Ўзбекистонда эрта никоҳ, 16 ёшга тўлмаганларнинг ҳомиладорлиги ва туғиши билан боғлиқ ҳолатлар ҳақида тегишли органларга хабар бермаган мансабдор шахслар ва ходимларни маъмурий жавобгарликка тортиш таклиф қилинмоқда.

Тегишли қонун лойиҳаси 19 сентябргача жамоатчилик муҳокамасига қўйилди. Ҳужжат Бош прокуратура томонидан Президентнинг 2026 йил 3 мартдаги аёллар ва болалар ҳуқуқларини ҳимоя қилишни кучайтиришга қаратилган фармони ижроси доирасида ишлаб чиқилган.

Лойиҳага кўра, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари, ФҲДЙ бўлимлари, таълим ва тиббиёт муассасалари ҳамда диний ташкилотлар вакиллари эрта никоҳ ва 16 ёшгача бўлган ҳомиладорлик ҳолатлари ҳақида ички ишлар органлари ёки “Инсон” ижтимоий хизматлар марказларига хабар бериши керак бўлади.

Хабар бермаган фуқаролар ва хизматчиларга БҲМнинг 3 бараваридан 5 бараваригача, яъни 1,32 млн сўмдан 2,2 млн сўмгача жарима солиш таклиф этилмоқда. Мансабдор шахслар учун жарима 5–10 БҲМ, яъни 2,2 млн сўмдан 4,4 млн сўмгача бўлиши мумкин.

Агар ҳуқуқбузарлик маъмурий жазо қўлланганидан кейин бир йил ичида такрорланса, фуқаролар ва хизматчиларга 5–10 БҲМ, мансабдор шахсларга эса 10–15 БҲМ миқдорида жарима солиш назарда тутилган.

Қонун лойиҳасида мазкур чоралар ҳуқуқбузарликларни ўз вақтида аниқлаш ва уларнинг олдини олиш, шунингдек, вояга етмаганлар ҳамда хотин-қизларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш самарадорлигини оширишга хизмат қилиши қайд этилган.

Маълумот учун, Ўзбекистонда никоҳ ёши эркаклар ва аёллар учун 18 ёш этиб белгиланган. Узрли сабаблар мавжуд бўлган айрим ҳолларда никоҳ ёшини кўпи билан бир йилга камайтиришга рухсат берилади.

2025 йилда Сенат мажлисида Ўзбекистонда эрта никоҳ ҳолатлари етти баравар ошгани маълум қилинган эди. Ўрганишларга кўра, бундай никоҳларнинг катта қисмида ота-оналар сабабчи бўлган.