$
12490.00 UZS
-18
134.00 UZS
-0.31
13510.43 UZS
-64.5
Кечаси

Кофеин семизлик ва диабет хавфини камайтириши мумкин

00:10 / 16.03.2023

Швеция ва Англия олимлари томонидан олиб борилган янги тадқиқот кофеиннинг (ичимликлар таркибида мавжуд бўлган психоактив модда) юқори қон даражаси, семириш ва 2-тоифа диабет хавфи ўртасидаги боғлиқликни аниқлаган.

Олимлар аввалроқ қаҳва истеъмол қилиш ва диабет хавфини камайтириш ўртасидаги боғлиқликни аниқлаган эди. Аммо бундай тадқиқотлар асосан кузатиш маълумотларига асосланган, шунинг учун улар сабаб ва таъсир ҳақида эмас, балки фақат фактларнинг ўзаро боғлиқлиги ҳақида фикр билдиришлари мумкин эди. Менделиан рандомизация (натижага таъсир қилишнинг сабабини ўрганиш учун генлардаги ўзгаришлардан фойдаланиш усули) ёрдамида янги маълумотлар олинган. Бу битта белги учун маълум генетик омиллар мавжудлиги иккинчи белгининг имкониятларига бевосита таъсир қилиши мумкинлигини текшириш имконини беради.

Бу ҳолатда, мутахассислар жамоаси одамларда секинроқ кофеин алмашинуви билан боғлиқ иккита кенг тарқалган генетик вариантга эътибор қаратди. Натижада, бу одамлар бошқа одамларга қараганда ўртача кофеинни камроқ истеъмол қилсалар ҳам, қонда унинг миқдори юқори бўлади.

Бошқа узоқ муддатли тадқиқотларда 10 000 га яқин кўнгиллиларнинг маълумотларини таҳлил қилиб, улар ушбу генетик вариантларга эга бўлганда 2-тоифа диабет, юрак-қон томир касалликлари ва бошқа хавф омилларининг ривожланиш эҳтимоли камроқ ёки йўқлигини кузатишган.

Маълум бўлишича, кофеиннинг юқори қон даражасига генетик мойил бўлган одамларда тана массаси индекси юқори, тана ёғи ва 2-тоифа диабетга эга бўлиш эҳтимоли эса камроқ. Олимлар шунингдек, вазни паст бўлган одамларда қандли диабетга чалиниш эҳтимоли 43 фоизга кам бўлишини ҳисоблаб чиқди. Аммо генетик вариантлар ва юрак-қон томир касалликлари хавфи ўртасидаги боғлиқликни аниқлаб бўлмайди.

Муаллифлар ушбу тадқиқотда чекловлар борлигини тан олишади. Хусусан, барча иштирокчилар европаликлар эди, шунинг учун натижалар, масалан, осиёлик одамлар учун фарқ қилиши мумкин. Шуни ҳам ҳисобга олиш керакки, Мендел рандомизацияси одатда икки омил ўртасидаги сабаб-оқибат муносабатларини аниқлашда бошқа турдаги тадқиқотларга қараганда яхшироқ бўлса-да, у ҳам мукаммал эмас. Бундан ташқари, худди шу турдаги тадқиқотлар ҳам мавжуд бўлиб, уларда кофеинни истеъмол қилиш ва диабет хавфини камайтириш ўртасида ҳеч қандай боғлиқлик аниқланмаган.

Аммо тадқиқот натижаларини бутунлай рад этмаслик керак. Инсон танасида қаҳва ичиш қандли диабет ва семириб кетиш хавфини қандай камайтириши мумкинлигини аниқ кўрсатадиган механизмлар мавжуд. Хусусан, кофеин иштаҳага қисқа муддатли таъсир кўрсатади ва шунингдек, тананинг ёғларни эритиш ва энергия чиқариш қобилиятини оширади.

Муаллифларнинг таъкидлашича, калориясиз кофеинли ичимликлар семириш ва 2-тоифа диабет хавфини камайтиришга ёрдам берадими ёки йўқлигини баҳолаш учун янги рандомизацияланган назорат остида синовлар ўтказиш зарур.


Илм-фан


														
														Хакерлар симсиз қувватлагич орқали телефонларни масофадан ёқишни ўрганишди

Хакерлар симсиз қувватлагич орқали телефонларни масофадан ёқишни ўрганишди

280°C дан юқори ҳароратда қизитувчи электромагнит шовқин яратиши мумкинлигини аниқлад
10:46 / 24.02.2024

														
														Бугун – 9 февраль буюк бобомиз шоир, мутафаккир, давлат арбоби Алишер Навоий таваллуд топган кун!

Бугун – 9 февраль буюк бобомиз шоир, мутафаккир, давлат арбоби Алишер Навоий таваллуд топган кун!

Навоий буюк шоир, тадбиркор, иқтисодчи ва миллиардер бўлган. Илк роботлар, светофор, лифт ва эскалаторлар ҳақида бобомиз ёзи…
11:29 / 09.02.2024

														
														Қайси тарихий шахсларнинг қабрлари ҳалигача топилмаган?

Қайси тарихий шахсларнинг қабрлари ҳалигача топилмаган?

