$
12098.12 UZS
13.17
158.64 UZS
-0.67
14353.21 UZS
170.31
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Миллий педагогика университети дипломлари энди Европада ҳам тан олинади

Миллий педагогика университети дипломлари энди Европада ҳам тан олинади

2030 йил 30 сентябргача амал қиладиган сертификатлар мазкур йўналиш битирувчиларининг дипломлари Европа ва бошқа ривожланган…
17:46 / 25.01.2026
Эртага Ўзбекистоннинг айрим ҳудудларида ёғингарчилик кузатилади

Эртага Ўзбекистоннинг айрим ҳудудларида ёғингарчилик кузатилади

2026 йил 27 январь куни Ўзбекистон ҳудудида ҳаво ўзгарувчан бўлади. “Ўзгидромет” маълумотларига кўра, мамлакатнинг бир қатор…
11:27 / 26.01.2026
АҚШда кучли қор бўрони сабаб 11 мингта авиақатнов бекор қилинди, 1 млндан ортиқ уй электрсиз қолди

АҚШда кучли қор бўрони сабаб 11 мингта авиақатнов бекор қилинди, 1 млндан ортиқ уй электрсиз қолди

25 январь куни АҚШда кузатилган кучли қор бўрон оқибатида 8 та жанубий штатда бир миллиондан ортиқ истеъмолчи электрсиз қолг…
10:19 / 26.01.2026
2025 йилда асосий капиталга 591 трлн сўмлик инвестициялар ўзлаштирилди

2025 йилда асосий капиталга 591 трлн сўмлик инвестициялар ўзлаштирилди

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, иқтисодиёт ва ижтимоий соҳани ривожлантириш учун 2025 йил январь-декабрь ойл…
14:14 / 26.01.2026
Филиппинда паром чўкиши оқибатида 15 киши ҳалок бўлди

Филиппинда паром чўкиши оқибатида 15 киши ҳалок бўлди

Филиппинда бортида 350 дан ортиқ одам бўлган паром чўкиб кетди. Камида 316 нафар йўловчи қутқарилиб, 15 киши эса ҳалок бўлга…
09:55 / 26.01.2026
UFC. Жастин Гетжи Педди Пимблеттни мағлуб этиб, вақтинчалик чемпионлик камарига эга чиқди

UFC. Жастин Гетжи Педди Пимблеттни мағлуб этиб, вақтинчалик чемпионлик камарига эга чиқди

АҚШнинг Лас-Вегас шаҳрида йилнинг илк рақамли UFC турнири – UFC 324 бўлиб ўтди.
10:44 / 25.01.2026
Президент Шавкат Мирзиёев Осиё Олимпия кенгашининг 46-Бош ассамблеясида иштирок этди

Президент Шавкат Мирзиёев Осиё Олимпия кенгашининг 46-Бош ассамблеясида иштирок этди

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев 26 январь куни Тошкентда бўлиб ўтаётган Осиё Олимпия кенгашининг 46-Бош а…
14:51 / 26.01.2026
Исроил Мадримов профбоксда ғалабали йўлга қайтди

Исроил Мадримов профбоксда ғалабали йўлга қайтди

Америка Қўшма Штатларининг Лас-Вегас шаҳрида бўлиб ўтаётган профессионал бокс оқшоми доирасида ўзбекистонлик чарм қўлқоп уст…
08:49 / 25.01.2026
Эрон АҚШни қўшинларининг юқори шай ҳолатдалигидан огоҳлантирди

Эрон АҚШни қўшинларининг юқори шай ҳолатдалигидан огоҳлантирди

Муҳаммад Пакпур АҚШ ҳарбий кемалари Яқин Шарқ минтақаси томон йўл олаётган бир пайтда Эрон ҳар қандай таҳдидга қарши туришин…
14:54 / 25.01.2026
Ўзбекистонда педофилия учун умрбод қамоқ жазоси жорий этилиши кутилмоқда

Ўзбекистонда педофилия учун умрбод қамоқ жазоси жорий этилиши кутилмоқда

Бу “Маҳаллани ривожлантириш ва жамиятни yuksaltirish” йилида устувор йўналишлар бўйича ислоҳотлар дастурлари ва “Ўзбекистон …
18:10 / 24.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!