$
11948.58 UZS
58.63
144.29 UZS
0.36
13793.44 UZS
76
31° Kechasi 18°

Navoiydagi "raqqosa" qizlarning ota-onalariga belgilangan jarima noqonuniy deb topildi

21:00 / 02.10.2022

Navoiy viloyatining Karmana tumani kasb-hunar maktabining faollar zalida bayramga tayyorgarlik jarayonida voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning raqsga tushgani videosi tarqalib, keng muhokamalarga sabab bo‘lgan, ularning ota-onalari jarimaga tortilgandi. Navoiy viloyat Adliya boshqarmasi qo‘llangan ma’muriy jarima noqonuniy ekanini va u bekor qilinganini ma’lum qildi.

Adliya boshqarmasi ushbu jarima qanday asoslarda bekor qilinganini izohladi. Unga ko‘ra:

Voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning ota-onalariga nisbatan Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksning 41-modda 1-qismida ko‘rsatilgan huquqbuzarlik sodir etilganligi aniqlanib, belgilangan tartibda jarimaga tortilandi. Voqeani aynan mana shu yeri tushunarsiz va shubhali bo'lib turgandi.

Sababi ushbu moddada — Haqorat qilish, ya’ni shaxsning sha’ni va qadr-qimmatini qasddan kamsitish qayd etilgan. Buning uchun bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravaridan qirq baravarigacha ya'ni 6 mln so'mdan 240 mln so'mgacha jarima solinadi. 

Ma’muriy huquqbuzarlik deganda ma’muriy javobgarlikka tortish nazarda tutilgan, shaxsga, fuqarolarning huquqlari va erkinliklariga, mulkchilikka, davlat va jamoat tartibiga, tabiiy muhitga tajovuz qiluvchi g‘ayrihuquqiy harakat yoki harakatsizlik tushuniladi (Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeks, 10-modda).

Shuningdek, MJTKning 47-moddasida ota-onalar yoki ularning o‘rnini bosuvchi shaxslar tomonidan voyaga yetmagan bolalarni tarbiyalash va ularga ta’lim berish borasidagi majburiyatlarni bajarmaslik, shu jumladan voyaga yetmagan bolalarning ma’muriy huquqbuzarlik sodir etishiga olib kelishi belgilangan tartibda jarima solishga sabab bo‘lishi nazarda tutilgan.
 
Ijtimoiy tarmoqlarda tarqalgan ushbu videorolikdagi xatti-harakatlar, xususan, alohida bir holatda qizlar davrasida raqs tushilishi “ota-onalarning bolalarni tarbiyalash va ularga ta’lim berish borasidagi majburiyatlarni bajarmasligi” deb noto‘g‘ri huquqiy kvalifikatsiya qilingan, ya’ni mazkur holatda ma’muriy huquqbuzarlik tarkibi mavjud emas.

Voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning raqs uslublari O‘zbekiston jamiyatidagi umumtarqalgan ma’naviy qadriyatlarga to‘la mos kelmasligi mumkin, lekin insonlarning axloqiy o‘lchamlari va qarashlari qonunlar bilan belgilangan normalardan noto‘g‘ri foydalanishga, ayniqsa javobgarlikka tortishga olib kelmasligi lozim.

Qaysi harakat yoki harakatsizlik uchun javobgarlik kelib chiqishi, qonunlarda aniq belgilab qo‘yilgan. Shu asosga ko‘ra, qo‘llangan jarima bekor qilindi.

O‘zbekistonning “Bola huquqlari kafolatlari to‘g‘risida” qonuniga asosan:

  • bolaning sha’ni va qadr-qimmatini himoya qilish davlat siyosatining asosiy yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi (4-modda);
  • har bir bola erkinlik va shaxsiy daxlsizlik huquqiga, o‘z sha’ni va qadr-qimmatiga qilingan tajovuzlardan, shaxsiy hayotiga g‘ayriqonuniy aralashuvlardan himoyalanish huquqiga ega (10-modda).
Xalqaro huquq normalariga to‘la mos keluvchi ushbu qonunda belgilangan kafolatlar har bir bola uchun maktab hududi bo‘ladimi, shaxsiy uy-joy bo‘ladimi, har qanday holatda ta’minlanishi shart.

Bundan tashqari, ota-onalarning bayon etishiga ko‘ra, lavha rasmiy manbalar va markaziy telekanallar orqali yoritilish jarayonida maktab o‘quvchilari hamda ota-onalar intervyu berish yuzasidan bosim ostida qolgan.

Natijada, voyaga yetmagan bolalar o‘z tengdoshlari, maktab ma’muriyati, ota-onalari va keng jamoatchilik oldida sazoyi qilingan.

Ushbu nomaqbul harakatlar voyaga yetmaganlarning sog‘lig‘i va salomatligiga, ruhiy barqarorligiga o‘ta jiddiy ta’sir qilgan va ularning sha’ni va qadr-qimmati tahqirlanishiga olib kelgan. Eng asosiysi voyaga yetmaganlarga nisbatan bunday harakatlar noqonuniydir.

Yuqoridagi qonunga asosan, bola fikrlash erkinligi huquqiga ega (17-modda), inson qadr-qimmatini tahqirlovchi, bolalarga zararli ta’sir ko‘rsatuvchi ommaviy axborot vositalaridan foydalanish taqiqlanadi (16-modda).

