$
12019.08 UZS
-82.76
153.87 UZS
0.12
13689.73 UZS
-122.1
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистонда ҳар куни ўртача 137 та оила ажрашмоқда

Ўзбекистонда ҳар куни ўртача 137 та оила ажрашмоқда

2026 йилнинг январь—июнь ойларида Ўзбекистонда 24 815 та никоҳ бекор қилинди. Бу ўтган йилнинг мос даврига нисбатан қарийб 1…
14:09 / 27.07.2026
Марадонанинг афсонавий тўпи яна аукционга қўйилди

Марадонанинг афсонавий тўпи яна аукционга қўйилди

1986-йилги Жаҳон чемпионатида Диэго Марадона Англияга қарши баҳсда қўли билан гол урган ва “Аср голи”ни киритган афсонавий A…
11:46 / 26.07.2026
Эпстейн аёллар савдоси бўйича халқаро тармоқ тузган — ОАВ

Эпстейн аёллар савдоси бўйича халқаро тармоқ тузган — ОАВ

Марҳум молиячи Жеффри Эпстейн 2009 йилда қамоқдан чиққанидан сўнг аёлларни жинсий эксплуатация қилишни тўхтатмаган, аксинча …
09:37 / 26.07.2026
Бугун, 25 июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун, 25 июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

25-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ24 июль соат 20:00 дан 25 июль соат 20:00 гача
16:11 / 24.07.2026
Бозоров президент танқидидан сўнг 150 га яқин тадбиркор билан Афғонистонга борди

Бозоров президент танқидидан сўнг 150 га яқин тадбиркор билан Афғонистонга борди

Фарғона вилояти ҳокими Хайрулло Бозоров президент танқидидан сўнг қарийб 150 нафар тадбиркор билан Афғонистонга ташриф буюрд…
14:14 / 27.07.2026
Президент Шавкат Мирзиёев раислигида ёқилғи-энергетика тармоғида келгусидаги устувор вазифалар юзасидан видеоселектор йиғилиши бошланди.

Президент Шавкат Мирзиёев раислигида ёқилғи-энергетика тармоғида келгусидаги устувор вазифалар юзасидан видеоселектор йиғилиши бошланди.

Давлатимиз раҳбари сўнгги ўн йилда энергетика соҳасида жуда катта ислоҳотлар амалга оширилганини таъкидлади. Қонун ва қарорл…
15:31 / 27.07.2026
Эрон Европа Иттифоқини тинч аҳолига қарши ҳужумларда АҚШ ва Исроилни қўллаб-қувватлаганликда айблади

Эрон Европа Иттифоқини тинч аҳолига қарши ҳужумларда АҚШ ва Исроилни қўллаб-қувватлаганликда айблади

“Европа Иттифоқи Эрон тинч аҳолисига қаратилган ҳужумларда АҚШ ва Исроилга бевосита ёрдам кўрсатди”, – деди Эрон Ташқи ишлар…
12:27 / 25.07.2026
Хорижий давлатларга ишга юбориш билан боғлиқ фирибгарлик ҳолатлари фош этилди

Хорижий давлатларга ишга юбориш билан боғлиқ фирибгарлик ҳолатлари фош этилди

Бош прокуратура ҳузуридаги Департаментнинг Бухоро тумани бўлими томонидан ўтказилган терговга қадар текширувда фуқаро Б.Р.
10:32 / 27.07.2026
Олимлар инсон умрининг биологик чегарасини аниқлади

Олимлар инсон умрининг биологик чегарасини аниқлади

Сколково Илм-фан ва технологиялар институти олимлари инсон умрининг биологик чегараси мавжуд деган хулосага келди. Уларнинг …
09:42 / 26.07.2026
Бунақасини Голливуд киноларида ҳам кўрмагансиз!

Бунақасини Голливуд киноларида ҳам кўрмагансиз!

Таиланддан наркотикларни олиб киришда божхона ходимларини чалғитиш учун наркокурерларни аввал Ветнам, Жанубий Корея, БАА ва …
15:26 / 26.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!