$
12109.02 UZS
75.74
150.31 UZS
1.01
14139.70 UZS
78.81
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Самарқандда аёл чақалоғини чиқинди қутисига ташлаб кетди

Самарқандда аёл чақалоғини чиқинди қутисига ташлаб кетди

Самарқанд вилоятининг Паяриқ туманида аёл туғуруқхона олдида чақалоғини дунёга келтириб, ҳожатхонанинг чиқинди қутисига ташл…
11:27 / 09.01.2026
Тошкентда таксичилардан пул талаб қилган жиноий гуруҳ аъзолари қўлга олинди

Тошкентда таксичилардан пул талаб қилган жиноий гуруҳ аъзолари қўлга олинди

Гуруҳ аъзолари Тошкент вилоятидан Тошкент шаҳрининг Яшнобод туманига қатновчи такси ҳайдовчиларини қўрқитиб, ўзбошимчалик би…
14:25 / 09.01.2026
Ўзбекистонда 2 148 та масжид фаолият юритмоқда – Дин ишлари қўмита

Ўзбекистонда 2 148 та масжид фаолият юритмоқда – Дин ишлари қўмита

Бугунги кунда республикада 2 148 та масжид фаолият юритмоқда. Бу ҳақда Ҳукумат ҳузуридаги Дин ишлари бўйича қўмита матбуот к…
16:02 / 08.01.2026
Бухорода янги аэропорт ишга туширилади

Бухорода янги аэропорт ишга туширилади

Бухоро халқаро аэропорти директори ўринбосари Шаҳбоз Ҳайитов “Ўзбекистон 24” телеканалига берган интервьюсида маълум қилишич…
10:22 / 09.01.2026
Сурхондарёда қўйларига ҳужум қилган бўрини ўлдирган фуқаро 8,2 млн сўм жаримага тортилди

Сурхондарёда қўйларига ҳужум қилган бўрини ўлдирган фуқаро 8,2 млн сўм жаримага тортилди

Ижтимоий тармоқларда шахси номаълум фуқаролар томонидан бўрини ушлаб, унга нисбатан шафқатсиз муносабатда бўлинаётгани акс э…
16:18 / 08.01.2026
Ўзбекистонда биринчи миллий сунъий интеллект тизими ишга туширилди

Ўзбекистонда биринчи миллий сунъий интеллект тизими ишга туширилди

Ўзбекистонда BONU AGI деб номланган мамлакат тарихидаги илк миллий сунъий интеллект тизими ишга туширилди. Бу ҳақда Буюк Бри…
11:36 / 08.01.2026
Йўловчи вагонларини янгилаш учун “Ўзбекистон темирйўллари” АЖ 143 млн доллар кредит олади

Йўловчи вагонларини янгилаш учун “Ўзбекистон темирйўллари” АЖ 143 млн доллар кредит олади

“Ўзбекистон темирйўллари” АЖ 200 та йўловчи вагонини янгилаш учун 143 миллион доллар миқдорида кредит олади.
17:59 / 07.01.2026
АҚШнинг Венесуэлага ҳужумида 100 киши ҳалок бўлган

АҚШнинг Венесуэлага ҳужумида 100 киши ҳалок бўлган

Бу ҳақда Венесуэла Ички ишлар вазири Диосдадо Кабелонинг сўзларига таяниб, Reuters хабар бермоқда.
11:12 / 08.01.2026
Эрон Исроил ва АҚШни мамлакатдаги норозилик намойишларини уюштиришда айблади

Эрон Исроил ва АҚШни мамлакатдаги норозилик намойишларини уюштиришда айблади

Эрон Хавфсизлик кенгаши АҚШ президенти Доналд Трампнинг баёнотлари “икки режим ўртасидаги тил бириктириш”ни тасдиқлашини бил…
17:00 / 09.01.2026
Ўзбекистонда инверсия туфайли ҳаво ифлосланиши келаси ҳафта сўнгигача давом этади

Ўзбекистонда инверсия туфайли ҳаво ифлосланиши келаси ҳафта сўнгигача давом этади

Ўзбекистонда ҳаво ифлосланишини кучайтирган ҳарорат инверсияси 16—17 январга қадар сақланиши кутилмоқда. Бу ҳақда Экология в…
11:43 / 08.01.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!