$
11813.09 UZS
-7.39
135.61 UZS
-1.9
13677.20 UZS
-88.93
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Путин Зеленскийнинг баёнотини “давлат терроризмига тенг” деб баҳолади

Путин Зеленскийнинг баёнотини “давлат терроризмига тенг” деб баҳолади

Россия Президенти Владимир Путин Украина Президенти Владимир Зеленскийнинг Россия ҳаво ҳудудининг тобора хавфли бўлиб бораёт…
15:05 / 02.09.2026
Байрам кунларида туристик йўналишларга қатновлар кўпайтирилади

Байрам кунларида туристик йўналишларга қатновлар кўпайтирилади

Байрам кунларида Ўзбекистон бўйлаб саёҳат қилувчилар учун темирйўл, автомобиль ва ҳаво транспортида қўшимча қатновлар ташкил…
16:39 / 28.08.2026
Евроиттифоқ ЧатГПТ, Реддит ва Роблохъни қаттиқ назоратга олди

Евроиттифоқ ЧатГПТ, Реддит ва Роблохъни қаттиқ назоратга олди

Европа Комиссияси ЧатГПТъни “жуда йирик онлайн қидирув тизими”, Реддит ва Роблохъни эса “жуда йирик онлайн платформалар” қат…
09:59 / 02.09.2026
Қозоғистонга кириш учун пулли электрон рухсатнома - вазият ҳақида нималар маълум?

Қозоғистонга кириш учун пулли электрон рухсатнома - вазият ҳақида нималар маълум?

Интернетда ноябрь ойидан бошлаб, визасиз мамлакатлар фуқаролари учун Қозоғистонга киришга пулли электрон рухсатнома жорий эт…
18:35 / 02.09.2026
Россия Киевга ҳужум қилди. Қурбонлар бор

Россия Киевга ҳужум қилди. Қурбонлар бор

Россиянинг Бучан туманига ҳужуми оқибатида 37 киши ҳалок бўлди
17:09 / 29.08.2026
Ўзбекистонда 5 мингдан ортиқ мактаб янги баҳолаш тизимига ўтади.

Ўзбекистонда 5 мингдан ортиқ мактаб янги баҳолаш тизимига ўтади.

2026-2027 ўқув йилидан бошлаб Ўзбекистондаги қўшимча 1 568 та умумий ўрта таълим мактабида мезонларга асосланган янги баҳола…
16:52 / 28.08.2026
Ўзбекистон Биринчи хоними ШҲТ саммити доирасидаги маданий тадбирларда иштирок этди

Ўзбекистон Биринчи хоними ШҲТ саммити доирасидаги маданий тадбирларда иштирок этди

Ўзбекистон Биринчи хоними ШҲТ саммити доирасидаги маданий тадбирларда иштирок этди
17:54 / 01.09.2026
Сиэтлда 1-сентабр «Ўзбекистон Мустақиллиги куни» деб эълон қилинди.

Сиэтлда 1-сентабр «Ўзбекистон Мустақиллиги куни» деб эълон қилинди.

АҚШнинг Сиэтл шаҳри мери Кети Б. Уилсон 2026 йил 1 сентябрни расман «Ўзбекистон Мустақиллиги куни» деб эълон қилди. Тегишли …
16:19 / 28.08.2026
Бугун, 2 сентябрь куни айрим ҳудудларда ёмғир ёғиши кутилмоқда

Бугун, 2 сентябрь куни айрим ҳудудларда ёмғир ёғиши кутилмоқда

Бугун кундузи ёғингарчилик кутилмайди, фақат Бухоро, Навоий, Самарқанд вилоятларида айрим жойларда куннинг иккинчи ярмида қи…
09:21 / 02.09.2026
Дунё ёш парламентарийлари Самарқандда жамланади.

Дунё ёш парламентарийлари Самарқандда жамланади.

4–6 сентябрь кунлари Самарқанд шаҳрида Ёш парламент аъзоларининг XII глобал конференцияси бўлиб ўтади. Анжуманда 183 мамлака…
16:30 / 28.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!