$
12042.49 UZS
-18.06
160.55 UZS
-0.77
14147.52 UZS
-35.69
31° Kechasi 18°

Yerning ichki yadrosi aylanishi to‘xtadi

20:43 / 26.01.2023

Shu kunlarda Yerning ichki yadrosi sirtga nisbatan aylanishni to‘xtatgan bo‘lishi mumkin. Ta’kidlanishicha, bunda g‘ayrioddiy kutilma yo‘q, olimlar to‘xtash o‘nlab yillar davom etishi mumkin bo‘lgan siklning bir qismi, deb hisoblashadi.

Pekin universitetining geologlari 2009-yilda “Nature” (“Tabiat”) jurnalida chop etilgan yangi tadqiqot tufayli Yerning yadrosi sirtga nisbatan harakatini “to‘xtatib qo‘ygan” degan taxminiy xulosaga kelishdi. Buning sababi, ichki yadro suyuq tashqi yadroda suzuvchi qattiq temir shar bo‘lishi mumkin, shuning uchun uning harakati sayyoramizning qolgan qismi aylanishi bilan mutlaqo bog‘liq emas.

Ushbu hodisaning sababi ikkita asosiy qarama-qarshi kuch bo‘lishi mumkin. Tashqi yadro tomonidan hosil qilingan magnit maydon ichki qismning aylanishini tezlashtiradi. Shu bilan birga, mantiyaning ulkan tortishish ta’siri uni sekinlashtiradi. Shu sababli, turli vaqtlarda u sirtdan o‘tib ketishi yoki orqada qolishi mumkin. Bundan tashqari, ba’zida yerning markazi teskari yo‘nalishda aylanishi mumkin.

Ammo bu endi yadro umuman aylanmaydi degani emas. Olimlarning fikriga ko‘ra, bu hodisa Yerning o‘z o‘qi atrofida aylanishi bilan bir xil tezlikda sodir bo‘ladi.

Tadqiqotchilarning fikricha, bularning barchasi 70 yillik siklning bir qismidir. Oldingi o‘zgarishlar 1970-yillarning boshlarida sodir bo‘lgan. Bu hatto kunning uzunligi kabi Yer sikllarida kuzatilgan boshqa o‘zgarishlarga ham to‘g‘ri kelishi mumkin. Misol uchun, ilgari olimlar yadroning o‘zgaruvchan tezligi har 6 yilda kun uzunligini o‘zgartiradi, degan xulosaga kelishgan.

Biroq, barcha geofiziklar yangi tadqiqot natijalariga qo‘shilmaydi, chunki olimlar uchun Yer markazini kuzatish juda qiyin. Minglab kilometr qalinlikdagi tog‘ jinslari tufayli uni magnit maydon, qadimgi kristallar yoki zilzilalar natijasida paydo bo‘lgan seysmik to‘lqinlarning sayyoramiz turli qatlamlarida qanday tarqalishini tahlil qilish orqali bilvosita o‘rganish kerak.


Bu ham qiziq

Termizda maktab direktori pora sabab 4 yilga qamaldi

Termizda maktab direktori pora sabab 4 yilga qamaldi

Surxondaryo viloyati Termiz tumanida maktab direktori 2 million so‘m pora olganlikda aybdor deb topilib, sud hukmi bilan 4 y…
10:16 / 22.04.2026
Namanganda qurilish sohasida korrupsiya holati fosh etildi

Namanganda qurilish sohasida korrupsiya holati fosh etildi

Namangan viloyati Qurilish va uy-joy kommunal xo‘jaligi bosh boshqarmasining ikki nafar bosh mutaxassisi o‘zaro til biriktir…
09:33 / 23.04.2026
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Mintaqaviy ekologik sammitdagi nutqi

O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Mintaqaviy ekologik sammitdagi nutqi

Avvalo, Qozog‘iston Respublikasi Prezidenti hurmatli Qasim-Jomart Kemelevich Toqayevga Mintaqaviy ekologik sammitni o‘tkazis…
14:00 / 22.04.2026
Shavkat Mirziyoyev Mirzo Ulug‘bek tumanida joylashgan O‘zbekiston Ovozi ko‘chasidagi bunyodkorlik va obodonlashtirish ishlari bilan tanishdi.

Shavkat Mirziyoyev Mirzo Ulug‘bek tumanida joylashgan O‘zbekiston Ovozi ko‘chasidagi bunyodkorlik va obodonlashtirish ishlari bilan tanishdi.

Prezident Shavkat Mirziyoyev Mirzo Ulug‘bek tumanidagi O‘zbekiston ovozi ko‘chasida tashkil etilgan gastronomik turizm ko‘ch…
20:07 / 23.04.2026
Ziroat Mirziyoyeva va JSST rahbari bolalar onkologiyasi markaziga tashrif buyurdi

Ziroat Mirziyoyeva va JSST rahbari bolalar onkologiyasi markaziga tashrif buyurdi

JSST rahbari Tedros Gebreyesus Birinchi xonim Ziroat Mirziyoyevani «bolalar saratoniga qarshi kurash va ularning hayotini ya…
16:14 / 22.04.2026
"Birinchi kun yakunlari: amaliyot va tahlil muvozanati

"Birinchi kun yakunlari: amaliyot va tahlil muvozanati

Qashqadaryoda o‘tayotgan Media haftalikning ilk kuni sermazmun voqealarga boy bo‘ldi. Kun tartibidan o‘rin olgan mashg‘ulotl…
11:26 / 21.04.2026
22-aprel kungi ob-havo ma’lumoti

22-aprel kungi ob-havo ma’lumoti

Toshkent shahrida havo o‘zgaruvchan bo‘ladi, kunning ikkinchi yarmida yomg‘ir yog‘ishi, momaqaldiroq bo‘lishi mumkin. Sharqi…
17:31 / 21.04.2026
Mirziyoyev Ostona ekologik sammitida milliy pavilyonlar bilan tanishdi

Mirziyoyev Ostona ekologik sammitida milliy pavilyonlar bilan tanishdi

Shavkat Mirziyoyev Qozog‘istonga tashrifi doirasida Ostona shahrida o‘tkazilgan Mintaqaviy ekologik sammit (MES-2026) ko‘rga…
12:07 / 22.04.2026
Oʻzbekiston Prezidenti JSST bilan hamkorlikning asosiy yoʻnalishlarini belgilab berdi

Oʻzbekiston Prezidenti JSST bilan hamkorlikning asosiy yoʻnalishlarini belgilab berdi

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 21-aprel kuni rasmiy tashrif bilan mamlakatimizda boʻlib turgan Jahon…
17:25 / 21.04.2026
Mirzo Ulugʻbek tumanida raqamli boshqaruv va xavfsizlikning yangi modeli joriy etilmoqda

Mirzo Ulugʻbek tumanida raqamli boshqaruv va xavfsizlikning yangi modeli joriy etilmoqda

Prezident Shavkat Mirziyoyev 23-aprel kuni Toshkent shahri Mirzo Ulugʻbek tumani hokimligiga tashrif buyurdi.
17:39 / 23.04.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!