$
12042.05 UZS
68.15
155.03 UZS
0.21
13744.80 UZS
44.26
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Россия ҳужумидан кейин Украина пойтахти тутун ичида қолди

Россия ҳужумидан кейин Украина пойтахти тутун ичида қолди

“Ёнғинлар туфайли Киевни қора тутун қоплади. Аҳолисига деразаларни ёпиқ ҳолда сақлаш ва иложи бўлса, уйда қолиш тавсия этила…
11:38 / 06.07.2026
Лука Модрич Хорватия терма жамоасидаги фаолиятини якунлади

Лука Модрич Хорватия терма жамоасидаги фаолиятини якунлади

Хорватия миллий терма жамоаси афсонаси Лука Модрич миллий жамоадаги фаолиятини расман якунлади. Бу ҳақда футбол инсайдери Фа…
13:45 / 05.07.2026
Президент Шавкат Мирзиёев раислигида Тошкент шаҳри, хусусан, Сергели туманини ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш ҳамда маҳаллаларда хавфсиз муҳит яратиш

Президент Шавкат Мирзиёев раислигида Тошкент шаҳри, хусусан, Сергели туманини ижтимоий-иқтисодий ривожлантириш ҳамда маҳаллаларда хавфсиз муҳит яратиш

Давлатимиз раҳбари сўнгги йилларда Сергели туманида катта ўзгаришлар амалга оширилганини таъкидлади. Яқин-яқингача пойтахтни…
15:39 / 04.07.2026
Кореяга ишга ва ўқишга юборишни ваъда қилган фирибгарлар ушланди

Кореяга ишга ва ўқишга юборишни ваъда қилган фирибгарлар ушланди

Бош прокуратура ҳузуридаги Иқтисодий жиноятларга қарши курашиш департаменти томонидан Кореяга ишга ва ўқишга юбориш билан бо…
15:05 / 05.07.2026
15 йиллик стажга эга шифокорларга уй-жой учун субсидия берилади

15 йиллик стажга эга шифокорларга уй-жой учун субсидия берилади

Ўзбекистонда давлат тиббиёт муассасаларида камида 15 йил ишлаган тиббиёт ва фарматсевтика ходимларига ипотека асосида харид …
13:48 / 05.07.2026
Жаҳон океанида рекорд иссиқлик қайд этилди: сув ҳарорати тарихий максимумга яқинлашди

Жаҳон океанида рекорд иссиқлик қайд этилди: сув ҳарорати тарихий максимумга яқинлашди

Жорий йилнинг июнь ойида Жаҳон океани юзаси ҳарорати кузатувлар тарихидаги июнь ойлари учун энг юқори даражага етди.
14:32 / 04.07.2026
Сергелида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш бўйича ижобий натижалар қайд этилди

Сергелида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш бўйича ижобий натижалар қайд этилди

Президент Шавкат Мирзиёев раислигидаги видеоселектор йиғилишида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш масалалари муҳокама қ…
16:37 / 04.07.2026
Ўзбекистон Президенти Қозоғистоннинг биринчи Президентини табриклади

Ўзбекистон Президенти Қозоғистоннинг биринчи Президентини табриклади

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев 6 июль куни телефон орқали мулоқотда Қозоғистон Республикасининг биринчи …
17:33 / 06.07.2026
Қозоғистон бензин экспортига қўйилган тақиқни яна ярим йилга узайтириши мумкин

Қозоғистон бензин экспортига қўйилган тақиқни яна ярим йилга узайтириши мумкин

Қозоғистон Энергетика вазирлиги бензин, дизел ёқилғиси ҳамда қатор нефт маҳсулотлари экспортига қўйилган чекловни яна олти о…
15:00 / 05.07.2026
Тошкентда қарийб 3 кг кўкнори сақлаган эркак ушланди

Тошкентда қарийб 3 кг кўкнори сақлаган эркак ушланди

Сурхондарё вилояти ва Тошкент шаҳрида ўтказилган тезкор тадбирлар давомида 2,5 килограммдан ортиқ опий ҳамда қарийб 3 килогр…
14:46 / 04.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!