$
11913.35 UZS
14.26
₽
142.39 UZS
0.86
€
13328.66 UZS
30.24
31° Kechasi 18°

Ikki tillilik Altsgeymerdan himoya qilishi mumkin

14:00 / 23.03.2024

Ikki yoki undan ortiq tilni bilish nafaqat bizni boyitadi, balki boshqa madaniyatni o‘rganishga, fikrlarimizni baham ko‘rishga va dunyoni chuqurroq tushunishga imkon beradi. Ispaniyaning ikkita tadqiqot markazi - Kataloniya universiteti va Pompeu Fabra universiteti olimlari aniqlaganidek, bir vaqtning o‘zida ikkita tildan faol foydalanish qarish bilan bog‘liq kognitiv pasayishdan himoya qilishi mumkin.

Ikki tildan foydalanish odamlarni ma’lum darajada keksalikdan himoya qilishi uzoq vaqtdan beri ma’lum.

"Ikki tilda so‘zlashadigan mamlakatlarda demensiyaning tarqalishi aholisi faqat bitta tilda gapiradigan mintaqalarga qaraganda 50% pastroq", deydi so‘nggi tadqiqotni olib borgan professor Marko Kalabriya. Tadqiqotchilar ko‘ngillilar sifatida Barselona aholisini tanladilar, chunki u yerda deyarli hamma ispan va katalon tillarida teng so‘zlashadi va ular orasida mutlaqo sog‘lom odamlar ham, demans yoki xotirani yo‘qotishdan aziyat chekadiganlar ham bor edi.

"Biz ikki tillilik darajasi yuqori bo‘lgan odamlarga yengil kognitiv buzilish tashxisi qo‘yilganda, bu ikki tildan birini passiv foydalanuvchilarga qaraganda ancha kechroq ekanligini aniqladik", deb tushuntiradi Kalabriya.

Professorning o‘zi doimo ikki tildan foydalanish va biridan ikkinchisiga o‘tish miya uchun ajoyib mashq bo‘lib xizmat qiladi, deb hisoblaydi.


salomatlik


														
														Semizlik 2024 yilda 3,7 mln kishining o‘limiga sabab bo‘lgan

Semizlik 2024 yilda 3,7 mln kishining o‘limiga sabab bo‘lgan

Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti (JSST) ma’lumotlariga ko‘ra, 2024 yilda dunyo bo‘yicha semizlik 3,7 mln kishining o‘limig…
10:05 / 08.10.2026

														
														Vabodan vafot etgani aytilgan ayolning rasmiy tashxisi ma’lum qilindi

Vabodan vafot etgani aytilgan ayolning rasmiy tashxisi ma’lum qilindi

Rossiyaning Irkutsk viloyatida vabo yuqtirgani gumon qilingan 27 yoshli ayol pnevmoniyadan vafot etgani ma’lum qilindi. Rosp…
10:15 / 05.10.2026

														
														Moskvadagi aeroport hojatxonasidan ayol va chaqaloq jasadi topildi

Moskvadagi aeroport hojatxonasidan ayol va chaqaloq jasadi topildi

2-oktabr kuni Moskva yaqinidagi Sheremetevo aeroportining uchib kelish zonasidagi hojatxonadan ayol va yangi tug‘ilgan chaqa…
14:55 / 03.10.2026

														
														Irkutskdagi xavfli yuqumli kasallik haqidagi xabarlarga rasmiy munosabat bildirildi

Irkutskdagi xavfli yuqumli kasallik haqidagi xabarlarga rasmiy munosabat bildirildi

Ijtimoiy tarmoqlar va ayrim axborot manbalarida Rossiyaning Irkutsk viloyatida o‘ta xavfli yuqumli kasallikka gumon qilingan…
09:45 / 03.10.2026

														
														Isroilda hantavirus bilan kasallanishning ilk holati aniqlandi

Isroilda hantavirus bilan kasallanishning ilk holati aniqlandi

Isroilda hantavirus bilan kasallanishning birinchi holati qayd etildi. Bu haqda The Jerusalem Post xabar berdi.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Sikada” shtammi: xavotirga o‘rin yo‘q

“Sikada” shtammi: xavotirga o‘rin yo‘q

So‘nggi paytlarda COVID-19’ning “Sikada” (BA.3.2) shtammi haqida xabarlar tarqalmoqda.
10:35 / 17.04.2026

														
														Hindistonda yo‘tal siroplari vaqtincha taqiqlandi

Hindistonda yo‘tal siroplari vaqtincha taqiqlandi

Rasmiylar vafot etgan bolalarning uyidan topilgan siroplarni vaqtincha sotishni to‘xtatdi.
20:42 / 03.10.2025

														
														O‘zbekistondagi tibbiyot islohotlari “The Lancet”da e’tirof etildi

O‘zbekistondagi tibbiyot islohotlari “The Lancet”da e’tirof etildi

Toshkentdagi xalqaro akademik markaz — mintaqaviy innovatsion markazga aylanmoqda;
17:09 / 26.09.2025

														
														Piskent va Bo‘ka tumanlarida bog‘cha tarbiyalanuvchilari zaharlandi

Piskent va Bo‘ka tumanlarida bog‘cha tarbiyalanuvchilari zaharlandi

Hozirda bemorlardan olingan tahlillar va oziq-ovqat namunalari laboratoriyada tekshirilmoqda. Rasmiy xulosalar chiqqach, qo‘…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ortiqcha vazn ko‘rkamlik emas!