Тарихдаги айрим буюк шахсларнинг қабрлари қаерда эканлиги ҳалигача аниқланмаган.
16:06 / 05.02.2024

														
														Дунёдаги ягона гигант албинос чумолихўри аниқланди

Дунёдаги ягона гигант албинос чумолихўри аниқланди

Ҳайвон бир йил давомида кузатувга олинган.
12:34 / 01.02.2024

														
														Ойдаги биринчи “СЛИМ” ой модулининг тарихий сурати эълон қилинди

Ойдаги биринчи “СЛИМ” ой модулининг тарихий сурати эълон қилинди

“Ҳуббле” ва “Спитзер” телескоплари томонидан суратга олинган.
15:04 / 28.01.2024

														
														Сунъий интеллект ичимлик суви захирасига оид хатоларни аниқлади

Сунъий интеллект ичимлик суви захирасига оид хатоларни аниқлади

Маиший кранларни ичимлик суви билан таъминлайдиган сув ҳавзаларининг 30 фоизини тартибга солган.
13:07 / 28.01.2024

														
														Энди сиз ҳам атрофни ҳайвонлар каби кўра оласиз

Энди сиз ҳам атрофни ҳайвонлар каби кўра оласиз

Бу орқали ҳайвонлар ҳақидаги тасаввурлар бойиб боради.
10:17 / 28.01.2024

														
														Қазилмаларда янги турдаги динозавр қолдиқлари топилди

Қазилмаларда янги турдаги динозавр қолдиқлари топилди

Оклахома штати университети тадқиқотчиси тасодифан илгари номаълум бўлган динозавр тури қолдиқларини топди.
10:32 / 26.01.2024

														
														Сунъий интеллект 800 та касбни эгаллай олмайди

Сунъий интеллект 800 та касбни эгаллай олмайди

МИТ тадқиқотчилари сунъий интеллект 800 та касбга доир 1000 та визуал ҳаракатни қанчалик бажара олишини синаб кўрди.
11:33 / 25.01.2024

														
														IQ тести нимага хизмат қилади?

IQ тести нимага хизмат қилади?

IQ даражасига эга бўлган инсон, ўқиётган нарсаси қанчалик қийин бўлса ҳам уни тушунади.
12:56 / 24.01.2024

Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистонда саноат маҳсулотлари ишлаб чиқариш 6 фоизга ошди

Ўзбекистонда саноат маҳсулотлари ишлаб чиқариш 6 фоизга ошди

Шунингдек, мазкур тармоқда маҳсулот ишлаб чиқариш 6,7 фоиз ошган.
10:30 / 25.02.2024
Қозоғистонда гербни ўзгартириш таклиф қилинмоқда

Қозоғистонда гербни ўзгартириш таклиф қилинмоқда

Мавжуд герб мамлакатнинг янги чақириқлари ва глобал режаларини акс эттирмайди.
17:03 / 24.02.2024
23 февраль куни “Маданий мерос – Италия ва Ўзбекистон ўртасидаги кўприк” медиа-тадбири бўлиб ўтди

23 февраль куни “Маданий мерос – Италия ва Ўзбекистон ўртасидаги кўприк” медиа-тадбири бўлиб ўтди

Тадбир доирасида янги “Ўзбекистон маданий мероси Италия тўпламларида” китоб-албомининг тақдимоти ўтказилди.
15:07 / 24.02.2024
26 февраль баъзи ҳудудларда қор ёғиши кутилмоқда

26 февраль баъзи ҳудудларда қор ёғиши кутилмоқда

“Ўзгидромет” 26 февраль, душанба куни кутилаётган об-ҳаво ҳақида маълумот берди.
12:31 / 25.02.2024
Словения ва Черногориядаги тоғ-чанғи курортлари қорсиз қолди

Словения ва Черногориядаги тоғ-чанғи курортлари қорсиз қолди

Бунга енгил қор ёғиши ва йилнинг бу фаслидаги ғайриоддий ҳаво ҳарорати +10 даража иссиқлиги сабаб бўлмоқда.
12:17 / 25.02.2024
“Гарри Поттер”нинг янги серияси чиқиш санаси эълон қилинди

“Гарри Поттер”нинг янги серияси чиқиш санаси эълон қилинди

Ушбу картина етти фаслдан иборат.
15:12 / 24.02.2024
Хакерлар симсиз қувватлагич орқали телефонларни масофадан ёқишни ўрганишди

Хакерлар симсиз қувватлагич орқали телефонларни масофадан ёқишни ўрганишди

280°C дан юқори ҳароратда қизитувчи электромагнит шовқин яратиши мумкинлигини аниқлад
10:46 / 24.02.2024
Ўзбекистонда январда қанча фуқаро туристик мақсадда ташриф буюрган?

Ўзбекистонда январда қанча фуқаро туристик мақсадда ташриф буюрган?

Шундан 7 мингдан ортиғи даволаниш мақсадида келган.
15:59 / 24.02.2024
Чехия Украинага жўнатиш учун 45 миллион еврога снарядлар сотиб олди

Чехия Украинага жўнатиш учун 45 миллион еврога снарядлар сотиб олди

Греция Чехияга артиллерия снарядларининг қўшимча захираларини сотди, улар снарядларни Украинага топширишни режалаштирмоқда.
16:04 / 25.02.2024
Эронда “Карун” атом электр станцияси қурилишининг биринчи босқичи якунланди

Эронда “Карун” атом электр станцияси қурилишининг биринчи босқичи якунланди

Электр станциясининг қуввати 300 МВт.ни ташкил этади.
17:07 / 24.02.2024

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!