$
11909.66 UZS
-24.58
152.28 UZS
-0.7
13588.92 UZS
-2.99
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Ўзбекистон–Грузия ўртасида туристик ташрифлар сони ортиб бормоқда

Ўзбекистон–Грузия ўртасида туристик ташрифлар сони ортиб бормоқда

2026 йилнинг январь–май ойларида Ўзбекистонга 3 328 нафар Грузия фуқаролари туристик мақсадларда ташриф буюрган.
16:56 / 03.07.2026
Венесуэлада зилзила қурбонлари сони 2,5 мингдан ошди

Венесуэлада зилзила қурбонлари сони 2,5 мингдан ошди

Венесуэлада 24 июнь куни содир бўлган кучли зилзилалар оқибатида ҳалок бўлганлар сони 2,5 мингдан ошди.
12:08 / 04.07.2026
4 июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

4 июль куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, кечаси ва эрталаб қисқа муддатли ёмғир ёғади, момақалдироқ бўлиши мумкин.
16:19 / 03.07.2026
Жаҳон океанида рекорд иссиқлик қайд этилди: сув ҳарорати тарихий максимумга яқинлашди

Жаҳон океанида рекорд иссиқлик қайд этилди: сув ҳарорати тарихий максимумга яқинлашди

Жорий йилнинг июнь ойида Жаҳон океани юзаси ҳарорати кузатувлар тарихидаги июнь ойлари учун энг юқори даражага етди.
14:32 / 04.07.2026
Сергелида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш бўйича ижобий натижалар қайд этилди

Сергелида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш бўйича ижобий натижалар қайд этилди

Президент Шавкат Мирзиёев раислигидаги видеоселектор йиғилишида маҳаллаларда хавфсиз муҳитни таъминлаш масалалари муҳокама қ…
16:37 / 04.07.2026
Венесуэлада 8 кун вайроналар остида қолган эркак мўъжизавий тарзда қутқарилди

Венесуэлада 8 кун вайроналар остида қолган эркак мўъжизавий тарзда қутқарилди

Венесуэланинг Ла Гуаира шаҳрида кучли зилзиладан саккиз кун ўтиб вайроналар остидан тирик топилган 43 ёшли эркак қутқарувчил…
15:45 / 03.07.2026
ЖЧ-2026. Ўзбекистоннинг гуруҳдоши Колумбия плей-оффдаги юришини давом эттирмоқда

ЖЧ-2026. Ўзбекистоннинг гуруҳдоши Колумбия плей-оффдаги юришини давом эттирмоқда

Колумбия терма жамоаси 2026-йилги Жаҳон чемпионатининг 1/16 финалида Гана устидан 1:0 ҳисобида ғалаба қозониб, мусобақанинг …
10:22 / 04.07.2026
Йиғилишда ер устидан ўтган метро йўналиши остида савдо ва сервис объектларини ташкил этиш тажрибаси муҳокама қилинди.

Йиғилишда ер устидан ўтган метро йўналиши остида савдо ва сервис объектларини ташкил этиш тажрибаси муҳокама қилинди.

Ушбу тизимга кўра, давлат ер участкасидан фойдаланиш ҳуқуқини аукционга чиқаради, лойиҳа ҳужжатлари ва зарур инфратузилмани …
15:47 / 04.07.2026
Тбилиси телеминораси Ўзбекистон байроғи рангларида порлади

Тбилиси телеминораси Ўзбекистон байроғи рангларида порлади

Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёевнинг Грузияга давлат ташрифи муносабати билан Тбилисидаги машҳур телеминора мамлакатими…
09:20 / 03.07.2026
Ўзбекистонда аёллар эркакларга қараганда ўртача 4,4 йил кўпроқ умр кўрмоқда

Ўзбекистонда аёллар эркакларга қараганда ўртача 4,4 йил кўпроқ умр кўрмоқда

Ўзбекистонда 2025 йил якунларига кўра, аҳолининг ўртача умр кўриш давомийлиги 75,4 ёшни ташкил этди.
11:49 / 03.07.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!