$
12158.13 UZS
-33.12
153.98 UZS
-0.22
14166.65 UZS
55.28
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Хосе Мария Мендес Ўзбекистон футзал терма жамоаси бош мураббийи этиб тайинланди

Хосе Мария Мендес Ўзбекистон футзал терма жамоаси бош мураббийи этиб тайинланди

Испаниялик тажрибали мутахассис Хосе Мария Мендес Ўзбекистон футзал терма жамоасининг янги бош мураббийи этиб тайинланди. Бу…
16:08 / 10.03.2026
АҚШ Россиядан Эронга разведка маълумотларини бермасликни сўради

АҚШ Россиядан Эронга разведка маълумотларини бермасликни сўради

Доналд Трампнинг махсус вакили Стив Уиткофф Россиядан Эронга АҚШнинг Яқин Шарқдаги ҳарбий объектларига зарба бериши учун ула…
13:50 / 09.03.2026
Ўлим жазоси таҳдиди: Эрон аёллар футбол жамоасининг 7 футболчиси қочиб кетди

Ўлим жазоси таҳдиди: Эрон аёллар футбол жамоасининг 7 футболчиси қочиб кетди

“Улардан беш нафари ҳозирда Австралия полицияси ҳимоясида бўлиб, аллақачон сиёсий бошпана сўраб мурожаат қилди, қолган икки …
11:52 / 10.03.2026
Тарихда илк бор икки ўзбек шахматчиси Топ-10 рейтингга кирди

Тарихда илк бор икки ўзбек шахматчиси Топ-10 рейтингга кирди

Классик шахмат бўйича live рейтингида икки ўзбекистонлик гроссмейстер дунёнинг Топ-10'талигига кирди.
09:51 / 09.03.2026
Трамп урушдан сўнг Эрон харитаси ўзгариши мумкинлигини айтди

Трамп урушдан сўнг Эрон харитаси ўзгариши мумкинлигини айтди

Трампдан урушдан кейин Эрон харитаси аввалгидек қоладими, деб сўрашганда, у: “Буни сизга айта олмайман. Эҳтимол, йўқ”, – деб…
16:05 / 08.03.2026
Тошкент аэропорти ва Сурхондарёда наркотик моддалар савдоси фош қилинди

Тошкент аэропорти ва Сурхондарёда наркотик моддалар савдоси фош қилинди

“Тошкент-Аэро” ихтисослаштирилган божхона комплекси тезкор тузилмалари томонидан гиёҳвандлик воситаларининг ноқонуний олиб к…
16:19 / 10.03.2026
Яқин Шарқдан 21 700 дан зиёд ўзбекистонликлар ватанга қайтарилди

Яқин Шарқдан 21 700 дан зиёд ўзбекистонликлар ватанга қайтарилди

“9 март соат 07:00 ҳолатига кўра, Ўзбекистонга жами 21 712 нафар фуқаромиз қайтарилди”, – дея хабар бермоқда Ташқи ишлар ваз…
13:18 / 09.03.2026
Ўзбекистон ҳудудига “кислотали булутлар” келиши ҳақидаги хабарлар рад этилди

Ўзбекистон ҳудудига “кислотали булутлар” келиши ҳақидаги хабарлар рад этилди

“Ўзгидромет” ижтимоий тармоқларда Эрон ҳудудида гўёки “кислотали булутлар” шаклланиб, улар ёғинлар билан Марказий Осиё давла…
14:06 / 09.03.2026
Яқин Шарқдан Ўзбекистонга қайтарилганлар сони 25 047 нафарга етди

Яқин Шарқдан Ўзбекистонга қайтарилганлар сони 25 047 нафарга етди

Ўзбекистонга Яқин Шарқ давлатларидан қайтарилган фуқаролар сони 10 март соат 07:00 ҳолатига кўра 25 047 нафарга етди. Бу ҳақ…
13:23 / 10.03.2026
Ўзбекистонда аёллар сони 18,9 млн нафардан ошди

Ўзбекистонда аёллар сони 18,9 млн нафардан ошди

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2026 йилнинг 1 январь ҳолатига Ўзбекистонда аёллар сони 18 979,0 минг нафарн…
16:37 / 07.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!