Bugungi kunda tarix juda mashhur hobbi bo‘lmasligi mumkin, ammo o‘tmish haqida hatto tarixchi bo‘lmaganlar ham biladigan bir nechta faktlar mavjud. Turli noto‘g‘ri faktlar filmlar tomonidan ommalashgani uchun haqiqat deb o‘ylanadi. Ammo ishonchli manbalarni tekshirishni boshlasangiz, ko‘p voqealar biz o‘ylagandek bo‘lmaganini tezda bilib olasiz.

Gladiatorlar faqat qullardan bo‘lmagan

Gladiatorlar jangi ommalashgan sari gladiator maktablariga erkin odamlar kela boshlagan.Ko‘pincha ular pul ishlamoqchi bo‘lgan sobiq askarlar bo‘lgan. Keyinchalik, hatto olijanob odamlar ham gladiatorga aylanadi. Ular buni mashhur bo‘lish uchun qilishgan va hech kim ularni o‘limgacha kurashishga majbur qilmagan.

Makedonskiy insoniyat tarixidagi eng yirik imperiyaga ega bo‘lmagan

Balki 12-14-asrlarda moʻgʻullar butun Oʻrta Osiyo, Xitoy, Yaqin Sharq, Koreya va Sharqiy Yevropani Avstriyagacha boʻlgan hududlarda hukmronlik qilganlar. Makedonskiyda faqat qadimgi Misr, Forsning bir qismi va Hindistonning bir qismi bor edi. Bundan tashqari, Makedonskiy vafotidan so‘ng darhol uning imperiyasi o‘z faoliyatini to‘xtatga. Mo‘g‘ullar imperiyasi esa ancha uzoq davom etdi.

Ninzalar qora kiyim kiymagan va niqob taqmagan

Haqiqiy ninzalarning filmlardagi qora kostyumli qahramonlar bilan hech qanday o‘xshashligi yo‘q edi. Bu odamlar o‘rta asrlarda Yaponiyada ayg‘oqchilar va qotillar hisoblangan. Ular jang san’atlarini yaxshi bilishgan, ammo ular qora kiyim va niqob kiyishmagan. Ninzyaning maqsadi olomon bilan aralashish edi, shu sababli oddiy insonlr kabi kiyinishgan.

Yevropada minglab jodugar ayollar yoqilgani haqidagi mish-mishlar

O‘rta asrlarda Yevropada minglab begunoh ayollar yoqib yuborilganiga ko‘p odamlar haqiqatan ham ishonishadi. Aslida, 15-asrgacha cherkov jodugarlar mavjudligini inkor etgan. Katta jodugar ovlari 16-17-asrlarda boshlangan. Buning sababi vabo pandemiyasi edi. Kasalliklar shunchalik tez tarqalganki, bir necha yil ichida Yevropa aholisining 24 foizi vafot etgan. Odamlar shunchalik vahima bo‘lganki, ular buni sehrgarlikning kasofati deb o‘ylashgan. Shunday qilib, 16-asrga kelib, cherkov ham, oddiy odamlar ham sehrdan qo‘rqib, unga aloqasi bo‘lgan har qanday odamni qatl etgan. Ammo bu son mingni tashkil etmagan.

Spartaliklar zaif bolalarni tog‘dan uloqtirgan

Spartaliklar o‘zlarining bo‘lajak jangchilarini tayyorlashda juda qat’iyatli edilar. Ularning zaif bolalarni tog‘dan uloqtirgani qadimgi yunon yozuvchisi Plutarxdan ma’lum. Ammo zamonaviy olimlarning fikriga ko‘ra, bu noto‘g‘ri yoki bu oddiy hodisa emas, balki bir martalik o‘lchov edi. Qadimgi Spartada haqiqatan ham odamlarni chuqurlarga tashlash odati bor edi, lekin bu faqat mahbuslar va jinoyatchilar bilan qilingan. So‘nggi antropologik topilmalar orasida 18 yoshdan 35 yoshgacha bo‘lgan erkaklarga tegishli qoldiqlar bor edi, ammo yangi tug‘ilgan chaqaloqlarning izlari topilmagan.

O‘rta asrlarda o‘rtacha umr ko‘rish atigi 30 yil edi

O‘rta asrlarda inson uchun eng xavfli davr go‘daklik edi. Go‘daklar o‘limi 50 foizga yetgan. Ushbu statistik ma’lumotlar odamlarning o‘sha paytda qancha yashaganligi haqidagi haqiqiy statistikani chalkashtirgan. Go‘daklik davridan omon qolgan odamlar 40, 50 va hatto 60 yoshda yashash uchun juda yaxshi imkoniyatga ega bo‘lgan.

Faqat erkaklar qaroqchi bo‘lishlari mumkin

Ayol qaroqchilar haqiqatan ham borligini kam odam biladi. Balki ular uchun kemaga chiqish juda qiyin bo‘lgani uchundir. Ayollarga shartnoma imzolashga ruxsat berilmagan, agar ular bortda bo‘lishni xohlasalar, barcha ekipaj a’zolari bunga rozi bo‘lishi kerak bo‘lgan. Ekipajga qo‘shilish uchun ko‘plab ayollar erkaklar kabi kiyingan.

• Tarix
• qiziqarli