$
12035.26 UZS
-15.08
151.46 UZS
-1.83
13710.57 UZS
25
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистонликлар Дубайга ишга таклиф этилди

Ўзбекистонликлар Дубайга ишга таклиф этилди

Ўзбекистон фуқаролари Бирлашган Араб Амирликларининг Дубай халқаро аэропортида хизмат кўрсатиш соҳасига ишга таклиф этилмоқд…
17:19 / 29.07.2026
Владивостокда оғир аҳволда қолган ўзбекистонлик аёл ва фарзанди ватанга қайтарилди

Владивостокда оғир аҳволда қолган ўзбекистонлик аёл ва фарзанди ватанга қайтарилди

Россиянинг Владивосток шаҳрида оғир ижтимоий аҳволда қолган Ўзбекистон фуқароси ва унинг вояга етмаган фарзанди Ўзбекистонга…
14:44 / 30.07.2026
Бошланғич синф ўқитувчиларига миллий сертификат бериш тартиби тасдиқланди

Бошланғич синф ўқитувчиларига миллий сертификат бериш тартиби тасдиқланди

Ўзбекистонда бошланғич таълим ўқитувчиларига миллий сертификат бериш бўйича малака имтиҳонларини ўтказиш тартиби тасдиқланди…
15:29 / 30.07.2026
Расман: Зинедин Зидан Франция терма жамоаси бош мураббийи этиб тайинланди

Расман: Зинедин Зидан Франция терма жамоаси бош мураббийи этиб тайинланди

Франция футбол федерацияси афсонавий футболчи, жаҳон ва Европа чемпиони, 1998-йилги “Олтин тўп” соҳиби Зинедин Зиданнинг Фра…
15:18 / 28.07.2026
7 йил даволанган Қизил китобдаги бўз эчкемар табиатга қўйиб юборилди

7 йил даволанган Қизил китобдаги бўз эчкемар табиатга қўйиб юборилди

Самарқанд вилоятининг Нуробод туманида етти йил давомида реабилитация марказида парвариш қилиниб, даволанган Қизил китобга к…
14:51 / 29.07.2026
Линдси Грем билан хайрлашув маросимида Нетаняху ва Зеленский иштирок этади

Линдси Грем билан хайрлашув маросимида Нетаняху ва Зеленский иштирок этади

АҚШ сенатори Линдси Грем билан икки кунлик хайрлашув маросими бугун, 29 июль куни Вашингтонда бошланади. Унда Исроил бош ваз…
10:18 / 29.07.2026
Самарқандда санитария хулосаси учун пора талаб қилган мансабдор ушланди

Самарқандда санитария хулосаси учун пора талаб қилган мансабдор ушланди

Самарқанд вилояти Тойлоқ тумани Санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги бўлими бўлинма бошлиғи якка тартиб…
09:52 / 30.07.2026
Россия Павел Дуровни халқаро қидирувга берди

Россия Павел Дуровни халқаро қидирувга берди

Россия Федерал хавфсизлик хизмати (ФХХ) Telegram асосчиси Павел Дуровга нисбатан “террорчилик фаолиятига кўмаклашиш” моддаси…
14:30 / 29.07.2026
Ногиронлик нафақасига чиқаришни ваъда қилган шифокорлар фош этилди

Ногиронлик нафақасига чиқаришни ваъда қилган шифокорлар фош этилди

Бош прокуратура ҳузуридаги Департаментнинг Самарқанд тумани бўлими томонидан ўтказилган терговга қадар текширувда туман соғл…
11:54 / 30.07.2026
Тожикистонда ҳижобга расмий тақиқ қўйилди

Тожикистонда ҳижобга расмий тақиқ қўйилди

Мамлакатда "МИЛЛИЙ МАДАНИЯТГА ЁТ" деб топилган кийимларга, хусусан ҳижоб ва арабча услубдаги кийим-кечакларга расман тақиқ қ…
17:01 / 29.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!