$
11934.61 UZS
-17.49
144.64 UZS
-0.57
13788.05 UZS
8.47
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистонда катталарнинг қарийб учдан икки қисмида ортиқча вазн бор

Ўзбекистонда катталарнинг қарийб учдан икки қисмида ортиқча вазн бор

Ўзбекистонда 18 ёшдан катта аҳолининг 64 фоизи ортиқча вазнга эга. Бу кўрсаткич Марказий Осиё ва МДҲ давлатлари орасидаги эн…
16:43 / 10.08.2026
АҚШ 175 минг нафар хорижликнинг визасини бекор қилди

АҚШ 175 минг нафар хорижликнинг визасини бекор қилди

АҚШ ҳукумати 175 минг нафар хорижликнинг визасини бекор қилди.
11:44 / 11.08.2026
Отанинг исмини болага фамилия қилиб бериш мумкин бўлади

Отанинг исмини болага фамилия қилиб бериш мумкин бўлади

Ўзбекистонда ота-оналарга фарзандига отасининг исмини фамилия сифатида бериш имконияти яратилади. Тегишли қонун 8 август кун…
15:31 / 08.08.2026
Самарқанд шаҳри ҳудуди 17 минг гектардан ортиқ ер ҳисобига кенгайтирилади

Самарқанд шаҳри ҳудуди 17 минг гектардан ортиқ ер ҳисобига кенгайтирилади

Самарқанд туманини алоҳида маъмурий-ҳудудий бирлик сифатида тугатиш ва Самарқанд шаҳри чегараларини кенгайтириш бўйича такли…
12:09 / 09.08.2026
Трамп Эрондан келган таҳдид сабаб Туркиядан яширинча ҳарбий самолётда учиб кетган

Трамп Эрондан келган таҳдид сабаб Туркиядан яширинча ҳарбий самолётда учиб кетган

АҚШ Президенти Доналд Трамп жорий йилнинг июль ойида Туркия пойтахти Анқарада ўтказилган НАТО саммитидан сўнг мамлакатни яши…
11:52 / 11.08.2026
Кеча “Ҳумо Арена”да “Янги Ўзбекистон бунёдкорлари” касбий маҳорат миллий танловининг тақдирлаш маросими бўлиб ўтди

Кеча “Ҳумо Арена”да “Янги Ўзбекистон бунёдкорлари” касбий маҳорат миллий танловининг тақдирлаш маросими бўлиб ўтди

Кеча “Ҳумо Арена” мажмуасида мамлакатимизда илк бор ўтказилган Президент соврини учун “Янги Ўзбекистон бунёдкорлари” касбий …
09:16 / 10.08.2026
Сурхондарёда икки ЙПХ ходимига тан жароҳати етказилди

Сурхондарёда икки ЙПХ ходимига тан жароҳати етказилди

Сурхондарёнинг Ангор туманида хизмат вазифасини бажараётган икки нафар ЙПХ ходимига фуқаролар томонидан тан жароҳати етказил…
09:33 / 11.08.2026
Ўзбекистондаги давлат ташкилотлари серверларига киберҳужумлар аниқланди

Ўзбекистондаги давлат ташкилотлари серверларига киберҳужумлар аниқланди

Киберхавфсизлик марказининг UZCERT хизмати Ўзбекистондаги барча давлат ташкилотлари ҳамда хўжалик юритувчи субъектларни кибе…
14:56 / 09.08.2026
Электромобиль олмоқчи бўлганларга автокредит фоизининг бир қисми давлатдан қоплаб берилиши мумкин

Электромобиль олмоқчи бўлганларга автокредит фоизининг бир қисми давлатдан қоплаб берилиши мумкин

Ўзбекистонда электромобиль хариди учун олинган автокредит фоизининг бир қисмини давлат томонидан қоплаш таклиф этилмоқда.
14:48 / 09.08.2026
“Бола қараш — иш эмас”. Австрия канслери оналардан узр сўради

“Бола қараш — иш эмас”. Австрия канслери оналардан узр сўради

Австрия канслери Кристиан Штокер фарзандларга ғамхўрлик қилишни иш сифатида баҳоламаслик ҳақидаги баёноти учун оналардан узр…
14:44 / 08.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!