IQ – инсоннинг ақлий қобилиятини баҳоловчи тест тизими, ундан тўпланган баллар қуйидаги олти тоифага ажратилади.

Жуда паст - умумий тўпланган баллар 79 дан кичик;
Ўртачадан паст - 80 ва 89 оралиғи;
Ўртача - 90 ва 110 оралиғи;
Ўртачадан юқори - 111 ва 120 оралиғи;
Талантли - 121 ва 130 оралиғи;
Жуда талантли - 130 ва ундан юқори.

Юқори IQ даражасига эга бўлган инсон, ўқиётган нарсаси қанчалик қийин бўлса ҳам уни тушунади ва суҳбат қанчалик мураккаб мавзу ҳақида бўлмасин уни англай олади. Лекин у китоб ўқишга, билимли одамлар билан суҳбат қилишга куч ва вақт сарфламас экан, юқори IQ кўрсатгичи ҳаётда кўп ҳам самара бермаслиги мумкин.

Худди энг баланд бўйли баскетболчи, энг зўр баскетболчи бўлиши шарт бўлмаганидек, энг юқори IQ даражасига эга одам ҳам энг муваффақиятли инсон бўлишини билдирмайди. Аммо профессионал баскетболчи бўлиш учун талаб қилинадиган минимал баландлик мавжуд. Бу 186 сантиметр. Худди шу каби минимал IQ даражаси бу – 130.

Сизни кўрсатгичингиз бу минимал чегарадан юқори бўлса, сизда интеллектуал соҳада юқори марраларга эришишга потенциалингиз юқори дегани, аммо ҳаммаси ўзингизга боғлиқ. Биз ҳаммамиз IQ даражамизни кўп китоб ўқиш орқали оширишимиз ҳам мумкин.

• илм-фан