$
12037.21 UZS
43.68
159.62 UZS
1.1
14071.50 UZS
17.48
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

Бу ҳам қизиқ

Эрон Ҳормуз бўғозида БАА танкерига зарба бергани айтилмоқда

Эрон Ҳормуз бўғозида БАА танкерига зарба бергани айтилмоқда

Бирлашган Араб Амирликлари (БАА) Эронни Ҳормуз бўғозида нефть танкерига ҳужум уюштиришда айблади.
09:27 / 05.05.2026
Кучли таъсир қилувчи дори воситаларини ноқонуний сотган шахслар ушланди

Кучли таъсир қилувчи дори воситаларини ноқонуний сотган шахслар ушланди

Бош прокуратура ҳузуридаги Департаментнинг бир нечта ҳудудий бўлимлари ва ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар ҳамкорлигида ўтк…
15:45 / 05.05.2026
Ўзбекистонда хусусий клиникалар давлат ҳисобидан бемор даволайди

Ўзбекистонда хусусий клиникалар давлат ҳисобидан бемор даволайди

2026-йил 1-июлдан бошлаб Ўзбекистонда нодавлат тиббиёт муассасаларига давлат бюджети ҳисобидан беморларга хизмат кўрсатишга …
15:07 / 06.05.2026
Ишга жойлаштириш ва рухсатнома эвазига пора олиш ҳолатлари фош этилди

Ишга жойлаштириш ва рухсатнома эвазига пора олиш ҳолатлари фош этилди

Давлат хавфсизлик хизмати, Бош прокуратура ҳузуридаги Департамент ҳамда ички ишлар органлари ҳамкорлигида ўтказилган тезкор …
07:32 / 06.05.2026
Жавоҳир Синдоров Варшавадаги нуфузли турнирда иштирок этади

Жавоҳир Синдоров Варшавадаги нуфузли турнирда иштирок этади

Ўзбекистонлик гроссмейстер Жавоҳир Синдоров бугун Польшанинг Варшава шаҳрида старт оладиган халқаро турнирда иштирок этади.
10:36 / 05.05.2026
Каттақўрғонда истеъмолга яроқсиз ёғ ишлаб чиқариш ҳолати фош этилди

Каттақўрғонда истеъмолга яроқсиз ёғ ишлаб чиқариш ҳолати фош этилди

Бош прокуратура ҳузуридаги Департаментнинг Каттақўрғон шаҳар бўлими ва ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар ҳамкорлигида ўткази…
15:44 / 05.05.2026
Ўзбекистонда 086-шаклдаги тиббий маълумотномани онлайн юклаб олиш имконияти йўлга қўйилди

Ўзбекистонда 086-шаклдаги тиббий маълумотномани онлайн юклаб олиш имконияти йўлга қўйилди

Ўзбекистонда 086-шаклдаги тиббий маълумотномани эндиликда my.gov.uz портали орқали онлайн юклаб олиш мумкин бўлди.
10:27 / 05.05.2026
Трамп Ҳўрмуз бўғозидаги “Озодлик лойиҳаси” вақтинча тўхтатилишини эълон қилди

Трамп Ҳўрмуз бўғозидаги “Озодлик лойиҳаси” вақтинча тўхтатилишини эълон қилди

АҚШ президенти Доналд Трамп Форс кўрфазида амалга оширилаётган “Озодлик лойиҳаси” операцияси қисқа муддатга тўхтатилишини ма…
10:18 / 06.05.2026
Қозоғистон 2027-йилдан Россия электр энергияси импортдан воз кечмоқчи

Қозоғистон 2027-йилдан Россия электр энергияси импортдан воз кечмоқчи

Қозоғистон 2027-йилдан бошлаб Россиядан электр энергияси импорт қилишни тўлиқ тўхтатишни режалаштирмоқда. Бу ҳақда энергетик…
10:24 / 06.05.2026
Қримга дрон ҳужуми: 5 киши ҳалок бўлди

Қримга дрон ҳужуми: 5 киши ҳалок бўлди

Қрим яримороли Жанкой шаҳрида дронлар ҳужуми оқибатида 5 киши ҳалок бўлди. Бу ҳақда Қрим раҳбари Сергей Аксёнов маълум қилди.
12:28 / 06.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!