$
12001.71 UZS
-46.33
152.87 UZS
-0.41
13984.39 UZS
-78.08
31° Kechasi 18°

Finlandiyalik muhandislar dunyodagi birinchi qum batareyasini ishga tushirdi

17:32 / 25.07.2022

Finlandiyalik muhandislar guruhi Kankaanpadagi “Vatajankoski” elektr stansiyasida ortiqcha yashil energiyani saqlaydigan qum batareyasini o‘rnatdi.

Batareya quyidagicha ishlaydi: quyosh panellari va shamol turbinalari tomonidan ishlab chiqarilgan elektr quvvati qum batareyalarida saqlanadi. Qum akkumulyatori 100 tonna qurilish qumini saqlaydigan bunkerdir. Elektr quvvati qumni 500 darajaga qizdiradi. Qum, shuningdek, issiqlik almashtirgich yordamida kamera ichida aylanib yuradigan havoni isitadi. Xonani isitish uchun qum akkumulyatoridan chiqqan issiq havo markaziy isitish tizimiga kiradigan suvni qizdiradi.

Qumning isishi uchun uzoq vaqt kerak bo‘ladi, lekin uning sovishi ham uzoq vaqt oladi. Shuning uchun batareya bir necha oy davomida issiqlikni saqlab turishi mumkin.

“Polar Night Energy” loyihasi mualliflarining fikricha, texnologiyani osonlik bilan kengaytirib, hatto sanoat ishlab chiqarishida ham qo‘llash mumkin.

Песочная батарея — это бункер, в котором хранится 100 т строительного песка.

Bu nimani anglatadi?

2022-yilda Rossiyaga qarshi qo‘llanilgan sanksiyalar tufayli Yevropa davlatlari energetika inqiroziga duch keldi. Fevral oyi oxirida elektr energiyasi narxi 1 megavatt/soat uchun 530 yevrogacha ko‘tarildi. To‘g‘ri, keyinchalik narx tushib ketdi, biroq hozirgi miqdor ham yuqori bo‘lib qolmoqda. Agar 2021-yilning may oyida Italiyada bir MVt/soat narxi 70 yevroni tashkil etgan bo‘lsa, 2022-yilda u 230 yevroga teng bo‘ladi. Vaziyat 2022-yil iyul oyidagi g‘ayritabiiy issiqlik tufayli yanada og‘irlashdi – harorat 40 darajadan oshdi. Bunday haroratda tabiiy gazda ishlaydigan ko‘plab elektr stansiyalari to‘liq quvvat bilan faoliyat yuritmaydi va shuning uchun unumdorligi pasayadi.

Muammoni hal qilishning bir yo‘li yashil energiyaga o‘tishdir. Biroq, bir necha sabablarga ko‘ra qisqa muddatda bunga erishib bo‘lmaydi. Asosiy muammo – muqobil energiyani rivojlantirishning yuqori xarajatlari va zarur infratuzilmaning yo‘qligi. Bundan tashqari, quyosh panellari va shamol tegirmonlarini ishlab chiqarish ekologik jihatdan qulay emas. Iqlim, ob-havo va mavsumiy sharoitlarga ham bog‘liqlik mavjud: yilning turli vaqtlari va kunlarida har xil miqdorda energiya ishlab chiqariladi, buning natijasida uni yetkazib berishda uzilishlar bo‘lishi mumkin. Yil va kun davomida energiya teng taqsimlanishi uchun kuchli batareya kerak. Hozir ulardan biri Finlandiya muhandislari tomonidan taklif qilingan.


Ilm-fan


														
														Haydovchilarni uyqudan ogohlantiruvchi aqlli ko‘zoynak yaratildi

Haydovchilarni uyqudan ogohlantiruvchi aqlli ko‘zoynak yaratildi

“Haydovchilar uchun uyquga qarshi aqlli ko‘zoynak — AntiSleep Glasses” nomli EHM uchun yaratilgan dastur Adliya vazirligi to…
17:32 / 24.12.2025

														
														NASA tovushdan tez uchuvchi samolyotni sinovdan o‘tkazdi

NASA tovushdan tez uchuvchi samolyotni sinovdan o‘tkazdi

Samolyot uchish-qo‘nish yo‘lagidan tik ko‘tarilganidan so‘ng, bir soat parvoz qilgan va NASA Air parvoz tadqiqot markazi yaq…
14:28 / 29.10.2025

														
														Kimyo bo‘yicha Nobel mukofoti g‘oliblari aniqlandi

Kimyo bo‘yicha Nobel mukofoti g‘oliblari aniqlandi

Kimyo bo‘yicha 2025-yilgi Nobel mukofoti g‘oliblari e’lon qilindi.
18:32 / 08.10.2025

														
														Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti topshirildi

Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti topshirildi

2025-yilgi Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti Meri Brunkow, Fred Ramsdell va Shimon Sakaguchiga topshirildi.
17:53 / 06.10.2025

														
														Til sertifikatiga ega bo‘lmagan chet tili o‘qituvchilari yil yakuniga qadar ishlaydi

Til sertifikatiga ega bo‘lmagan chet tili o‘qituvchilari yil yakuniga qadar ishlaydi

Qoraqalpog‘iston, viloyatlar va Toshkent shahridagi barcha tegishli bo‘limlarga ushbu topshiriqlar yetkazildi.
16:14 / 24.09.2025

														
														Endi super kontrakt miqdorini OTM rektorlari belgilaydi

Endi super kontrakt miqdorini OTM rektorlari belgilaydi

Maqsadli qabul asosida tavsiya etilgan abituriyentlar ushbu imtiyozda
10:53 / 23.09.2025

														
														Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi

Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi

2025-yil 8-sentyabr kuni Vazirlar Mahkamasining PQ‑279‑son qaroriga binoan, Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi.
16:41 / 19.09.2025

														
														O‘zbekistonga qaysi davlat talabalari eng ko‘p o‘qish uchun kelgan?

