$
12093.35 UZS
4.37
155.22 UZS
0.75
13867.44 UZS
65.45
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Жазирамада иш берувчилар учун мажбурий талаблар эълон қилинди

Жазирамада иш берувчилар учун мажбурий талаблар эълон қилинди

Ўзбекистонда кузатилаётган аномал иссиқ муносабати билан Меҳнат инспекцияси очиқ ҳавода ишловчи ходимларни ҳимоя қилиш бўйич…
11:29 / 15.07.2026
Лукашенко ўзбекистонликларни Беларусга ишга жалб этиш тартибини тушунтирди

Лукашенко ўзбекистонликларни Беларусга ишга жалб этиш тартибини тушунтирди

Беларус президенти Александр Лукашенко мамлакатга меҳнат мигрантларини жалб қилиш тартиби ва уларга қўйиладиган талаблар ҳақ…
14:55 / 14.07.2026
Бугун, 16-июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун, 16-июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

16-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ 15 июль соат 20:00 дан 16 -июль соат 20:00 гача
17:06 / 15.07.2026
Испания Жаҳон чемпионати финалига йўл олди

Испания Жаҳон чемпионати финалига йўл олди

2026-йилги Жаҳон чемпионати ярим финалида Испания Францияни 2:0 ҳисобида мағлуб этиб, финал йўлланмасини қўлга киритди.
10:57 / 15.07.2026
Битказилмаган кўп қаватли уйларга аҳолини кўчирганлар жиноий жавобгарликка тортилиши мумкин

Битказилмаган кўп қаватли уйларга аҳолини кўчирганлар жиноий жавобгарликка тортилиши мумкин

Ўзбекистонда ҳали тўлиқ қуриб битказилмаган ва фойдаланишга расман топширилмаган кўп қаватли уйларга фуқароларни кўчириб кир…
13:49 / 16.07.2026
Бухорода ёнғин чиққан хонадондан уч киши қутқарилди

Бухорода ёнғин чиққан хонадондан уч киши қутқарилди

Бухоро вилояти Когон шаҳридаги кўп қаватли уйда содир бўлган ёнғин вақтида 3 нафар фуқаро қутқарилди. Бу ҳақда Фавқулодда ва…
16:51 / 15.07.2026
Беларусдаги тергов ҳибсхонасида ўзбекистонлик аёл фарзандли бўлди

Беларусдаги тергов ҳибсхонасида ўзбекистонлик аёл фарзандли бўлди

Беларусдаги тергов ҳибсхонасида сақланаётган ўзбекистонлик аёлнинг фарзанди дунёга келди. Чақалоқ зарур ҳуқуқий ва консуллик…
15:13 / 15.07.2026
Навоийда ИИБ терговчисига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Навоийда ИИБ терговчисига нисбатан жиноят иши қўзғатилди

2003 йилда туғилган фуқаронинг олиб қўйилган iPhone 17 Pro Max русумли телефон аппаратини қайтариб бериш эвазига ўзининг 2 н…
17:31 / 16.07.2026
Ўзбекистонда паспорт ёки ИД-картани йўқотганлик учун жарима бекор қилинади

Ўзбекистонда паспорт ёки ИД-картани йўқотганлик учун жарима бекор қилинади

Ўзбекистонда фуқаролик паспорти, ИД-карта ёки хорижга чиқиш паспортини йўқотганлик учун маъмурий жавобгарликни бекор қилиш р…
09:59 / 16.07.2026
Сирдарёда 1,5 млрд сўмлик табиий газдан ноқонуний фойдаланган метан “заправка” аниқланди

Сирдарёда 1,5 млрд сўмлик табиий газдан ноқонуний фойдаланган метан “заправка” аниқланди

Сирдарё вилоятида табиий газдан ноқонуний фойдаланган автомобилларга газ тўлдириш компрессор шохобчаси (АГТКШ) фош этилди. Б…
15:07 / 14.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!