$
10860.14 UZS
23.45
185.88 UZS
-10.7
11182.69 UZS
-132.98
37° Kechasi 23°

Tavsiya qilamiz. Stratosferadan yerga sakragan inson haqida eshitganmisiz?

21:02 / 20.05.2022

Avstriyalik parashyutchi 2012-yilning 14-oktyabr, yakshanba kuni 39 000 metr (!) balandlikdan o‘zini tashlagan, vertolyotdan, albatta. Tovushdan yuqori tezlikni rivojlantirib, u bir vaqtning o‘zida bir nechta rekordlarni o‘rnatgan.

Olim va mutaxassislardan iborat jamoa besh yil davomida ushbu tadbirga tayyorgarlik ko‘rdi. Bosh qahramonning ismi Feliks Baumgartner. U butun hayotini ushbu sakrashga bag‘ishlagan. Bolaligida u daraxtlarga chiqishni, eng tepasiga chiqishni yaxshi ko‘rardi. 

“Tepada bo‘lish men yoqtirgan eng yaxshi jarayondir”, – deydi Baumgartner.

16 yoshida u parashyutdan sakrashni boshladi va 43 yoshida u “qo‘rqmas Feliks” laqabli eng mashhur parashyutchiga aylandi. 

Parashyutdan sakrashning mohiyati shundaki, sportchi o‘z parashyutini imkon qadar erga yaqinroq ochadi, bu esa erkin yiqilish vaziyatini vaqtida uzaytiradi.

Hamma kutgan sakrash

Feliks stratosferadan (!) Yer tomon uchib, tovush tezligidan o‘zib ketgan. Parvoz paytida Baumgartnerda faqat himoya kostyumi va parashyut bo‘lgan. Feliksni stratosferaga ko‘targan stratostat Amerika Qo‘shma Shtatlaridagi Rosvel havo kuchlari bazasidan uchirilgan. Stratostat – bu geliy bilan to‘ldirilgan shar bo‘lib, unga maxsus gondol biriktirilgan, va bir yo‘lovchi uchun mo‘ljallangan.

U 2012-yilning iyul oyida ham 29 kilometr balandlikdan sakragan edi. U sakrash paytida soatiga 862 km tezlikka erishgan. Feliksning so‘zlariga ko‘ra, tez parvoz paytida u qo‘llarini his qilmagan.

Sportchi hayoti davomida 1500 marta balandlikdan sakrashni amalga oshirgan. 6 ta jahon rekordiga ega. 1999-yilda Baumgartner dunyodagi eng baland binolardan biri: Kuala-Lumpurdagi Petronas minoralaridan parashyutda sakragan. Shuningdek, Rio-de-Janeyrodagi Iso Masihning ulkan haykali qo‘lidan va Taypey 101 osmono‘par binosidan sakrashlarni amalga oshirgan. 

Baumgart o‘zi tan olishicha, uning hayotidagi eng dahshatli voqea Xorvatiyada 188 metr balandlikdan qorong‘i g‘orga sakrash bo‘lgan. Feliks stratosferadan sakraganidan so‘ng, professional faoliyatini yakunlagan.

Baumgartner uni ikki ssenariy kutishi mumkinligini bilar edi. Yoki u bir vaqtning o‘zida bir nechta jahon rekordlarini yangilaydi: hech kim stratosfera sharida bunchalik baland ko‘tarilmagan, hech kim bunday uzunlikka sakrashni amalga oshirmagan, sakrashda tovush tezligini hali hech kim engib o‘ta olmadi. Yoki uni fojiali yakun kutmoqda.

Stratosferadan sakrash: ehtiyotkor optimizm

Xavf juda katta edi. Feliks, masalan, parvoz paytida hushini yo‘qotishi mumkin bo‘lgan. Parashyut avtomatik ravishda ochilgan taqdirda ham, sportchi qo‘nish jarayonini boshqara olmaydi, bu esa jarohat, hatto o‘limga ham olib keladi.

1960-yilda 31,3 kilometr balandlikdan sakrab, parvozda 988 km/soat tezlikka erishgan AQSH Harbiy-havo kuchlari zobiti Jozef Kittinger sakrashga tayyorgarlik jarayonida doimo Feliksning yonida bo‘lgan va avstriyalikka barcha masalalarda maslahat bergan. Baumgartnerning rejalashtirgan rekordi haqida eshitganida, Kittinger Feliksga ehtiyotkor va optimist bo‘lish kerakligini uqtirgan.

