$
11937.60 UZS
-37.19
159.47 UZS
-0.17
13961.02 UZS
-47.09
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

Бу ҳам қизиқ

Чирчиқда профилактика инспекторига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Чирчиқда профилактика инспекторига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Ҳозирда унга нисбатан жиноят иши қўзғатилиб, тергов ҳаракатлари олиб борилмоқда.
16:47 / 30.04.2026
Олтинга оид ноқонуний қазиб олиш ҳолатлари фош этилди

Олтинга оид ноқонуний қазиб олиш ҳолатлари фош этилди

Бош прокуратура ҳузуридаги Департаментнинг ҳудудий бўлинмалари ва ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар ҳамкорлигида ўтказилган …
11:17 / 02.05.2026
Чехия бош вазири: “Шавкат Мирзиёев — буюк етакчи”

Чехия бош вазири: “Шавкат Мирзиёев — буюк етакчи”

Ўзбекистонга расмий ташриф билан келган Андрей Бабиш журналистларга берган интервьюсида мамлакат ва Президент Шавкат Мирзиёе…
10:33 / 01.05.2026
Мактабларда сунъий интеллект хоналари ташкил этилади

Мактабларда сунъий интеллект хоналари ташкил этилади

Ўзбекистонда 2030 йилгача мактабларда сунъий интеллект ва стартап хоналари ташкил этиш режалаштирилмоқда.
11:19 / 02.05.2026
Андижонда ноқонуний ер савдоси фош этилди

Андижонда ноқонуний ер савдоси фош этилди

Андижон вилоятида ер билан боғлиқ ноқонуний ҳолат фош этилди.
10:23 / 01.05.2026
Кўп қаватли уйларда тозалаш ва хизмат кўрсатиш талаблари кучайтирилди

Кўп қаватли уйларда тозалаш ва хизмат кўрсатиш талаблари кучайтирилди

Ministry of Justice of Uzbekistan кўп квартирали уйларни сақлаш ва улардан фойдаланиш қоидаларини (29 апрель, 2026 йил) давл…
16:51 / 30.04.2026
Боку шаҳрида БМТнинг WUF13 глобал форуми бўлиб ўтади

Боку шаҳрида БМТнинг WUF13 глобал форуми бўлиб ўтади

2026 йил 17–22 май кунлари Озарбайжон пойтахти Боку шаҳрида Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Жаҳон шаҳарлар форуми (WUF13) …
13:44 / 01.05.2026
1 май куни учун об-ҳаво маълумоти

1 май куни учун об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, кечқурун қисқа муддатли ёмғир ёғиши, момақалдироқ бўлиши мумкин.
16:19 / 30.04.2026
Наманганда 24 майдан навбатдаги гуллар фестивали бошланади

Наманганда 24 майдан навбатдаги гуллар фестивали бошланади

24 майдан 12 июлгача Наманганда “65-Халқаро Гуллар Фестивали” ўтказилади.
16:38 / 01.05.2026
“Эрон ЖЧда иштирок этади ва албатта, Америка Қўшма Штатларида ўйнайди” – Инфантино

“Эрон ЖЧда иштирок этади ва албатта, Америка Қўшма Штатларида ўйнайди” – Инфантино

ФИФА Конгресси Жаҳон кубогини дунёни бирлаштириш воситаси сифатида таъкидлайди ва футболда ирқчиликни йўқ қилишга ваъда берд…
09:42 / 01.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!