$
12074.28 UZS
37.07
160.86 UZS
1.24
14218.67 UZS
147.17
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистонда хусусий клиникалар давлат ҳисобидан бемор даволайди

Ўзбекистонда хусусий клиникалар давлат ҳисобидан бемор даволайди

2026-йил 1-июлдан бошлаб Ўзбекистонда нодавлат тиббиёт муассасаларига давлат бюджети ҳисобидан беморларга хизмат кўрсатишга …
15:07 / 06.05.2026
Пешлавҳалар реклама ҳисобланмаслиги мумкин — янги тартиб таклиф қилинди

Пешлавҳалар реклама ҳисобланмаслиги мумкин — янги тартиб таклиф қилинди

Ўзбекистонда ташқи реклама ва ёзувларни жойлаштириш тартиби қайта кўриб чиқилмоқда.
15:22 / 06.05.2026
Жавоҳир Синдаровни Ян Непомняшийга қиёслашди

Жавоҳир Синдаровни Ян Непомняшийга қиёслашди

“Жавоҳирнинг Номзодлар турниридаги иштироки худди Непомняшийнинг Мадридда кўрсатган натижасига ўхшади”, – Алиреза Фиружа.
17:01 / 06.05.2026
Корхоналарнинг барқарор фаолиятини қўллаб-қувватлаш чоралари кўриб чиқилди

Корхоналарнинг барқарор фаолиятини қўллаб-қувватлаш чоралари кўриб чиқилди

Президент Шавкат Мирзиёев ишлаб чиқариш корхоналари фаолиятини барқарорлаштириш ҳамда тадбиркорларни ўйлантираётган муаммоли…
17:24 / 05.05.2026
Ким Чен Инга ядровий қуролдан фойдаланиш ҳуқуқи берилди

Ким Чен Инга ядровий қуролдан фойдаланиш ҳуқуқи берилди

Шимолий Кореяда конституцияга киритилган янги ўзгартишларга кўра, мамлакат етакчиси Ким Чен Ин давлат раҳбари сифатида қайта…
14:27 / 06.05.2026
Самарқандда суннат амалиётидан сўнг икки бола вафот этди

Самарқандда суннат амалиётидан сўнг икки бола вафот этди

Самарқанд вилоятининг Иштихон туман тиббиёт бирлашмасида ўтказилган суннат амалиётидан кейин икки нафар бола вафот этгани қа…
14:00 / 07.05.2026
Обама: “Агар ўзга сайёраликлар бўлганида, бу сир сақланиб қолмасди”

Обама: “Агар ўзга сайёраликлар бўлганида, бу сир сақланиб қолмасди”

АҚШнинг собиқ президенти Барак Обама ҳукумат ўзга сайёраликлар билан боғлиқ маълумотларни узоқ вақт сир сақлаб қола олмаслиг…
09:47 / 07.05.2026
Россия хорижий дипломатларни Киевни тарк этишга чақирди

Россия хорижий дипломатларни Киевни тарк этишга чақирди

Россиянинг Ташқи ишлар вазирли дипломатик ваколатхоналарни Москва Украинанинг 9 майдаги Ғалаба кунини нишонлаш маросимларини…
09:42 / 07.05.2026
Ўзбекистонда газ, нефть ва кўмир қазиб олиш ҳажми камайди

Ўзбекистонда газ, нефть ва кўмир қазиб олиш ҳажми камайди

2026-йилнинг биринчи чорагида Ўзбекистонда нефть, табиий газ ва кўмир қазиб олиш ҳажмларида пасайиш қайд этилди.
11:49 / 06.05.2026
Трамп Ҳўрмуз бўғозидаги “Озодлик лойиҳаси” вақтинча тўхтатилишини эълон қилди

Трамп Ҳўрмуз бўғозидаги “Озодлик лойиҳаси” вақтинча тўхтатилишини эълон қилди

АҚШ президенти Доналд Трамп Форс кўрфазида амалга оширилаётган “Озодлик лойиҳаси” операцияси қисқа муддатга тўхтатилишини ма…
10:18 / 06.05.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!