Атиргуллар қадимий ва қизиқарли тарихга эга. Унинг 35 мингга яқин тури мавжуд, гуллайдиган ўсимликлар орасида энг мураккаб тузилишга эга бўлган дарахт атиргулга тегишли.

Атиргул суви

Атиргул сувини тайёрлаш учун уни дистиллаш кераклиги ҳақидаги илк қайдлар 916 йилга тегишли. Ўша вақтларда атиргул сувини суюқлик ўрнида истеъмол қилишган, атир қилиб сепишган, ҳаттоки дори ўрнида ҳам фойдаланишган. Атиргул суви Шарқ мамлакатларидаги энг қимматбаҳо маҳсулотлардан бири бўлган. Ҳозирги кунда аёллар учун мўлжалланган атирларнинг 98 фоизи, эркаклар учун мўлжалланган атирларнинг 48 фоизи атиргул япроқларидан тайёрланади.

Диаметри бир сантиметрли атиргул ғунчаси

Дунёдаги энг кичкина атиргул ғунчасининг диаметри бир сантиметрга тенг бўлган ва у ҳиндистонлик олим томонидан етиштирилган. Шиша колба ичига жойлаштирилган атиргул икки ой давомида электромагнит нурланиш таъсири остида бўлган.

Қимматбаҳо мой

Янги сиқиб олинган атиргул ёғи - дунёдаги энг қимматбаҳо мой ҳисобланади. Бу турдаги мой нархи олтин ва платина нархидан ҳам қимматроқ. Атиргул ёғининг бир литрини тайёрлаш учун 3 тонна гул япроқлари керак бўлади.

Улкан буталар

Энг катта атиргул бутаси 1885 йилда АҚШда етиштирилган, унинг катталиги 740 квадрат метрга тенг бўлган. Ушбу турга Лондондаги Қироллик Ботаника боғи директорининг рафиқаси шарафига "Бенкс хоним" деб ном берилган. Унинг битта новдасида 200 мингта сариқ рангли атиргул очилган.

Тинчлантирувчи восита

Атиргулларнинг ёқимли ҳидидан баҳраманд бўлган одамни хавотир ҳисси тарк этиши фанда исботланган. Атиргул ҳиди тинчлантирувчи таъсирга эга, шунинг учун ҳам атиргул мойи ароматерапияда кенг қўлланилади.

Шекспир ва атиргуллар

Инглиз ёзувчиси Уильям Шекспир атиргулни ўз асарларида 50 мартадан кўпроқ тилга олган. Шу сабабли ноодатий шаклга эга бўлган атиргул турига ёзувчининг номи берилган.

Дунёдаги энг "кекса" атиргул

Дунёдаги энг "кекса" атиргул Германияда жойлашган ибодатхоналардан бирининг ёнида ўсади. Атиргул бутасининг баландлиги ўсимлик ёнидаги бино баландлигига тенг келиб қолган. Унинг ёши минг йилдан ошган. Уруш йилларида атиргул бутасига зарар етказилган, бироқ орадан вақт ўтиб бутун қолган илдиз қисмидан янги новдалар ўсиб чиққан.

Лимондан фойдалироқ

Ёввойи атиргул, яъни наъматак меваси таркибида лимон таркибидагига нисбатан кўпроқ С витамини сақланади. Наъматак қайнатмаси саломатликни мустаҳкамлайди.

• факт
• қизиқарли