Shuningdek, mazkur masalada ba’zi bir ijtimoiy tarmoqlardagi xabarlar hamda televideniye orqali berilgan intervyularda maktab ma’muriyati rahbari va ayrim o‘qituvchilariga nisbatan hayfsan va jarima intizomiy jazo chorasi qo‘llanganligi va ular egallab turgan lavozimidan ozod etilganligi bayon etilgan. Ushbu holat ham adliya organlari tomonidan o‘rganilganda maktabning hech bir xodimi bilan mehnat shartnomasi bekor qilinmaganligi ma’lum bo‘ldi.

“Shu o‘rinda adliya organlari tarbiya va axloq, xalqimizning ma’naviy qadriyatlari, ushbu qadriyatlarga mos ravishda kelajak avlodni tarbiyalash shubhasiz, jamiyatimizning muhim bo‘g‘ini ekanligini to‘liq e’tirof etadi, shu bilan birga axloqiy masalalarni hal etishda huquq normalarining asossiz qo‘llanishi va bu orqali shaxslarning Konstitutsiya va qonunlar bilan kafolatlangan huquq va manfaatlariga daxl etish mumkin emasligini eslatib o‘tadi”, — deyiladi Navoiy viloyati Adliya boshqarmasi xabarida.


Bu ham qiziq

Sharbat qutisidagi narkotik o‘ramlar ortidan 3,15 kg dan ziyod giyohvandlik vositalari aniqlandi

Sharbat qutisidagi narkotik o‘ramlar ortidan 3,15 kg dan ziyod giyohvandlik vositalari aniqlandi

“Toshkent-AERO” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi Kontrabandaga qarshi kurashish shu’basi xodimlari tomonidan giyohvandl…
16:18 / 12.08.2026
Kadastrlar palatasi filiali rahbariga nisbatan jinoyat ishi qo‘zg‘atildi

Kadastrlar palatasi filiali rahbariga nisbatan jinoyat ishi qo‘zg‘atildi

Davlat kadastrlari palatasining Farg‘ona viloyati tumanlaridan biridagi filiali rahbari, 1990-yilda tug‘ilgan fuqaro, noqonu…
09:43 / 10.08.2026
Ronalduning muxlislari to‘yda adashib qoldi

Ronalduning muxlislari to‘yda adashib qoldi

8-avgust kuni Krishtianu Ronalduning minglab muxlislari OAV xabarlariga ishonib, Portugaliyaning Madeyra orolida butunlay bo…
16:55 / 10.08.2026
Tramp FIFA mojarolari fonida Infantinoni qo‘llab-quvvatladi

Tramp FIFA mojarolari fonida Infantinoni qo‘llab-quvvatladi

AQSh Prezidenti Donald Tramp FIFA prezidenti Janni Infantinoning lavozimidan iste’foga chiqishi mumkinligi haqidagi gaplarni…
10:06 / 11.08.2026
5-qavatdan yiqilgan 4 yoshli qizni qo‘shnilari yopinchiq bilan tutib qoldi

5-qavatdan yiqilgan 4 yoshli qizni qo‘shnilari yopinchiq bilan tutib qoldi

Polshaning Lomja shahrida uch nafar qo‘shni 5-qavatdagi balkondan yiqilgan 4 yoshli qizni yopinchiq yordamida tutib qolib, u…
11:05 / 12.08.2026
AQSh 175 ming nafar xorijlikning vizasini bekor qildi

AQSh 175 ming nafar xorijlikning vizasini bekor qildi

AQSh hukumati 175 ming nafar xorijlikning vizasini bekor qildi. Ushbu chora viza shartlarini buzgan, jinoyat sodir etgan, AQ…
11:44 / 11.08.2026
Toshkentda mototsiklchilarga chora ko‘rildi

Toshkentda mototsiklchilarga chora ko‘rildi

Biriga 15 sutka qamoq, biriga jarima – Toshkentda mototsiklchilarga chora ko‘rildi
16:52 / 12.08.2026
Qimorni reklama qilgan o‘zbekistonlik bloger xalqaro qidiruvga berildi

Qimorni reklama qilgan o‘zbekistonlik bloger xalqaro qidiruvga berildi

“Maxa.dxb” taxallusi bilan Qozog‘istonda faoliyat yuritgan o‘zbekistonlik bloger Mahmud Hikmatov noqonuniy internet-kazinola…
14:18 / 10.08.2026
Dunyoda eng agressiv haydovchilar qaysi mamlakatlarda ekani ma’lum bo‘ldi

Dunyoda eng agressiv haydovchilar qaysi mamlakatlarda ekani ma’lum bo‘ldi

Italiya yo‘llarida agressiv haydovchilarga duch kelish ehtimoli eng yuqori ekani ma’lum bo‘ldi. Bu haqda Euronews nashrida e…
14:24 / 11.08.2026
Bugun, 11 avgust kuni qanday ob-havo kuzatiladi?

Bugun, 11 avgust kuni qanday ob-havo kuzatiladi?

11-AVGUSTGA OB-HAVO PROGNOZI10-avgust soat 20:00 dan 11-avgust soat 20:00 gacha
17:15 / 10.08.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!