$
12178.85 UZS
49.84
146.54 UZS
-1.45
14053.18 UZS
84.2
31° Кечаси 18°

Икки тиллилик Альтсгеймердан ҳимоя қилиши мумкин

14:00 / 23.03.2024


Икки ёки ундан ортиқ тилни билиш нафақат бизни бойитади, балки бошқа маданиятни ўрганишга, фикрларимизни баҳам кўришга ва дунёни чуқурроқ тушунишга имкон беради. Испаниянинг иккита тадқиқот маркази - Каталония университети ва Помпеу Фабра университети олимлари аниқлаганидек, бир вақтнинг ўзида иккита тильдан фаол фойдаланиш қариш билан боғлиқ когнитив пасайишдан ҳимоя қилиши мумкин.

Икки тильдан фойдаланиш одамларни маълум даражада кексаликдан ҳимоя қилиши узоқ вақтдан бери маълум.

"Икки тильда сўзлашадиган мамлакатларда деменсиянинг тарқалиши аҳолиси фақат битта тильда гапирадиган минтақаларга қараганда 50% пастроқ", дейди сўнгги тадқиқотни олиб борган профессор Марко Калабрия. Тадқиқотчилар кўнгиллилар сифатида Барселона аҳолисини танладилар, чунки у ерда деярли ҳамма испан ва каталон тилларида тенг сўзлашади ва улар орасида мутлақо соғлом одамлар ҳам, деманс ёки хотирани йўқотишдан азият чекадиганлар ҳам бор эди.

"Биз икки тиллилик даражаси юқори бўлган одамларга енгил когнитив бузилиш ташхиси қўйилганда, бу икки тильдан бирини пассив фойдаланувчиларга қараганда анча кечроқ эканлигини аниқладик", деб тушунтиради Калабрия.

Профессорнинг ўзи доимо икки тильдан фойдаланиш ва биридан иккинчисига ўтиш мия учун ажойиб машқ бўлиб хизмат қилади, деб ҳисоблайди.


саломатлик


														
														Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Ҳиндистонда йўтал сироплари вақтинча тақиқланди

Расмийлар вафот этган болаларнинг уйидан топилган сиропларни вақтинча сотишни тўхтатди.
20:42 / 03.10.2025

														
														Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Ўзбекистондаги соҳасида ислоҳотлари омон“The Lancet”да эътироф этилди

Тошкентдаги халқаро академик марказ — минтақавий инновацион марказга айланмоқда;
17:09 / 26.09.2025

														
														Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Пискент ва Бўка туманларида боғча тарбияланувчилари заҳарланди

Ҳозирда беморлардан олинган таҳлиллар ва озиқ-овқат намуналари лабораторияда текширилмоқда. Расмий хулосалар чиққач, қўшимча…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Ортиқча вазн кўркамлик эмас!

Бу борада мутахассис фикри билан танишамиз
21:03 / 27.08.2025

														
														Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Гипертония, юрак ишемик касаллиги ва қандли диабет 85 фоиз ҳолатларда охир-оқибат ногиронликка олиб келмоқда

Президент соғлиқни сақлаш тизимидаги лойиҳаларнинг тақдимоти билан танишди
20:47 / 19.08.2025

														
														Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Шифокорлар алцгеймерга шифо топди

Олимлар ҳатто унутилган хотирани тиклашни ҳам ўрганишди
21:51 / 10.08.2025

														
														Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Гепатит касалликларини аниқлаш мақсадида 1.6 миллион киши скрининг текширувидан ўтказилди

Мазкур ишларнинг таҳлили ҳақида Вирусология институти директори Эркин Мусабоев ахборот бериб ўтди
19:18 / 20.07.2025

														
														2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

2025 йилнинг 6 ойи давомида тез ёрдамга қанча мурожаат келиб тушди?

