$
12035.26 UZS
-15.08
151.46 UZS
-1.83
13710.57 UZS
25
31° Kechasi 18°

Navoiydagi "raqqosa" qizlarning ota-onalariga belgilangan jarima noqonuniy deb topildi

21:00 / 02.10.2022

Navoiy viloyatining Karmana tumani kasb-hunar maktabining faollar zalida bayramga tayyorgarlik jarayonida voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning raqsga tushgani videosi tarqalib, keng muhokamalarga sabab bo‘lgan, ularning ota-onalari jarimaga tortilgandi. Navoiy viloyat Adliya boshqarmasi qo‘llangan ma’muriy jarima noqonuniy ekanini va u bekor qilinganini ma’lum qildi.

Adliya boshqarmasi ushbu jarima qanday asoslarda bekor qilinganini izohladi. Unga ko‘ra:

Voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning ota-onalariga nisbatan Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksning 41-modda 1-qismida ko‘rsatilgan huquqbuzarlik sodir etilganligi aniqlanib, belgilangan tartibda jarimaga tortilandi. Voqeani aynan mana shu yeri tushunarsiz va shubhali bo'lib turgandi.

Sababi ushbu moddada — Haqorat qilish, ya’ni shaxsning sha’ni va qadr-qimmatini qasddan kamsitish qayd etilgan. Buning uchun bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravaridan qirq baravarigacha ya'ni 6 mln so'mdan 240 mln so'mgacha jarima solinadi. 

Ma’muriy huquqbuzarlik deganda ma’muriy javobgarlikka tortish nazarda tutilgan, shaxsga, fuqarolarning huquqlari va erkinliklariga, mulkchilikka, davlat va jamoat tartibiga, tabiiy muhitga tajovuz qiluvchi g‘ayrihuquqiy harakat yoki harakatsizlik tushuniladi (Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeks, 10-modda).

Shuningdek, MJTKning 47-moddasida ota-onalar yoki ularning o‘rnini bosuvchi shaxslar tomonidan voyaga yetmagan bolalarni tarbiyalash va ularga ta’lim berish borasidagi majburiyatlarni bajarmaslik, shu jumladan voyaga yetmagan bolalarning ma’muriy huquqbuzarlik sodir etishiga olib kelishi belgilangan tartibda jarima solishga sabab bo‘lishi nazarda tutilgan.
 
Ijtimoiy tarmoqlarda tarqalgan ushbu videorolikdagi xatti-harakatlar, xususan, alohida bir holatda qizlar davrasida raqs tushilishi “ota-onalarning bolalarni tarbiyalash va ularga ta’lim berish borasidagi majburiyatlarni bajarmasligi” deb noto‘g‘ri huquqiy kvalifikatsiya qilingan, ya’ni mazkur holatda ma’muriy huquqbuzarlik tarkibi mavjud emas.

Voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning raqs uslublari O‘zbekiston jamiyatidagi umumtarqalgan ma’naviy qadriyatlarga to‘la mos kelmasligi mumkin, lekin insonlarning axloqiy o‘lchamlari va qarashlari qonunlar bilan belgilangan normalardan noto‘g‘ri foydalanishga, ayniqsa javobgarlikka tortishga olib kelmasligi lozim.

Qaysi harakat yoki harakatsizlik uchun javobgarlik kelib chiqishi, qonunlarda aniq belgilab qo‘yilgan. Shu asosga ko‘ra, qo‘llangan jarima bekor qilindi.

O‘zbekistonning “Bola huquqlari kafolatlari to‘g‘risida” qonuniga asosan:

  • bolaning sha’ni va qadr-qimmatini himoya qilish davlat siyosatining asosiy yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi (4-modda);
  • har bir bola erkinlik va shaxsiy daxlsizlik huquqiga, o‘z sha’ni va qadr-qimmatiga qilingan tajovuzlardan, shaxsiy hayotiga g‘ayriqonuniy aralashuvlardan himoyalanish huquqiga ega (10-modda).
Xalqaro huquq normalariga to‘la mos keluvchi ushbu qonunda belgilangan kafolatlar har bir bola uchun maktab hududi bo‘ladimi, shaxsiy uy-joy bo‘ladimi, har qanday holatda ta’minlanishi shart.

Bundan tashqari, ota-onalarning bayon etishiga ko‘ra, lavha rasmiy manbalar va markaziy telekanallar orqali yoritilish jarayonida maktab o‘quvchilari hamda ota-onalar intervyu berish yuzasidan bosim ostida qolgan.

Natijada, voyaga yetmagan bolalar o‘z tengdoshlari, maktab ma’muriyati, ota-onalari va keng jamoatchilik oldida sazoyi qilingan.

Ushbu nomaqbul harakatlar voyaga yetmaganlarning sog‘lig‘i va salomatligiga, ruhiy barqarorligiga o‘ta jiddiy ta’sir qilgan va ularning sha’ni va qadr-qimmati tahqirlanishiga olib kelgan. Eng asosiysi voyaga yetmaganlarga nisbatan bunday harakatlar noqonuniydir.

Yuqoridagi qonunga asosan, bola fikrlash erkinligi huquqiga ega (17-modda), inson qadr-qimmatini tahqirlovchi, bolalarga zararli ta’sir ko‘rsatuvchi ommaviy axborot vositalaridan foydalanish taqiqlanadi (16-modda).

