$
12035.22 UZS
21.82
167.95 UZS
4.08
13915.12 UZS
84.09
31° Kechasi 18°

Navoiydagi "raqqosa" qizlarning ota-onalariga belgilangan jarima noqonuniy deb topildi

21:00 / 02.10.2022

Navoiy viloyatining Karmana tumani kasb-hunar maktabining faollar zalida bayramga tayyorgarlik jarayonida voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning raqsga tushgani videosi tarqalib, keng muhokamalarga sabab bo‘lgan, ularning ota-onalari jarimaga tortilgandi. Navoiy viloyat Adliya boshqarmasi qo‘llangan ma’muriy jarima noqonuniy ekanini va u bekor qilinganini ma’lum qildi.

Adliya boshqarmasi ushbu jarima qanday asoslarda bekor qilinganini izohladi. Unga ko‘ra:

Voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning ota-onalariga nisbatan Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeksning 41-modda 1-qismida ko‘rsatilgan huquqbuzarlik sodir etilganligi aniqlanib, belgilangan tartibda jarimaga tortilandi. Voqeani aynan mana shu yeri tushunarsiz va shubhali bo'lib turgandi.

Sababi ushbu moddada — Haqorat qilish, ya’ni shaxsning sha’ni va qadr-qimmatini qasddan kamsitish qayd etilgan. Buning uchun bazaviy hisoblash miqdorining yigirma baravaridan qirq baravarigacha ya'ni 6 mln so'mdan 240 mln so'mgacha jarima solinadi. 

Ma’muriy huquqbuzarlik deganda ma’muriy javobgarlikka tortish nazarda tutilgan, shaxsga, fuqarolarning huquqlari va erkinliklariga, mulkchilikka, davlat va jamoat tartibiga, tabiiy muhitga tajovuz qiluvchi g‘ayrihuquqiy harakat yoki harakatsizlik tushuniladi (Ma’muriy javobgarlik to‘g‘risidagi kodeks, 10-modda).

Shuningdek, MJTKning 47-moddasida ota-onalar yoki ularning o‘rnini bosuvchi shaxslar tomonidan voyaga yetmagan bolalarni tarbiyalash va ularga ta’lim berish borasidagi majburiyatlarni bajarmaslik, shu jumladan voyaga yetmagan bolalarning ma’muriy huquqbuzarlik sodir etishiga olib kelishi belgilangan tartibda jarima solishga sabab bo‘lishi nazarda tutilgan.
 
Ijtimoiy tarmoqlarda tarqalgan ushbu videorolikdagi xatti-harakatlar, xususan, alohida bir holatda qizlar davrasida raqs tushilishi “ota-onalarning bolalarni tarbiyalash va ularga ta’lim berish borasidagi majburiyatlarni bajarmasligi” deb noto‘g‘ri huquqiy kvalifikatsiya qilingan, ya’ni mazkur holatda ma’muriy huquqbuzarlik tarkibi mavjud emas.

Voyaga yetmagan o‘quvchi qizlarning raqs uslublari O‘zbekiston jamiyatidagi umumtarqalgan ma’naviy qadriyatlarga to‘la mos kelmasligi mumkin, lekin insonlarning axloqiy o‘lchamlari va qarashlari qonunlar bilan belgilangan normalardan noto‘g‘ri foydalanishga, ayniqsa javobgarlikka tortishga olib kelmasligi lozim.

Qaysi harakat yoki harakatsizlik uchun javobgarlik kelib chiqishi, qonunlarda aniq belgilab qo‘yilgan. Shu asosga ko‘ra, qo‘llangan jarima bekor qilindi.

O‘zbekistonning “Bola huquqlari kafolatlari to‘g‘risida” qonuniga asosan:

  • bolaning sha’ni va qadr-qimmatini himoya qilish davlat siyosatining asosiy yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi (4-modda);
  • har bir bola erkinlik va shaxsiy daxlsizlik huquqiga, o‘z sha’ni va qadr-qimmatiga qilingan tajovuzlardan, shaxsiy hayotiga g‘ayriqonuniy aralashuvlardan himoyalanish huquqiga ega (10-modda).
Xalqaro huquq normalariga to‘la mos keluvchi ushbu qonunda belgilangan kafolatlar har bir bola uchun maktab hududi bo‘ladimi, shaxsiy uy-joy bo‘ladimi, har qanday holatda ta’minlanishi shart.

Bundan tashqari, ota-onalarning bayon etishiga ko‘ra, lavha rasmiy manbalar va markaziy telekanallar orqali yoritilish jarayonida maktab o‘quvchilari hamda ota-onalar intervyu berish yuzasidan bosim ostida qolgan.

Natijada, voyaga yetmagan bolalar o‘z tengdoshlari, maktab ma’muriyati, ota-onalari va keng jamoatchilik oldida sazoyi qilingan.

Ushbu nomaqbul harakatlar voyaga yetmaganlarning sog‘lig‘i va salomatligiga, ruhiy barqarorligiga o‘ta jiddiy ta’sir qilgan va ularning sha’ni va qadr-qimmati tahqirlanishiga olib kelgan. Eng asosiysi voyaga yetmaganlarga nisbatan bunday harakatlar noqonuniydir.

Yuqoridagi qonunga asosan, bola fikrlash erkinligi huquqiga ega (17-modda), inson qadr-qimmatini tahqirlovchi, bolalarga zararli ta’sir ko‘rsatuvchi ommaviy axborot vositalaridan foydalanish taqiqlanadi (16-modda).

