$
12136.57 UZS
-0.53
157.70 UZS
-0.83
14318.73 UZS
11.52
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Исроил ва Эрон ҳаво ҳудуди ёпилгани сабабли бир нечта авиарейслар Ўзбекистонга қайтди

Исроил ва Эрон ҳаво ҳудуди ёпилгани сабабли бир нечта авиарейслар Ўзбекистонга қайтди

Uzbekistan Airports Эрон ва Исроил ҳаво ҳудудларининг ёпилиши сабабли бир қанча рейслар ортга қайтганини маълум қилди.
15:03 / 28.02.2026
“Мен ҳеч қандай ёмон иш қилмаганман” — Билл Клинтон

“Мен ҳеч қандай ёмон иш қилмаганман” — Билл Клинтон

Қўшма Штатлар соҳиб раҳбари Эпштейн иши бўйича Конгрессга кўрсатма берди.
12:10 / 28.02.2026
1 март учун об-ҳаво маълумоти

1 март учун об-ҳаво маълумоти

Қорақалпоғистон Республикаси ва Хоразм вилоятида ҳаво ўзгарувчан бўлади, баъзи жойларда ёғингарчилик (ёмғир, қор) бўлади. Ша…
16:13 / 28.02.2026
Бухорода 13 ёшли қиз фарзандли бўлди

Бухорода 13 ёшли қиз фарзандли бўлди

Бухоро вилоятида 13 ёшли қиз она бўлгани ҳақида хабарлар тарқалди.
14:29 / 26.02.2026
Эрон муллалари қароргоҳига қуролланган “халқ мужоҳидлари” ҳужум қилди

Эрон муллалари қароргоҳига қуролланган “халқ мужоҳидлари” ҳужум қилди

Jerusalem Post ва бошқа бир қатор нашрларнинг ёзишича, 250 га яқин “халқ мужоҳидлари” 23 февраль куни Теҳрон ғарбидаги мулла…
15:43 / 26.02.2026
Термиз – Истанбул, Термиз – Дубай йўналишларида янги рейслар қўйилади

Термиз – Истанбул, Термиз – Дубай йўналишларида янги рейслар қўйилади

“Биз аварияни ҳам тўхтатамиз, Сурхондарё иқтисодиётига катта туртки берадиган лойиҳани ҳам бошлаймиз”, – деди Президент.
13:21 / 27.02.2026
Боливияда пул юкланган ҳарбий самолёт қулаб тушди

Боливияда пул юкланган ҳарбий самолёт қулаб тушди

Маълум қилинишича, воқеа мамлакатнинг Эл-Алто шаҳрида, маҳаллий аэропорт яқинида содир бўлган.
10:52 / 28.02.2026
Прокурор ёрдамчиси пора билан қўлга тушди

Прокурор ёрдамчиси пора билан қўлга тушди

Давлат хавфсизлиги хизмати хабарига кўра, Тошкент шаҳар Учтепа туманининг прокурор ёрдамчиси пора билан қўлга тушди.
15:27 / 27.02.2026
Қоидабузарлигини мақтанган йигит узр сўради

Қоидабузарлигини мақтанган йигит узр сўради

Бош прокуратура маълумотига кўра, Uzbelas Performance автосервиси раҳбари Асадбек Жумаев иштирокидаги видеоинтервю ўрганиб ч…
11:29 / 27.02.2026
“Мен бунинг бажарилишини шахсан назорат қилиб бораман” – Саида Мирзиёева

“Мен бунинг бажарилишини шахсан назорат қилиб бораман” – Саида Мирзиёева

Президент Администрацияси раҳбари Президентимизнинг транспорт тизимини модернизация қилишга оид қарорини ҳаётга татбиқ этиш …
09:53 / 27.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!