$
12014.48 UZS
-39.55
166.61 UZS
-0.44
13858.70 UZS
-73.35
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг илк ҳолати аниқланди

Исроилда хантавирус билан касалланишнинг биринчи ҳолати қайд этилди. Бу ҳақда The Jerusalem Post хабар берди.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

“Цикада” штамми: хавотирга ўрин йўқ

Сўнгги пайтларда COVID-19’нинг “Цикада” (BA.3.2) штамми ҳақида хабарлар тарқалмоқда.
10:35 / 17.04.2026

														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

Бу ҳам қизиқ

Коррупцияга оид икки ҳолат фош этилди: профилактика инспекторлари ушланди

Коррупцияга оид икки ҳолат фош этилди: профилактика инспекторлари ушланди

Давлат хавфсизлик хизмати ва Бош прокуратура ҳузуридаги Департамент ходимлари ҳамкорлигида ўтказилган тезкор тадбирда Самарқ…
12:00 / 11.06.2026
Қаршида ҳуқуқ фаоли қийноққа учрагани айтилмоқда

Қаршида ҳуқуқ фаоли қийноққа учрагани айтилмоқда

Қашқадарё вилоятининг Қарши шаҳрида ҳуқуқ фаоли Жавоҳир Мўминовга нисбатан қийноқ қўллангани ҳақида даъволар янгради. Бу ҳақ…
09:23 / 11.06.2026
Синдаров: “Гукешга қарши жиддий тайёргарликни Олимпиададан кейин бошлайман”

Синдаров: “Гукешга қарши жиддий тайёргарликни Олимпиададан кейин бошлайман”

Номзодлар турнири ғолиби Жавоҳир Синдаров амалдаги жаҳон чемпиони Гукеш Доммаражуга қарши бўладиган учрашув ҳақида ўз фикрла…
17:05 / 10.06.2026
3 ёшли бола боғча транспортида унутилиб, вафот этди​

3 ёшли бола боғча транспортида унутилиб, вафот этди​

Қашқадарё вилоятининг Қамаши туманида оилавий нодавлат боғча ходимларининг эътиборсизлиги сабабли 3 ёшли тарбияланувчи иссиқ…
12:44 / 11.06.2026
АҚШ Эронга янги зарбалар берди

АҚШ Эронга янги зарбалар берди

АҚШ Марказий қўмондонлиги Президент Дональд Трамп топшириғига биноан Эрондаги бир нечта нишонларга қарши «ўзини ҳимоя қилиш …
08:58 / 11.06.2026
11 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

11 июнь куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Тошкент шаҳрида ҳаво бироз булутли бўлади, ёғингарчилик кутилмайди.
14:52 / 10.06.2026
Дам олиш кунлари ҳаво ҳарорати 42 даражагача кўтарилади

Дам олиш кунлари ҳаво ҳарорати 42 даражагача кўтарилади

Дам олиш кунлари республика ҳудудининг катта қисмида қуруқ ва асосан кам булутли об-ҳаво сақланиб туради.
15:34 / 12.06.2026
Ўзбекистонлик футбол мухлисларининг ярмидан кўпи АҚШ визасини ололмади

Ўзбекистонлик футбол мухлисларининг ярмидан кўпи АҚШ визасини ололмади

2026 ўйинларини стадионларда томоша қилишни режалаштирган кўплаб ўзбекистонлик мухлислар АҚШ визасини олишда жиддий қийинчил…
16:32 / 10.06.2026
Болаларга автомобиль бошқаришга рухсат берганлик учун жавобгарлик кучайтирилади

Болаларга автомобиль бошқаришга рухсат берганлик учун жавобгарлик кучайтирилади

Президент Шавкат Мирзиёев ҳузурида ўтказилган тақдимотда вояга етмаганларга автомобиль бошқаришга рухсат берилиши билан боғл…
08:24 / 12.06.2026
Ўзбекистонликлар неча ёшда оила қуришмоқда?

Ўзбекистонликлар неча ёшда оила қуришмоқда?

Ўзбекистонда 2025 йилда биринчи марта никоҳдан ўтаётган эркакларнинг ўртача ёши 25,6 ёшни, аёлларники эса 21,4 ёшни ташкил э…
17:17 / 10.06.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!