Ortiqcha vazn ko‘rkamlik emas!

Bu borada mutaxassis fikri bilan tanishamiz
21:03 / 27.08.2025

Bu ham qiziq

14-oktyabr kungi ob-havo ma’lumoti

14-oktyabr kungi ob-havo ma’lumoti

Respublika bo‘ylab havo o‘zgaruvchan bo‘ladi, yog‘ingarchilik kuzatilmaydi.
16:37 / 13.10.2026
O‘zbekistonning robototexnika bo‘yicha terma jamoasi a’zolari davlat mukofotlari bilan taqdirlandi

O‘zbekistonning robototexnika bo‘yicha terma jamoasi a’zolari davlat mukofotlari bilan taqdirlandi

Prezident Shavkat Mirziyoyev farmoni bilan Koreya Respublikasining Inchxon shahrida o‘tkazilgan “FIRST Global Challenge” xal…
15:17 / 13.10.2026
Markaziy Osiyoda pensiyalar: O‘zbekistonda o‘rtacha to‘lov 143 dollarni tashkil etadi

Markaziy Osiyoda pensiyalar: O‘zbekistonda o‘rtacha to‘lov 143 dollarni tashkil etadi

Markaziy Osiyoning beshta davlatida pensionerlarga to‘lanadigan mablag‘ miqdori sezilarli darajada farq qiladi. 2026-yilga o…
12:40 / 13.10.2026
Xitoylik tadbirkor xodimlariga BMW avtomobillarini sovg‘a qildi

Xitoylik tadbirkor xodimlariga BMW avtomobillarini sovg‘a qildi

Xitoyning Xenan provinsiyasida restoranlar tarmog‘i rahbari Ma Yanli yuqori natijalarga erishgan xodimlariga BMW rusumli avt…
15:49 / 10.10.2026
Erkinjon Turdimov Yoshlarning innovatsiyalar ofisi faoliyati bilan tanishdi

Erkinjon Turdimov Yoshlarning innovatsiyalar ofisi faoliyati bilan tanishdi

O‘zbekiston Respublikasi Bosh vazirining birinchi o‘rinbosari - ta’lim va ilm-fan vaziri Erkinjon Turdimov Yoshlarning innov…
16:26 / 13.10.2026
Turkiyada 15 yoshgacha bo‘lgan bolalarga ijtimoiy tarmoqlardan foydalanish taqiqlanadi

Turkiyada 15 yoshgacha bo‘lgan bolalarga ijtimoiy tarmoqlardan foydalanish taqiqlanadi

15 yoshdan 18 yoshgacha bo‘lgan o‘smirlarga qo‘shimcha cheklovlar bilan ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishga ruxsat beriladi.
17:20 / 10.10.2026
Yil oxirigacha Yangi Toshkentda 20 ming xonadonni foydalanishga topshirish rejalashtirilgan

Yil oxirigacha Yangi Toshkentda 20 ming xonadonni foydalanishga topshirish rejalashtirilgan

Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev Yangi Toshkent qurilishini jadallashtirish masalalari yuzasidan investor va tadbirkorlar bi…
10:38 / 12.10.2026
Namanganda 250 mln so‘mdan ortiq pulni kredit va’dasi bilan olgan gumonlanuvchi ushlandi

Namanganda 250 mln so‘mdan ortiq pulni kredit va’dasi bilan olgan gumonlanuvchi ushlandi

Namangan viloyatining Kosonsoy tumanida Telegram orqali fuqarolarga kam foizli kredit va’da qilib, ulardan 250 million so‘md…
09:20 / 13.10.2026
Samarqandda Cobalt elektroskuterni urib yubordi: ikki kishi halok bo‘ldi

Samarqandda Cobalt elektroskuterni urib yubordi: ikki kishi halok bo‘ldi

Samarqand viloyatining Paxtachi tumanida Cobalt avtomobili elektroskuter bilan to‘qnashishi oqibatida ikki kishi halok bo‘ld…
14:31 / 13.10.2026
Tramp Oq uy matbuot kotibi lavozimiga Keti Zaxariyani tayinladi

Tramp Oq uy matbuot kotibi lavozimiga Keti Zaxariyani tayinladi

AQSH Prezidenti Donald Tramp Keti Zaxariyani Oq uyning yangi matbuot kotibi etib tayinlaganini e’lon qildi. U avgust oyi oxi…
09:29 / 10.10.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!