$
11813.09 UZS
-7.39
135.61 UZS
-1.9
13677.20 UZS
-88.93
31° Kechasi 18°

Ikki tillilik Altsgeymerdan himoya qilishi mumkin

14:00 / 23.03.2024

Ikki yoki undan ortiq tilni bilish nafaqat bizni boyitadi, balki boshqa madaniyatni o‘rganishga, fikrlarimizni baham ko‘rishga va dunyoni chuqurroq tushunishga imkon beradi. Ispaniyaning ikkita tadqiqot markazi - Kataloniya universiteti va Pompeu Fabra universiteti olimlari aniqlaganidek, bir vaqtning o‘zida ikkita tildan faol foydalanish qarish bilan bog‘liq kognitiv pasayishdan himoya qilishi mumkin.

Ikki tildan foydalanish odamlarni ma’lum darajada keksalikdan himoya qilishi uzoq vaqtdan beri ma’lum.

"Ikki tilda so‘zlashadigan mamlakatlarda demensiyaning tarqalishi aholisi faqat bitta tilda gapiradigan mintaqalarga qaraganda 50% pastroq", deydi so‘nggi tadqiqotni olib borgan professor Marko Kalabriya. Tadqiqotchilar ko‘ngillilar sifatida Barselona aholisini tanladilar, chunki u yerda deyarli hamma ispan va katalon tillarida teng so‘zlashadi va ular orasida mutlaqo sog‘lom odamlar ham, demans yoki xotirani yo‘qotishdan aziyat chekadiganlar ham bor edi.

"Biz ikki tillilik darajasi yuqori bo‘lgan odamlarga yengil kognitiv buzilish tashxisi qo‘yilganda, bu ikki tildan birini passiv foydalanuvchilarga qaraganda ancha kechroq ekanligini aniqladik", deb tushuntiradi Kalabriya.

Professorning o‘zi doimo ikki tildan foydalanish va biridan ikkinchisiga o‘tish miya uchun ajoyib mashq bo‘lib xizmat qiladi, deb hisoblaydi.


salomatlik


														
														Isroilda hantavirus bilan kasallanishning ilk holati aniqlandi

Isroilda hantavirus bilan kasallanishning ilk holati aniqlandi

Isroilda hantavirus bilan kasallanishning birinchi holati qayd etildi. Bu haqda The Jerusalem Post xabar berdi.
10:12 / 08.05.2026

														
														“Sikada” shtammi: xavotirga o‘rin yo‘q

“Sikada” shtammi: xavotirga o‘rin yo‘q

So‘nggi paytlarda COVID-19’ning “Sikada” (BA.3.2) shtammi haqida xabarlar tarqalmoqda.
10:35 / 17.04.2026

														
														Hindistonda yo‘tal siroplari vaqtincha taqiqlandi

Hindistonda yo‘tal siroplari vaqtincha taqiqlandi

Rasmiylar vafot etgan bolalarning uyidan topilgan siroplarni vaqtincha sotishni to‘xtatdi.
20:42 / 03.10.2025

														
														O‘zbekistondagi tibbiyot islohotlari “The Lancet”da e’tirof etildi

O‘zbekistondagi tibbiyot islohotlari “The Lancet”da e’tirof etildi

Toshkentdagi xalqaro akademik markaz — mintaqaviy innovatsion markazga aylanmoqda;
17:09 / 26.09.2025

														
														Piskent va Bo‘ka tumanlarida bog‘cha tarbiyalanuvchilari zaharlandi

Piskent va Bo‘ka tumanlarida bog‘cha tarbiyalanuvchilari zaharlandi

Hozirda bemorlardan olingan tahlillar va oziq-ovqat namunalari laboratoriyada tekshirilmoqda. Rasmiy xulosalar chiqqach, qo‘…
10:08 / 25.09.2025

														
														Ortiqcha vazn ko‘rkamlik emas!

Ortiqcha vazn ko‘rkamlik emas!

Bu borada mutaxassis fikri bilan tanishamiz
21:03 / 27.08.2025

														
														Gipertoniya, yurak ishemik kasalligi va qandli diabet 85 foiz holatlarda oxir-oqibat nogironlikka olib kelmoqda

Gipertoniya, yurak ishemik kasalligi va qandli diabet 85 foiz holatlarda oxir-oqibat nogironlikka olib kelmoqda

Prezident sog‘liqni saqlash tizimidagi loyihalarning taqdimoti bilan tanishdi
20:47 / 19.08.2025

														
														Shifokorlar alstgeymerga shifo topdi

Shifokorlar alstgeymerga shifo topdi

Olimlar hatto unutilgan xotirani tiklashni ham o‘rganishdi
21:51 / 10.08.2025

														
														Gepatit kasalliklarini aniqlash maqsadida 1.6 million kishi skrining tekshiruvidan o‘tkazildi

Gepatit kasalliklarini aniqlash maqsadida 1.6 million kishi skrining tekshiruvidan o‘tkazildi

Mazkur ishlarning tahlili haqida Virusologiya instituti direktori Erkin Musaboyev axborot berib o‘tdi
19:18 / 20.07.2025

														
														2025-yilning 6 oyi davomida tez yordamga qancha murojaat kelib tushdi?

