$
11820.40 UZS
-36.95
139.05 UZS
-0.27
13684.48 UZS
-61.75
31° Kechasi 18°

Finlandiyalik muhandislar dunyodagi birinchi qum batareyasini ishga tushirdi

17:32 / 25.07.2022

Finlandiyalik muhandislar guruhi Kankaanpadagi “Vatajankoski” elektr stansiyasida ortiqcha yashil energiyani saqlaydigan qum batareyasini o‘rnatdi.

Batareya quyidagicha ishlaydi: quyosh panellari va shamol turbinalari tomonidan ishlab chiqarilgan elektr quvvati qum batareyalarida saqlanadi. Qum akkumulyatori 100 tonna qurilish qumini saqlaydigan bunkerdir. Elektr quvvati qumni 500 darajaga qizdiradi. Qum, shuningdek, issiqlik almashtirgich yordamida kamera ichida aylanib yuradigan havoni isitadi. Xonani isitish uchun qum akkumulyatoridan chiqqan issiq havo markaziy isitish tizimiga kiradigan suvni qizdiradi.

Qumning isishi uchun uzoq vaqt kerak bo‘ladi, lekin uning sovishi ham uzoq vaqt oladi. Shuning uchun batareya bir necha oy davomida issiqlikni saqlab turishi mumkin.

“Polar Night Energy” loyihasi mualliflarining fikricha, texnologiyani osonlik bilan kengaytirib, hatto sanoat ishlab chiqarishida ham qo‘llash mumkin.

Песочная батарея — это бункер, в котором хранится 100 т строительного песка.

Bu nimani anglatadi?

2022-yilda Rossiyaga qarshi qo‘llanilgan sanksiyalar tufayli Yevropa davlatlari energetika inqiroziga duch keldi. Fevral oyi oxirida elektr energiyasi narxi 1 megavatt/soat uchun 530 yevrogacha ko‘tarildi. To‘g‘ri, keyinchalik narx tushib ketdi, biroq hozirgi miqdor ham yuqori bo‘lib qolmoqda. Agar 2021-yilning may oyida Italiyada bir MVt/soat narxi 70 yevroni tashkil etgan bo‘lsa, 2022-yilda u 230 yevroga teng bo‘ladi. Vaziyat 2022-yil iyul oyidagi g‘ayritabiiy issiqlik tufayli yanada og‘irlashdi – harorat 40 darajadan oshdi. Bunday haroratda tabiiy gazda ishlaydigan ko‘plab elektr stansiyalari to‘liq quvvat bilan faoliyat yuritmaydi va shuning uchun unumdorligi pasayadi.

Muammoni hal qilishning bir yo‘li yashil energiyaga o‘tishdir. Biroq, bir necha sabablarga ko‘ra qisqa muddatda bunga erishib bo‘lmaydi. Asosiy muammo – muqobil energiyani rivojlantirishning yuqori xarajatlari va zarur infratuzilmaning yo‘qligi. Bundan tashqari, quyosh panellari va shamol tegirmonlarini ishlab chiqarish ekologik jihatdan qulay emas. Iqlim, ob-havo va mavsumiy sharoitlarga ham bog‘liqlik mavjud: yilning turli vaqtlari va kunlarida har xil miqdorda energiya ishlab chiqariladi, buning natijasida uni yetkazib berishda uzilishlar bo‘lishi mumkin. Yil va kun davomida energiya teng taqsimlanishi uchun kuchli batareya kerak. Hozir ulardan biri Finlandiya muhandislari tomonidan taklif qilingan.


Ilm-fan


														
														Qozog‘istonda Sun’iy intellekt universiteti ochiladi

Qozog‘istonda Sun’iy intellekt universiteti ochiladi

Qozog‘istonda 2026-yilda yangi formatdagi texnologik oliygoh – Sun’iy intellekt universiteti ochiladi. Bu haqda kecha, 24-ap…
16:53 / 25.04.2026

														
														NASA Yerning yangi suratlarini e’lon qildi

NASA Yerning yangi suratlarini e’lon qildi

Oyga so‘nggi boshqariladigan missiya 1972-yil dekabr oyida Amerikaning "Apollon-17" ekspeditsiyasi doirasida amalga oshirilg…
14:18 / 04.04.2026

														
														Haydovchilarni uyqudan ogohlantiruvchi aqlli ko‘zoynak yaratildi

Haydovchilarni uyqudan ogohlantiruvchi aqlli ko‘zoynak yaratildi

“Haydovchilar uchun uyquga qarshi aqlli ko‘zoynak — AntiSleep Glasses” nomli EHM uchun yaratilgan dastur Adliya vazirligi to…
17:32 / 24.12.2025

														
														NASA tovushdan tez uchuvchi samolyotni sinovdan o‘tkazdi

NASA tovushdan tez uchuvchi samolyotni sinovdan o‘tkazdi

Samolyot uchish-qo‘nish yo‘lagidan tik ko‘tarilganidan so‘ng, bir soat parvoz qilgan va NASA Air parvoz tadqiqot markazi yaq…
14:28 / 29.10.2025

														
														Kimyo bo‘yicha Nobel mukofoti g‘oliblari aniqlandi

Kimyo bo‘yicha Nobel mukofoti g‘oliblari aniqlandi

Kimyo bo‘yicha 2025-yilgi Nobel mukofoti g‘oliblari e’lon qilindi.
18:32 / 08.10.2025

