$
12102.39 UZS
-33.37
153.08 UZS
-0.32
13990.36 UZS
-77.41
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Тошкент вилоятида 1 кг.дан зиёд “гашиш” ва 1883 дона кучли таъсир қилувчи дори воситаларининг савдоси фош этилди

Тошкент вилоятида 1 кг.дан зиёд “гашиш” ва 1883 дона кучли таъсир қилувчи дори воситаларининг савдоси фош этилди

Божхона қўмитасининг Контрабандага қарши курашиш бошқармаси ходимлари ДХХнинг Қорақалпоғистон Республикаси бошқармаси вакилл…
09:12 / 12.03.2026
Халқ қабулхоналарига келаётган мурожаатларнинг катта қисми Ички ишлар, МИБ, Энергетика, Бандлик ва ССВга тегишли

Халқ қабулхоналарига келаётган мурожаатларнинг катта қисми Ички ишлар, МИБ, Энергетика, Бандлик ва ССВга тегишли

Шавкат Мирзиёев раислигида аҳоли мурожаатлари билан ишлаш тизимини янги даражага кўтариш ва жамоатчилик фикрини чуқур таҳлил…
14:17 / 13.03.2026
Юнусободдаги янги қурилаётган турар жой биносида ёнғин чиқди

Юнусободдаги янги қурилаётган турар жой биносида ёнғин чиқди

Маълум қилинишича, янги қурилаётган турар жой биноси иккинчи қаватида қурилиш материаллари ёниб зарарланган.
11:52 / 13.03.2026
Яқин Шарқдан Ўзбекистонга қайтарилган фуқаролар сони 32 мингдан ортди

Яқин Шарқдан Ўзбекистонга қайтарилган фуқаролар сони 32 мингдан ортди

ТИВ матбуот хизмати хабар беришича, 13 март куни соат 07:00 ҳолатига кўра, 32 934 нафар фуқаро Ўзбекистонга қайтарилди.
16:21 / 13.03.2026
Алимент тўловчиларга ҳам четга чиқиб ишлаш имкони берилиши мумкин

Алимент тўловчиларга ҳам четга чиқиб ишлаш имкони берилиши мумкин

Шавкат Мирзиёев раислигида аҳоли мурожаатлари билан ишлаш тизимини такомиллаштириш юзасидан видеоселектор йиғилишида мутасад…
15:01 / 13.03.2026
14 март куни Ўзбекистонда қандай об-ҳаво кузатилади?

14 март куни Ўзбекистонда қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, ёғингарчилик кутилмайди.
14:08 / 13.03.2026
Энергетика, йўл, сув инфратузилмаси бўйича 2025 йилда йўлланган мурожаатлар 109 мингдан ошган

Энергетика, йўл, сув инфратузилмаси бўйича 2025 йилда йўлланган мурожаатлар 109 мингдан ошган

Президент раислигида аҳоли мурожаатлари билан ишлаш тизимини такомиллаштириш юзасидан видеоселектор йиғилишида энергетика, й…
14:42 / 13.03.2026
Бугун метан “заправка”лар ижтимоий соҳа ва жамоат транспорти учун фаолият юритади – Энергетика вазирлиги

Бугун метан “заправка”лар ижтимоий соҳа ва жамоат транспорти учун фаолият юритади – Энергетика вазирлиги

Магистраль газ қувурларида босимни ростлаш ва меъёрий ҳолатга келтириш ишлари давом этмоқда.
11:42 / 12.03.2026
Эндиликда автобуслар учун ажратилган йўлаклар махсус тўсиқлар билан ҳимояланади

Эндиликда автобуслар учун ажратилган йўлаклар махсус тўсиқлар билан ҳимояланади

Тошкент шаҳрида жамоат транспорти ҳаракатини яхшилаш мақсадида “А” йўлаклари делиниаторлар билан ажратилиши режалаштирилмоқд…
16:30 / 13.03.2026
Нетаняху Эрон олий раҳнамосига таҳдид қилди

Нетаняху Эрон олий раҳнамосига таҳдид қилди

Исроил бош вазир Бинямин Нетаняху Эроннинг янги олий раҳнамоси Можтаба Хоманаийни ўлдириш билан таҳдид қилган.
09:48 / 13.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!