$
11937.89 UZS
-10.69
141.76 UZS
-2.53
13769.16 UZS
-24.28
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Украина Бошқирдистондаги Wildberries логистика мажмуасига зарба берди

Украина Бошқирдистондаги Wildberries логистика мажмуасига зарба берди

13 августга ўтар кечаси Украина дронлари Россиянинг Бошқирдистон Республикасига ҳужум қилди.
15:10 / 13.08.2026
Бугундан “Мустақилликнинг 25 йиллиги” конидаги аварияни жиловлаш ишлари бошланди

Бугундан “Мустақилликнинг 25 йиллиги” конидаги аварияни жиловлаш ишлари бошланди

Бугун, 15 август куни Сурхондарё вилояти Бойсун туманида жойлашган “Мустақилликнинг 25 йиллиги” конидаги авариявий қудуқни ё…
17:20 / 15.08.2026
Бойсунда ёнғин содир бўлди

Бойсунда ёнғин содир бўлди

Бойсун туманидаги “Хомкон” ўрмон бўлими ҳудудида юз берган ёнғин юзасидан расмий муносабат берилди.
13:16 / 15.08.2026
Судья Олий суд матбуот котиби бўлди

Судья Олий суд матбуот котиби бўлди

Сурайёхон Рустамовна Хўжамқулова Ўзбекистон Республикаси Олий суди Жамоатчилик билан ҳамкорлик маркази бошлиғи лавозимига та…
17:16 / 12.08.2026
Европада XXI асрда илк бор тўлиқ Қуёш тутилиши кузатилди

Европада XXI асрда илк бор тўлиқ Қуёш тутилиши кузатилди

12-август куни Ернинг шимолий яримшарида тўлиқ Қуёш тутилиши кузатилди.
09:28 / 13.08.2026
Tailanddan O‘zbekistonga olib kirilgan katta miqdordagi sintetik narkotik moddalar fosh etildi.

Tailanddan O‘zbekistonga olib kirilgan katta miqdordagi sintetik narkotik moddalar fosh etildi.

Davlat xavfsizlik xizmati xodimlari “Toshkent-Aero” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi bilan hamkorlikda o‘tkazgan tezkor…
15:49 / 13.08.2026
15 август куни Ўзбекистонда ҳаво қандай бўлади?

15 август куни Ўзбекистонда ҳаво қандай бўлади?

Тошкент шаҳрида ҳаво бироз булутли бўлади, ёғингарчилик кутилмайди. Ҳарорат кечаси 22-24 даража, кундузи 38-40 даража бўлади.
17:57 / 14.08.2026
Тошкентда меҳмонхона спорт зали нарко-омборга айлантирилгани фош этилди

Тошкентда меҳмонхона спорт зали нарко-омборга айлантирилгани фош этилди

Тошкент ва Фарғона вилоятларида ўтказилган тезкор тадбирлар давомида йирик миқдордаги гиёҳвандлик воситаларининг ноқонуний м…
12:41 / 14.08.2026
Ўзбекистонда тадбиркорлар 3 ой лицензиясиз ишлаши мумкин бўлади.

Ўзбекистонда тадбиркорлар 3 ой лицензиясиз ишлаши мумкин бўлади.

Ўзбекистонда тадбиркорлар айрим фаолият турларини лицензия ёки рухсатнома олмасдан туриб 3 ой давомида амалга ошириши мумкин…
17:37 / 14.08.2026
“Ишончни ҳимоя қилиш” тамойили ва давлат божини қайтариш: Тадбиркорлар ва фуқаролар кафолати

“Ишончни ҳимоя қилиш” тамойили ва давлат божини қайтариш: Тадбиркорлар ва фуқаролар кафолати

Ўзбекистон Республикаси Президенти имзо чеккан қонунга кўра, суд-ҳуқуқ ислоҳотлари доирасида фуқаро ва тадбиркорларнинг мулк…
14:16 / 15.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!