$
12482.38 UZS
69.4
155.23 UZS
0.95
14540.72 UZS
154.08
31° Кечаси 15°

Олимлар сув ва ҳаводан кимёвий моддаларни яратишга муваффақ бўлишди

17:13 / 26.10.2024

South China Morning Post нашрининг хабар беришича, хитойлик олимлар сув ва ҳаводан бошқа кимёвий моддаларни яратишга имкон берадиган усулни ўйлаб топишди. Бу Хитой фан ва технология университети тадқиқотчиларининг ютуғи эканлиги айтилди.

Мутахассислар оддий компонентлар ёрдамида аминокислоталар яратишга муваффақ бўлди. Организмлар бундай молекулалардан оқсил ишлаб чиқариш учун фойдаланади. Глитсин синтези учун олимлар янги ёндашувни қўллади.

 

Одатда, глитсин ишлаб чиқариш учун нефтни қайта ишлаш маҳсулотлари, шу жумладан, альдегидлар ва цианидлардан фойдаланилади. Аммо бундай ёндашувнинг камчиликлари кўп.

Биринчидан, уларни ишлаб чиқариш учун катта миқдорда энергия талаб қилинади. Иккинчидан, улар туфайли атроф-муҳитни ифлослантирадиган кўплаб зарарли чиқиндилар пайдо бўлади. Янги усул ёрдамида олимлар карбонат ангидрид, сув ва кислороддан аминокислоталар ишлаб чиқариш учун углерод, азот, водород ва кислород олмоқда. Дастлаб тадқиқотчилар карбонат ангидридни оксалат кислотага айлантирди. Кейинги бир неча босқичдан сўнг, бошланғич материаллардан электролиз жараёни билан глитсин ҳосил қилинди.

Тажриба давомида олимлар бир кеча-кундузда тахминан 5,16 грамм юқори даражада тоза моддани синтез қилишга эришди. “Одатда органик синтез реакциялари маҳсулотларни миллиграммларда беради. Биз шунчалик кўп глитсин тайёрладикки, уни кафтга сиғдириш мумкин”, — деб таъкидлади янги усул муаллифлари.

Хитойлик тадқиқотчиларнинг айтишича, улар Ерда ҳаёт булутлардаги кимёвий реакциялар туфайли пайдо бўлган деган назариядан илҳомланган. Чақмоқлар таъсирида ҳаво ва сув аминокислоталарни синтез қилиш имкониятига эга бўлган.

Масалан, асрнинг ўрталарида америкалик олимлар Ернинг ибтидоий атмосферасини сув, метан, аммиак ва водород ёрдамида моделлаштирган эди. Электр зарядлари уларга чақмоққа тақлид қилиш имкониятини берган.

Хитойлик мутахассислар янги ёндашув келажакда янада мураккаб аминокислоталарни яратишга ёрдам беради, деб умид қилмоқда.


Илм-фан


														
														Starlink Қозоғистонда ишга тушди

Starlink Қозоғистонда ишга тушди

Tехник ишлар ва ишга туширишгача бир йилдан ортиқроқ вақт кетган
21:53 / 14.08.2025

														
														Ўзбекистонга ўқиш мақсадида қайси давлат фуқаролари кўпроқ келяпти?

Ўзбекистонга ўқиш мақсадида қайси давлат фуқаролари кўпроқ келяпти?

Топ-10 таликдан 3 та қўшни давлат фуқаролари бор
19:48 / 04.08.2025

														
														Хитойлик олимлар 360 ТБ сиғимга эга дисклар яратишди

Хитойлик олимлар 360 ТБ сиғимга эга дисклар яратишди

Бундай олтита дискга Steamдаги барча ўйинларни ёзиб олиш мумкин
21:30 / 28.07.2025

														
														Олий таълим, фан ва инновациялар вазири абитуриентларга мурожаат қилди

Олий таълим, фан ва инновациялар вазири абитуриентларга мурожаат қилди

Тест синовлари олдидан вазир ёшларни хотиржам бўлишга чақирди
20:39 / 13.07.2025

														
														Магистратурага қабул бошланди

Магистратурага қабул бошланди

Бу ҳақда Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги хабар берди
22:04 / 07.07.2025

														
														Янги молиявий инқилобнинг бошланиши

Янги молиявий инқилобнинг бошланиши

Бугунги замонавий дунёда инсоният мисли кўрилмаган ихтиролар-у, технологияларнинг гувоҳига айланди. Рақамлаштириш одамларнин…
22:24 / 31.01.2025