O‘zbekistonga qaysi davlat talabalari eng ko‘p o‘qish uchun kelgan?

Bu boradagi statistika bilan tanishamiz
17:54 / 10.09.2025

														
														Starlink Qozog‘istonda ishga tushdi

Starlink Qozog‘istonda ishga tushdi

Texnik ishlar va loyihani ishga tushirishgacha bir yildan ortiqroq vaqt ketgan
21:53 / 14.08.2025

														
														O‘zbekistonga o‘qish maqsadida qaysi davlat fuqarolari ko‘proq kelyapti?

O‘zbekistonga o‘qish maqsadida qaysi davlat fuqarolari ko‘proq kelyapti?

Top-10 talikdan 3 ta qo‘shni davlat fuqarolari bor
19:48 / 04.08.2025

Bu ham qiziq

“O‘zgidromet” 6 ta viloyatda qor ko‘chish xavfini e’lon qildi

“O‘zgidromet” 6 ta viloyatda qor ko‘chish xavfini e’lon qildi

Xabarda ma’lum qilinishicha, 16—19-yanvar kunlari kutilayotgan yog‘ingarchilik hamda havo haroratining o‘zgarishlari sababli…
11:35 / 15.01.2026
Xavfsizlik kamari taqishni cheklovchi kasalliklar ro‘yxati tasdiqlandi

Xavfsizlik kamari taqishni cheklovchi kasalliklar ro‘yxati tasdiqlandi

“Salomatligi xavfsizlik kamari taqish imkonini bermaydigan kasalliklar” ro‘yxati Adliya vazirligida davlat ro‘yxatidan o‘tka…
17:30 / 14.01.2026
Eron havo hududini yopdi

Eron havo hududini yopdi

Eron rasmiylari fuqaro aviatsiyasi uchun mamlakat havo hududini yopish haqida rasmiy bildirishnoma (NOTAM) e’lon qildi.
08:26 / 15.01.2026
Ertaga O‘zbekistonning ayrim hududlarida qor yog‘ishi mumkin

Ertaga O‘zbekistonning ayrim hududlarida qor yog‘ishi mumkin

“O‘zgidromet” 15-yanvar, payshanba kuni uchun prognozida qaysi hududlarda yomg‘ir, qor kutilayotganini ma’lum qildi.
12:31 / 14.01.2026
O‘zbekistonliklar qaysi sug‘urta turidan ko‘proq foydalanmoqda?

O‘zbekistonliklar qaysi sug‘urta turidan ko‘proq foydalanmoqda?

Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2025-yilning yanvar-noyabr oylarida sug‘urta xizmatlari hajmi 10,9 trln so…
14:42 / 14.01.2026
O‘zbekistonda chet el kapitali ishtirokidagi korxonalar soni 18 mingdan oshdi

O‘zbekistonda chet el kapitali ishtirokidagi korxonalar soni 18 mingdan oshdi

Milliy statistika qo‘mitasi ma’lumotlariga ko‘ra, 2025-yilning 1-yanvar holatiga O‘zbekistonda chet el investitsiyalari isht…
13:27 / 15.01.2026
Eron havo hududi yopilishi fonida O‘zbekiston reyslari jo‘nash aeroportlariga qaytdi

Eron havo hududi yopilishi fonida O‘zbekiston reyslari jo‘nash aeroportlariga qaytdi

Eron havo hududi yopilgani sababli 15-yanvar kuni O‘zbekistondan uchgan va O‘zbekistonga uchayotgan bir qator aviareyslar jo…
09:16 / 15.01.2026
Endi ChatGPT odamlarga ish topishda ko‘maklashadi

Endi ChatGPT odamlarga ish topishda ko‘maklashadi

Ma’lum bo‘lishicha, yangi funksiya ChatGPT’ni kundalik vazifalarni hal qilishda universal ilovaga aylantirishga qaratilgan n…
17:22 / 14.01.2026
BBC Trampning 10 mlrd dollarlik tuhmat da’vosini bekor qilishni so‘ramoqda

BBC Trampning 10 mlrd dollarlik tuhmat da’vosini bekor qilishni so‘ramoqda

Britaniyaning BBC teleradiokompaniyasi AQSh prezidenti Donald Tramp tomonidan qo‘zg‘atilgan 10 milliard dollarlik tuhmat da’…
17:42 / 14.01.2026
15-yanvar kuni kutilayotgan ob-havo ma’lumoti

15-yanvar kuni kutilayotgan ob-havo ma’lumoti

Toshkent shahrida havo o‘zgaruvchan bo‘ladi, vaqti-vaqti bilan yomg‘ir yog‘adi. Shamol g‘arbdan 3-8 metr/sekund tezlikda esa…
15:19 / 14.01.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!