$
12199.10 UZS
30.12
160.49 UZS
0.6
14585.24 UZS
-2.93
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Шавкат Мирзиёевнинг Туркияга расмий ташрифи якунланди

Шавкат Мирзиёевнинг Туркияга расмий ташрифи якунланди

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг Туркияга расмий ташрифи якунланди.
09:15 / 30.01.2026
30 январь куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

30 январь куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, ёғингарчилик кутилмайди, фақат кечга томон ёмғир ёғиши мумкин. Кечаси ва эрталаб тум…
15:11 / 29.01.2026
Google’даги доллар курси билан боғлиқ ҳолатга Марказий банк изоҳ берди

Google’даги доллар курси билан боғлиқ ҳолатга Марказий банк изоҳ берди

Google платформасида АҚШ долларининг сўмга нисбатан курси қисқа муддатга 6 778 сўм сифатида нотўғри акс этди. Бироз вақт ўти…
12:39 / 30.01.2026
Тошкентда чет эл фуқаросига нос чектирмоқчи бўлган йигит судга берилди

Тошкентда чет эл фуқаросига нос чектирмоқчи бўлган йигит судга берилди

Ижтимоий тармоқларда номаълум шахс чет эл фуқаросига носвой чекишни таклиф қилаётган ҳолати акс этган видео тарқалиб, турли …
16:42 / 29.01.2026
2025 йилда 40 мингга яқин хорижликлар Ўзбекистонга ўқиш мақсадида келган

2025 йилда 40 мингга яқин хорижликлар Ўзбекистонга ўқиш мақсадида келган

Бу кўрсаткич ўтган йилнинг мос даври билан солиштирилганда 58,2 % га ошган.
10:10 / 30.01.2026
Эндиликда кириш имтиҳонларида B1 даражали сертификатга ҳам имтиёз берилади

Эндиликда кириш имтиҳонларида B1 даражали сертификатга ҳам имтиёз берилади

Ҳукуматнинг тегишли қарори билан айрим норматив-ҳуқуқий ҳужжатларга ўзгартириш ва қўшимчалар киритилди. Бу ҳақда Адлия вазир…
14:46 / 29.01.2026
Тошкент ва Наманган вилоятларида мансабдорлар пора билан қўлга тушди

Тошкент ва Наманган вилоятларида мансабдорлар пора билан қўлга тушди

Тошкент вилоятида экология бўлими бошлиғи ва ҳокимлик мансабдори, Наманган вилоятида эса ҳоким ёрдамчиси пора ортидан ушлани…
09:57 / 30.01.2026
“Лукойл” хорижий активларини АҚШ компаниясига сотади

“Лукойл” хорижий активларини АҚШ компаниясига сотади

Битимга Қозоғистондаги активлар киритилмаган.
16:29 / 29.01.2026
Тошкент дунёнинг ҳавоси энг ифлос шаҳарлар рейтингида яна 1-ўринда

Тошкент дунёнинг ҳавоси энг ифлос шаҳарлар рейтингида яна 1-ўринда

Тошкент ҳавосида майда ПМ 2,5 дисперс зарраларининг концентрацияси 184.5 мкг/м кубни ташкил этган.
11:48 / 30.01.2026
Қирғизистон Нипаҳ вируси хавфи туфайли Ҳиндистондан ҳайвонлар импортини чеклади

Қирғизистон Нипаҳ вируси хавфи туфайли Ҳиндистондан ҳайвонлар импортини чеклади

Қирғизистон 28 январдан бошлаб Ҳиндистондан Нипаҳ вирусига моил бўлган ҳайвонлар ҳамда ҳайвон маҳсулотларини олиб киришни ва…
15:50 / 29.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!