Ko‘pchilik poyabzal xarid qilishda muhim jihatlarga yetarlicha e’tibor qaratmaydi. Oqibatda jimjimador va jozibador oyoq kiyim ishqibozlari orasida travmatologik va ortopedik kasalliklar avj olishi kuzatilmoqda.

Respublika ixtisoslashtirilgan travmatologiya va ortopediya ilmiy-amaliy tibbiyot markazi direktori Murod Irismetov bu borada o‘z fikrlarini bildirib o‘tdi.

“Poyabzal tanlash – nozik va o‘ta mas’uliyatli jarayon. Chunki oyoqlar tanamizning eng muhim a’zolaridan. Ularning haddan ziyod zo‘riqishi, jarohatlanishi, lat yeyishi va deformasiyasi turli og‘ir asoratlarni keltirib chiqarishi mumkin”, – deydi mutaxassis.

Aniqlanishicha, inson oyoqlari murakkab anatomik tuzilishga ega. Uning bir panjasi 26 ta suyak va ko‘plab bo‘g‘imlardan tarkib topgan. Noto‘g‘ri tanlangan poyabzal ana shu suyak va bo‘g‘imlar faoliyatiga salbiy ta’sir ko‘rsatib, bora-bora ularning deformasiyalanishiga olib keladi.

Ma’lumotlarga ko‘ra, hozirgi kunda Yer yuzida yashovchi katta yoshli aholining 80 foizgacha qismi oyoqlar salomatligi bilan bog‘liq turli muammolardan aziyat chekib keladi. Bu yuqorida sanalgan omil bilan ham chambarchas bog‘liq.

M. Irismetovning ta’kidlashicha, poshnasiz, ya’ni tekis taglikli oyoq kiyimlardan uzoq vaqt foydalanish zararli. Bu yassioyoqlik, plantar fassiitni keltirib chiqarishi mumkin.

Baland poshnali poyabzal ham maqbul tanlov emas. Uni kiygach, tana vazni oyoq yuzasiga notekis taqsimlanadi. Oqibatda og‘irlik markazi oldinga siljib, bunday yuk uchun mo‘ljallanmagan metatarsal suyaklar va o‘sha qismdagi bo‘g‘imlar zararlanadi.

Bu holat mayda yoriqlar paydo bo‘lishi, bo‘g‘imlar yallig‘lanishi hamda nerv tomirlarining siqilishiga olib keladi. Bundan tashqari, yassioyoqlik va barmoqlar deformasiyasi shakllanadi.

Tor poyabzal kiyish ham salomatlik uchun biroz xavfli va oyoqlarda qon aylanishi buziladi. Tirnoqlar ingichka va mo‘rt bo‘lib teri ichiga qarab o‘sadi. Bu esa zamburug‘li kasalliklar uchun qulay “nishon” bo‘ladi. Qolaversa, qon yaxshi aylanmasligi hisobiga shish va ko‘karish, tromboflebit hamda varikoz tomirlari kengayishi yuzaga keladi.

Sun’iy charm va matodan ishlangan oyoq kiyimlar esa namlik va issiqlik almashinuvini izdan chiqarib, allergik reaksiyalarni paydo qilishi ehtimoli katta.

Qattiq taglikka ega poyabzallar amortizasiya xususiyatiga ega emas. Oqibatda umurtqa pog‘onasi zo‘riqib, intervertebral disklarning patologiyasi, radikulit kasalligi rivojlanishi xavfi oshadi. Yupqa taglikli poyabzallardan uzoq muddat foydalanish ham oyoqlar yassiligi, tovonlar yorilishi, bel churrasi va artrozga olib kelishi mumkin.

• Charm-poyabzal
• SSV
• salomatlik