Shuningdek, mazkur masalada ba’zi bir ijtimoiy tarmoqlardagi xabarlar hamda televideniye orqali berilgan intervyularda maktab ma’muriyati rahbari va ayrim o‘qituvchilariga nisbatan hayfsan va jarima intizomiy jazo chorasi qo‘llanganligi va ular egallab turgan lavozimidan ozod etilganligi bayon etilgan. Ushbu holat ham adliya organlari tomonidan o‘rganilganda maktabning hech bir xodimi bilan mehnat shartnomasi bekor qilinmaganligi ma’lum bo‘ldi.

“Shu o‘rinda adliya organlari tarbiya va axloq, xalqimizning ma’naviy qadriyatlari, ushbu qadriyatlarga mos ravishda kelajak avlodni tarbiyalash shubhasiz, jamiyatimizning muhim bo‘g‘ini ekanligini to‘liq e’tirof etadi, shu bilan birga axloqiy masalalarni hal etishda huquq normalarining asossiz qo‘llanishi va bu orqali shaxslarning Konstitutsiya va qonunlar bilan kafolatlangan huquq va manfaatlariga daxl etish mumkin emasligini eslatib o‘tadi”, — deyiladi Navoiy viloyati Adliya boshqarmasi xabarida.


Bu ham qiziq

8 nafar shaxs Suriyadagi terrorchilarni moliyalashtirishda ayblanib qamaldi

8 nafar shaxs Suriyadagi terrorchilarni moliyalashtirishda ayblanib qamaldi

Ular “G‘uroba katibasi” terroristik tashkiloti media-blogeri, Qirg‘iz Respublikasi fuqarosi, 1996-yilda tug‘ilgan Abdulmuhsi…
17:12 / 09.06.2026
Raqobat qo‘mitasi tarmoqlardagi noqonuniy reklamalarni monitoring qilib bormoqda

Raqobat qo‘mitasi tarmoqlardagi noqonuniy reklamalarni monitoring qilib bormoqda

2026-yil futbol bo‘yicha jahon chempionati boshlanishi arafasida ijtimoiy tarmoqlar, internet saytlari hamda Telegram messen…
12:23 / 09.06.2026
Tramp: “Isroil va Eron zudlik bilan sulh tuzishi kerak”

Tramp: “Isroil va Eron zudlik bilan sulh tuzishi kerak”

Isroil Bosh vaziri Benyamin Netanyaxu Eron bilan mojaroning yangi avj olishi fonida AQSh prezidenti Donald Tramp bilan telef…
17:47 / 08.06.2026
“Portlash oqibatida 6 kishi halok bo‘ldi” – FVV

“Portlash oqibatida 6 kishi halok bo‘ldi” – FVV

Dastlabki ma’lumotga ko‘ra, 4 ta avtomobil hamda 2 ta yer ostidagi yoqilg‘i saqlash rezervuari yonib zararlangan.
17:40 / 08.06.2026
Isroil o‘zbekistonliklar uchun yangi mehnat bozoriga aylanmoqdami?

Isroil o‘zbekistonliklar uchun yangi mehnat bozoriga aylanmoqdami?

Isroil o‘zbekistonlik mehnat migrantlari orasida ko‘p tilga olinmasa-da, so‘nggi yillarda ushbu mamlakat O‘zbekiston fuqarol…
12:17 / 10.06.2026
Moskvadagi provokatsion videolar sabab o‘zbekistonlik blogerga nisbatan ish ochilishi mumkin

Moskvadagi provokatsion videolar sabab o‘zbekistonlik blogerga nisbatan ish ochilishi mumkin

Moskvada ijtimoiy tarmoqlar uchun provokatsion videolar suratga olgan o‘zbekistonlik bloger aeroportda qo‘lga olindi.
09:59 / 10.06.2026
10 kilogrammdan ortiq kumushni noqonuniy sotmoqchi bo‘lgan shaxs qo‘lga olindi

10 kilogrammdan ortiq kumushni noqonuniy sotmoqchi bo‘lgan shaxs qo‘lga olindi

Toshkent viloyatining Zangiota tumanida o‘tkazilgan tezkor tadbir davomida 10 kilogrammdan ortiq kumushni noqonuniy sotishga…
10:21 / 10.06.2026
Bugun O‘zbekiston MTJ Niderlandiyaga qarshi o‘rtoqlik o‘yinini o‘tkazadi

Bugun O‘zbekiston MTJ Niderlandiyaga qarshi o‘rtoqlik o‘yinini o‘tkazadi

AQShdagi O‘zbekiston milliy terma jamoasi Jahon chempionatiga tayyorgarlikni davom ettirmoqda.
12:15 / 08.06.2026
Sud tizimida yangi nazorat mexanizmi joriy etiladi

Sud tizimida yangi nazorat mexanizmi joriy etiladi

Prezident farmoniga muvofiq, sud tizimida korrupsiyaviy xavf-xatarlarni erta aniqlash va ularning oldini olishga qaratilgan …
10:07 / 10.06.2026
Havo hujumidan mudofaa va harbiy aviatsiya tizimini transformatsiya qilish choralari koʻrib chiqildi

Havo hujumidan mudofaa va harbiy aviatsiya tizimini transformatsiya qilish choralari koʻrib chiqildi

Prezident Shavkat Mirziyoyev mudofaa sohasidagi ayrim masalalar yuzasidan taqdimot bilan tanishdi.
09:44 / 09.06.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!