$
12102.39 UZS
-33.37
153.08 UZS
-0.32
13990.36 UZS
-77.41
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Сурхондарёда йўқ Cobalt автомобилини 15 кишига сотган эркак ушланди

Сурхондарёда йўқ Cobalt автомобилини 15 кишига сотган эркак ушланди

Тергов давомида у вилоятнинг Олтинсой туманидаги 3 фуқарога жами 8 миллиондан ортиқ моддий зарар етказгани аниқланган. Умуми…
11:31 / 14.03.2026
“Мукофотлар учун эмас, ўзгаришлар учун овоз беринг” – Иқтисодиёт ва молия вазирлиги

“Мукофотлар учун эмас, ўзгаришлар учун овоз беринг” – Иқтисодиёт ва молия вазирлиги

Вазирлик “Ташаббусли бюджет” бўйича фирибгарликдан огоҳлантирди.
10:51 / 15.03.2026
Халқ қабулхоналарига келаётган мурожаатларнинг катта қисми Ички ишлар, МИБ, Энергетика, Бандлик ва ССВга тегишли

Халқ қабулхоналарига келаётган мурожаатларнинг катта қисми Ички ишлар, МИБ, Энергетика, Бандлик ва ССВга тегишли

Шавкат Мирзиёев раислигида аҳоли мурожаатлари билан ишлаш тизимини янги даражага кўтариш ва жамоатчилик фикрини чуқур таҳлил…
14:17 / 13.03.2026
Жиззах ва Қорақалпоғистонда ҳокимлик ходимлари пора билан ушланди

Жиззах ва Қорақалпоғистонда ҳокимлик ходимлари пора билан ушланди

Жиззах ва Қорақалпоғистонда пора олган ҳокимият ходимларининг ноқонуний ҳаракатлари фош этилди. Бу ҳақда ДХХ ахборот хизмати…
14:23 / 14.03.2026
Қишлоқ хўжалигида замонавий технологиялар жорий этилади

Қишлоқ хўжалигида замонавий технологиялар жорий этилади

“Агробанк” акциядорлик тижорат банки 2026 йил якунигача тажриба-синов тариқасида Қорақалпоғистон Республикаси ва вилоятларда…
15:36 / 14.03.2026
Тошкентдаги Park in Mall савдо марказида ёнғин содир бўлди

Тошкентдаги Park in Mall савдо марказида ёнғин содир бўлди

Ёнғин оқибатида жароҳатланганлар йўқ.
14:30 / 15.03.2026
Ўзбекистон қишлоқ хўжалиги фанлари академияси ташкил этилади

Ўзбекистон қишлоқ хўжалиги фанлари академияси ташкил этилади

“Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳузурида Ўзбекистон қишлоқ хўжалиги фанлари академиясини ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида”ги…
09:57 / 14.03.2026
Ўзбекистонга учар таксилар олиб келинади

Ўзбекистонга учар таксилар олиб келинади

2028-йилдан 2030-йилгача олиб келиниши маълум қилинди.
15:52 / 15.03.2026
Эртага Ўзбекистонда ҳаво ҳарорати 20 даражагача кўтарилиши кутилмоқда

Эртага Ўзбекистонда ҳаво ҳарорати 20 даражагача кўтарилиши кутилмоқда

“Ўзгидромет” 16 март учун об-ҳаво прогнозини эълон қилди. Унга кўра, душанба куни ҳаво ҳарорати кўтарилишда давом этади.
13:32 / 15.03.2026
Бугун Ўзбекистон аёллар терма жамоаси ЖЧ йўлланмаси учун ўйнайди

Бугун Ўзбекистон аёллар терма жамоаси ЖЧ йўлланмаси учун ўйнайди

Бугун, 14 март куни Австралияда ўтказилаётган футбол бўйича аёллар ўртасидаги Осиё кубоги чорак финалида Ўзбекистон терма жа…
12:15 / 14.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Энг кўп ўқилганлар

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!