$
12033.28 UZS
64.69
149.30 UZS
1.56
14060.89 UZS
40.88
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Афғонистон расмийлари ўзбек тили тақиқлангани ҳақидаги миш-мишларни рад этди – Ўзбекистон ТИВ

Афғонистон расмийлари ўзбек тили тақиқлангани ҳақидаги миш-мишларни рад этди – Ўзбекистон ТИВ

Мазкур масалага аниқлик киритиш мақсадида Ўзбекистон Ташқи ишлар вазирлигининг масъул вакиллари тезкор равишда Афғонистон Та…
14:56 / 07.01.2026
Фарғонада ўқитувчиларни тун-у кун навбатчиликка мажбурлаган директор ишдан бўшатилди

Фарғонада ўқитувчиларни тун-у кун навбатчиликка мажбурлаган директор ишдан бўшатилди

Ижтимоий тармоқларда “Бувайда туманидаги мактабда ўқитувчилар тун-у кун навбатчиликда туришга мажбур қилинмоқда...” мазмунид…
18:07 / 06.01.2026
Трейдер Мадуронинг ҳибсга олинишига пул тикиб, 410 минг доллар фойда қилди

Трейдер Мадуронинг ҳибсга олинишига пул тикиб, 410 минг доллар фойда қилди

Номаълум трейдер Венесуэла президенти Николас Мадуронинг лавозимидан четлатилиши билан боғлиқ воқеаларга пул тикиб, тахминан…
14:16 / 06.01.2026
Президент Шавкат Мирзиёев Прокуратура органлари ходимлари ва фахрийларига табрик йўллади

Президент Шавкат Мирзиёев Прокуратура органлари ходимлари ва фахрийларига табрик йўллади

8 январь – Ўзбекистон Республикаси прокуратура органлари ходимлари куни
12:49 / 08.01.2026
8-январь куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

8-январь куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

8-январь куни Тошкентда ҳаво ўзгариб туради, ёғингарчилик кутилмайди. Кечаси ва эрталаб туман тушиши мумкин.
14:22 / 07.01.2026
Тошкентда Onix юк машинасига урилиши оқибатида бир киши ҳалок бўлди

Тошкентда Onix юк машинасига урилиши оқибатида бир киши ҳалок бўлди

ЙТҲ натижасида Onix русумли автомашина йўловчиси олган тан жароҳатлари  натижасида вафот этган.
10:05 / 08.01.2026
Оқ уй АҚШнинг 66 та халқаро ташкилотдан чиқишини эълон қилди

Оқ уй АҚШнинг 66 та халқаро ташкилотдан чиқишини эълон қилди

Оқ уй АҚШнинг 66 та халқаро ташкилотдан чиқиши ҳақида расман маълум қилди. Қарорга кўра, ушбу тузилмалар эндиликда Америка м…
08:48 / 08.01.2026
Мадуронинг ўғли кўз ёшлар билан отасига мурожаат қилди

Мадуронинг ўғли кўз ёшлар билан отасига мурожаат қилди

Венесуэла президенти Николас Мадуронинг ўғли — Николас Мадуро Герра АҚШ томонидан отаси қўлга олинганидан сўнг унга омма олд…
17:31 / 07.01.2026
Ўзбекистонда АҚШ капитали иштирокида 336 та корхона фаолият юритмоқда

Ўзбекистонда АҚШ капитали иштирокида 336 та корхона фаолият юритмоқда

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2025 йилнинг 1 декабрь ҳолатига Ўзбекистонда Америка Қўшма Штатлари капитали…
09:21 / 08.01.2026
Венесуэла АҚШга 30–50 млн баррель нефть етказиб беради

Венесуэла АҚШга 30–50 млн баррель нефть етказиб беради

АҚШ президенти бу ҳақда ўзининг Truth Social ижтимоий тармоғидаги саҳифасида маълум қилди. Бу АҚШ Венесуэла президенти Никол…
14:20 / 07.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!