$
12242.17 UZS
17.01
159.90 UZS
-2.11
14522.89 UZS
-37.28
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Паркинсон ёки Альцгеймер билан оғриган шахсларга қараб туриш хизмати йўлга қўйилади

Паркинсон ёки Альцгеймер билан оғриган шахсларга қараб туриш хизмати йўлга қўйилади

Вазирлар Маҳкамаси қарори билан “Фаол ҳаётга қадам” дастури жорий этилиши муносабати билан Ҳукуматнинг айрим қарорларига ўзг…
15:28 / 02.02.2026
1 апрелдан ёнилғи қуйиш шохобчаларида нақд тўлов қабул қилинмайди

1 апрелдан ёнилғи қуйиш шохобчаларида нақд тўлов қабул қилинмайди

Ўзбекистонда 2026 йил 1 апрелдан бошлаб автомобилларга ёнилғи қуйиш шохобчаларида нақд пул орқали тўлов қилиш амалиёти тўлиқ…
17:17 / 02.02.2026
Роналду “Ал-Наср”ни тарк этиши мумкин

Роналду “Ал-Наср”ни тарк этиши мумкин

Роналдунинг товон пули қиймати 50 миллион еврони ташкил этади. Унинг фаолиятини давом эттириши мумкин бўлган йўналишлар сифа…
12:09 / 03.02.2026
Россияда 15 ёшли ўсмир ўқитувчи ва синфдошларига ўқ узди

Россияда 15 ёшли ўсмир ўқитувчи ва синфдошларига ўқ узди

Россиянинг Уфа шаҳридаги гимназияда 9-синф ўқувчи ўқитувчи ва синфдошларига қарата ўқ узди.
16:09 / 03.02.2026
Australian Open. Карлос Алкарас финалда Новак Жоковични мағлуб этиб, чемпионга айланди

Australian Open. Карлос Алкарас финалда Новак Жоковични мағлуб этиб, чемпионга айланди

Испаниялик 22 ёшли теннисчи Карлос Алкарас Австралия очиқ чемпионати финалида сербиялик Новак Жокович устидан ғалаба қозониб…
17:30 / 01.02.2026
Ўзбекистонда ҳафта охирида қор ёғиши кутилмоқда

Ўзбекистонда ҳафта охирида қор ёғиши кутилмоқда

6 февралда баъзи жойларда ёғингарчилик (ёмғир қорга айланади) бўлади.
14:27 / 02.02.2026
2025 йилда Ўзбекистонга ўқиш мақсадида энг кўп ҳиндистонликлар келган

2025 йилда Ўзбекистонга ўқиш мақсадида энг кўп ҳиндистонликлар келган

Миллий статистика қўмитасининг дастлабки маълумотларига кўра, 2025 йилда жами 39,7 минг нафар чет эл фуқаролари ўқиш мақсади…
16:45 / 01.02.2026
15 млн нафар ўзбекистонликнинг маълумотлари интернетга сизиб кетгани ҳақидаги хабарлар юзасидан расмий ахборот берилди

15 млн нафар ўзбекистонликнинг маълумотлари интернетга сизиб кетгани ҳақидаги хабарлар юзасидан расмий ахборот берилди

Ижтимоий тармоқларда ҳукумат тизимларига қарашли веб-саҳифалардан 15 миллион нафар Ўзбекистон фуқаросининг шахсий маълумотла…
12:21 / 03.02.2026
Авиатор савдо мажмуасида содир бўлган ёнғин юзасидан жиноий иш очилди

Авиатор савдо мажмуасида содир бўлган ёнғин юзасидан жиноий иш очилди

Тошкент шаҳри Яшнобод туманидаги Авиатор савдо мажмуасида келиб чиққан ёнғин бўйича жиноий иш қўзғатилди, дея хабар бермоқда…
10:44 / 02.02.2026
2025 йилда 366 мингдан ортиқ ўзбекистонлик Саудия Арабистонига сафар қилган

2025 йилда 366 мингдан ортиқ ўзбекистонлик Саудия Арабистонига сафар қилган

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2025 йил давомида 366 251 нафар Ўзбекистон фуқаролари туристик мақсадларда С…
14:24 / 03.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!