$
11937.89 UZS
-10.69
141.76 UZS
-2.53
13769.16 UZS
-24.28
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Тошкентда она 3 ёшли боласига ухлатувчи дори бериб, мунтазам қийнагани аниқланди

Тошкентда она 3 ёшли боласига ухлатувчи дори бериб, мунтазам қийнагани аниқланди

Тошкентнинг Яшнобод туманида она 3 ёшли ўғлига мунтазам равишда жисмоний зўравонлик қилгани, шунингдек, уни қаровсиз қолдири…
09:54 / 14.08.2026
Президент Шавкат Мирзиёев томонидан “Ўзбекистон Республикаси Президенти Администратсияси тўғрисида”ги Конститутсиявий қонун имзоланди.

Президент Шавкат Мирзиёев томонидан “Ўзбекистон Республикаси Президенти Администратсияси тўғрисида”ги Конститутсиявий қонун имзоланди.

Администратсия Президент фаолияти ва Конститутсиявий ваколатларини ташкилий, ҳуқуқий ва таҳлилий жиҳатдан таъминловчи ягона …
12:02 / 14.08.2026
Tailanddan O‘zbekistonga olib kirilgan katta miqdordagi sintetik narkotik moddalar fosh etildi.

Tailanddan O‘zbekistonga olib kirilgan katta miqdordagi sintetik narkotik moddalar fosh etildi.

Davlat xavfsizlik xizmati xodimlari “Toshkent-Aero” ixtisoslashtirilgan bojxona kompleksi bilan hamkorlikda o‘tkazgan tezkor…
15:49 / 13.08.2026
Ўзбекистонда аҳоли қарзи 610 трлн сўмга етди: Марказий банкни нима хавотирга солмоқда?

Ўзбекистонда аҳоли қарзи 610 трлн сўмга етди: Марказий банкни нима хавотирга солмоқда?

Ўзбекистонда аҳолининг банклар ва бошқа молиявий ташкилотлар олдидаги қарздорлиги кескин ошмоқда.
09:27 / 14.08.2026
Учтепада 574 млн сўмлик фирибгарлик фош этилди

Учтепада 574 млн сўмлик фирибгарлик фош этилди

Тошкентнинг Учтепа туманида ўзларини кўп қаватли уй бошқарув органи раҳбари сифатида кўрсатиб, хонадон эгаларининг 574,6 млн…
16:49 / 14.08.2026
Гемини аудиторияси 1 миллиарддан ошди: Гоогле АИ пойгасида янги маррани забт этди

Гемини аудиторияси 1 миллиарддан ошди: Гоогле АИ пойгасида янги маррани забт этди

Гооглеънинг сунъий интеллектга асосланган Гемини сервиси ойлик фаол фойдаланувчилари сони бўйича 1 миллиардлик чегарадан ошд…
10:47 / 14.08.2026
Русланбек Давлетов президент маслаҳатчиси лавозимидан озод этилди

Русланбек Давлетов президент маслаҳатчиси лавозимидан озод этилди

Русланбек Давлетов Ўзбекистон Президентининг вакиллик органлари, нодавлат нотижорат ташкилотлар ва ёшлар масалалари бўйича м…
11:44 / 14.08.2026
Профессор Ҳаким Муратов вафот этди

Профессор Ҳаким Муратов вафот этди

Ўзбекистон илм-фани оғир жудоликка учради.
13:47 / 13.08.2026
Давлатимиз раҳбарига тадбиркорлар билан навбатдаги очиқ мулоқотга тайёргарликнинг бориши юзасидан ахборот берилди.

Давлатимиз раҳбарига тадбиркорлар билан навбатдаги очиқ мулоқотга тайёргарликнинг бориши юзасидан ахборот берилди.

Мамлакатимизда анъанага айланган ушбу мулоқот тадбиркорларни ўйлантираётган долзарб масалаларни бевосита ўрганиш, уларга ама…
14:41 / 15.08.2026
Украина Бошқирдистондаги Wildberries логистика мажмуасига зарба берди

Украина Бошқирдистондаги Wildberries логистика мажмуасига зарба берди

13 августга ўтар кечаси Украина дронлари Россиянинг Бошқирдистон Республикасига ҳужум қилди.
15:10 / 13.08.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!