Fyurerning bunday o‘limi haqida ancha oldin gap-so‘zlar tarqalgan. 1943-yil kuzida Garvard universitetining taniqli psixoanalitigi Genri Myurrey Strategik xizmatlar boshqarmasiga uning kitoblarini o‘rganib chiqib, jahon tarixidagi eng razil insonning shaxsiyati tahlilini tayyorlagan edi. Olim o‘z tadqiqotida Germaniyaning mag‘lubiyati muqarrar bo‘lsa, Gitler o‘z joniga qasd qilishi haqida yozadi. Shu bilan birga, Myurrey fyurer shtab-kvartirasini portlatib, sheriklari va dushmanlarini ham o‘zi bilan olib ketishidan xavotirda ekanini bildiradi. Gitlerning hibsga olinishi va uning sudga topshirilishi psixoanalitik uchun amalga oshmaydigan ishdek ko‘rinardi.

Natsistlar yetakchisining umr yo‘ldoshi o‘limidan oldin eri yaxshi ko‘rgan ko‘ylagini kiyadi. Ular birgalikda kichik mehmonxonaga kirib ketadi va ortlaridan og‘ir eshikni yopadi. Gitlerning vasiyatiga ko‘ra Uchinchi reyxning yangilangan rahbariyati tarkibiga kiritilgan Yozef Gebbels va Martin Borman tashqarida kutib turardi. Ularning atrofida esa xizmat ko‘rsatuvchi xodimlar to‘plangan edi. Ko‘p o‘tmay barcha o‘q ovozini eshitadi. O‘n daqiqadan keyin xonaga Borman va Lingle kiradi. Gitlerning jasadi divan burchagida yotar, o‘q teshib o‘tgan tanasidan esa qon oqardi. Yonida esa jonsiz holatda Braun o‘tirardi. Uning boshi eri tomon og‘ib turardi. Soat millari bu vaqtda 15:50 ni ko‘rsatmoqda edi.

Sovet lagerlarida uzoq muddat qamoqda o‘tirgan kamerdiner Linge 1974-yilda fyurer umrining oxirgi daqiqalari haqida hujjatli filmda so‘zlab beradi: “Gitler har bir xizmatkor va qo‘l ostidagi ishchilar bilan xayrlashib chiqdi. Shundan keyin Yeva Braun bilan birga kabinetiga yo‘l oldi. Ko‘p o‘tmay kabinetdan o‘q ovozi eshitildi. Xonaga kirganimda, ikki jasadga duch keldim. Shundan so‘ng, ularni adyolga o‘rab, bog‘ga olib chiqdim va krematsiya qildim”.

• Adolf Gitler