IIV Jamoat xavfsizligi departamenti Yo‘l harakati xavfsizligi xizmati O‘zbekistondagi yo‘l kameralaridan ma’lumotlar sizib chiqqan, degan da’volarni rad etdi. Bu bayonot Amerika IT nashri TechCrunchda chiqqan maqolaga izoh sifatida berildi.

Ma’lum qilinishicha, xorijiy mutaxassislar topgan foto va videolar haqiqiy ishchi tizimdan emas, balki sinov (qumdon) serveridan olingan. Ushbu serverda yangi uskunalar va qoidabuzarliklarni aniqlash funksiyalari 10 kun atrofida sinovdan o‘tkaziladi. U yerdagi materiallar asosida hech qanday jarima yoki hisobot shakllantirilmaydi.

IIV vakili Suxrob Tursunovning ta’kidlashicha, sinov serverida shaxsiy ma’lumotlar yo‘q, faqat transport vositalari tasvirlari mavjud. Davlat raqami shaxsiy ma’lumot hisoblanmaydi. Suxrob Tursunovning ta’kidlashicha, yo‘l harakati qoidalarini buzish ma’lumotlari — bayonnoma, qoidabuzarlik fotosurati va odatda 6−10 soniya davom etadigan videoga ham parolsiz kirish mumkin, ammo faqat QR-kod, to‘g‘ridan to‘g‘ri havola yoki mobil ilovalar orqali. Bu ma’lumotlarni haydovchi ham, transport vositasi egasi yoki advokat kabi boshqa manfaatdor tomonlar ham tekshirishi uchun zarur. Havola avtomatik ravishda yaratiladi va boshqa qoidabuzarliklar uchun havolalarni kuch ishlatish usullari orqali topishning iloji yo‘q.

Fotovideofiksatsiya tizimi transport vositalarining harakatini kuzatmaydi, faqat qoidabuzarliklarni qayd etadi. Asosiy serverlar O‘zbekiston ichidagi yopiq tarmoqda joylashgan va xorijdan kirish imkoni yo‘q. Tasvirlar esa faqat bildirishnoma berilgandan so‘ng maxsus bulut serveriga yuklanadi.

YHXX ma’lumotiga ko‘ra, mamlakat bo‘ylab 5 mingdan ortiq kamera ishlamoqda va barcha ma’lumotlar yagona axborot tizimida jamlanadi. Kameralar joylashuvi haqidagi ma’lumotlar ochiq manbalarda mavjud.

Barcha tizimlar ishga tushirishdan oldin Kiberxavfsizlik markazi tomonidan tekshiriladi. Zaiflik haqida xabar olingandan so‘ng o‘tkazilgan tekshiruvlar natijasida ham hech qanday xavf tasdiqlanmadi. Markaz maqola muallifi Zak Uitaker bilan aloqa o‘rnatishga urinib ko‘rgan, ammo javob olmaganini ma’lum qildi.

• Bayonot
• IIV
• YHXB
• maqola