$
11911.71 UZS
-29.94
₽
146.49 UZS
-1.16
€
13319.67 UZS
-63.34
31° Kechasi 18°

Ikki tillilik Altsgeymerdan himoya qilishi mumkin

14:00 / 23.03.2024

Ikki yoki undan ortiq tilni bilish nafaqat bizni boyitadi, balki boshqa madaniyatni o‘rganishga, fikrlarimizni baham ko‘rishga va dunyoni chuqurroq tushunishga imkon beradi. Ispaniyaning ikkita tadqiqot markazi - Kataloniya universiteti va Pompeu Fabra universiteti olimlari aniqlaganidek, bir vaqtning o‘zida ikkita tildan faol foydalanish qarish bilan bog‘liq kognitiv pasayishdan himoya qilishi mumkin.

Ikki tildan foydalanish odamlarni ma’lum darajada keksalikdan himoya qilishi uzoq vaqtdan beri ma’lum.

"Ikki tilda so‘zlashadigan mamlakatlarda demensiyaning tarqalishi aholisi faqat bitta tilda gapiradigan mintaqalarga qaraganda 50% pastroq", deydi so‘nggi tadqiqotni olib borgan professor Marko Kalabriya. Tadqiqotchilar ko‘ngillilar sifatida Barselona aholisini tanladilar, chunki u yerda deyarli hamma ispan va katalon tillarida teng so‘zlashadi va ular orasida mutlaqo sog‘lom odamlar ham, demans yoki xotirani yo‘qotishdan aziyat chekadiganlar ham bor edi.

"Biz ikki tillilik darajasi yuqori bo‘lgan odamlarga yengil kognitiv buzilish tashxisi qo‘yilganda, bu ikki tildan birini passiv foydalanuvchilarga qaraganda ancha kechroq ekanligini aniqladik", deb tushuntiradi Kalabriya.

Professorning o‘zi doimo ikki tildan foydalanish va biridan ikkinchisiga o‘tish miya uchun ajoyib mashq bo‘lib xizmat qiladi, deb hisoblaydi.


salomatlik


														
														Londondagi qadimiy tobutdan topilgan skelet kimga tegişli ekani aniqlandi

Londondagi qadimiy tobutdan topilgan skelet kimga tegişli ekani aniqlandi

Londondagi Vestminster abbatligidan topilgan, qariyb 150-yildan beri sir bölib kelgan skelet XI asr boşlarida yaşagan Vestmi…
10:20 / 03.11.2026

														
														Solyariyga muntazam qatnagan 30 yoshli ayol melanoma sabab vafot etdi

Solyariyga muntazam qatnagan 30 yoshli ayol melanoma sabab vafot etdi

Angliyaning Manchester shahrida yashagan 30 yoshli Chelsi Tantum teri saratonining xavfli turi — melanomadan vafot etdi. U 1…
09:58 / 16.10.2026

														
														Semizlik 2024 yilda 3,7 mln kishining o‘limiga sabab bo‘lgan

Semizlik 2024 yilda 3,7 mln kishining o‘limiga sabab bo‘lgan

Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (JSST) ma’lumotlariga ko‘ra, 2024 yilda dunyo bo‘yicha semizlik 3,7 mln kishining o‘limig…
10:05 / 08.10.2026

														
														Vabodan vafot etgani aytilgan ayolning rasmiy tashxisi ma’lum qilindi

Vabodan vafot etgani aytilgan ayolning rasmiy tashxisi ma’lum qilindi

Rossiyaning Irkutsk viloyatida vabo yuqtirgani gumon qilingan 27 yoshli ayol pnevmoniyadan vafot etgani ma’lum qilindi. Rosp…
10:15 / 05.10.2026

														
														Moskvadagi aeroport hojatxonasidan ayol va chaqaloq jasadi topildi

Moskvadagi aeroport hojatxonasidan ayol va chaqaloq jasadi topildi

2-oktabr kuni Moskva yaqinidagi Sheremetevo aeroportining uchib kelish zonasidagi hojatxonadan ayol va yangi tug‘ilgan chaqa…
14:55 / 03.10.2026

														
														Irkutskdagi xavfli yuqumli kasallik haqidagi xabarlarga rasmiy munosabat bildirildi

Irkutskdagi xavfli yuqumli kasallik haqidagi xabarlarga rasmiy munosabat bildirildi

Ijtimoiy tarmoqlar va ayrim axborot manbalarida Rossiyaning Irkutsk viloyatida o‘ta xavfli yuqumli kasallikka gumon qilingan…
09:45 / 03.10.2026

														
														Isroilda hantavirus bilan kasallanishning ilk holati aniqlandi

Isroilda hantavirus bilan kasallanishning ilk holati aniqlandi

Isroilda hantavirus bilan kasallanishning birinchi holati qayd etildi. Bu haqda The Jerusalem Post xabar berdi.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Sikada” shtammi: xavotirga o‘rin yo‘q

