$
12109.02 UZS
75.74
150.31 UZS
1.01
14139.70 UZS
78.81
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Исроил Ғазога яна зарба берди, қурбонлар бор

Исроил Ғазога яна зарба берди, қурбонлар бор

Ғазо фуқаролик мудофааси агентлигининг маълум қилишича, пайшанба куни Фаластин ҳудудида Исроил ҳужумлари камида 13 кишининг,…
14:56 / 09.01.2026
Ўзбекистонга 80 мингдан зиёд хорижликлар даволаниш учун ташриф буюрган

Ўзбекистонга 80 мингдан зиёд хорижликлар даволаниш учун ташриф буюрган

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2025 йилнинг январь-ноябрь ойларида жами 80 653 нафар чет эл фуқаролари даво…
09:37 / 10.01.2026
Самарқандда 15 ёшли бола уйлангани ростми?

Самарқандда 15 ёшли бола уйлангани ростми?

Маълум бўлишича, Н.А. икки алоҳида жойда олинган тасвирларни монтаж қилиб, ягона видеоролик шаклига келтирган ва уни обуначи…
12:00 / 09.01.2026
Тошкентда ноҳақ қамалган тадбиркорга 300 млн сўм маънавий зарар тўлаб берилади

Тошкентда ноҳақ қамалган тадбиркорга 300 млн сўм маънавий зарар тўлаб берилади

Тошкентда узоқ муддатга ноҳақ қамалиб, сўнг оқланган фуқаро 1 миллиард сўм маънавий зарар талаб қилди. Бу ҳақда Олий суд мат…
09:30 / 11.01.2026
АҚШ “гренландияликларни сотиб олиш” масаласини муҳокама қилмоқда

АҚШ “гренландияликларни сотиб олиш” масаласини муҳокама қилмоқда

Бунда мамлакат фуқароларининг ҳар бирига 100 минг долларгача бўлган бир марталик нафақа тўланиши мумкин.
08:38 / 10.01.2026
“Права” учун қайтадан имтиҳон топшириш ҳақидаги хабарлар рад этилди

“Права” учун қайтадан имтиҳон топшириш ҳақидаги хабарлар рад этилди

Ижтимоий тармоқларда 2021 йилга қадар миллий ҳайдовчилик гувоҳномасини олган фуқаролар янги имтиҳон марказларида график асос…
16:20 / 10.01.2026
Бекободда 1 млрд сўмлик дори воситалари контрабандаси аниқланди

Бекободда 1 млрд сўмлик дори воситалари контрабандаси аниқланди

Ҳозирда ушбу дори воситаларига нисбатан экспертиза текшируви тайинланиб, ҳолат бўйича суриштирув ишлари олиб борилмоқда.
08:36 / 11.01.2026
Венесуэла ва АҚШ дипломатик алоқаларни қайта тиклашни муҳокама қилмоқда

Венесуэла ва АҚШ дипломатик алоқаларни қайта тиклашни муҳокама қилмоқда

Бу ҳақда Венесуэла президенти вазифасини бажарувчи Делси Родригес маълум қилди.
08:49 / 11.01.2026
Эрон Исроил ва АҚШни мамлакатдаги норозилик намойишларини уюштиришда айблади

Эрон Исроил ва АҚШни мамлакатдаги норозилик намойишларини уюштиришда айблади

Эрон Хавфсизлик кенгаши АҚШ президенти Доналд Трампнинг баёнотлари “икки режим ўртасидаги тил бириктириш”ни тасдиқлашини бил…
17:00 / 09.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!