$
12136.57 UZS
-0.53
157.70 UZS
-0.83
14318.73 UZS
11.52
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Бухорода 13 ёшли қиз фарзандли бўлди

Бухорода 13 ёшли қиз фарзандли бўлди

Бухоро вилоятида 13 ёшли қиз она бўлгани ҳақида хабарлар тарқалди.
14:29 / 26.02.2026
Тошкентда BMW ва Onix иштирокида ЙТҲ содир бўлди

Тошкентда BMW ва Onix иштирокида ЙТҲ содир бўлди

ЙТҲ натижасида Onix автомашинасининг ҳайдовчиси ва 2 нафар йўловчисига шифокорлар томонидан биринчи тез тиббий ёрдам кўрсат…
14:35 / 26.02.2026
Қоидабузарлигини мақтанган йигит узр сўради

Қоидабузарлигини мақтанган йигит узр сўради

Бош прокуратура маълумотига кўра, Uzbelas Performance автосервиси раҳбари Асадбек Жумаев иштирокидаги видеоинтервю ўрганиб ч…
11:29 / 27.02.2026
Тошкент вилоятида фуқаро 2,3 млрд сўмлик электрни ўғирлади

Тошкент вилоятида фуқаро 2,3 млрд сўмлик электрни ўғирлади

Ушбу қоидабузарлик натижасида, электр таъминоти корхонасининг дастлабки ҳисоб-китобларига кўра, 2 миллиард 365 миллион сўмли…
13:31 / 26.02.2026
Шавкат Мирзиёев Туркия Президенти билан телефон орқали мулоқот қилди

Шавкат Мирзиёев Туркия Президенти билан телефон орқали мулоқот қилди

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев 26 февраль куни бўлиб ўтган телефон орқали мулоқотда Туркия Республикаси …
09:18 / 27.02.2026
Сурхондарёдаги энг оғриқли масалалардан бири йўл ва транспорт инфратузилмаси экани қайд этилди

Сурхондарёдаги энг оғриқли масалалардан бири йўл ва транспорт инфратузилмаси экани қайд этилди

Юртимизни Афғонистон ва Тожикистон билан боғлайдиган 178 километрли магистраль йўл 30 йилдан буён капитал таъмирланмаган. Му…
13:14 / 27.02.2026
Эрон Исроилга жавоб зарбаларини йўллади

Эрон Исроилга жавоб зарбаларини йўллади

Эрон ҳудудидан Исроил ҳудудига қарата ракеталар учирилган. Ушбу маълумотни Исроил Мудофаа вазирлиги тасдиқлади.
13:32 / 28.02.2026
Ризо Паҳлавий Эрон аҳолисига мурожаат йўллади

Ризо Паҳлавий Эрон аҳолисига мурожаат йўллади

Эроннинг собиқ валиаҳд шаҳзодаси Ризо Паҳлавий Эрон халқига мурожаат йўллаб, мамлакат учун ҳал қилувчи лаҳзалар келганини та…
16:20 / 28.02.2026
Исроил ва Эрон ҳаво ҳудуди ёпилгани сабабли бир нечта авиарейслар Ўзбекистонга қайтди

Исроил ва Эрон ҳаво ҳудуди ёпилгани сабабли бир нечта авиарейслар Ўзбекистонга қайтди

Uzbekistan Airports Эрон ва Исроил ҳаво ҳудудларининг ёпилиши сабабли бир қанча рейслар ортга қайтганини маълум қилди.
15:03 / 28.02.2026
Ўзбекистон 8 йиллик танаффусдан сўнг қишки Паралимпия ўйинларига йўлланма олди

Ўзбекистон 8 йиллик танаффусдан сўнг қишки Паралимпия ўйинларига йўлланма олди

Пара тоғ чанғиси бўйича Ўзбекистон миллий терма жамоаси аъзолари – Юлдуз Махмудова ҳамда Фирдавс Худоятов Паралимпия ўйинлар…
15:03 / 27.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!