$
12920.44 UZS
5.44
153.52 UZS
-0.03
14252.54 UZS
295.3
29° Kechasi 15°

Xitoylik olimlar radioteleskop yordamida yirik yulduzlar to‘plamini kashf etdi

17:50 / 24.07.2022

Dunyodagi eng yirik radioteleskop – FAST xitoylik astronomlarga 660 dan ortiq yangi pulsarlarni aniqlashda yordam berdi, deya xabar beradi “Xinhua” axborot agentligi.

Pulsarlar elektromagnit nurlanishning qat’iy davriy impulslar chiqaradigan va yuqori tezlikda aylanadigan neytron yulduzlari bo‘lib, ular massiv o‘layotgan yulduzlarning portlagan yadrolaridan o‘ta yangi yulduz portlashlari paytida hosil bo‘ladi. Yuqori zichlik va tez aylanish tufayli ular olimlarga fizika qonunlarini o‘rganish uchun ideal sharoitlarni ta’minlaydi, deb ishoniladi.

“FAST radioteleskopi yordamida tadqiqot va kuzatish uskunalarning barqaror ishlashi tufayli oltin davrga kirdi. Yetarli kuzatuv vaqti va ajoyib qabul qilish qobiliyati FASTga boshqa radio teleskoplarga qaraganda yaxshiroq ishlash imkonini berdi”, – dedi FAST bosh muhandisi Jiang Peng.

FAST (Besh yuz metr diafragma sferik radio teleskopi) ulkan radioteleskopini qurish tashabbusi 1994 yilda xitoylik mutaxassislar tomonidan ilgari surilgan edi. Maydoni 30 ta futbol maydoniga teng (perimetri 1,6 kilometr va diametri 500 metr) teleskopning qurilishi 2011 yilning mart oyida boshlangan.

FAST 2016-yil sentyabr oyida Guychjou provinsiyasi, Syannan-Bui-Miao avtonom prefekturasi, Pingtang okrugining uzoq tog‘li hududida foydalanishga topshirildi. Bu hozirgacha Xitoyning eng qimmat astronomiya loyihasi bo‘lib, uning qiymati 1,2 milliard yuan (180 million dollar). U rasman 2020-yil yanvar oyida ishlay boshlagan va dunyodagi eng sezgir radioteleskop hisoblanadi.


Ilm-fan


														
														Yangi moliyaviy inqilobning boshlanishi

Yangi moliyaviy inqilobning boshlanishi

Bugungi zamonaviy dunyoda insoniyat misli ko‘rilmagan ixtirolar-u, texnologiyalarning guvohiga aylandi. Raqamlashtirish odam…
22:24 / 31.01.2025

														
														Qo‘rqinchli yutuq: sun’iy intellekt inson yordamisiz o‘zining nusxasini yarata oladi

Qo‘rqinchli yutuq: sun’iy intellekt inson yordamisiz o‘zining nusxasini yarata oladi

Ushbu yutuq ilmiy hamjamiyatda jiddiy xavotir uyg‘otmoqda, chunki inson aralashuvisiz sun’iy intellektni muvaffaqiyatli o‘z-…
17:14 / 27.01.2025

														
														2028-yilda mamontlarni qaytadan dunyoga keltirishmoqchi

2028-yilda mamontlarni qaytadan dunyoga keltirishmoqchi

AQShda mamontning tug‘ilishi uchun abadiy muzliklarda topilgan DNKdan foydalaniladi.
10:06 / 18.01.2025

														
														“Vampir ko‘rshapalak”larning qonini energiya manbayi sifatida ishlatish mumkin” – olimlar

“Vampir ko‘rshapalak”larning qonini energiya manbayi sifatida ishlatish mumkin” – olimlar

Kanadalik olimlar ko‘rshapalaklar ustida tadqiqot o‘tkazishdi va “vampir ko‘rshapalaklar” o‘z o‘ljasining qoni yordamida ene…
12:30 / 11.11.2024

														
														Olimlar suv va havodan kimyoviy moddalarni yaratishga muvaffaq bo‘lishdi

Olimlar suv va havodan kimyoviy moddalarni yaratishga muvaffaq bo‘lishdi

South China Morning Post nashrining xabar berishicha, xitoylik olimlar suv va havodan boshqa kimyoviy moddalarni yaratishga …
17:13 / 26.10.2024

														
														Olimlar tomonidan miyaning 3D atlasi yaratildi

Olimlar tomonidan miyaning 3D atlasi yaratildi

Ushbu atlas sut emizuvchilarning butun miyasini embryonal bosqichlarda va erta postnatal davrda batafsil o‘rganish imkonini …
10:26 / 26.10.2024

														
														Endi shifokorlarga rentgen tasvirlari orqali suyaklar sinishini aniqlashda sun’iy intellekt yordam beradi

Endi shifokorlarga rentgen tasvirlari orqali suyaklar sinishini aniqlashda sun’iy intellekt yordam beradi

Britaniya Milliy sog‘liqni saqlash va tibbiy yordamni takomillashtirish instituti (NICE) sun’iy intellekt rentgen tasvirlari…
12:22 / 23.10.2024

