Uch yildan ortiq davom etgan COVID-19 pandemiyasi davrida ba’zi odamlar hech qachon infeksiyani yuqtirgani yo‘q. Olimlar buni burundagi immunitet hujayralarining reaksiyasi va erta ogohlantiruvchi genning faolligi bilan bog‘liqligini aniqladilar.

Bu haqda Nature ilmiy jurnalida chop etilgan tadqiqotda aytiladi, deb yozadi The Guardian.

Britaniyalik olimlar guruhi 2021-yilda - pandemiya avjida bo‘lgan davrda tajriba o‘tkazgan. COVID bo‘lmagan va emlanmagan 36 sog‘lom katta yoshli ko‘ngillilarga burun orqali virusning past dozasi berildi.

16 ishtirokchida tadqiqotchilar qon va burun shilliq qavatidagi immun hujayralari faolligini kuzatdilar. Ma’lum bo‘lishicha, ko‘ngillilar uch guruhga bo‘lingan:
- оltita doimiy infeksiyani rivojlantirdi va kasal bo‘lib qoldi;
- uchtasi COVID-19 uchun vaqtinchalik ijobiy testlarni oldi;
- yettita testda ular har doim salbiy edi, lekin ular rivojlangan immunitetga ega edi.

Ikkinchi va uchinchi guruhdagi odamlarda, hatto COVID ta’siridan oldin ham, HLA-DQA2 deb ataladigan genning yuqori faolligi bor edi. Bu immunitet tizimiga xavf tug‘diradigan hujayralarda kuzatilgan.

Olimlar HLA-DQA2 faolligi yuqori bo‘lgan odamlarda COVID-19’ga nisbatan samaraliroq immunitetga ega bo‘lishi mumkin degan xulosaga kelishdi. Biroq ular hali ham mutlaq immunitetga ega emaslar - ba’zi ko‘ngillilar tadqiqotdan keyin virusni yuqtirgan.

Qisqa muddatli ijobiy test natijasini olgan odamlarda olimlar burun hujayralarida tez immunitet reaksiyasini (infeksiyadan keyin 24 soat ichida) va qon hujayralarida sekinroq immunitetni qayd etdilar. Shu bilan birga, darhol kasal bo‘lib qolganlarning burnida sekinroq reaksiya mavjud. Ularda virus yuqqanidan besh kun o‘tib reaksiyalar boshlangan.

Tadqiqotchilar, topilmalar optimal himoya reaksiyalarini taqlid qiluvchi yanada samarali davolash usullari va vaksinalarni ishlab chiqishga olib kelishi mumkinligiga umid qilmoqda.

• COVID-19
• pandemiya