“Sikada” shtammi: xavotirga o‘rin yo‘q

So‘nggi paytlarda COVID-19’ning “Sikada” (BA.3.2) shtammi haqida xabarlar tarqalmoqda.
10:35 / 17.04.2026

														
														Hindistonda yo‘tal siroplari vaqtincha taqiqlandi

Hindistonda yo‘tal siroplari vaqtincha taqiqlandi

Rasmiylar vafot etgan bolalarning uyidan topilgan siroplarni vaqtincha sotishni to‘xtatdi.
20:42 / 03.10.2025

														
														O‘zbekistondagi tibbiyot islohotlari “The Lancet”da e’tirof etildi

O‘zbekistondagi tibbiyot islohotlari “The Lancet”da e’tirof etildi

Toshkentdagi xalqaro akademik markaz — mintaqaviy innovatsion markazga aylanmoqda;
17:09 / 26.09.2025

Bu ham qiziq

Qarşida 1,4 ming gektar yerning suv ta’minoti yaxşilanadi

Qarşida 1,4 ming gektar yerning suv ta’minoti yaxşilanadi

Qaşqadaryo viloyatining Qarşi şahrida “Çap tarmoq” kanalini betonlaştiriş va uning atrofini obodonlaştiriş işlari boşlanadi.…
15:35 / 04.11.2026
Özbekistonda 200 mingga yaqin yoş xorijda işlaş uçun til sertifikatiga ega

Özbekistonda 200 mingga yaqin yoş xorijda işlaş uçun til sertifikatiga ega

Prezident Şavkat Mirziyoyev xorijda yuqori daromadli iş örinlariga ega böliş uçun çet tillarini biladigan yoşlarni kasbga ta…
14:54 / 02.11.2026
Samarqandda tiriklayin kömilgan erkak 28 kunlik komadan söng vafot etdi

Samarqandda tiriklayin kömilgan erkak 28 kunlik komadan söng vafot etdi

Samarqand viloyati Payariq tumanida bir guruh şaxslar tomonidan kaltaklanib, tiriklayin kömib yuborilgan 32 yoşli erkak 28 k…
09:30 / 04.11.2026
Özbekistonda ekstremistik taşkilotlarda iştirok etganlik uçun 10 yilgaça qamoq jazosi belgilandi

Özbekistonda ekstremistik taşkilotlarda iştirok etganlik uçun 10 yilgaça qamoq jazosi belgilandi

Özbekistonda ekstremizmga qarşi kuraşiş sohasidagi qonunçilikka özgartiriş va qöşimçalar kiritildi. Unga köra, ekstremistik,…
09:39 / 04.11.2026
Eronda aholi yadroviy zarba ehtimoli yuzasidan ogohlantirildi

Eronda aholi yadroviy zarba ehtimoli yuzasidan ogohlantirildi

Eron davlat televideniyesi mamlakatga yadroviy zarba berilgan taqdirda fuqarolar qanday harakat qilişi kerakligi haqida maxs…
09:43 / 04.11.2026
Toşkent metrosining yangi bekatlarida poyezdlar keliş vaqtini körsatuvçi tablolar örnatiladi

Toşkent metrosining yangi bekatlarida poyezdlar keliş vaqtini körsatuvçi tablolar örnatiladi

Toşkent metropolitenining kelgusida quriladigan yangi liniyalari va bekatlarida poyezdlarning keliş hamda ketiş vaqtini aniq…
09:54 / 04.11.2026
Buxoroda 300 million dollarlik yangi xalqaro aeroport qurilmoqda

Buxoroda 300 million dollarlik yangi xalqaro aeroport qurilmoqda

Buxoro viloyatida xalqaro standartlarga mos, qiymati 300 million dollar bölgan yangi aeroport qurilmoqda. Yangi majmua bir v…
11:44 / 04.11.2026
Toşkentdagi xalqaro turnirga kelgan qozoğistonlik yoş futbolçilar zaharlandi

Toşkentdagi xalqaro turnirga kelgan qozoğistonlik yoş futbolçilar zaharlandi

Toşkent şahrida ötkazilayotgan «Döstlik Cup 2026» xalqaro futbol festivalida iştirok etiş uçun kelgan qozoğistonlik yoş futb…
17:24 / 02.11.2026
Farğonada departament tergovçisi 100 ming dollar pora bilan uşlandi

Farğonada departament tergovçisi 100 ming dollar pora bilan uşlandi

Farğona viloyatida Iqtisodiy jinoyatlarga qarşi kuraşiş departamenti Farğona şahar bölimi tergovçisi 100 ming dollar pora ol…
13:02 / 03.11.2026
Buxoroda 1,7 million aholining içimlik suvi ta’minoti yaxşilanadi

Buxoroda 1,7 million aholining içimlik suvi ta’minoti yaxşilanadi

Prezident Şavkat Mirziyoyev Buxoro viloyatiga taşrifi doirasida hudud iqtisodiyotini rivojlantiriş va aholi turmuş darajasin…
11:40 / 04.11.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!