$
11902.30 UZS
20.7
152.18 UZS
1.13
13780.48 UZS
31.09
31° Kechasi 18°

Yerning ichki yadrosi aylanishi to‘xtadi

20:43 / 26.01.2023

Shu kunlarda Yerning ichki yadrosi sirtga nisbatan aylanishni to‘xtatgan bo‘lishi mumkin. Ta’kidlanishicha, bunda g‘ayrioddiy kutilma yo‘q, olimlar to‘xtash o‘nlab yillar davom etishi mumkin bo‘lgan siklning bir qismi, deb hisoblashadi.

Pekin universitetining geologlari 2009-yilda “Nature” (“Tabiat”) jurnalida chop etilgan yangi tadqiqot tufayli Yerning yadrosi sirtga nisbatan harakatini “to‘xtatib qo‘ygan” degan taxminiy xulosaga kelishdi. Buning sababi, ichki yadro suyuq tashqi yadroda suzuvchi qattiq temir shar bo‘lishi mumkin, shuning uchun uning harakati sayyoramizning qolgan qismi aylanishi bilan mutlaqo bog‘liq emas.

Ushbu hodisaning sababi ikkita asosiy qarama-qarshi kuch bo‘lishi mumkin. Tashqi yadro tomonidan hosil qilingan magnit maydon ichki qismning aylanishini tezlashtiradi. Shu bilan birga, mantiyaning ulkan tortishish ta’siri uni sekinlashtiradi. Shu sababli, turli vaqtlarda u sirtdan o‘tib ketishi yoki orqada qolishi mumkin. Bundan tashqari, ba’zida yerning markazi teskari yo‘nalishda aylanishi mumkin.

Ammo bu endi yadro umuman aylanmaydi degani emas. Olimlarning fikriga ko‘ra, bu hodisa Yerning o‘z o‘qi atrofida aylanishi bilan bir xil tezlikda sodir bo‘ladi.

Tadqiqotchilarning fikricha, bularning barchasi 70 yillik siklning bir qismidir. Oldingi o‘zgarishlar 1970-yillarning boshlarida sodir bo‘lgan. Bu hatto kunning uzunligi kabi Yer sikllarida kuzatilgan boshqa o‘zgarishlarga ham to‘g‘ri kelishi mumkin. Misol uchun, ilgari olimlar yadroning o‘zgaruvchan tezligi har 6 yilda kun uzunligini o‘zgartiradi, degan xulosaga kelishgan.

Biroq, barcha geofiziklar yangi tadqiqot natijalariga qo‘shilmaydi, chunki olimlar uchun Yer markazini kuzatish juda qiyin. Minglab kilometr qalinlikdagi tog‘ jinslari tufayli uni magnit maydon, qadimgi kristallar yoki zilzilalar natijasida paydo bo‘lgan seysmik to‘lqinlarning sayyoramiz turli qatlamlarida qanday tarqalishini tahlil qilish orqali bilvosita o‘rganish kerak.


Bu ham qiziq

Shavkat Mirziyoyev BAAning hukumat delegatsiyasi bilan uchrashdi

Shavkat Mirziyoyev BAAning hukumat delegatsiyasi bilan uchrashdi

Prezident Shavkat Mirziyoyev 28-noyabr kuni Birlashgan Arab Amirliklari Hukumat ishlari bo‘yicha vaziri Muhammad bin Abdullo…
12:14 / 28.11.2025
29-noyabr kuni kutilayotgan ob-havo ma’lumoti

29-noyabr kuni kutilayotgan ob-havo ma’lumoti

29-noyabr kuni Toshkentda havo o‘zgarib turadi, yog‘ingarchilik bo‘lmaydi. Sharqdan sekundiga 3-8 metr tezlikda shamol esadi…
16:34 / 28.11.2025
Toshkent yana bir nufuzli musobaqaga mezbonlik qiladi

Toshkent yana bir nufuzli musobaqaga mezbonlik qiladi

2026-yilda World Boxing tashkiloti kubogi bahslarining final janglari Toshkentda o‘tkaziladi.
09:38 / 28.11.2025
O‘zbekistonning Avstraliyadagi yangi elchisi tayinlandi

O‘zbekistonning Avstraliyadagi yangi elchisi tayinlandi

“O‘zbekiston elchisi (qarorgohi Singapur shahrida) Alisher Qayumov kecha Avstraliya General-gubernatori Samanta Mostinga ish…
10:25 / 29.11.2025
“Biznesni 15 daqiqada boshlash” tamoyili orqali tadbirkorlikni onlayn ro‘yxatdan o‘tkazish imkoniyati yaratildi

“Biznesni 15 daqiqada boshlash” tamoyili orqali tadbirkorlikni onlayn ro‘yxatdan o‘tkazish imkoniyati yaratildi

– so‘nggi yillarda byurokratiyani qisqartirish bo‘yicha 9 ta farmon va qaror qabul qilindi, Davlat xizmatlari markazlari, Ya…
12:31 / 28.11.2025
Maktab direktoriga zo‘ravonlik qilgan Furqat IIB sobiq rahbari va o‘rinbosari 4 yilga qamaldi

Maktab direktoriga zo‘ravonlik qilgan Furqat IIB sobiq rahbari va o‘rinbosari 4 yilga qamaldi

Bu haqda Farg‘ona viloyati sudlari matbuot xizmati xabar bermoqda.
09:09 / 29.11.2025
Ekologik reydlar davomida 2056 nafar huquqbuzarga jarimalar qo‘llanildi

Ekologik reydlar davomida 2056 nafar huquqbuzarga jarimalar qo‘llanildi

Ekologiyani yaxshilash maqsadida mutasaddi tashkilotlar mutaxassislaridan iborat guruhlar olib borgan reydlar natijasida, ka…
15:25 / 27.11.2025
Ukraina – Rossiya urushida halok bo‘lgan rossiyaliklarning shaxsi tasdiqlandi

Ukraina – Rossiya urushida halok bo‘lgan rossiyaliklarning shaxsi tasdiqlandi

Rossiyaning Ukrainaga keng miqyosli bosqini chog‘ida halok bo‘lgan 152 120 nafar harbiyning shaxsi aniqlandi.
17:41 / 28.11.2025
Shayxontohurdagi qurilish maydonlarida reydlar o‘tkazildi

Shayxontohurdagi qurilish maydonlarida reydlar o‘tkazildi

Toshkent shahrida qurilish maydonlarida ekologik me’yorlarga rioya etilishini ta’minlash maqsadida doimiy “Nazorat guruhlari…
15:02 / 27.11.2025
Mahallalarda qo‘riqlash xizmati inspektori lavozimi joriy qilinadi

Mahallalarda qo‘riqlash xizmati inspektori lavozimi joriy qilinadi

Qo‘riqlash departamentiga qo‘riqlanadigan obyektlarga o‘rnatilgan qo‘riqlashning texnik vositalari va tizimlariga xizmat ko‘…
11:27 / 29.11.2025

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!