														
														“Mikroblar endi antiseptiklar bilan oziqlanmoqda” – Tadqiqotchilar

“Mikroblar endi antiseptiklar bilan oziqlanmoqda” – Tadqiqotchilar

Xian Jiantong-Liverpul universiteti mutaxassislari tomonidan tadqiqot o‘tkazilganda, xitoylik olimlar noodatiy holatga duch …
10:22 / 19.10.2024

														
														Og‘izdagi bakteriyalar bilan bosh va bo‘yin saratoni o‘rtasida bog‘liqlik aniqlandi

Og‘izdagi bakteriyalar bilan bosh va bo‘yin saratoni o‘rtasida bog‘liqlik aniqlandi

Olimlar yangi tadqiqot o‘tkazishdi. Unda og‘iz bo‘shlig‘ida ko‘payadigan bakteriyalar bosh va bo‘yin saratoni rivojlanish xa…
09:53 / 02.10.2024

														
														Shvetsiyalik olimlar saratonni davolashning yangi yo‘lini topishdi

Shvetsiyalik olimlar saratonni davolashning yangi yo‘lini topishdi

Olimlar saraton hujayralarini qayta dasturlash usuli ustida ish olib borishdi. Bu yo‘l bilan xavfli hujayralarni onkologik o…
10:36 / 30.09.2024

Bu ham qiziq

Ayrim viloyatlarda sel-suv toshqini xavfi e’lon qilindi

Ayrim viloyatlarda sel-suv toshqini xavfi e’lon qilindi

Andijon viloyati: Andijon, Asaka, Jalaquduq, Qo‘rg‘ontepa, Paxtaobod, Izboskan, Xo‘jaobod, Marhamat, tumanlarida va Xonabod …
15:42 / 04.04.2025
Belgiya korrupsiyaga bog‘liq jinoyatlar doirasida musodara qilingan 108 mln dollarni O‘zbekistonga qaytarishni rejalashtirmoqda

Belgiya korrupsiyaga bog‘liq jinoyatlar doirasida musodara qilingan 108 mln dollarni O‘zbekistonga qaytarishni rejalashtirmoqda

“BMTning Korrupsiyaga qarshi kurashish bo‘yicha konvensiyasiga asoslangan rasmiy xalqaro murojaat asosida, O‘zbekiston hukum…
13:57 / 03.04.2025
Emomali Rahmon ham Samarqandga yetib keldi

Emomali Rahmon ham Samarqandga yetib keldi

Bugun, 3-aprel kuni Tojikiston Respublikasi prezidenti Imomali Rahmon O‘zbekiston Respublikasi prezidenti Shavkat Mirziyoyev…
15:32 / 03.04.2025
Ispaniya Kubogi finalida “El Klasiko” bo‘ladi

Ispaniya Kubogi finalida “El Klasiko” bo‘ladi

Ispaniya kubogi yarimfinal javob uchrashuvida “Barselona” safarda Madridning “Atletiko”siga qarshi maydonga tushdi va kichik…
09:43 / 03.04.2025
Toshkent metropolitenining yana uchta bekatida hojatxonalar ish boshlaydi

Toshkent metropolitenining yana uchta bekatida hojatxonalar ish boshlaydi

Metroning “Amir Temur xiyoboni”, “Paxtakor” va “Beruniy” bekatlaridagi sanitariya xonalari qurilishi yakuniy bosqichda ekanl…
14:52 / 03.04.2025
3-aprel kuni qanday ob-havo kuzatiladi?

3-aprel kuni qanday ob-havo kuzatiladi?

Harorat kechasi 10-12 daraja, kunduzi 25-27 daraja bo‘ladi.
22:50 / 02.04.2025
Yevropa Ittifoqi fuqarolari uchun Buyuk Britaniyaga kirish pullik bo‘ladi

Yevropa Ittifoqi fuqarolari uchun Buyuk Britaniyaga kirish pullik bo‘ladi

CNN nashri xabar berishicha, endilikda Yevropa Ittifoqiga a’zo davlatlarning fuqarolari Buyuk Britaniyaga kirish uchun Elekt…
22:36 / 02.04.2025
Tramp maslahatchilarini Ilon Maskning iste’fosi haqida xabardor qildi

Tramp maslahatchilarini Ilon Maskning iste’fosi haqida xabardor qildi

“Milliarder Ilon Mask yaqin haftalarda o‘z vazifalarini bajarishni to‘xtatadi. AQSh prezidenti Donald Tramp kecha bu haqda a…
08:41 / 03.04.2025
Shavkat Mirziyoyev Yevropa tiklanish va taraqqiyot banki prezidenti Odil Reno-Basso bilan uchrashuv o‘tkazdi

Shavkat Mirziyoyev Yevropa tiklanish va taraqqiyot banki prezidenti Odil Reno-Basso bilan uchrashuv o‘tkazdi

“Markaziy Osiyo - Yevropa Ittifoqi” birinchi sammitining ishbilarmonlik dasturi 3-aprel kuni O‘zbekiston Respublikasi prezid…
12:25 / 03.04.2025

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!