$
11909.66 UZS
-24.58
152.28 UZS
-0.7
13588.92 UZS
-2.99
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Постекоглу Роналдунинг янги устозига айланди

Постекоглу Роналдунинг янги устозига айланди

Австралиялик мутахассис Анже Постекоглу Саудия Арабистонининг “Ал-Наср” клуби бош мураббийи этиб тайинланди.
14:40 / 04.07.2026
Сергелида янги мактаблар ва яшил ҳудудлар барпо этилади

Сергелида янги мактаблар ва яшил ҳудудлар барпо этилади

Президент Шавкат Мирзиёев раислигидаги видеоселектор йиғилишида Сергели туманидаги айрим мактаблар қувватидан 1,5–2 баробар …
16:34 / 04.07.2026
Венесуэлада зилзила қурбонлари сони 2,5 мингдан ошди

Венесуэлада зилзила қурбонлари сони 2,5 мингдан ошди

Венесуэлада 24 июнь куни содир бўлган кучли зилзилалар оқибатида ҳалок бўлганлар сони 2,5 мингдан ошди.
12:08 / 04.07.2026
Трамп имзоси туширилган 100 долларлик банкнота макетини намойиш қилди

Трамп имзоси туширилган 100 долларлик банкнота макетини намойиш қилди

АҚШ президенти Доналд Трамп ўзининг Трутҳ Соcиал ижтимоий тармоғидаги саҳифасида имзоси туширилган 100 долларлик банкнота ма…
10:32 / 04.07.2026
Қамчибек Ташиев 4 йилга ҳукм қилинди

Қамчибек Ташиев 4 йилга ҳукм қилинди

Қирғизистонда шов-шувга сабаб бўлган “75 лар хати” иши бўйича ҳукм эълон қилинди.
09:10 / 03.07.2026
ЖЧ-2026. Роналду бошчилигидаги Португалия сўнгги дақиқаларда ғалабани илиб кетди

ЖЧ-2026. Роналду бошчилигидаги Португалия сўнгги дақиқаларда ғалабани илиб кетди

Португалия терма жамоаси 2026 йилги Жаҳон чемпионатининг 1/16 финалида Хорватия устидан 2:1 ҳисобида ғалаба қозониб, нимчора…
09:34 / 03.07.2026
Тошкентда қарийб 3 кг кўкнори сақлаган эркак ушланди

Тошкентда қарийб 3 кг кўкнори сақлаган эркак ушланди

Сурхондарё вилояти ва Тошкент шаҳрида ўтказилган тезкор тадбирлар давомида 2,5 килограммдан ортиқ опий ҳамда қарийб 3 килогр…
14:46 / 04.07.2026
Йиғилишда ер устидан ўтган метро йўналиши остида савдо ва сервис объектларини ташкил этиш тажрибаси муҳокама қилинди.

Йиғилишда ер устидан ўтган метро йўналиши остида савдо ва сервис объектларини ташкил этиш тажрибаси муҳокама қилинди.

Ушбу тизимга кўра, давлат ер участкасидан фойдаланиш ҳуқуқини аукционга чиқаради, лойиҳа ҳужжатлари ва зарур инфратузилмани …
15:47 / 04.07.2026
4 июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

4 июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, кечаси ва эрталаб қисқа муддатли ёмғир ёғади, момақалдироқ бўлиши мумкин.
16:19 / 03.07.2026
Ўзбекистонда аёллар эркакларга қараганда ўртача 4,4 йил кўпроқ умр кўрмоқда

Ўзбекистонда аёллар эркакларга қараганда ўртача 4,4 йил кўпроқ умр кўрмоқда

Ўзбекистонда 2025 йил якунларига кўра, аҳолининг ўртача умр кўриш давомийлиги 75,4 ёшни ташкил этди.
11:49 / 03.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!