Ukrainaliklar deyarli barcha qishki ta'tillarni bomba boshpanalarida va yerto'lalarda, rus o'qlaridan yashiringan holda o'tkazdilar. Hatto pravoslav Rojdestvo bayramida ham, Moskva bir tomonlama o't ochishni to'xtatishni e'lon qilganida, otishmalar davom etdi - 6-yanvar kuni Xersondagi qutqaruvchi o't o'chirish stantsiyasiga qilingan hujumda halok bo'ldi. Bu haqda BMT bosh kotibi o‘rinbosari Rozmari DiKarlo Xavfsizlik kengashining Ukrainadagi vaziyat bo‘yicha yig‘ilishida so‘zlagan nutqida ma’lum qildi.

Uning soʻzlariga koʻra, birgina Baxmutda dekabr oyi boshidan beri kuchaygan jangovar harakatlar natijasida 22 nafar tinch aholi halok boʻlgan, yana 72 nafari yaralangan.

24-dekabr kuni Xersonda ruslarning o‘qqa tutishi oqibatida 10 kishi halok bo‘ldi, 68 kishi yaralandi.

29-dekabr kuni ertalab Rossiya Dnepr, Xerson, Kirovograd va Kievga hujum qildi. Xarkov, Odessa, Lvov va Jitomir ham otishma ostida edi.

"Deyarli butun Ukraina Yangi yilni zenit signallari ostida nishonladi", dedi Rozmari DiKarlo.

Ayniqsa, Baxmut va Soledar hududlarida shiddatli janglar bo'lib o'tdi, bu yerda o'q otish va ko'cha to'qnashuvlari ushbu shaharlarda qolgan tinch aholi uchun alohida xavf tug'dirmoqda.

“Toʻliq miqyosli bosqin boshlanganidan beri, BMT tomonidan tasdiqlangan maʼlumotlarga koʻra, 18.096 nafar Ukraina fuqarosi jabr koʻrgan, ulardan 6.952 nafari halok boʻlgan, 11.144 nafari yaralangan. Haqiqiy ko'rsatkichlar ancha yuqori, - dedi Dikarlo.

O‘tgan yilning 24-fevralidan beri 7,9 million ukrainalik Yevropaga ko‘chib o‘tgan, yana 5,91 million kishi mamlakat ichida boshpana topgan. Fuqarolik infratuzilmasiga tizimli hujumlar vaziyatni yanada kuchaytirib, ko'proq odamlarni uylarini tark etishga majbur qilmoqda, dedi u.

4-yanvar holatiga ko‘ra, Ukrainadagi tibbiyot muassasalariga 745 ta hujum uyushtirilgan, bu dunyodagi eng yuqori ko‘rsatkichdir. Mamlakat sharqi va janubida barcha tibbiyot muassasalarining 15 foizi qisman yoki to‘liq ishlay olmaydi. Donetsk, Zaporojye, Nikolaev va Xarkov viloyatlarida bu ko'rsatkich 50 foizga etadi.

Dikarlo ta'kidlaganidek, ba'zi hududlarda, ayniqsa Rossiya nazorati ostidagi sharqiy hududlarda yordam yetkazib berish cheklangan. Xalqaro huquq normalariga ko‘ra, tomonlar yordamga muhtojlarga insonparvarlik yordamini ta’minlashi shart, deya eslatdi BMT vakili.

Birlashgan Millatlar Tashkilotining Inson huquqlari bo'yicha boshqarmasi mojarolar bilan bog'liq jinsiy zo'ravonlikning 90 dan ortiq holatlarini hujjatlashtirgan. Voqealarning aksariyati asosan erkaklarga nisbatan qamoqxonalardagi qiynoqlar va shafqatsiz munosabat bilan bog'liq.

Bundan tashqari, Rossiya nazorati ostida bo'lgan hududlarda ayollar va qizlarni zo'rlash, jumladan, guruh zo'rlash holatlari qayd etilgan.

"Barcha qoidabuzarlar javobgarlikka tortilishi juda muhim", dedi DiKarlo.

Shu nuqtai nazardan, u Xalqaro jinoiy sud prokuraturasi 2022-yil may oyidan beri Ukrainada doimiy asosda faoliyat yuritayotganini ma'lum qildi.

“Prokuror avvalroq Xavfsizlik Kengashidagi brifing chogʻida aytganidek, fuqarolik obʼyektlariga qilingan hujumlar, tinch aholi, jumladan, bolalarning Ukrainadan Rossiyaga noqonuniy koʻchirilishi va deportatsiyasi haqidagi xabarlar tergovning ustuvor yoʻnalishlari hisoblanadi”, - deya eslatdi BMT Bosh kotibi oʻrinbosari.

Birlashgan Millatlar Tashkiloti, dedi spiker, Rossiya oziq-ovqat va oʻgʻitlari jahon bozoriga chiqish yoʻlidagi qolgan toʻsiqlarni ham bartaraf etishga harakat qilmoqda.

"Bu narx oshishining oldini olishning asosiy shartidir va biz barcha manfaatdor tomonlarni ushbu yo'nalishda ishlashga undaymiz", - deya qo'shimcha qildi DiKarlo.

• BMT
• Rossiya
• Ukraina