$
12195.50 UZS
15.63
149.71 UZS
1.19
14049.22 UZS
-30.71
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

“Ёш эколог” кўкрак нишони таъсис этилади

“Ёш эколог” кўкрак нишони таъсис этилади

Қарорга кўра, 2026 йилдан олий таълим ташкилотлари томонидан яшил кампус лойиҳалари ишлаб чиқилади ва Экология қўмитаси била…
12:24 / 30.03.2026
“Ҳусийлар” Исроилга қарши ракета зарбасини берганини маълум қилди

“Ҳусийлар” Исроилга қарши ракета зарбасини берганини маълум қилди

“Ҳусийлар” АҚШ ва Исроил томонидан зарбаларга учраётган Эронни қўллаб-қувватлаш мақсадида Исроилга ракета зарбалари берилган…
14:30 / 28.03.2026
Тиббиёт ходимлари учун имтиёзли ипотека кредити бериш тартиби ишлаб чиқилди

Тиббиёт ходимлари учун имтиёзли ипотека кредити бериш тартиби ишлаб чиқилди

15 йиллик иш стажига эга ходимларга уй-жой учун ипотека олишда 25% дастлабки бадал давлат томонидан тўлаб берилади.
17:11 / 29.03.2026
АҚШ махфий равишда ер операциясини режалаштирмоқда – Эрон парламенти спикери

АҚШ махфий равишда ер операциясини режалаштирмоқда – Эрон парламенти спикери

Муҳаммад Боғир Ғолибафнинг айтишича, АҚШ музокаралар ҳақида очиқ хабарлар тарқатмоқда, лекин яширинча ер операциясини режала…
15:01 / 29.03.2026
Туркиялик актриса Эрчел гиёҳванд моддалар истеъмол қилмаганини айтди

Туркиялик актриса Эрчел гиёҳванд моддалар истеъмол қилмаганини айтди

Актриса 27 март куни Истанбул аэропортида қўлга олинган эди.
17:47 / 28.03.2026
Швеция парламентида Ўзбекистоннинг диний бағрикенглик ва “Меҳр” операцияси тажрибаси юқори баҳоланди

Швеция парламентида Ўзбекистоннинг диний бағрикенглик ва “Меҳр” операцияси тажрибаси юқори баҳоланди

Жорий йилнинг 24­-25 март кунлари Швеция парламенти — Риксдагда “Ўзбекистонда диний бағрикенглик, экстремизмга қарши кураш в…
17:23 / 28.03.2026
Россия яна Олимпиадага мезбонлик қилишга тайёр – Путин

Россия яна Олимпиадага мезбонлик қилишга тайёр – Путин

Россия президенти Владимир Путин мамлакат ёзги ва қишки Олимпия ўйинларини ўтказишга тайёрлигини маълум қилди.
15:17 / 29.03.2026
30 март кунги об-ҳаво маълумоти

30 март кунги об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, кечга томон бироз ёмғир ёғиши, момақалдироқ бўлиши мумкин.
15:49 / 29.03.2026
Қорақалпоғистонда “Медиа ҳафталик” бошланди

Қорақалпоғистонда “Медиа ҳафталик” бошланди

Оролбўйи ҳудудида старт олган илк ҳафталик доирасида қатнашчилар замонавий медиа муҳитидаги долзарб масалалар юзасидан кўник…
14:31 / 30.03.2026
КҲАЙда йўл таъмирлаш ишларининг иккинчи босқичи бошланди

КҲАЙда йўл таъмирлаш ишларининг иккинчи босқичи бошланди

Йўл инфратузилмасини модернизация қилиш ишларининг давоми сифатида, Кичик ҳалқа автомобиль йўлида фрезалаш, асфалтлаш ҳамда …
10:59 / 28.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!