$
12178.85 UZS
49.84
146.54 UZS
-1.45
14053.18 UZS
84.2
31° Kechasi 18°

Yerning ichki yadrosi aylanishi to‘xtadi

20:43 / 26.01.2023

Shu kunlarda Yerning ichki yadrosi sirtga nisbatan aylanishni to‘xtatgan bo‘lishi mumkin. Ta’kidlanishicha, bunda g‘ayrioddiy kutilma yo‘q, olimlar to‘xtash o‘nlab yillar davom etishi mumkin bo‘lgan siklning bir qismi, deb hisoblashadi.

Pekin universitetining geologlari 2009-yilda “Nature” (“Tabiat”) jurnalida chop etilgan yangi tadqiqot tufayli Yerning yadrosi sirtga nisbatan harakatini “to‘xtatib qo‘ygan” degan taxminiy xulosaga kelishdi. Buning sababi, ichki yadro suyuq tashqi yadroda suzuvchi qattiq temir shar bo‘lishi mumkin, shuning uchun uning harakati sayyoramizning qolgan qismi aylanishi bilan mutlaqo bog‘liq emas.

Ushbu hodisaning sababi ikkita asosiy qarama-qarshi kuch bo‘lishi mumkin. Tashqi yadro tomonidan hosil qilingan magnit maydon ichki qismning aylanishini tezlashtiradi. Shu bilan birga, mantiyaning ulkan tortishish ta’siri uni sekinlashtiradi. Shu sababli, turli vaqtlarda u sirtdan o‘tib ketishi yoki orqada qolishi mumkin. Bundan tashqari, ba’zida yerning markazi teskari yo‘nalishda aylanishi mumkin.

Ammo bu endi yadro umuman aylanmaydi degani emas. Olimlarning fikriga ko‘ra, bu hodisa Yerning o‘z o‘qi atrofida aylanishi bilan bir xil tezlikda sodir bo‘ladi.

Tadqiqotchilarning fikricha, bularning barchasi 70 yillik siklning bir qismidir. Oldingi o‘zgarishlar 1970-yillarning boshlarida sodir bo‘lgan. Bu hatto kunning uzunligi kabi Yer sikllarida kuzatilgan boshqa o‘zgarishlarga ham to‘g‘ri kelishi mumkin. Misol uchun, ilgari olimlar yadroning o‘zgaruvchan tezligi har 6 yilda kun uzunligini o‘zgartiradi, degan xulosaga kelishgan.

Biroq, barcha geofiziklar yangi tadqiqot natijalariga qo‘shilmaydi, chunki olimlar uchun Yer markazini kuzatish juda qiyin. Minglab kilometr qalinlikdagi tog‘ jinslari tufayli uni magnit maydon, qadimgi kristallar yoki zilzilalar natijasida paydo bo‘lgan seysmik to‘lqinlarning sayyoramiz turli qatlamlarida qanday tarqalishini tahlil qilish orqali bilvosita o‘rganish kerak.


Bu ham qiziq

Prezident Shavkat Mirziyoyev Imom Buxoriy majmuasiga tashrif buyurdi

Prezident Shavkat Mirziyoyev Imom Buxoriy majmuasiga tashrif buyurdi

Bugun, 19-mart kuni Prezident Shavkat Mirziyoyev Samarqand viloyati Payariq tumanida qaytadan bunyod etilgan Imom Buxoriy ma…
15:46 / 19.03.2026
Toshkentda 33,5 mlrd so‘mlik noqonuniy tamaki va oziq-ovqat mahsulotlar musodara qilindi

Toshkentda 33,5 mlrd so‘mlik noqonuniy tamaki va oziq-ovqat mahsulotlar musodara qilindi

Mutaxassislar xulosasiga ko‘ra, ushbu mahsulotlarning umumiy bahosi 33,5 mlrd so‘mni tashkil etadi.
16:10 / 19.03.2026
“Safia” bir yilda 1,2 trln so‘m daromad olgan

“Safia” bir yilda 1,2 trln so‘m daromad olgan

2025-yili “Safia” brendi ostida faoliyat olib boruvchi “Madina-Qandolat” MChJ 1,2 trln so‘m daromad oldi. Bu haqda iHamkor.u…
15:39 / 19.03.2026
20-mart kuni kutilayotgan ob-havo ma’lumoti

20-mart kuni kutilayotgan ob-havo ma’lumoti

Toshkent shahrida havo o‘zgaruvchan bo‘ladi, kechasi va ertalab yomg‘ir yog‘ishi, tuman tushishi mumkin. Kunduzi yog‘ingarch…
10:52 / 19.03.2026
Shavkat Mirziyoyev va Ilhom Aliyev Ramazon hayiti hamda Navro‘z bayrami munosabati bilan bir-birlarini qutladi

Shavkat Mirziyoyev va Ilhom Aliyev Ramazon hayiti hamda Navro‘z bayrami munosabati bilan bir-birlarini qutladi

O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 19-mart kuni Ozarbayjon Respublikasi Prezidenti Ilhom Aliyev bilan te…
13:45 / 19.03.2026
O‘zbekistonda 48 nafar erkak 70 yoshdan keyin ota bo‘lgan

O‘zbekistonda 48 nafar erkak 70 yoshdan keyin ota bo‘lgan

Statistika qo‘mitasi tug‘ilishlarda otalarning yosh ko‘rsatkichlariga oid ma’lumotlarni e’lon qildi.
11:13 / 19.03.2026
Isroil musulmonlarga Al-Aqso masjidida hayit namozini o‘qishga ruxsat bermadi

Isroil musulmonlarga Al-Aqso masjidida hayit namozini o‘qishga ruxsat bermadi

Isroil hukumati Ramazon oyi boshidan buyon Al-Aqso majmuasiga kirishni cheklab qo‘ygan.
14:26 / 20.03.2026
Rossiya Shimoliy Koreyadan 14,4 mlrd dollar harbiy yordam olgan

Rossiya Shimoliy Koreyadan 14,4 mlrd dollar harbiy yordam olgan

Bu yordamning umumiy qiymati 7,67 mlrd dollardan 14,4 mlrd dollargacha baholanmoqda, – deb yozadi Bloomberg agentligi Janubi…
14:53 / 19.03.2026
Markaziy bank asosiy stavkani 14 foiz darajasida o‘zgarishsiz qoldirdi

Markaziy bank asosiy stavkani 14 foiz darajasida o‘zgarishsiz qoldirdi

O‘zbekiston Markaziy banki boshqaruvi 2026-yil 18-mart kuni bo‘lib o‘tgan yig‘ilishda asosiy stavkani yillik 14 foiz darajas…
11:53 / 18.03.2026
Davlat idoralarida qog‘ozdan foydalanish cheklanadi

Davlat idoralarida qog‘ozdan foydalanish cheklanadi

Bu borada 18-mart kuni “Respublika va mahalliy ijro etuvchi hokimiyat organlari faoliyatida ish jarayonlarini raqamlashtiris…
14:21 / 19.03.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!