“Ko‘pchilik balandlikka ko‘tarilishni xohlaydi, lekin ular va Yer o‘rtasida paydo bo‘ladigan tubsizlik chuqurligidan qo‘rqishadi. Bu esa meni hech qachon qo‘rqitmagan”, – degan Feliks.

Uning balandlik bo‘yicha rekordi 2014-yilning 25 oktyabriga qadar davom etdi. Google’ning top-menejerlaridan biri Alan Yustas 41 420 m balandlikdan sakrab, erkin tushish masofasi bo‘yicha ham Baumgartnerni ortda qoldirdi. Biroq, Yustas barqarorlashtiruvchi parashyutdan foydalanganligi sababli, tushish masofasi va vertikal tezlik bo‘yicha rekordlar (1321 km/soat) FAI (Xalqaro aviasiya federasiyasi) tomonidan alohida toifaga ajratilgan.

Garchi balandlikdan sakrash bo‘yicha rekord yangilangan bo‘lsa-da, Baumgartner va uning ustozi Jozef Kittinger inson nimalarga qodir ekanini isbotlashda beminnat xizmat qilgan.


Qiziqarli


														
														Inson ruhiyatiga salbiy ta’sir qiluvchi 5 fikr

Inson ruhiyatiga salbiy ta’sir qiluvchi 5 fikr

Aksariyat holatlarda ruhiyatimizning asta-sekin zaiflashishiga asosiy sababchi o‘zimiz bo‘lamiz.
15:51 / 05.07.2022

														
														“Titanik” vorisi – “Astoriya Grande” 14 kunlik sayohatga taklif etadi!

“Titanik” vorisi – “Astoriya Grande” 14 kunlik sayohatga taklif etadi!

Kema bortida umumiy 593 ta xona mavjud bo‘lib, 1328 nafar yo‘lovchiga mo‘ljallangan
14:44 / 05.07.2022

														
														9 yoshli qizaloq Elbrusni zabt etib rekordchiga aylandi

9 yoshli qizaloq Elbrusni zabt etib rekordchiga aylandi

Bu qizchaning birinchi rekordi emas.
18:13 / 30.06.2022

														
														“Oyijon, gapim rost...”: Farzandingiz yolgʻon gapiryaptimi?

“Oyijon, gapim rost...”: Farzandingiz yolgʻon gapiryaptimi?

Bolaning yolgʻon gapirishiga qarshi kurashish usullari bilan tanishing.
17:06 / 29.06.2022

														
														Dunyodagi eng gʻayrioddiy 10 maktab

Dunyodagi eng gʻayrioddiy 10 maktab

Dunyodagi eng noodatiy maktablar haqida eshitganmisiz?
14:34 / 24.06.2022

														
														Myuller-Layer illyuziyasi: Nega bir xil chiziqlarni boshqacha koʻramiz?

Myuller-Layer illyuziyasi: Nega bir xil chiziqlarni boshqacha koʻramiz?

Koʻp sonli tadqiqotlarga qaramay, ushbu hodisaning tabiati hali ham toʻliq tushunilmagan.
11:35 / 24.06.2022

														
														Uorren Baffet bilan birga tamaddi qilish imkoniyati $19 millionga sotildi

Uorren Baffet bilan birga tamaddi qilish imkoniyati $19 millionga sotildi

90 yoshli milliarder ushbu imkoniyatni qoʻlga kiritgan odam bilan kechki ovqat ustida istalgan mavzuda suhbatlashishga tayyo…
16:17 / 20.06.2022

														
														Telegram pullik obunasini ishga tushirdi

Telegram pullik obunasini ishga tushirdi

Telegram messenjeri obunasi oyiga 5 dollar bo‘lgan pullik xizmatlarini ishga tushirdi.
12:37 / 20.06.2022

														
														Yaponiyaning NTT korporatsiyasi 30 ming nafar xodimni masofadan ishlash tartibiga o‘tkazdi

Yaponiyaning NTT korporatsiyasi 30 ming nafar xodimni masofadan ishlash tartibiga o‘tkazdi

Endilikda xodimlarning kompaniya ofisiga tashrif buyurishlari xizmat safariga tenglashtiriladi va yo‘l xarajatlari kompaniya…
12:34 / 20.06.2022

