$
12088.98 UZS
23.49
154.47 UZS
-1.19
13801.99 UZS
47.33
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Навоийдаги айрим боғчалар аномал иссиқ сабаб вақтинча ёпилди

Навоийдаги айрим боғчалар аномал иссиқ сабаб вақтинча ёпилди

Навоий вилоятининг айрим давлат мактабгача таълим ташкилотлари аномал иссиқ сабаб 4 кунга ўз фаолиятини тўхтатди.
15:57 / 14.07.2026
ИЧО 2026: Халқаро кимё олимпиадасининг амалий босқичи бошланди

ИЧО 2026: Халқаро кимё олимпиадасининг амалий босқичи бошланди

58-Халқаро кимё олимпиадаси (ИЧО 2026)нинг энг муҳим босқичларидан бири — амалий имтиҳон расман бошланди.
10:52 / 15.07.2026
Беларусдаги тергов ҳибсхонасида ўзбекистонлик аёл фарзандли бўлди

Беларусдаги тергов ҳибсхонасида ўзбекистонлик аёл фарзандли бўлди

Беларусдаги тергов ҳибсхонасида сақланаётган ўзбекистонлик аёлнинг фарзанди дунёга келди. Чақалоқ зарур ҳуқуқий ва консуллик…
15:13 / 15.07.2026
Самарқандда прокурорга нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Самарқандда прокурорга нисбатан жиноят иши қўзғатилди

Коррупсияга қарши курашиш йўналишида Давлат хавфсизлик хизматининг Самарқанд вилояти бўйича бошқармаси томонидан Бош
11:17 / 14.07.2026
Зангиотада солиқчи, Бувайдада муҳандис пора билан ушланди

Зангиотада солиқчи, Бувайдада муҳандис пора билан ушланди

Тошкент вилоятининг Зангиота туманида Солиқ инспексияси бош инспектори тадбиркорга қўлланилиши мумкин бўлган 160 млн сўмлик …
09:58 / 14.07.2026
“Опен буджет” лойиҳасининг иккинчи мавсуми бошланди

“Опен буджет” лойиҳасининг иккинчи мавсуми бошланди

Ўзбекистонда “Ташаббусли буджет” жараёнининг 2026-йилдаги иккинчи мавсумига старт берилди. Бу ҳақда Иқтисодиёт ва молия вази…
11:02 / 15.07.2026
Ўзбекистонда аномал иссиқ сабаб боғчалар вақтинча ёпилиши мумкин

Ўзбекистонда аномал иссиқ сабаб боғчалар вақтинча ёпилиши мумкин

Ўзбекистонда кутилаётган аномал иссиқ ҳаво сабабли боғчалар вақтинча ёпилиши мумкин.
16:27 / 13.07.2026
Бугун, 15-июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Бугун, 15-июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

15-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ 14-июль соат 20:00 дан 15-июль соат 20:00 гача
16:28 / 14.07.2026
5 ойда Ўзбекистонда 57,2 трлн сўмлик озиқ-овқат маҳсулотлари ишлаб чиқарилган

5 ойда Ўзбекистонда 57,2 трлн сўмлик озиқ-овқат маҳсулотлари ишлаб чиқарилган

Ўзбекистонда озиқ-овқат ишлаб чиқариш 7,9 фоизга ошди.
17:11 / 12.07.2026
14-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ 13-июль соат 20:00 дан 14-июль соат 20:00 гача ТОШКЕНТ ШАҲРИ Ҳаво бироз булутли бўлади, ёғингарчилик кутилмайди.

14-ИЮЛГА ОБ-ҲАВО ПРОГНОЗИ 13-июль соат 20:00 дан 14-июль соат 20:00 гача ТОШКЕНТ ШАҲРИ Ҳаво бироз булутли бўлади, ёғингарчилик кутилмайди.

Шамол шарқдан 3-8 м/с тезликда эсади. Ҳарорат кечаси 24-26°, кундузи 38-40° бўлади. ҚОРАҚАЛПОҒИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ, ХОРАЗМ ВИЛ…
17:16 / 13.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!