$
11795.00 UZS
-18.09
135.80 UZS
0.19
13698.71 UZS
21.51
31° Kechasi 18°

Finlandiyalik muhandislar dunyodagi birinchi qum batareyasini ishga tushirdi

17:32 / 25.07.2022

Finlandiyalik muhandislar guruhi Kankaanpadagi “Vatajankoski” elektr stansiyasida ortiqcha yashil energiyani saqlaydigan qum batareyasini o‘rnatdi.

Batareya quyidagicha ishlaydi: quyosh panellari va shamol turbinalari tomonidan ishlab chiqarilgan elektr quvvati qum batareyalarida saqlanadi. Qum akkumulyatori 100 tonna qurilish qumini saqlaydigan bunkerdir. Elektr quvvati qumni 500 darajaga qizdiradi. Qum, shuningdek, issiqlik almashtirgich yordamida kamera ichida aylanib yuradigan havoni isitadi. Xonani isitish uchun qum akkumulyatoridan chiqqan issiq havo markaziy isitish tizimiga kiradigan suvni qizdiradi.

Qumning isishi uchun uzoq vaqt kerak bo‘ladi, lekin uning sovishi ham uzoq vaqt oladi. Shuning uchun batareya bir necha oy davomida issiqlikni saqlab turishi mumkin.

“Polar Night Energy” loyihasi mualliflarining fikricha, texnologiyani osonlik bilan kengaytirib, hatto sanoat ishlab chiqarishida ham qo‘llash mumkin.

Песочная батарея — это бункер, в котором хранится 100 т строительного песка.

Bu nimani anglatadi?

2022-yilda Rossiyaga qarshi qo‘llanilgan sanksiyalar tufayli Yevropa davlatlari energetika inqiroziga duch keldi. Fevral oyi oxirida elektr energiyasi narxi 1 megavatt/soat uchun 530 yevrogacha ko‘tarildi. To‘g‘ri, keyinchalik narx tushib ketdi, biroq hozirgi miqdor ham yuqori bo‘lib qolmoqda. Agar 2021-yilning may oyida Italiyada bir MVt/soat narxi 70 yevroni tashkil etgan bo‘lsa, 2022-yilda u 230 yevroga teng bo‘ladi. Vaziyat 2022-yil iyul oyidagi g‘ayritabiiy issiqlik tufayli yanada og‘irlashdi – harorat 40 darajadan oshdi. Bunday haroratda tabiiy gazda ishlaydigan ko‘plab elektr stansiyalari to‘liq quvvat bilan faoliyat yuritmaydi va shuning uchun unumdorligi pasayadi.

Muammoni hal qilishning bir yo‘li yashil energiyaga o‘tishdir. Biroq, bir necha sabablarga ko‘ra qisqa muddatda bunga erishib bo‘lmaydi. Asosiy muammo – muqobil energiyani rivojlantirishning yuqori xarajatlari va zarur infratuzilmaning yo‘qligi. Bundan tashqari, quyosh panellari va shamol tegirmonlarini ishlab chiqarish ekologik jihatdan qulay emas. Iqlim, ob-havo va mavsumiy sharoitlarga ham bog‘liqlik mavjud: yilning turli vaqtlari va kunlarida har xil miqdorda energiya ishlab chiqariladi, buning natijasida uni yetkazib berishda uzilishlar bo‘lishi mumkin. Yil va kun davomida energiya teng taqsimlanishi uchun kuchli batareya kerak. Hozir ulardan biri Finlandiya muhandislari tomonidan taklif qilingan.


Ilm-fan


														
														Qozog‘istonda Sun’iy intellekt universiteti ochiladi

Qozog‘istonda Sun’iy intellekt universiteti ochiladi

Qozog‘istonda 2026-yilda yangi formatdagi texnologik oliygoh – Sun’iy intellekt universiteti ochiladi. Bu haqda kecha, 24-ap…
16:53 / 25.04.2026

														
														NASA Yerning yangi suratlarini e’lon qildi

NASA Yerning yangi suratlarini e’lon qildi

Oyga so‘nggi boshqariladigan missiya 1972-yil dekabr oyida Amerikaning "Apollon-17" ekspeditsiyasi doirasida amalga oshirilg…
14:18 / 04.04.2026

														
														Haydovchilarni uyqudan ogohlantiruvchi aqlli ko‘zoynak yaratildi

Haydovchilarni uyqudan ogohlantiruvchi aqlli ko‘zoynak yaratildi

“Haydovchilar uchun uyquga qarshi aqlli ko‘zoynak — AntiSleep Glasses” nomli EHM uchun yaratilgan dastur Adliya vazirligi to…
17:32 / 24.12.2025

														
														NASA tovushdan tez uchuvchi samolyotni sinovdan o‘tkazdi

NASA tovushdan tez uchuvchi samolyotni sinovdan o‘tkazdi

Samolyot uchish-qo‘nish yo‘lagidan tik ko‘tarilganidan so‘ng, bir soat parvoz qilgan va NASA Air parvoz tadqiqot markazi yaq…
14:28 / 29.10.2025

														
														Kimyo bo‘yicha Nobel mukofoti g‘oliblari aniqlandi

Kimyo bo‘yicha Nobel mukofoti g‘oliblari aniqlandi

Kimyo bo‘yicha 2025-yilgi Nobel mukofoti g‘oliblari e’lon qilindi.
18:32 / 08.10.2025

