$
11981.81 UZS
-32.67
165.13 UZS
-1.48
13879.73 UZS
21.03
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Тошкентда марказлашган иситиш ва иссиқ сув хизматлари учун олдиндан тўлов қилиш тартиби ўзгарди.

Тошкентда марказлашган иситиш ва иссиқ сув хизматлари учун олдиндан тўлов қилиш тартиби ўзгарди.

Тошкентда марказлашган иситиш ва иссиқ сув хизматлари учун олдиндан тўлов қилиш тартиби ўзгарди. Энди истеъмолчилар тўловни …
17:37 / 13.06.2026
Жиззахда 20 миллион сўмдан ортиқ алимент қарздорлиги бор ота меҳмонхонада топилди

Жиззахда 20 миллион сўмдан ортиқ алимент қарздорлиги бор ота меҳмонхонада топилди

Жиззах вилоятида алимент тўловларидан 20 миллион сўмдан ортиқ қарздорлиги бўлган фуқаро меҳмонхонада яширинган вақтида қўлга…
12:41 / 13.06.2026
Тошкент халқаро инвестиция форуми расмий ҳомийларини эълон қилди

Тошкент халқаро инвестиция форуми расмий ҳомийларини эълон қилди

Форум 16–18 июнь кунлари Тошкент шаҳрида бўлиб ўтади ҳамда дунёнинг турли мамлакатларидан етакчи инвесторлар, халқаро бизнес…
18:18 / 15.06.2026
Сўнгги уч кун ичида Туркияда 4 нафар Ўзбекистон фуқароси вафот этди

Сўнгги уч кун ичида Туркияда 4 нафар Ўзбекистон фуқароси вафот этди

Расмий маълумотларга кўра, сўнгги уч кун давомида Туркияда тўрт нафар Ўзбекистон фуқаросининг вафот этгани қайд этилди.
15:31 / 13.06.2026
Швейсарияда аҳоли сонини чеклаш ташаббуси

Швейсарияда аҳоли сонини чеклаш ташаббуси

Швейсарияда ўтказилаётган референдум мамлакат сиёсий ҳаётида катта муҳокамага сабаб бўлмоқда. Таклифга кўра, мамлакат аҳолис…
15:45 / 14.06.2026
Ўзбекистонлик баҳодир халқаро мусобақада ғолиб бўлди

Ўзбекистонлик баҳодир халқаро мусобақада ғолиб бўлди

Қадимий Хива шаҳрида ўтказилган VI халқаро Strongmen-баҳодирлар ўйинлари ўз ниҳоясига етди. Финал босқичида турли давлатлард…
19:39 / 15.06.2026
Сирдарёдаги мебель цехда ёнғин чиқди

Сирдарёдаги мебель цехда ёнғин чиқди

Ёнғиндан куйган ва тан жароҳати олганлар йўқ.
13:01 / 15.06.2026
Бугун, 15 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун, 15 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида кечга томон қисқа муддатли ёмғир ёғиши, момақалдироқ бўлиши мумкин. Шамол 3-8 м/с тезликда эсади, 12-14 м/с …
09:15 / 15.06.2026
Ўзбекистонда ОАВлар уч йилга фойда солиғидан озод этилиши мумкин

Ўзбекистонда ОАВлар уч йилга фойда солиғидан озод этилиши мумкин

Ўзбекистонда оммавий ахборот воситаларини қўллаб-қувватлашга қаратилган Президент қарори лойиҳаси жамоатчилик муҳокамасига т…
17:32 / 13.06.2026
5-Тошкент халқаро инвестиция форумида (ТИИФ-2026) Платинум ҳомий сифатида иштирок этмоқда

5-Тошкент халқаро инвестиция форумида (ТИИФ-2026) Платинум ҳомий сифатида иштирок этмоқда

Жаҳон миқёсида энергетика трансформацияси жадаллашаётган бир даврда дунё мамлакатлари энергия хавфсизлигини мустаҳкамлаш, иш…
18:00 / 15.06.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!