Shuningdek, mazkur masalada ba’zi bir ijtimoiy tarmoqlardagi xabarlar hamda televideniye orqali berilgan intervyularda maktab ma’muriyati rahbari va ayrim o‘qituvchilariga nisbatan hayfsan va jarima intizomiy jazo chorasi qo‘llanganligi va ular egallab turgan lavozimidan ozod etilganligi bayon etilgan. Ushbu holat ham adliya organlari tomonidan o‘rganilganda maktabning hech bir xodimi bilan mehnat shartnomasi bekor qilinmaganligi ma’lum bo‘ldi.

“Shu o‘rinda adliya organlari tarbiya va axloq, xalqimizning ma’naviy qadriyatlari, ushbu qadriyatlarga mos ravishda kelajak avlodni tarbiyalash shubhasiz, jamiyatimizning muhim bo‘g‘ini ekanligini to‘liq e’tirof etadi, shu bilan birga axloqiy masalalarni hal etishda huquq normalarining asossiz qo‘llanishi va bu orqali shaxslarning Konstitutsiya va qonunlar bilan kafolatlangan huquq va manfaatlariga daxl etish mumkin emasligini eslatib o‘tadi”, — deyiladi Navoiy viloyati Adliya boshqarmasi xabarida.


Bu ham qiziq

Uzbek Gift Contest tanloviga arizalar qabul qilinmoqda

Uzbek Gift Contest tanloviga arizalar qabul qilinmoqda

Turizm qo‘mitasi, “Hunarmand” uyushmasi hamda Badiiy akademiya hamkorligida milliy hunarmandchilik mahsulotlarini zamonaviy …
11:28 / 29.07.2026
Rasman: Zinedin Zidan Fransiya terma jamoasi bosh murabbiyi etib tayinlandi

Rasman: Zinedin Zidan Fransiya terma jamoasi bosh murabbiyi etib tayinlandi

Fransiya futbol federatsiyasi afsonaviy futbolchi, jahon va Yevropa chempioni, 1998-yilgi “Oltin to‘p” sohibi Zinedin Zidann…
15:18 / 28.07.2026
Haydovchilarga ogohlantirish: jarima ballarini o‘chirib berishni va’da qilayotgan firibgarlarga ishonmang

Haydovchilarga ogohlantirish: jarima ballarini o‘chirib berishni va’da qilayotgan firibgarlarga ishonmang

Yo‘l harakati xavfsizligi bosh boshqarmasi (YHXB) haydovchilarni jarima ballarini ma’lum to‘lov evaziga bazadan o‘chirib ber…
12:43 / 28.07.2026
O‘zbekiston milliy terma jamoasi Janubiy Koreya bilan o‘rtoqlik o‘yini o‘tkazadi

O‘zbekiston milliy terma jamoasi Janubiy Koreya bilan o‘rtoqlik o‘yini o‘tkazadi

O‘zbekiston milliy terma jamoasi 2027-yilgi Osiyo kubogiga tayyorgarlik doirasida Janubiy Koreyaga qarshi o‘rtoqlik uchrashu…
15:12 / 28.07.2026
Rossiya Federal xavfsizlik xizmati (FXX) Telegram asoschisi Pavel Durovga nisbatan “terrorchilik faoliyatiga ko‘maklashish” moddasi bilan ayblov e’lon

Rossiya Federal xavfsizlik xizmati (FXX) Telegram asoschisi Pavel Durovga nisbatan “terrorchilik faoliyatiga ko‘maklashish” moddasi bilan ayblov e’lon

Rossiya Federal xavfsizlik xizmati (FXX) Telegram asoschisi Pavel Durovga nisbatan “terrorchilik faoliyatiga ko‘maklashish” …
14:30 / 29.07.2026
Yaponiyada 7,1 magnitudali zilzila yuz berdi, sunami xavfi e’lon qilindi

Yaponiyada 7,1 magnitudali zilzila yuz berdi, sunami xavfi e’lon qilindi

Bugun, 28-iyul kuni Yaponiyaning janubidagi Kumamoto prefekturasida 7,1 magnitudali zilzila sodir bo‘ldi. Shundan so‘ng Kyus…
15:23 / 28.07.2026
Surxondaryoda ota 9 yoshli qiziga hayvon tezagini majburan yedirdi

Surxondaryoda ota 9 yoshli qiziga hayvon tezagini majburan yedirdi

Surxondaryo viloyatining Qumqo‘rg‘on tumanida 36 yoshli erkak 9 yoshli qizini jazolash maqsadida unga hayvon tezagini olib k…
09:34 / 28.07.2026
Lindsi Grem bilan xayrlashuv marosimida Netanyaxu va Zelenskiy ishtirok etadi

Lindsi Grem bilan xayrlashuv marosimida Netanyaxu va Zelenskiy ishtirok etadi

AQSH senatori Lindsi Grem bilan ikki kunlik xayrlashuv marosimi bugun, 29-iyul kuni Vashingtonda boshlanadi. Unda Isroil bos…
10:18 / 29.07.2026
Ichimlik suvi tariflarini belgilash vakolati hukumatga o‘tkaziladi

Ichimlik suvi tariflarini belgilash vakolati hukumatga o‘tkaziladi

O‘zbekistonda 2027-yil 1-yanvardan boshlab ichimlik suvi va oqova suv xizmatlari tariflarini tasdiqlash vakolati hokimliklar…
11:34 / 29.07.2026
Sirdaryodan yana bir jasad topildi, qidiruv ishlari davom etmoqda

Sirdaryodan yana bir jasad topildi, qidiruv ishlari davom etmoqda

Namangan viloyati FVB Sirdaryoda sodir bo‘lgan fojiali hodisalar yuzasidan rasmiy ma’lumot berdi.
14:43 / 29.07.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!