2025-yilning 6 oyi davomida tez yordamga qancha murojaat kelib tushdi?

Sog‘liqni saqlash vazirligi bu bo‘yicha rasmiy statistikani taqdim etdi
21:26 / 08.07.2025

Bu ham qiziq

Poytaxtda avtomobillar soni 30 foizga oshdi

Poytaxtda avtomobillar soni 30 foizga oshdi

2026-yil 2-sentyabr — yangi o‘quv yilining ilk kunida Toshkent ko‘chalaridagi transport oqimi 24-avgustdagi odatiy ish kunig…
09:48 / 03.09.2026
Yevroittifoq ChatGPT, Reddit va Roblox’ni qattiq nazoratga oldi

Yevroittifoq ChatGPT, Reddit va Roblox’ni qattiq nazoratga oldi

Yevropa Komissiyasi ChatGPT’ni “juda yirik onlayn qidiruv tizimi”, Reddit va Roblox’ni esa “juda yirik onlayn platformalar” …
09:59 / 02.09.2026
Bo‘stonliqda 320 ming yillik tosh qurollar topildi

Bo‘stonliqda 320 ming yillik tosh qurollar topildi

Toshkent viloyatining Bo‘stonliq tumanidagi Arkutsoy paleolit yodgorligida taxminan 320–280 ming yil avvalgi qatlamga mansub…
00:20 / 31.08.2026
O‘zbekiston Mustaqilligi kuni — yangilanib, dadil taraqqiyot sari odimlayotgan mamlakatimizning ulug‘ ayyomidir!

O‘zbekiston Mustaqilligi kuni — yangilanib, dadil taraqqiyot sari odimlayotgan mamlakatimizning ulug‘ ayyomidir!

Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev o‘z nutqida kelgusi o‘n yillikni “Milliy yuksalish davri” deb e’lon qildilar.
22:35 / 31.08.2026
Qirg‘in ostidagi “Love story”: Ukraina­da juftlik front yaqinida turmush qurdi

Qirg‘in ostidagi “Love story”: Ukraina­da juftlik front yaqinida turmush qurdi

Ukrainaning Rossiya bilan urushdagi front chizig‘i tobora yaqinlashib kelayotgan Kramatorsk shahrida 35 yoshli Tetiana va Al…
12:52 / 30.08.2026
O‘zbekiston Birinchi xonimi ShHT sammiti doirasidagi madaniy tadbirlarda ishtirok etdi

O‘zbekiston Birinchi xonimi ShHT sammiti doirasidagi madaniy tadbirlarda ishtirok etdi

O‘zbekiston Respublikasi Birinchi xonimi Ziroat Mirziyoyeva Qirg‘iz Respublikasi, Ozarbayjon Respublikasi, Turkiya Respublik…
17:54 / 01.09.2026
10 ming dollargacha naqd valyutani deklaratsiyasiz olib chiqish mumkin bo‘ladi.

10 ming dollargacha naqd valyutani deklaratsiyasiz olib chiqish mumkin bo‘ladi.

O‘zbekiston hududini tark etayotgan jismoniy shaxslar deklaratsiya to‘ldirmasdan olib chiqib ketishi mumkin bo‘lgan naqd val…
18:21 / 02.09.2026
Toshkent metrosida tig‘iz vaqtlarda poyezdlar harakati tezlashtiriladi

Toshkent metrosida tig‘iz vaqtlarda poyezdlar harakati tezlashtiriladi

Yangi o‘quv yili boshlanishi munosabati bilan Toshkent metropolitenida ertalabki va kechki tig‘iz vaqtlarda poyezdlar haraka…
00:05 / 31.08.2026
“Ukraina mudofaasi uchun 27 milliard dollar yetishmayapti” — Yevgeniy Xmara

“Ukraina mudofaasi uchun 27 milliard dollar yetishmayapti” — Yevgeniy Xmara

Ukrainada mudofaani moliyalashtirish uchun 27 milliard dollar miqdorida mablag‘ taqchilligi yuzaga kelgan. Bu haqda Ukraina …
00:09 / 31.08.2026
“Kalmar o‘yini”: ikki maktab o‘quvchisi 12 yoshli bolani o‘ldirgani aytilmoqda

“Kalmar o‘yini”: ikki maktab o‘quvchisi 12 yoshli bolani o‘ldirgani aytilmoqda

Moskva viloyatining Orehovo-Zuyevo shahar okrugida 12 yoshli maktab o‘quvchisi o‘ldirildi. Jinoyatda gumonlanayotgan 15 va 1…
12:58 / 30.08.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!