$
12015.96 UZS
-26.53
160.30 UZS
-0.25
14051.46 UZS
-96.06
31° Kechasi 18°

Yerning ichki yadrosi aylanishi to‘xtadi

20:43 / 26.01.2023

Shu kunlarda Yerning ichki yadrosi sirtga nisbatan aylanishni to‘xtatgan bo‘lishi mumkin. Ta’kidlanishicha, bunda g‘ayrioddiy kutilma yo‘q, olimlar to‘xtash o‘nlab yillar davom etishi mumkin bo‘lgan siklning bir qismi, deb hisoblashadi.

Pekin universitetining geologlari 2009-yilda “Nature” (“Tabiat”) jurnalida chop etilgan yangi tadqiqot tufayli Yerning yadrosi sirtga nisbatan harakatini “to‘xtatib qo‘ygan” degan taxminiy xulosaga kelishdi. Buning sababi, ichki yadro suyuq tashqi yadroda suzuvchi qattiq temir shar bo‘lishi mumkin, shuning uchun uning harakati sayyoramizning qolgan qismi aylanishi bilan mutlaqo bog‘liq emas.

Ushbu hodisaning sababi ikkita asosiy qarama-qarshi kuch bo‘lishi mumkin. Tashqi yadro tomonidan hosil qilingan magnit maydon ichki qismning aylanishini tezlashtiradi. Shu bilan birga, mantiyaning ulkan tortishish ta’siri uni sekinlashtiradi. Shu sababli, turli vaqtlarda u sirtdan o‘tib ketishi yoki orqada qolishi mumkin. Bundan tashqari, ba’zida yerning markazi teskari yo‘nalishda aylanishi mumkin.

Ammo bu endi yadro umuman aylanmaydi degani emas. Olimlarning fikriga ko‘ra, bu hodisa Yerning o‘z o‘qi atrofida aylanishi bilan bir xil tezlikda sodir bo‘ladi.

Tadqiqotchilarning fikricha, bularning barchasi 70 yillik siklning bir qismidir. Oldingi o‘zgarishlar 1970-yillarning boshlarida sodir bo‘lgan. Bu hatto kunning uzunligi kabi Yer sikllarida kuzatilgan boshqa o‘zgarishlarga ham to‘g‘ri kelishi mumkin. Misol uchun, ilgari olimlar yadroning o‘zgaruvchan tezligi har 6 yilda kun uzunligini o‘zgartiradi, degan xulosaga kelishgan.

Biroq, barcha geofiziklar yangi tadqiqot natijalariga qo‘shilmaydi, chunki olimlar uchun Yer markazini kuzatish juda qiyin. Minglab kilometr qalinlikdagi tog‘ jinslari tufayli uni magnit maydon, qadimgi kristallar yoki zilzilalar natijasida paydo bo‘lgan seysmik to‘lqinlarning sayyoramiz turli qatlamlarida qanday tarqalishini tahlil qilish orqali bilvosita o‘rganish kerak.


Bu ham qiziq

Angrenda ikki kishi pichoqlab o‘ldirildi

Angrenda ikki kishi pichoqlab o‘ldirildi

Angren shahrida ikki nafar shaxs pichoqlanishi oqibatida vafot etdi. Bu haqda Toshkent viloyati prokuraturasi ma’lum qildi.
15:30 / 24.04.2026
Iqtisodiyot bo‘yicha yangi bosqichni e’lon qildi

Iqtisodiyot bo‘yicha yangi bosqichni e’lon qildi

Prezident Shavkat Mirziyoyev raisligida birinchi chorak ko‘rsatkichlarini tarmoq va hududlar kesimida tanqidiy tahlil qilish…
16:13 / 24.04.2026
O‘zbekistonda havo o‘zgaruvchan, ayrim joylarda harorat 32 darajagacha ko‘tariladi

O‘zbekistonda havo o‘zgaruvchan, ayrim joylarda harorat 32 darajagacha ko‘tariladi

24-aprel kuni O‘zbekiston hududi bo‘ylab havo o‘zgaruvchan bo‘ladi, aksariyat hududlarda yog‘ingarchilik kutilmaydi.
20:21 / 23.04.2026
13 ta tuman hokimiga rejaga qancha yetmaganiga qarab, intizomiy jazo chorasini ko‘rish topshirildi

13 ta tuman hokimiga rejaga qancha yetmaganiga qarab, intizomiy jazo chorasini ko‘rish topshirildi

Yig‘ilishda sanoat va eksport masalalari ham ko‘rib chiqildi.
16:48 / 24.04.2026
“Ilg‘or ijodkor” Prezident mukofoti joriy etiladi

“Ilg‘or ijodkor” Prezident mukofoti joriy etiladi

O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 20-apreldagi 66-sonli Farmoniga muvofiq:
10:21 / 23.04.2026
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Ostonada o‘tayotgan Mintaqaviy ekologik sammit doirasida BMTning Atrof-muhit bo‘yicha dasturi i

O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Ostonada o‘tayotgan Mintaqaviy ekologik sammit doirasida BMTning Atrof-muhit bo‘yicha dasturi i

Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev Ostona shahrida oʻtayotgan Mintaqaviy ekologik sammit doirasida BMTni…
16:30 / 22.04.2026
Dam olish kunlari O‘zbekistonda 35 darajagacha issiq bo‘lishi kutilmoqda

Dam olish kunlari O‘zbekistonda 35 darajagacha issiq bo‘lishi kutilmoqda

24–26-aprel kunlari O‘zbekiston bo‘yicha asosan quruq va iliq ob-havo saqlanib qoladi. Bugun respublika bo‘ylab havo harorat…
12:02 / 24.04.2026
Sanepidqo‘mita O‘zbekistonda meningokokk infeksiyasi ko‘payganini aytdi

Sanepidqo‘mita O‘zbekistonda meningokokk infeksiyasi ko‘payganini aytdi

2026-yilda respublikada meningokokk infeksiyasi bilan bog‘liq holatlar biroz oshgani qayd etildi.
20:14 / 23.04.2026
Ozarbayjon maktablarida ommaviy tekshiruvlar boshlandi

Ozarbayjon maktablarida ommaviy tekshiruvlar boshlandi

Ozarbayjonning bir qator hududlarida yuqori sinf o‘quvchilari o‘rtasida ommaviy tekshiruvlar o‘tkazilmoqda. Bu haqda “Minval…
19:13 / 23.04.2026
Farg‘onada Namangan sobiq hokimi ustidan sud jarayoni boshlanadi

Farg‘onada Namangan sobiq hokimi ustidan sud jarayoni boshlanadi

24-aprel kuni Farg‘ona viloyati jinoyat ishlari bo‘yicha sudida Namangan shahrining sobiq hokimi Anvarjon Otaxo‘jayevga nisb…
09:55 / 24.04.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!