Соғлиқни сақлаш вазирлиги бу бўйича расмий статистикани тақдим этди
21:26 / 08.07.2025

														
														Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Замонавий болалик: ортиқча вазн эпидемияси ва унинг илдизлари

Сўнгги ўн йилликда технология, овқатланиш маданияти ва турмуш тарзи кескин ўзгарди. Афсуски, бу ўзгаришлар фақат қулайликлар…
17:21 / 07.05.2025

														
														Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Уйқу етишмовчилиги – яширин эпидемия

Ҳар куни миллионлаб инсонлар телефонга тикилганча, тун ярмида ҳам уйғоқ юришмоқда. Кимдир ишдан чарчаган, кимдир эса ТikTok …
17:23 / 26.04.2025

Бу ҳам қизиқ

Эрон ЖЧ-2026 ўйинларини АҚШдан Мексикага кўчиришни сўрамоқда

Эрон ЖЧ-2026 ўйинларини АҚШдан Мексикага кўчиришни сўрамоқда

Эрон Футбол федерацияси ФИФА билан 2026-йилги Жаҳон чемпионати гуруҳ босқичи ўйинларини АҚШдан Мексикага кўчириш бўйича музо…
08:53 / 18.03.2026
Таиландда Ўзбекистон фуқароси автоҳалокат сабаб ҳалок бўлди

Таиландда Ўзбекистон фуқароси автоҳалокат сабаб ҳалок бўлди

“Бугун Бангкок шаҳрида автобус иштирокида йўл-транспорт ҳодисаси содир бўлди”, – деб хабар бермоқда “Дунё” ахборот агентлиги.
14:31 / 19.03.2026
Давлат идораларида қоғоздан фойдаланиш чекланади

Давлат идораларида қоғоздан фойдаланиш чекланади

Бу борада 18 март куни “Республика ва маҳаллий ижро этувчи ҳокимият органлари фаолиятида иш жараёнларини рақамлаштириш доира…
14:21 / 19.03.2026
Самарқандга 150 та электробус олиб келинади

Самарқандга 150 та электробус олиб келинади

Бугун, 18 март куни Шавкат Мирзиёев Самарқанд шаҳрида жамоат транспорти учун олиб келинган замонавий электробуслар ва қувват…
14:36 / 18.03.2026
Самарқандда хориждан олиб келинган 38 кг наркотик моддалар мусодара қилинди

Самарқандда хориждан олиб келинган 38 кг наркотик моддалар мусодара қилинди

Ҳозирда қонунбузарларга нисбатан Жиноят Кодексининг 246-моддаси 2-қисми ва 273-моддаси 5-қисми билан жиноят иши қўзғатилиб, …
16:11 / 18.03.2026
Тошкентда уйларни қалбаки ҳужжатлар билан сотган жиноий гуруҳ қўлга олинди

Тошкентда уйларни қалбаки ҳужжатлар билан сотган жиноий гуруҳ қўлга олинди

Тошкент шаҳрида ижарага олинган уйларни қалбаки ҳужжатлар орқали сотиш билан шуғулланган жиноий гуруҳ фош этилди.
15:51 / 18.03.2026
Тошкентда 33,5 млрд сўмлик ноқонуний тамаки ва озиқ-овқат маҳсулотлар мусодара қилинди

Тошкентда 33,5 млрд сўмлик ноқонуний тамаки ва озиқ-овқат маҳсулотлар мусодара қилинди

Мутахассислар хулосасига кўра, ушбу маҳсулотларнинг умумий баҳоси 33,5 млрд сўмни ташкил этади.
16:10 / 19.03.2026
Ўзбекистонликлар Рамазон ҳайити ва Наврўз байрами муносабати билан неча кун дам олади?

Ўзбекистонликлар Рамазон ҳайити ва Наврўз байрами муносабати билан неча кун дам олади?

Байрамлар муносабати билан қуйидаги кунлар дам олинади:
09:40 / 18.03.2026
Ўзбекистонда 48 нафар эркак 70 ёшдан кейин ота бўлган

Ўзбекистонда 48 нафар эркак 70 ёшдан кейин ота бўлган

Статистика қўмитаси туғилишларда оталарнинг ёш кўрсаткичларига оид маълумотларни эълон қилди.
11:13 / 19.03.2026

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!