisi Alhasan Keyta bilan bo‘lgani kabi. O‘shanda Keyta maydondan chetlatiladi, shuning alamidan yo boshqa sababmi, futbolchi hakamga tupuradi.

Saudiya Arabistoni Futbol Assotsiatsiyasining Yoshlar ishlari bo‘yicha Bosh prezidenti va Oliy hazratlari shahzoda Sulton bin Fahd bin Abdulaziz esa Saudiya Arabistoni Futbol Assotsiatsiyasi Tartib-intizom qo‘mitasi va Professional qo‘mitasini futbolchining shartnomasini bekor qilish va mamlakatdagi boshqa klublar bilan shartnoma imzolashni taqiqlash bo‘yicha tavsiyalarini ma’qullashga qaror qilgan edi. Ammo Saudiya Arabistoni futbol federatsiyasi (SAFF) intizom va etika qo‘mitasi portugaliyalik hujumchining axloqsiz harakati uchun jazo choralarini qo‘llamadi. Yirik nashrlar yulduzning ishi ko‘rib chiqilayotgan paytda ijtimoiy tarmoqlarda e’lon qilingan videolar emas, balki faqat o‘yinning rasmiy translyatsiyasi paytidagi tasvirlar ko‘rilgani uchun jazodan qutulib qolganini ta’kidlayapti.

Gap faqat Ronalduda emas-da

“Haydalish” haqidagi gap-so‘zlar faqat Ronalduning o‘ziga bog‘liq emas. Yaqinda mamlakatdagi Ronaldular oilasi mahalliy urf-odatlarni buzish bilan bog‘liq janjalga tushib qolgan edi. 2019-yilda “Odob to‘g‘risida”gi qonun qabul qilingan bo‘lib, unda ayollar, jumladan, chet elliklarning oyoqlari ochiq holda kiyinib ko‘chaga chiqishlari taqiqlanadi. Jorjina Rodriges esa bu qoidani buzgan, lekin bu hol birinchi marta kuzatilgani uchun model kechirilgan. OAVda kasbi va faoliyati sabab uning bunday taqiqlar bo‘lgan mamlakatda emin-erkin yashashi qiyinligini ko‘p ta’kidlanyapti. Qirollik qonunlariga ko‘ra, mamlakatda uylanmagan erkak va turmushga chiqmagan ayolning birga yashashi taqiqlangan. Aynan Ronaldu kelganidan keyin bunga ko‘z yumilgani yoxud bu qonun o‘zgartirilgani haqida ortiqcha so‘z yuritishning hojati yo‘q.

G‘azab otiga mingan muxlislar

“Al-Nassr” vaziyatni yumshatishga harakat qilib, quyidagicha izoh bergan: “Ronaldu jarohat olgan. “Al-Hilol” futbolchisi Gustavo Kuelyar uni juda nozik joyiga urgan. Bu tasdiqlangan ma’lumotdir”.
Lekin ma’lum bo‘lishicha, bu bayonotdan ko‘pchilikni ko‘ngli to‘lmagan. Natijada, saudiyalik muxlislar ijtimoiy tarmoqlarda nafaqat portugaliyalik futbolchi bilan shartnomani bekor qilishga, balki uni mamlakatdan deportatsiya qilishga ham chaqirishmoqda. Uning futbol olamida qanday mavqeyga egaligi va Saudiyaga kelishi uchun unga qancha pul to‘langani muxlislarni qiziqtirayotgani yo‘q. Ular hatto diniy politsiyasi bor mamlakatda futbolchining bunday xatti-harakatlaridan g‘azablanishmoqda.

Shu bilan birga Ronalduni jazolamaslik haqidagi qo‘mita qaroridan hayratda, chunki huquqbuzarlik sodir etib, mamlakatni tark etishga majbur bo‘lgan Keyta misoli ularga Krishtianuni ayblash uchun asos bo‘lib turibdi. Ijtimoiy tarmoqlardagi ikkinchi toifa muxlislar esa yulduzning barcha odobsizligiga qaramay, mamlakatda odamlarni shunga o‘xshash harakatlar uchun taqiqlagan davr o‘tmishda ekanligini iddao qilyapti. Xullas, “Ronalduga tegib bo‘lmaydi”, “Ronaldu xohlaganini qila oladi”, “U hamma narsada daxlsiz bo‘lish immunitetiga ega, chunki bu uning shartnomasi bandlaridan biri” kabi fikrlar bilan muxlislar o‘zaro bahslashishmoqda. Bundan kelib chiqib aytish mumkinki, Ronalduning Saudiyadagi taqdiri qanday kechishi borasida yakuniy xulosa chiqarishga hozircha erta.

Dadajon Fozilov tayyorladi

• Futbol
• Ronaldu
• Saudiya Arabistoni