														
														Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti topshirildi

Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti topshirildi

2025-yilgi Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti Meri Brunkow, Fred Ramsdell va Shimon Sakaguchiga topshirildi.
17:53 / 06.10.2025

														
														Til sertifikatiga ega bo‘lmagan chet tili o‘qituvchilari yil yakuniga qadar ishlaydi

Til sertifikatiga ega bo‘lmagan chet tili o‘qituvchilari yil yakuniga qadar ishlaydi

Qoraqalpog‘iston, viloyatlar va Toshkent shahridagi barcha tegishli bo‘limlarga ushbu topshiriqlar yetkazildi.
16:14 / 24.09.2025

														
														Endi super kontrakt miqdorini OTM rektorlari belgilaydi

Endi super kontrakt miqdorini OTM rektorlari belgilaydi

Maqsadli qabul asosida tavsiya etilgan abituriyentlar ushbu imtiyozda
10:53 / 23.09.2025

														
														Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi

Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi

2025-yil 8-sentyabr kuni Vazirlar Mahkamasining PQ‑279‑son qaroriga binoan, Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi.
16:41 / 19.09.2025

														
														O‘zbekistonga qaysi davlat talabalari eng ko‘p o‘qish uchun kelgan?

O‘zbekistonga qaysi davlat talabalari eng ko‘p o‘qish uchun kelgan?

Bu boradagi statistika bilan tanishamiz
17:54 / 10.09.2025

Bu ham qiziq

Tarkibida psixofaol va kuchli ta’sir qiluvchi moddalar bo‘lgan mahsulotlar fosh etildi

Tarkibida psixofaol va kuchli ta’sir qiluvchi moddalar bo‘lgan mahsulotlar fosh etildi

Toshkent xalqaro aeroportida kannabis moyi va psixofaol qo‘ziqorinlar aniqlandi
09:40 / 19.08.2026
“10 ming korxona uchun – sun’iy intellekt hamkor” dasturi boshlanadi

“10 ming korxona uchun – sun’iy intellekt hamkor” dasturi boshlanadi

Korxonalarga sun’iy intellekt joriy qilish xarajatining 50 foizi kompensatsiya qilinadi.
12:48 / 18.08.2026
Xorijga ishga yuborish va viza rasmiylashtirish bilan bog‘liq firibgarlik holatlariga chek qo‘yildi

Xorijga ishga yuborish va viza rasmiylashtirish bilan bog‘liq firibgarlik holatlariga chek qo‘yildi

Davlat xavfsizlik xizmati, Iqtisodiy jinoyatlarga qarshi kurashish departamenti hamda Ichki ishlar organlari xodimlari hamko…
09:58 / 17.08.2026
Toshkentdagi ko‘p qavatli uyda yong‘in sodir bo‘ldi

Toshkentdagi ko‘p qavatli uyda yong‘in sodir bo‘ldi

Mirzo Ulug‘bek tumanida sodir bo‘lgan yong‘in to‘g‘risida ma’lumot berildi.
09:46 / 17.08.2026
“Qorasuv-Bo‘ka-Bekobod” yo‘lida mudhish YTH

“Qorasuv-Bo‘ka-Bekobod” yo‘lida mudhish YTH

Ijtimoiy tarmoqlarda “Qorasuv-Bo‘ka-Bekobod” avtomobil yo‘lida sodir bo‘lgan yo‘l transport hodisasi aks etgan video keng ta…
14:22 / 18.08.2026
Test natijasidan norozi abituriyentlar apellyatsiya berishi mumkin

Test natijasidan norozi abituriyentlar apellyatsiya berishi mumkin

Test natijasidan norozi bo‘lgan abituriyentlar 15–24-avgust kunlari my.uzbmb.uz saytidagi shaxsiy kabineti orqali onlayn tar…
13:32 / 16.08.2026
Dunyoda ilk bor to‘liq uzilgan ikki oyoq qayta ulandi

Dunyoda ilk bor to‘liq uzilgan ikki oyoq qayta ulandi

Xitoyda zavoddagi baxtsiz hodisa oqibatida son qismidan to‘liq uzilib ketgan ikkala oyog‘i muvaffaqiyatli qayta ulangan 51 y…
09:48 / 19.08.2026
YPX xodimidan qochgan Onix YTHga uchradi

YPX xodimidan qochgan Onix YTHga uchradi

2026-yil 17-avgust kuni soat 01:10 larda Andijon shahri Mashrab ko‘chasida xizmat olib borayotgan YPX xodimlari tomonidan On…
09:36 / 18.08.2026
Toshkentda taksi haydovchisiga kuch ishlatgan bloger qamoqqa olindi

Toshkentda taksi haydovchisiga kuch ishlatgan bloger qamoqqa olindi

Toshkentda taksi haydovchisi bilan yuzaga kelgan mojaro vaqtida unga kuch ishlatgan bloger qamoqqa olindi. Bu haqda Toshkent…
14:43 / 19.08.2026
Tramp Janubiy Koreya bilan qo‘shma harbiy mashg‘ulotlarni qisqartirishni buyurdi

Tramp Janubiy Koreya bilan qo‘shma harbiy mashg‘ulotlarni qisqartirishni buyurdi

AQShprezidenti Donald Tramp Pentagon rahbari Pit Hegsetga Janubiy Koreya bilan o‘tkazilayotgan qo‘shma harbiy mashg‘ulotlarn…
10:21 / 17.08.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!