$
11974.79 UZS
-54.41
159.64 UZS
-0.62
14008.11 UZS
-57.63
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

Бу ҳам қизиқ

Хивада “Яшил байроқ” кўтарилди

Хивада “Яшил байроқ” кўтарилди

Хивада “Eco-schools Uzbekistan” лойиҳасининг асосий рамзи — Яшил байроқ тантанали равишда кўтарилди.
09:41 / 29.04.2026
Шавкат Мирзиёев Фарғона вилоятига ташрифи доирасида Фарғона халқаро аэропортини ривожлантириш консепсияси билан танишди.

Шавкат Мирзиёев Фарғона вилоятига ташрифи доирасида Фарғона халқаро аэропортини ривожлантириш консепсияси билан танишди.

Бугунги кунда аэропорт терминали 30 йилдан ортиқ вақт давомида хизмат қилиб келмоқда. Бироқ йўловчилар оқими ва замонавий та…
17:41 / 28.04.2026
“Ҳаж–2026” мавсуми 2 майдан бошланади

“Ҳаж–2026” мавсуми 2 майдан бошланади

Ўзбекистонлик зиёратчиларни Саудия Арабистонига Ҳаж зиёрати учун жўнатиш мавсуми 2026 йил 2 майдан 18 майга қадар давом этад…
14:03 / 29.04.2026
Солиқ бошқармаси ходими пора билан ушланди

Солиқ бошқармаси ходими пора билан ушланди

Давлат хавфсизлик хизмати Сирдарё вилояти бўйича бошқармаси томонидан вилоят прокуратураси, жиноятларга қарши курашиш департ…
09:59 / 29.04.2026
Трамп ва Путин телефон орқали мулоқот қилди

Трамп ва Путин телефон орқали мулоқот қилди

АҚШ президенти Доналд Трамп ва Россия раҳбари Владимир Путин ўртасида телефон орқали мулоқот бўлиб ўтди. Суҳбат бир ярим соа…
09:39 / 30.04.2026
Саида Мирзиёева: Тошкент театрларида янгиланиш бошланади

Саида Мирзиёева: Тошкент театрларида янгиланиш бошланади

Тошкентдаги театрлар доимо ижодий ҳаёт маркази бўлиб келган. Бироқ айни пайтда пойтахтдаги кўплаб театрларнинг моддий-техник…
09:51 / 30.04.2026
Марказий банк асосий ставкани 14 фоиз даражасида ўзгаришсиз қолдирди

Марказий банк асосий ставкани 14 фоиз даражасида ўзгаришсиз қолдирди

Марказий банк бошқаруви 2026 йил 29 апрель куни бўлиб ўтган йиғилишда асосий ставкани 14 фоиз даражасида ўзгаришсиз сақлашга…
11:29 / 29.04.2026
Ўзбекистон матбуот эркинлиги рейтингида 147-ўринни эгаллад

Ўзбекистон матбуот эркинлиги рейтингида 147-ўринни эгаллад

Reporters Without Borders томонидан эълон қилинган 2026-йилги Жаҳон матбуот эркинлиги индексига кўра, Ўзбекистон 180 давлат …
11:48 / 30.04.2026
Хоразмда муаммолар жойида ўрганилди

Хоразмда муаммолар жойида ўрганилди

Саида Мирзиёеванинг Хоразм вилоятига ташрифи оддий мониторинг эмас, балки ҳудуддаги муаммоларни жойида аниқлаш ва уларни тез…
09:32 / 29.04.2026
Кўксаройда Чехия Бош вазирини расмий кутиб олиш маросими бўлиб ўтди

Кўксаройда Чехия Бош вазирини расмий кутиб олиш маросими бўлиб ўтди

Андреж Бабиш 30 апрель куни расмий ташриф билан Ўзбекистонга келди ва Кўксарой қароргоҳида тантанали кутиб олинди.
12:09 / 30.04.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!