$
11765.21 UZS
-0.55
139.35 UZS
-0.36
13586.46 UZS
-52.41
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Президент Шавкат Мирзиёевнинг Сеулдаги Ўзбекистон – Корея бизнес форуми очилишидаги нутқидан асосий фикрлар:

Президент Шавкат Мирзиёевнинг Сеулдаги Ўзбекистон – Корея бизнес форуми очилишидаги нутқидан асосий фикрлар:

Корея – Ўзбекистоннинг вақт синовидан ўтган дўсти ва алоҳида стратегик шериги;
14:33 / 15.09.2026
Норвегия қиролининг вафотидан икки ҳафта ўтиб, унинг опаси ҳам вафот этди

Норвегия қиролининг вафотидан икки ҳафта ўтиб, унинг опаси ҳам вафот этди

Норвегия қироли Ҳаралд В вафотидан икки ҳафта ўтиб, унинг опаси — малика Астрид 94 ёшида оламдан ўтди. Бу ҳақда Норвегия Қир…
11:44 / 13.09.2026
Литва осмонида хавф: НАТО қирувчилари дронни уриб туширди

Литва осмонида хавф: НАТО қирувчилари дронни уриб туширди

15 сентябрь куни НАТО қирувчи самолётлари Литва ҳаво ҳудудига кирган дронни уриб туширди. Бу ҳақда Литва Президенти Гитанас …
11:06 / 15.09.2026
Зеленский собиқ матбуот котиби Юлия Менделга қарши санкциялар жорий қилди

Зеленский собиқ матбуот котиби Юлия Менделга қарши санкциялар жорий қилди

Украина Президенти Владимир Зеленский собиқ матбуот котиби Юлия Мендел ва яна тўққиз кишига нисбатан санкциялар жорий этди. …
10:40 / 14.09.2026
Тошкентнинг келажаги муҳокама қилинди: янги қурилишлар шаҳар инфратузилмасини зўриқтирмаслиги керак

Тошкентнинг келажаги муҳокама қилинди: янги қурилишлар шаҳар инфратузилмасини зўриқтирмаслиги керак

Тошкентнинг жадал кенгайиши фонида шаҳардаги шаҳарсозлик ва экология масалаларига бағишланган учрашув ўтказилди. Унда йирик …
10:53 / 15.09.2026
Тирик одам вафот этган деб расмийлаштирилса, хатони қандай тузатиш мумкин?

Тирик одам вафот этган деб расмийлаштирилса, хатони қандай тузатиш мумкин?

Фуқаро тирик бўлишига қарамай, унинг вафоти давлат томонидан расмий қайд этилиши жиддий ҳуқуқий ва маъмурий муаммоларга олиб…
10:56 / 14.09.2026
Зеленский учрашмоқчи бўлса, Москвага келсин

Зеленский учрашмоқчи бўлса, Москвага келсин

Россия Ташқи ишлар вазири Сергей Лавров Украина Президенти Владимир Зеленский билан музокара ўтказишга тайёрлигини, бироқ му…
11:51 / 13.09.2026
16 сентябрь кунги об-ҳаво маълумоти

16 сентябрь кунги об-ҳаво маълумоти

16 сентябрь куни республика бўйлаб бироз булутли об-ҳаво кузатилади, ёғингарчилик кузатилмайди, фақат республиканинг тоғли ҳ…
17:14 / 15.09.2026
Қашқадарёдаги қадимий Одирмон шаҳар ёдгорлигидан ноёб остодон ва алтар топилди

Қашқадарёдаги қадимий Одирмон шаҳар ёдгорлигидан ноёб остодон ва алтар топилди

Қашқадарё вилояти Қамаши туманидаги Одирмон шаҳар археологик ёдгорлигида олиб борилган қазишмалар давомида диний маросимлар …
11:01 / 15.09.2026
Тошкентда 1 килограммдан ортиқ гашиш 26 минг долларга сотилаётганида ушланди

Тошкентда 1 килограммдан ортиқ гашиш 26 минг долларга сотилаётганида ушланди

Тошкент шаҳрида катта миқдордаги гиёҳвандлик воситасининг ноқонуний савдосига чек қўйилди. Операция Давлат хавфсизлик хизмат…
10:30 / 14.09.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!