Xabaringiz bor, so‘nggi kunlarda ijtimoiy tarmoqlarda kartoshkaning narxi 12 ming so‘mga yetgani haqidagi xabarlar tarqalgan edi. Shu sabab odamlarda ushbu holat bo‘yicha juda ko‘p savollar tug‘ilmoqda. Qishloq xo‘jaligi vazirligi javobsiz qolayotgan savollarga oydinlik kiritdi.

Mazkur holat yuzasidan olib borilgan monitoring natijalariga ko‘ra, bugungi kunda Toshkent shahridagi “Food City” dehqon bozorida 1 kg kartoshkaning o‘rtacha narxi 8,5 ming so‘mni tashkil etmoqda (minimal 7,5 ming so‘m, maksimal 9 ming so‘m).

Shuningdek, barcha hududlardagi arzonlashtirilgan savdo yarmarkalarida kartoshka 5-6 ming so‘m narxida sotilmoqda. Toshkentning yirik bozorlarida esa kartoshkaning narxi quyidagicha:

– Aviatsiya, Qo‘yliq, Mirobod, Yunusobod bozorlarida – 9 000 so‘m;

– Sirg‘ali, Farhod, Chilonzor, Eski Juva, Qoraqamish, Askiya, Oloy bozorlarida – 10 000 so‘m.

Xo‘sh, narx oshishiga sabab nima?

Kartoshkaning qimmatlashishiga bir qator omillar sabab bo‘lmoqda. Masalan, takroriy ekilgan maydonlardan yetarli hosil olinmadi. Kartoshka yiliga ikki marta ekiladi:

– Yanvar-mart oylarida ekilgan kartoshka – aprel-iyulgacha hosil beradi;

– Iyun-iyulda ekilgan kartoshka – noyabr-aprel oylarida iste’mol qilinadi.

2024-yil hosili uchun takroriy maydondan 1 million tonna kartoshka yetishtirilgan, ammo noyabr-aprel davrida 1,7 mln tonna zarur. Yig‘ilgan hosil talabning faqat 44 foizini qoplaydi.

Shuningdek, takroriy ekish uchun urug‘lik, o‘g‘it, yoqilg‘i va boshqa resurslar qimmatlashgan. Ma’lumot o‘rnida, 1 gektar kartoshka ekish uchun 55-60 mln so‘m sarflanmoqda, bu boshqa ekinlarga nisbatan 2-2,5 barobar ko‘p.

Ishlab chiqarish tannarxi

– Oxirgi 4 yilda kartoshka narxi 173 foizga oshgan.

– Azotli o‘g‘it 173 foiz, kaliyli o‘g‘it 175 foiz, kimyoviy vositalar 202 foiz, dizel yoqilg‘isi 178 foiz, mexanizatsiya xizmatlari 170 foiz, elektr energiyasi 180 foiz qimmatlashgan.

– O‘tgan yildan boshlab suv soliqlari va QQS (qo‘shilgan qiymat solig‘i) ham qo‘shilgani kartoshka tannarxiga ta’sir qilmoqda.

Qishloq xo‘jaligi vazirligi aytishicha, kartoshka narxi barqarorlashtirilishi uchun quyidagi ishlar amalga oshirilgan:

– 245,6 ming tonna kartoshka zaxiraga olindi;

– 9,9 ming tonna mahsulot bozorlarga chiqarildi. Hozirda kartoshkalar arzonlashtirilgan yarmarkalarda 4000-4500 so‘mdan sotilmoqda.

Kartoshka narxi qachon tushadi?

2025-yil hosili uchun 122 ming gektar maydonga kartoshka ekilishi ko‘zda tutilgan. Shuningdek, aprel-may oylarida yangi hosil bozorga chiqariladi va buning natijasida kartoshka narxi pasayishiga erishiladi.

Amalga oshirilayotgan sa’y-harakatlar natijasida fevral-mart oylarida narxlar barqarorlashishi, aprel-may oylarida esa pasayishi kutilmoqda.

• kartoshka
• qishloq_xo‘jaligi