$
12915.00 UZS
-10.2
153.55 UZS
0.97
13957.24 UZS
-25.24
25° Кечаси 13°

Олимлар сув ва ҳаводан кимёвий моддаларни яратишга муваффақ бўлишди

17:13 / 26.10.2024

South China Morning Post нашрининг хабар беришича, хитойлик олимлар сув ва ҳаводан бошқа кимёвий моддаларни яратишга имкон берадиган усулни ўйлаб топишди. Бу Хитой фан ва технология университети тадқиқотчиларининг ютуғи эканлиги айтилди.

Мутахассислар оддий компонентлар ёрдамида аминокислоталар яратишга муваффақ бўлди. Организмлар бундай молекулалардан оқсил ишлаб чиқариш учун фойдаланади. Глитсин синтези учун олимлар янги ёндашувни қўллади.

 

Одатда, глитсин ишлаб чиқариш учун нефтни қайта ишлаш маҳсулотлари, шу жумладан, альдегидлар ва цианидлардан фойдаланилади. Аммо бундай ёндашувнинг камчиликлари кўп.

Биринчидан, уларни ишлаб чиқариш учун катта миқдорда энергия талаб қилинади. Иккинчидан, улар туфайли атроф-муҳитни ифлослантирадиган кўплаб зарарли чиқиндилар пайдо бўлади. Янги усул ёрдамида олимлар карбонат ангидрид, сув ва кислороддан аминокислоталар ишлаб чиқариш учун углерод, азот, водород ва кислород олмоқда. Дастлаб тадқиқотчилар карбонат ангидридни оксалат кислотага айлантирди. Кейинги бир неча босқичдан сўнг, бошланғич материаллардан электролиз жараёни билан глитсин ҳосил қилинди.

Тажриба давомида олимлар бир кеча-кундузда тахминан 5,16 грамм юқори даражада тоза моддани синтез қилишга эришди. “Одатда органик синтез реакциялари маҳсулотларни миллиграммларда беради. Биз шунчалик кўп глитсин тайёрладикки, уни кафтга сиғдириш мумкин”, — деб таъкидлади янги усул муаллифлари.

Хитойлик тадқиқотчиларнинг айтишича, улар Ерда ҳаёт булутлардаги кимёвий реакциялар туфайли пайдо бўлган деган назариядан илҳомланган. Чақмоқлар таъсирида ҳаво ва сув аминокислоталарни синтез қилиш имкониятига эга бўлган.

Масалан, асрнинг ўрталарида америкалик олимлар Ернинг ибтидоий атмосферасини сув, метан, аммиак ва водород ёрдамида моделлаштирган эди. Электр зарядлари уларга чақмоққа тақлид қилиш имкониятини берган.

Хитойлик мутахассислар янги ёндашув келажакда янада мураккаб аминокислоталарни яратишга ёрдам беради, деб умид қилмоқда.


Илм-фан


														
														Янги молиявий инқилобнинг бошланиши

Янги молиявий инқилобнинг бошланиши

Бугунги замонавий дунёда инсоният мисли кўрилмаган ихтиролар-у, технологияларнинг гувоҳига айланди. Рақамлаштириш одамларнин…
22:24 / 31.01.2025

														
														Қўрқинчли ютуқ: сунъий интеллект инсон ёрдамисиз ўзининг нусхасини ярата олади

Қўрқинчли ютуқ: сунъий интеллект инсон ёрдамисиз ўзининг нусхасини ярата олади

Ушбу ютуқ илмий ҳамжамиятда жиддий хавотир уйғотмоқда, чунки инсон аралашувисиз сунъий интеллектни муваффақиятли ўз-ўзини қа…
17:14 / 27.01.2025

														
														2028 йилда мамонтларни қайтадан дунёга келтиришмоқчи

2028 йилда мамонтларни қайтадан дунёга келтиришмоқчи

АҚШда мамонтнинг туғилиши учун абадий музликларда топилган ДНКдан фойдаланилади.
10:06 / 18.01.2025

														
														“Вампир кўршапалак”ларнинг қонини энергия манбаи сифатида ишлатиш мумкин” – олимлар

“Вампир кўршапалак”ларнинг қонини энергия манбаи сифатида ишлатиш мумкин” – олимлар

Канадалик олимлар кўршапалаклар устида тадқиқот ўтказишди ва “вампир кўршапалаклар” ўз ўлжасининг қони ёрдамида энергия ҳоси…
12:30 / 11.11.2024

														
														Олимлар сув ва ҳаводан кимёвий моддаларни яратишга муваффақ бўлишди

Олимлар сув ва ҳаводан кимёвий моддаларни яратишга муваффақ бўлишди

South China Morning Post нашрининг хабар беришича, хитойлик олимлар сув ва ҳаводан бошқа кимёвий моддаларни яратишга имкон б…
17:13 / 26.10.2024

														
														Олимлар томонидан миянинг 3D атласи яратилди

Олимлар томонидан миянинг 3D атласи яратилди

Ушбу атлас сут эмизувчиларнинг бутун миясини эмбрёнал босқичларда ва эрта постнатал даврда батафсил ўрганиш имконини беради.…
10:26 / 26.10.2024

