$
12015.96 UZS
-26.53
160.30 UZS
-0.25
14051.46 UZS
-96.06
31° Kechasi 18°

Yerning ichki yadrosi aylanishi to‘xtadi

20:43 / 26.01.2023

Shu kunlarda Yerning ichki yadrosi sirtga nisbatan aylanishni to‘xtatgan bo‘lishi mumkin. Ta’kidlanishicha, bunda g‘ayrioddiy kutilma yo‘q, olimlar to‘xtash o‘nlab yillar davom etishi mumkin bo‘lgan siklning bir qismi, deb hisoblashadi.

Pekin universitetining geologlari 2009-yilda “Nature” (“Tabiat”) jurnalida chop etilgan yangi tadqiqot tufayli Yerning yadrosi sirtga nisbatan harakatini “to‘xtatib qo‘ygan” degan taxminiy xulosaga kelishdi. Buning sababi, ichki yadro suyuq tashqi yadroda suzuvchi qattiq temir shar bo‘lishi mumkin, shuning uchun uning harakati sayyoramizning qolgan qismi aylanishi bilan mutlaqo bog‘liq emas.

Ushbu hodisaning sababi ikkita asosiy qarama-qarshi kuch bo‘lishi mumkin. Tashqi yadro tomonidan hosil qilingan magnit maydon ichki qismning aylanishini tezlashtiradi. Shu bilan birga, mantiyaning ulkan tortishish ta’siri uni sekinlashtiradi. Shu sababli, turli vaqtlarda u sirtdan o‘tib ketishi yoki orqada qolishi mumkin. Bundan tashqari, ba’zida yerning markazi teskari yo‘nalishda aylanishi mumkin.

Ammo bu endi yadro umuman aylanmaydi degani emas. Olimlarning fikriga ko‘ra, bu hodisa Yerning o‘z o‘qi atrofida aylanishi bilan bir xil tezlikda sodir bo‘ladi.

Tadqiqotchilarning fikricha, bularning barchasi 70 yillik siklning bir qismidir. Oldingi o‘zgarishlar 1970-yillarning boshlarida sodir bo‘lgan. Bu hatto kunning uzunligi kabi Yer sikllarida kuzatilgan boshqa o‘zgarishlarga ham to‘g‘ri kelishi mumkin. Misol uchun, ilgari olimlar yadroning o‘zgaruvchan tezligi har 6 yilda kun uzunligini o‘zgartiradi, degan xulosaga kelishgan.

Biroq, barcha geofiziklar yangi tadqiqot natijalariga qo‘shilmaydi, chunki olimlar uchun Yer markazini kuzatish juda qiyin. Minglab kilometr qalinlikdagi tog‘ jinslari tufayli uni magnit maydon, qadimgi kristallar yoki zilzilalar natijasida paydo bo‘lgan seysmik to‘lqinlarning sayyoramiz turli qatlamlarida qanday tarqalishini tahlil qilish orqali bilvosita o‘rganish kerak.


Bu ham qiziq

Isroil va Livan o‘rtasidagi sulh yana 3 haftaga uzaytirildi

Isroil va Livan o‘rtasidagi sulh yana 3 haftaga uzaytirildi

Isroil va Livan o‘rtasidagi sulh Oq uyda o‘tkazilgan muzokaralardan so‘ng yana uch haftaga uzaytirildi.
10:11 / 24.04.2026
Samarqandda infratuzilma loyihalari ko‘zdan kechirildi

Samarqandda infratuzilma loyihalari ko‘zdan kechirildi

Saida Mirziyoyeva Samarqand viloyatida bir qator infratuzilma loyihalari, jumladan Yangi O‘zbekiston massivini rivojlantiris…
10:54 / 25.04.2026
Yevroittifoq Ukrainaga 90 mlrd yevro ajratadi

Yevroittifoq Ukrainaga 90 mlrd yevro ajratadi

Yevropa Ittifoqi Ukrainaga 90 milliard yevro miqdorida kredit ajratish va Rossiyaga qarshi 20-paket sanksiyalarni tasdiqladi…
09:28 / 24.04.2026
Tramp Putinni G20 sammitiga taklif qilishni ko‘rib chiqmoqda

Tramp Putinni G20 sammitiga taklif qilishni ko‘rib chiqmoqda

Donald Tramp Vladimir Putinni AQShda o‘tkazilishi rejalashtirilgan G20 sammitiga taklif qilish imkoniyatini ko‘rib chiqayotg…
11:12 / 24.04.2026
192 haydovchi “prava”siz mashina boshqargani aniqlandi

192 haydovchi “prava”siz mashina boshqargani aniqlandi

Yo‘l harakati xavfsizligini nazorat qilish tizimlari yana bir jiddiy muammoni yuzaga chiqardi.
14:27 / 24.04.2026
Tumam hokimlari jiddiy tanqid qilindi

Tumam hokimlari jiddiy tanqid qilindi

Viloyatlar hokimlariga nomi aytilgan tuman hokimlari “aravasini torta olmayotgan bo‘lsa”, bugunning o‘zida lavozimiga loyiql…
16:19 / 24.04.2026
22 yoshli yigitga Dubayda umrbod qamoq jazosi berildi

22 yoshli yigitga Dubayda umrbod qamoq jazosi berildi

Qozog‘istonlik 22 yoshli yigit Birlashgan Arab Amirliklarida umrbod ozodlikdan mahrum etildi. Bu haqda Qozog‘iston Tashqi is…
14:51 / 24.04.2026
Namanganda noqonuniy pul o‘tkazmalari bilan shug‘ullangan guruh ushlandi

Namanganda noqonuniy pul o‘tkazmalari bilan shug‘ullangan guruh ushlandi

Namangan viloyatining Davlatobod tumanida noqonuniy ravishda yirik miqdordagi pul o‘tkazmalari bilan shug‘ullangan jinoiy gu…
16:01 / 25.04.2026
490 minglik 2 gektar maydon noqonuniy sotilayotgani fosh bo‘ldi

490 minglik 2 gektar maydon noqonuniy sotilayotgani fosh bo‘ldi

Samarqandda 2 gektar yer maydonini 490 ming AQSh dollariga noqonuniy sotishga urinish holati fosh etildi.
14:49 / 25.04.2026
13 ta tuman hokimiga rejaga qancha yetmaganiga qarab, intizomiy jazo chorasini ko‘rish topshirildi

13 ta tuman hokimiga rejaga qancha yetmaganiga qarab, intizomiy jazo chorasini ko‘rish topshirildi

Yig‘ilishda sanoat va eksport masalalari ham ko‘rib chiqildi.
16:48 / 24.04.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!