														
														Қўрқинчли ютуқ: сунъий интеллект инсон ёрдамисиз ўзининг нусхасини ярата олади

Қўрқинчли ютуқ: сунъий интеллект инсон ёрдамисиз ўзининг нусхасини ярата олади

Ушбу ютуқ илмий ҳамжамиятда жиддий хавотир уйғотмоқда, чунки инсон аралашувисиз сунъий интеллектни муваффақиятли ўз-ўзини қа…
17:14 / 27.01.2025

														
														2028 йилда мамонтларни қайтадан дунёга келтиришмоқчи

2028 йилда мамонтларни қайтадан дунёга келтиришмоқчи

АҚШда мамонтнинг туғилиши учун абадий музликларда топилган ДНКдан фойдаланилади.
10:06 / 18.01.2025

														
														“Вампир кўршапалак”ларнинг қонини энергия манбаи сифатида ишлатиш мумкин” – олимлар

“Вампир кўршапалак”ларнинг қонини энергия манбаи сифатида ишлатиш мумкин” – олимлар

Канадалик олимлар кўршапалаклар устида тадқиқот ўтказишди ва “вампир кўршапалаклар” ўз ўлжасининг қони ёрдамида энергия ҳоси…
12:30 / 11.11.2024

Бу ҳам қизиқ

Тайван Хитойнинг эҳтимолий ҳужумларига қарши ҳарбий ва фуқаровий машғулотлар ўтказмоқда

Тайван Хитойнинг эҳтимолий ҳужумларига қарши ҳарбий ва фуқаровий машғулотлар ўтказмоқда

Расмийларнинг таъкидлашича, бундай ҳарбий ва фуқаровий машқлар Хитойнинг эҳтимолий ҳужумларига қарши кўрилаётган чора-тадбир…
21:29 / 30.08.2025
“Ташаббусли бюджет” доирасида “Депутатлар ташаббуси” амалиёти жорий этилади

“Ташаббусли бюджет” доирасида “Депутатлар ташаббуси” амалиёти жорий этилади

Кейинги йилдан бошлаб, “Опен бюджет”да ғолиб бўлмаган лойиҳалар депутатлар ташаббуси билан ғолиб деб топилиши мумкин
15:56 / 30.08.2025
Телевидение ва радиода реклама беришда нималар тақиқланади?

Телевидение ва радиода реклама беришда нималар тақиқланади?

Реклама жойлаштириш мақсадида давлат тадбирлари ва маросимларининг намойишини узиб қўйиш тақиқланади
20:59 / 29.08.2025
2025 йилда Ўзбекистон аҳолиси ўзининг маблағлари ҳисобидан 17 триллион сўмдан ортиқроқ сармоя киритган

2025 йилда Ўзбекистон аҳолиси ўзининг маблағлари ҳисобидан 17 триллион сўмдан ортиқроқ сармоя киритган

Бу кўрсаткич ўтган йилнинг мос даврига нисбатан 15,3 фоизга ошган
22:29 / 30.08.2025
Владимир Путин: “Хитой ташқи савдода биз учун биринчи рақамли шерик”

Владимир Путин: “Хитой ташқи савдода биз учун биринчи рақамли шерик”

Россия Федерацияси раҳбари “Синхуа” ахборот агентлигига берган интервьюсида бир қатор масалаларга тўхталиб ўтди
15:40 / 30.08.2025
Сенат аралашуви ортидан Олтинкўл ва Улуғнор туманларида “Ташаббусли бюджет” бўйича овоз бериш жараёни бошланди

Сенат аралашуви ортидан Олтинкўл ва Улуғнор туманларида “Ташаббусли бюджет” бўйича овоз бериш жараёни бошланди

Аввалроқ ушбу туманлардаги лойиҳалар асоссиз равишда рад этилгани маълум бўлган эди
14:25 / 30.08.2025
Шавкат Мирзиёев расмий ташриф билан Хитойда бўлади

Шавкат Мирзиёев расмий ташриф билан Хитойда бўлади

2 сентябрь куни Пекин шаҳрида давлат раҳбари ХХР Раиси Си Сзинпин билан музокаралар ўтказади
10:38 / 30.08.2025
Полшадан депортация қилинган ватандошлар Ўзбекистон элчихонаси томонидан ватанга қайтарилди

Полшадан депортация қилинган ватандошлар Ўзбекистон элчихонаси томонидан ватанга қайтарилди

Мазкур инсонпарварлик кўмаги “Ватанга қайтариш” акцияси доирасида амалга оширилди
12:35 / 30.08.2025

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!

Ўзбекистон ва жаҳонда рўй бераётган энг сўнгги воқеа-ҳодисалар, спорт, шоу-бизнес, маданият, информацион технологиялар ва илм-фан янгиликларидан доимо хабардор бўлинг!