														
														Энди шифокорларга рентген тасвирлари орқали суяклар синишини аниқлашда сунъий интеллект ёрдам беради

Энди шифокорларга рентген тасвирлари орқали суяклар синишини аниқлашда сунъий интеллект ёрдам беради

Британия Миллий соғлиқни сақлаш ва тиббий ёрдамни такомиллаштириш институти (НИCЕ) сунъий интеллект рентген тасвирларини таҳ…
12:22 / 23.10.2024

														
														“Микроблар энди антисептиклар билан озиқланмоқда” – Тадқиқотчилар

“Микроблар энди антисептиклар билан озиқланмоқда” – Тадқиқотчилар

Хиан Жиантонг-Ливерпул университети мутахассислари томонидан тадқиқот ўтказилганда, хитойлик олимлар ноодатий ҳолатга дуч ке…
10:22 / 19.10.2024

														
														Оғиздаги бактериялар билан бош ва бўйин саратони ўртасида боғлиқлик аниқланди

Оғиздаги бактериялар билан бош ва бўйин саратони ўртасида боғлиқлик аниқланди

Олимлар янги тадқиқот ўтказишди. Унда оғиз бўшлиғида кўпаядиган бактериялар бош ва бўйин саратони ривожланиш хавфини ошириши…
09:53 / 02.10.2024

														
														Швециялик олимлар саратонни даволашнинг янги йўлини топишди

Швециялик олимлар саратонни даволашнинг янги йўлини топишди

Олимлар саратон ҳужайраларини қайта дастурлаш усули устида иш олиб боришди. Бу йўл билан хавфли ҳужайраларни онкологик ўсмал…
10:36 / 30.09.2024

Бу ҳам қизиқ

2 апрел куни қандай об-ҳаво кузатилади?

2 апрел куни қандай об-ҳаво кузатилади?

Ҳарорат кечаси 10-12 даража, кундузи 24-26 даража бўлади.
22:46 / 01.04.2025
Самарқандда ЮНЕСКО Бош конференцияси бўлиб ўтади

Самарқандда ЮНЕСКО Бош конференцияси бўлиб ўтади

Ушбу конференция 40 йил ичида биринчи марта Париждан ташқари бошқа шаҳарда бўлиб ўтади.
20:47 / 02.04.2025
Трампнинг капитали икки баробар ошиб, 5,1 млрд долларга етди

Трампнинг капитали икки баробар ошиб, 5,1 млрд долларга етди

Forbes нашрига кўра, АҚШнинг амалдаги президенти бу натижани асосан ўзининг қатъий тарафдорлари ҳисобига қўлга киритган.
08:26 / 02.04.2025
Ўзбекистонда бир йил ичида уй-жой ва коммунал хизматлар нархи 36,1 фоизга ошди

Ўзбекистонда бир йил ичида уй-жой ва коммунал хизматлар нархи 36,1 фоизга ошди

Энг юқори ойлик инфляция Сурхондарё вилоятида қайд этилган. Иккинчи ва учинчи ўринларни Навоий ва Жиззах вилоятлари эгаллади.
18:43 / 01.04.2025
АҚШ Гренландияни қўшиб олиш харажатларини баҳоламоқда

АҚШ Гренландияни қўшиб олиш харажатларини баҳоламоқда

Шунингдек, Қўшма Штатлар маъмурияти Гренландиянинг табиий ресурсларидан қанча даромад олиш мумкинлигини тахмин қилмоқда.
15:58 / 02.04.2025
Исроил АҚШ товарлари учун божхона тўловларини олмайдиган бўлди

Исроил АҚШ товарлари учун божхона тўловларини олмайдиган бўлди

Бу ҳақда Anadolu агентлиги хабар берди.
13:18 / 02.04.2025
Ўзбекистонда ҳаво ҳарорат кўтарилиб, иш ҳафтаси охирида 33 даражагача етади

Ўзбекистонда ҳаво ҳарорат кўтарилиб, иш ҳафтаси охирида 33 даражагача етади

“Ўзгидромет” ҳафта давомида кутилаётган об-ҳаво прогнозини эълон қилди.
14:45 / 01.04.2025
Шавкат Мирзиёев “Euronews” нашрига интервью берди

Шавкат Мирзиёев “Euronews” нашрига интервью берди

Президент Шавкат Мирзиёев “Euronews” нашрига интервью берди. Унда Ўзбекистон раҳбари Самарқанд шаҳрида бўлиб ўтувчи саммитин…
20:48 / 01.04.2025
2025 йил 1 июнгача аҳоли томорқа ер майдонлари тўлиқ хатловдан ўтказилади

2025 йил 1 июнгача аҳоли томорқа ер майдонлари тўлиқ хатловдан ўтказилади

“Аҳоли томорқалари ва деҳқон хўжаликлари ер майдонларидан самарали фойдаланишнинг қўшимча чора-тадбирлари тўғрисида” ги ҳуку…
16:12 / 02.04.2025
Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги мактаб битирувчиларига мурожаат билан чиқди

Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги мактаб битирувчиларига мурожаат билан чиқди

Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги 16 ёшга тўлган мактаб битирувчиларидан ўз вақтида паспорт (ID карта) олишларини сўрам…
12:08 / 01.04.2025

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!