														
														O‘limga chap bergan chandiq yuzli josus. Gitlerning ishonchli "sobatajchi"si

O‘limga chap bergan chandiq yuzli josus. Gitlerning ishonchli "sobatajchi"si

Tarixning shunday ochilmagan sirlari borki, bu sirlar yuz yil o‘tsa ham ochilmasligi mumkin. Bugungi qahramonimiz ham, bu si…
15:09 / 17.06.2022

Bu ham qiziq

Shoygu so‘nggi 10 kunda Ukrainada qancha yollanma jangari yo‘q qilinganini ochiqladi

Shoygu so‘nggi 10 kunda Ukrainada qancha yollanma jangari yo‘q qilinganini ochiqladi

Rossiya Mudofaa vaziri so‘nggi 10 kunda Ukrainadagi xorijiy yollanma jangarilarning necha nafari yo‘q qilinganini aytib o’td…
17:44 / 05.07.2022
Xavi Simons nima uchun PSJni tark etganini aytdi

Xavi Simons nima uchun PSJni tark etganini aytdi

“PSV Eyndxoven”ning hujumkor yarim himoyachisi Xavi Simons PSJni nima uchun tark etganini aytdi.
10:47 / 06.07.2022
“Manchester Yunayted”da Krishtianu Ronalduning rejalari haqida maʼlumot yoʻq

“Manchester Yunayted”da Krishtianu Ronalduning rejalari haqida maʼlumot yoʻq

Klub ham, murabbiy Erik ten Xag ham portugaliyalik futbolchining bu hafta “Manchester Yunayted” bilan mashgʻulot oʻtkazish y…
19:34 / 05.07.2022
Surxondaryoda shantajchi “jurnalist” qo‘lga olindi (video)

Surxondaryoda shantajchi “jurnalist” qo‘lga olindi (video)

Surxondaryoda shantaj yo‘li bilan tadbirkorlardan pul olib yurgan soxta jurnalist aniqlandi. Bu haqida "Yangi davr" dasturid…
17:34 / 05.07.2022
Andijonda 114 ming dollarni O‘zbekistondan olib chiqib ketayotgan ayol ushlandi (video)

Andijonda 114 ming dollarni O‘zbekistondan olib chiqib ketayotgan ayol ushlandi (video)

Andijonda 113 815 AQSH dollarini O‘zbekiston hududidan noqonuniy tarzda olib chiqib ketmoqchi bo‘lgan shaxs ushlandi. Bu haq…
16:10 / 05.07.2022
Toshkent shahrida IX-X asrlarga oid boʻlgan arxeologik yodgorlik aniqlandi

Toshkent shahrida IX-X asrlarga oid boʻlgan arxeologik yodgorlik aniqlandi

Toshkent shahar, Yashnabod tuman, “Ibrat” MFY, Iftixor koʻchasida joylashgan “Changallik” qabristonida arxeologik kuzatuv-qi…
10:35 / 06.07.2022
Si Szinpin Putinning taklifini rad etdi

Si Szinpin Putinning taklifini rad etdi

Xitoy rahbari Si Szinpin Rossiya prezidenti Vladimir Putinning taklifiga javoban Rossiyaga tashrif buyurishdan bosh tortdi.
17:19 / 05.07.2022
5-iyul kuni Oʻzbekiston chegara hududiga taxminan Afgʻoniston tarafdan 5 ta snaryad kelib tushgan – TIV

5-iyul kuni Oʻzbekiston chegara hududiga taxminan Afgʻoniston tarafdan 5 ta snaryad kelib tushgan – TIV

Snaryadlar tushgan paytda portlashlar sodir boʻlmagan, hodisa oqibatida qurbonlar yoki vayronagarchiliklar kuzatilmagan.
20:20 / 05.07.2022
Rasman! U ketdi!

Rasman! U ketdi!

PSJ rahbariyati uning kelajakdagi faoliyatiga muvaffaqiyat tiladi.
15:55 / 05.07.2022
Toshkentda soxta massajchi chaqaloqni azoblayotgan video tarqaldi. SSV nima deydi?

Toshkentda soxta massajchi chaqaloqni azoblayotgan video tarqaldi. SSV nima deydi?

Ijtimoiy tarmoqlarda kichik yoshli bolani jismoniy og‘ritib, tibbiyot talablariga mutlaqo mos bo‘lmagan uqalash muolajasi am…
16:35 / 05.07.2022

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!