$
12320.34 UZS
17.18
159.36 UZS
-0.4
14614.39 UZS
106.5
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Республика радиоактив чиқиндиларни сақлаш маркази ташкил этилади

Республика радиоактив чиқиндиларни сақлаш маркази ташкил этилади

“Республика радиоактив чиқиндиларни сақлаш маркази фаолиятини ташкил этиш тўғрисида”ги ҳукумат қарори қабул қилинди.
15:29 / 10.02.2026
9 февраль куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

9 февраль куни кутилаётган об-ҳаво маълумоти

Баъзи жойларда ёмғир ёғади. Шарқий шамол йўналишини ўзгартириб, ғарбдан 7–12 м/с, айрим жойларда 13–18 м/с гача кучайиши мум…
16:51 / 08.02.2026
Энди метрополитенда ҳаракат хавфсизлиги талабларини бузиш маъмурий жавобгарликка сабаб бўлади

Энди метрополитенда ҳаракат хавфсизлиги талабларини бузиш маъмурий жавобгарликка сабаб бўлади

Қонун билан айрим қонун ҳужжатларига ўзгартириш ва қўшимчалар киритилди.
14:33 / 09.02.2026
Имом Бухорий мажмуасида интеллектуал видеокузатув тизими ишга туширилди

Имом Бухорий мажмуасида интеллектуал видеокузатув тизими ишга туширилди

“Имом Бухорий мажмуасига келган аҳоли ва зиёратчилар хавфсизлигини таъминлаш мақсадида бу ерда замонавий интеллектуал видеок…
08:36 / 10.02.2026
“Умид қиламизки, Эрон ўзини ёмон тутмайди”, – Трамп

“Умид қиламизки, Эрон ўзини ёмон тутмайди”, – Трамп

АҚШ президенти Теҳрон билан музокаралар олиб борилаётганини айтди. “Биз Эрон билан музокаралар олиб бормоқдамиз ва умид қила…
17:40 / 10.02.2026
Ўзбекистон меҳнат мигрантлари жасадининг қайтарилиши Миграция жамғармаси ҳисобидан молиялаштирилади

Ўзбекистон меҳнат мигрантлари жасадининг қайтарилиши Миграция жамғармаси ҳисобидан молиялаштирилади

Меҳнат миграциясида вафот этган шахснинг жасадини Ўзбекистонга олиб келиш харажатлари Миграция жамғармаси томонидан қопланад…
10:55 / 10.02.2026
Афғонистонда аёллар ҳуқуқларини чекловчи янги Жиноят кодекси қабул қилинди

Афғонистонда аёллар ҳуқуқларини чекловчи янги Жиноят кодекси қабул қилинди

Унга кўра, эр хотинини куч билан калтаклаб, суяк синишлари, жароҳатлар ёки кўкаришлар етказган тақдирда ҳам, аёл бу ҳолатни …
12:29 / 10.02.2026
Олмалиқдаги мактабда 10-синф ўқувчиси вафот этди

Олмалиқдаги мактабда 10-синф ўқувчиси вафот этди

Тошкент вилояти Олмалиқ шаҳрида жойлашган умумтаълим мактабларидан бирида 10-синфда таҳсил олган ўқувчи қиз вафот этди.
13:03 / 10.02.2026
2026 йил 1 мартдан хотин-қизлар фаоли ва ёшлар етакчиси туман ҳокими томонидан тайинланади

2026 йил 1 мартдан хотин-қизлар фаоли ва ёшлар етакчиси туман ҳокими томонидан тайинланади

2026 йил 1 мартдан оғир тоифадаги туманларда оилавий тадбиркорликни ривожлантириш дастурлари доирасида кредитлар йиллик 12 ф…
09:59 / 10.02.2026
10 февраль кунги об-ҳаво маълумоти

10 февраль кунги об-ҳаво маълумоти

Тошкент шаҳрида ҳаво ўзгарувчан бўлади, вақти-вақти билан ёмғир ёғади.
16:24 / 09.02.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Энг кўп ўқилганлар

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!