АҚШ Мудофаа вазирлиги 30 ёш ва ундан катта ҳарбий хизматчиларда тестостерон етишмовчилигини мажбурий текширишни назарда тутувчи янги клиник қўлланмани вақтинча бекор қилди.

Пентагон мазкур қўлланмани 2-сентабр куни эълон қилган эди. Бироқ орадан бир кун ўтиб, ҳужжат ҳамда вазирлик матбуот котиби Шон Парнеллнинг унга ҳамроҳ баёноти расмий сайтдан олиб ташланди.

АҚШ расмийси қўлланма “янгиланишлар киритиш учун вақтинча бекор қилинганини” маълум қилди. Унинг сўзларига кўра, ҳозирча аввалги вақтинчалик кўрсатмалар амалда қолади.

Янги қоидалар фаол хизматдаги ва захирадаги 30 ёшдан катта ҳарбий хизматчиларни ҳар йилги тиббий кўрик доирасида тестостерон етишмовчилиги бўйича текширишни назарда тутган эди. Ҳужжатда тестостерон даражасининг пастлиги ҳарбий хизматчиларнинг жисмоний бардоши ва жанговар тайёргарлигига салбий таъсир кўрсатиши мумкинлиги қайд этилган.

Қўлланмага кўра, эркак ҳарбийлар дастлаб махсус сўровномадан ўтказилиши, зарурат туғилганда эса қон таҳлили орқали тестостерон даражаси текширилиши керак эди. Тестостерон етишмовчилиги аниқланган ҳолатларда гормонал даволаш масаласи ҳам кўриб чиқилиши белгиланган.

Аёл ҳарбийлар учун эса текширув гормонал ўзгаришлар билан боғлиқ ҳолатлар, жумладан, чарчоқ ва ҳайз сиклидаги ўзгаришларни баҳолашни ўз ичига олган. Гормонал терапия фақат муайян тиббий ҳолатларда тавсия этилиши кўзда тутилган.

Мазкур ташаббус АҚШ Мудофаа вазири Пит Хегсет томонидан илгари сурилган эди. Унинг асосий мақсади ҳарбий хизматчилар саломатлигини яхшилаш орқали қўшинларнинг жанговар тайёргарлигини ошириш экани таъкидланган.

Бироқ янги тартиб тиббиёт мутахассислари томонидан танқид қилинди. Айрим экспертларнинг фикрича, 30 ёшдан катта барча ҳарбий хизматчиларни тестостерон етишмовчилиги бўйича мажбурий текшириш зарурати етарлича илмий асосланмаган.

Мутахассислар, шунингдек, тестостерон терапиясидан ортиқча фойдаланиш юрак-қон томир тизими билан боғлиқ муаммолар ва бепуштлик каби хавфларни келтириб чиқариши мумкинлигидан огоҳлантирди.

Шу билан бирга, айрим шифокорлар янги ёндашувни қўллаб-қувватлади. Уларнинг таъкидлашича, тестостерон ва бошқа гормонлар билан боғлиқ муаммоларни эрта аниқлаш ҳарбий хизматчиларда айрим касалликларни ўз вақтида аниқлаш ва даволашга ёрдам бериши мумкин.

АҚШ Озиқ-овқат ва дори воситалари бошқармаси (ФДА) сентабр ойининг ўрталарида тестостерондан тиббий мақсадларда фойдаланиш масаласини муҳокама қилиш учун йиғилиш ўтказиши кутилмоқда.

Пентагон янги клиник қўлланма қачон қайта эълон қилиниши ёки унга қандай ўзгартиришлар киритилиши ҳақида ҳозирча аниқ маълумот бермаган.