$
12309.99 UZS
-10.35
159.64 UZS
0.28
14666.12 UZS
51.73
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

11 февраль кунги об-ҳаво маълумотлари

11 февраль кунги об-ҳаво маълумотлари

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, ёмғир ёғади, вақти-вақти билан кучли бўлади.
17:04 / 10.02.2026
12 февраль ўзбекистонликларни қандай об-ҳаво кутмоқда?

12 февраль ўзбекистонликларни қандай об-ҳаво кутмоқда?

12 февраль куни Тошкентда ҳаво ўзгариб туради, ёмғир ёғади.
14:12 / 11.02.2026
Шомуродов Туркия Суперлигасининг тур рамзий жамоасидан ўрин олди

Шомуродов Туркия Суперлигасининг тур рамзий жамоасидан ўрин олди

Туркия Суперлигасининг 21-тур учрашувлари якунланди. Мазкур турда Ўзбекистон миллий терма жамоаси аъзолари Элдор Шомуродов в…
16:07 / 10.02.2026
“Ўқувчи йиғилишга киришидан аввал содир бўлган” — Тошкент вилояти ИИББ

“Ўқувчи йиғилишга киришидан аввал содир бўлган” — Тошкент вилояти ИИББ

Мактабдаги “тарбиявий” суҳбат ўқувчи қизнинг ўлимига сабаб бўлгани рад этилди.
14:26 / 11.02.2026
Тошкентда нарколаборатория ташкил қилган талабалар ушланди

Тошкентда нарколаборатория ташкил қилган талабалар ушланди

Тошкент шаҳрининг Мирзо Улуғбек туманида 18 ёшли қиз ва 22 ёшли йигит уйини нарколаборатория айлантирганлиги аниқланди. Бу ҳ…
13:03 / 11.02.2026
Президент Шавкат Мирзиёев Осиё инфратузилмавий инвестициялар банки президенти Сзоу Сзяи бошчилигидаги делегацияни қабул қилди

Президент Шавкат Мирзиёев Осиё инфратузилмавий инвестициялар банки президенти Сзоу Сзяи бошчилигидаги делегацияни қабул қилди

Ўзбекистоннинг Осиё инфратузилмавий инвестициялар банки билан стратегик шериклигини кенгайтиришнинг амалий масалалари атрофл…
17:13 / 10.02.2026
Навоий аэропортида йўловчи ташиш ҳажми 2030 йилгача 150 минг нафарга етказилади

Навоий аэропортида йўловчи ташиш ҳажми 2030 йилгача 150 минг нафарга етказилади

Ҳужжат Навоий халқаро аэропортини минтақавий транспорт-хабга айлантириш, халқаро юк ва йўловчи оқимини кенгайтириш ҳамда инв…
12:43 / 10.02.2026
1 июлдан мажбурий тўловларни ойнинг 15-санасигача тўламаган уй эгаларидан электр энергияси учун тўловларни қабул қилиш тўхтатилади

1 июлдан мажбурий тўловларни ойнинг 15-санасигача тўламаган уй эгаларидан электр энергияси учун тўловларни қабул қилиш тўхтатилади

Кечиктирилган ҳар бир кун учун пеня ҳисобланади: жисмоний шахсларга — 0,1 фоиз, юридик шахсларга — 0,4 фоиз. квартира тўлови…
17:22 / 10.02.2026
Республика радиоактив чиқиндиларни сақлаш маркази ташкил этилади

Республика радиоактив чиқиндиларни сақлаш маркази ташкил этилади

“Республика радиоактив чиқиндиларни сақлаш маркази фаолиятини ташкил этиш тўғрисида”ги ҳукумат қарори қабул қилинди.
15:29 / 10.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Энг кўп ўқилганлар

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!