$
12169.41 UZS
36.93
158.95 UZS
-0.14
14359.90 UZS
-0.1
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Octagon League. Шоҳасан Мирзаматов Тошкентдаги турнирда камар учун жанг қилади

Octagon League. Шоҳасан Мирзаматов Тошкентдаги турнирда камар учун жанг қилади

Қозоғистоннинг Octagon League аралаш якка курашлар ташкилоти яна бир бор Тошкентда мусобақа ташкил этади.
15:40 / 21.02.2026
“Ташаббусли бюджет”нинг 2026-йилги биринчи мавсумида 21 мингдан ортиқ лойиҳа тақдим этилди

“Ташаббусли бюджет”нинг 2026-йилги биринчи мавсумида 21 мингдан ортиқ лойиҳа тақдим этилди

Бугун, 21 февралдан “Ташаббусли бюджет”нинг 2026-йилги биринчи мавсуми учун лойиҳа киритиш босқичи расман якунланди. Бу ҳақд…
16:43 / 21.02.2026
Сурхондарёда ит боласининг қулоқларини ваҳшийларча узиб ташлаган шахсга чора кўрилди

Сурхондарёда ит боласининг қулоқларини ваҳшийларча узиб ташлаган шахсга чора кўрилди

Маълум бўлишича, ушбу шахс тегишли ходимлар томонидан ушланган. Воқеа Сурхондарё вилоятида содир бўлгани аниқланган.
16:35 / 21.02.2026
50 ёшли Чусовитина Жаҳон кубоги финалига йўлланма олди

50 ёшли Чусовитина Жаҳон кубоги финалига йўлланма олди

Оксана Чусовитина Германиянинг Cоттбус шаҳрида ўтаётган спорт гимнастикаси бўйича Жаҳон кубоги босқичида саралаш баҳсларидан…
16:29 / 20.02.2026
21 февраль куни Ўзбекистонда қандай об-ҳаво кузатилади?

21 февраль куни Ўзбекистонда қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, кечаси ва эрталаб ёмғир ёғади, момақалдироқ бўлиши мумкин.
13:32 / 20.02.2026
Трамп савдо кескинлиги фонида Хитойга боради

Трамп савдо кескинлиги фонида Хитойга боради

Ташриф 31 мартдан 2 апрелгача давом этиши кутилмоқда. Ташриф доирасида АҚШ президентининг Хитой етакчиси Си Сзинпин билан уч…
10:47 / 21.02.2026
Аёлларни БААга фоҳишаликка юбораётганлар ушланди

Аёлларни БААга фоҳишаликка юбораётганлар ушланди

Сурхондарё вилоятининг Бойсун туманида 3 нафар аёлни Бирлашган Араб Амирликларига (БАА) фоҳишалик учун юбораётганлар ушланди.
15:41 / 20.02.2026
Ўзбекистонга 422 минг тоннадан зиёд ун импорт қилинган

Ўзбекистонга 422 минг тоннадан зиёд ун импорт қилинган

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2025 йилда Ўзбекистонга 8 та хорижий давлатдан қиймати 124,6 млн АҚШ доллари…
12:53 / 20.02.2026
Ўзбекистонликлар энг кўп қайси мамлакатларга сафар қилмоқда?

Ўзбекистонликлар энг кўп қайси мамлакатларга сафар қилмоқда?

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2026 йил январь ойида 589 647 нафар Ўзбекистон фуқаролари туристик мақсадлар…
12:59 / 21.02.2026
Илк ўзбек космонавти очиқ танлов орқали сараланади

Илк ўзбек космонавти очиқ танлов орқали сараланади

Космик тадқиқотлар ва технологиялар агентлиги (Ўзбеккосмос) биринчи ўзбек космонавтини танлов асосида аниқлайди.
09:53 / 20.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!