														
														Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti topshirildi

Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti topshirildi

2025-yilgi Tibbiyot bo‘yicha Nobel mukofoti Meri Brunkow, Fred Ramsdell va Shimon Sakaguchiga topshirildi.
17:53 / 06.10.2025

														
														Til sertifikatiga ega bo‘lmagan chet tili o‘qituvchilari yil yakuniga qadar ishlaydi

Til sertifikatiga ega bo‘lmagan chet tili o‘qituvchilari yil yakuniga qadar ishlaydi

Qoraqalpog‘iston, viloyatlar va Toshkent shahridagi barcha tegishli bo‘limlarga ushbu topshiriqlar yetkazildi.
16:14 / 24.09.2025

														
														Endi super kontrakt miqdorini OTM rektorlari belgilaydi

Endi super kontrakt miqdorini OTM rektorlari belgilaydi

Maqsadli qabul asosida tavsiya etilgan abituriyentlar ushbu imtiyozda
10:53 / 23.09.2025

														
														Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi

Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi

2025-yil 8-sentyabr kuni Vazirlar Mahkamasining PQ‑279‑son qaroriga binoan, Olmaliq davlat texnika instituti tashkil etildi.
16:41 / 19.09.2025

														
														O‘zbekistonga qaysi davlat talabalari eng ko‘p o‘qish uchun kelgan?

O‘zbekistonga qaysi davlat talabalari eng ko‘p o‘qish uchun kelgan?

Bu boradagi statistika bilan tanishamiz
17:54 / 10.09.2025

Bu ham qiziq

Tarixda ilk bor cho‘chqa buyragi inson tanasida 271 kun ishladi

Tarixda ilk bor cho‘chqa buyragi inson tanasida 271 kun ishladi

AQShda genetik jihatdan o‘zgartirilgan cho‘chqadan ko‘chirib o‘tkazilgan buyrak inson organizmida 271 kun davomida faoliyat …
14:30 / 04.09.2026
Ohangaronda Lacetti Isuzu bilan to‘qnashib ketdi

Ohangaronda Lacetti Isuzu bilan to‘qnashib ketdi

Hodisa kecha, 2-sentyabr kuni soat taxminan 18:30larda Toshkent viloyati Ohangaron tumani hududidan o‘tgan A-373 “Toshkent -…
09:59 / 03.09.2026
Nepalda kuchli ko‘chki va sel oqibatida 1 127 kishi halok bo‘ldi

Nepalda kuchli ko‘chki va sel oqibatida 1 127 kishi halok bo‘ldi

Nepalning shimoliy hududlarida yuz bergan kuchli ko‘chki va undan kelib chiqqan sel oqibatida halok bo‘lganlar soni 1 127 na…
09:28 / 02.09.2026
Messi beva jurnalistga og‘ir kunlarni yengib o‘tishda yordam bergani ma’lum bo‘ldi

Messi beva jurnalistga og‘ir kunlarni yengib o‘tishda yordam bergani ma’lum bo‘ldi

Argentina terma jamoasidan ketganini e’lon qilgan Lionel Messiga jurnalist Veronika Brunati ta’sirli maqola orqali minnatdor…
14:07 / 04.09.2026
Bugun, 2-sentyabr kuni ayrim hududlarda yomg‘ir yog‘ishi kutilmoqda

Bugun, 2-sentyabr kuni ayrim hududlarda yomg‘ir yog‘ishi kutilmoqda

Bugun kunduzi yog‘ingarchilik kutilmaydi, faqat Buxoro, Navoiy, Samarqand viloyatlarida ayrim joylarda kunning ikkinchi yarm…
09:21 / 02.09.2026
Suvdan qarzni yopish bahonasida 25 kishini “uxlatgan” nazoratchi ushlandi.

Suvdan qarzni yopish bahonasida 25 kishini “uxlatgan” nazoratchi ushlandi.

“Buxoro suv ta’minoti” AJning sobiq nazoratchisi 25 nafar fuqarodan suv iste’moli uchun deb olgan mablag‘larni o‘z ehtiyojla…
17:08 / 04.09.2026
Way II investorlariga dividendlar to‘lab berildi

Way II investorlariga dividendlar to‘lab berildi

3-sentabr kuni Akfa Aluminium Group kompaniyasiga investitsiya kiritgan Way II hamkorlariga 2026-yilning birinchi yarim yill…
14:50 / 04.09.2026
Poytaxtda avtomobillar soni 30 foizga oshdi

Poytaxtda avtomobillar soni 30 foizga oshdi

2026-yil 2-sentyabr — yangi o‘quv yilining ilk kunida Toshkent ko‘chalaridagi transport oqimi 24-avgustdagi odatiy ish kunig…
09:48 / 03.09.2026
Muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar mukofotlandi

Muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar mukofotlandi

Misr poytaxti Qohira shahrida bo‘lib o‘tayotgan xalqaro anjumanning tantanali ochilish marosimida O‘zbekiston musulmonlari i…
10:12 / 03.09.2026
4-sentyabr kuni ayrim hududlarda yomg‘ir yog‘adi

4-sentyabr kuni ayrim hududlarda yomg‘ir yog‘adi

Toshkent viloyati, Andijon, Namangan hamda Farg‘ona viloyatlarida ham yog‘ingarchilik kutiladi.
17:26 / 03.09.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!