$
12010.45 UZS
-13.16
₽
145.64 UZS
0.1
€
13200.69 UZS
-36.1
31° Kechasi 18°

Musulmonlarning qoni oqayotgan G‘azo. O‘zi tuzgan davlatni eplolmayotgan BMT. Falastin–Isroil mojarosi

09:53 / 03.11.2023

Avvalo, mavzuga kirishdan oldin OAVda sizdirilayotgan rasmiy va qisman norasmiy ma’lumotlar bilan tanishamiz va tahlil qilamiz.

- Urushni, ya’ni Falastin-Isroil mojarosini Rossiya boshladimi? Bundan maqsad OAVni Ukrainadan chalg‘itish edimi?

- KXDR va Belarus prezidentlari uchinchi jahon urushi boshlanishini ta’kidlamoqda;

- Falastin-Isroil urushi fonida dunyo mamlakatlari va yirik (faqat qog‘ozda) tashkilotlar nega jim?

- Isoril-Falastin, Rossiya-Ukraina, Ozarboyjon-Qorabog‘ muammolaridan maqsad nima? OAVda aylanayotgan mazkur mavzular bo‘yicha quyidagi maqolada gaplashamiz.

Isroil davlatining tashkil topish tarixi

Yaqin Sharqdagi kelishmovchilik borgan sari keskinlashib boryapti va bu keskinlashuvning xuni minglab musulmonlarning, qisman yahudiylarning o‘limi bilan tugayapti. Qariyb 75 yildan buyon surunkali davom etib kelayotgan urushning asl sababi nima va tomonlar nima xohlayapti?

Isroil davlatining vujudga kelish tarixi bevosita XIX asrga borib taqaladi. O‘sha davrda yevropalik yahudiylar Isroil davlati tuzishni reja qila boshlaydi va u paytda Falastin hududlari Usmonli turklar imperiyasi nazoratida bo‘ladi. 1914-1918-yillardagi Birinchi jahon urushidan keyin turklar mag‘lub bo‘ladi va Falastin hududlari Britaniya imperiyasi qaramog‘iga o‘tadi. Shundan keyin alohida Isroil davlatini tashkil qilish fikri ilgari surila boshlaydi.

Birinchi jahon urushi tugashiga bir yil qolganda Isroil davlatini tuzish bo‘yicha Britaniyada deklaratsiya qabul qilinadi. Bu qarorni asli yahudiy bo‘lgan britaniyalik siyosatchi Artur Belfor yoqlab chiqqan edi. Tabiiyki, Britaniyaning nazoratida bo‘lgan Falastinga butun dunyodan tarqoq yashayotgan yahudiylar ko‘chib kela boshlaydi. Bizga ma’lumki, nemislar yahudiylarni yomon ko‘rgan va Gitler ularni ayovsiz qirgan. Uysiz, boshpanasiz qolgan yahudiylar dengiz va quruqlik orqali Falastin yerlariga “Nemislar oilamizni, yerimizni, bolalarimizni yo‘q qildi. Umid qilamizki sizlar bunday qilmaysiz”, degan plakatlar bilan tashrif buyura boshlagan. Asl maqsadidan xabari yo‘q sodda musulmonlar esa, ularni quchoq ochib kutib oladi.

Ikkinchi jahon urushidan keyin dunyoda tinchlik va barqarorlikni ta’minlash maqsadida BMT tuziladi. Tashkilot tuzilishi bilan Isoril va Falastinni ikki davlatga ajratish g‘amini yeya boshlaydi. 1947-yil BMT o‘zi tuzgan va bugungi kunda o‘zi eplolmayotgan Isroil davlatini tuzishga qaror qiladi. O‘z-o‘zidan ma’lumki, musulmonlarning yerlari ikki bo‘linadi. Davlat bo‘lib shakllanishi bilan AQSh Isroilni norasmiy qaramog‘iga oladi. Mana 75 yildirki yahudiylar, “qo‘ynidan” joy bergan musulmonlarning yerlarini va “Al-Aqso” masjidini turli xil shakllarda o‘zlashtirishga harakat qiladi.

Falastin-Isroil mojarosini Rossiya boshladimi?

Tarmoqlarda XAMAS-Isroil mojarosini Rossiya boshladi degan norasmiy xabarlar tarqalmoqda.


XAMAS yetakchisi Xolid Meshalning aytishicha, urushni Rossiya boshlamagan, lekin ularning harakati ruslarga foyda keltirgan, ya’ni dunyo OAVlari va AQSh Ukrainadan qisman chalg‘igan. Yaqindagina Qo‘shma Shtatlarga tayinlangan yangi spiker ham davlat ajratayotgan gumanitar va harbiy yordamlarni ikkiga bo‘lishni, Iroil va Ukrainaga berishni taklif qilgan edi. Bu esa Ukrainaga bo‘lgan e’tiborni kamaytiradi. Zelenskiy ham aynan shundan xavotir olgan edi. Umuman olib qaraganda, XAMAS va Isroil ziddiyati Ukrainaga bo‘lgan e’tiborni rostan ham pasaytirdi. AQShning yangi spikeri Kiyevga berilishi kerak bo‘lgan yordamni biroz vaqtga kechiktirib turishini aytdi. Blinken esa Kulebaga yordam berishdan to‘xtamaslikni va’da berdi.

Uchinchi jahon urushi boshlanadimi? 



XAMAS-Isroil to‘qnashuvida arab davlatlari nega jim. Sababi, ular aralashsa, qolgan davlatlar ham birlashadi, bu esa jahon urushiga olib kelishi mumkin. Jahon urushi katta ehtimol bilan boshlanmaydi, chunki Falastindagi 2 mln aholini hechkim, hech qaysi arab mamlakatlari qaramog‘iga olmoqchi emas. Hozircha urushga Falastin tayyor ham emas. Urush boshlansa gigant davlatlar tabiiyki ikkiga ajralishiga va ayrim davlatlar esa betaraf bo‘lishiga to‘g‘ri keladi. Hammamizga ma’lum urush oqibatida minglab qochqinlar bo‘lishi mumkin, taraflanayotgan davlatlar esa ularni qabul qilishi kerak. Bundan tashqari, ularning milliy manfaatlari bor, ularni kiritish katta pul talab qiladi, ular aholiga ta’sir qilishi mumkin, shuning uchun ham bu masalada hamma davlatlar o‘zining milliy manfaatlarini o‘ylab ish tutadi.

Xalqaro tashkilotlar nega jim?

Keyingi masala. Nega BMT va Yevropa Ittifoqi jim? Yahudiylarning ayovsiz hujumi natijasida G‘azoda minglab odamlar halok bo‘ldi, ularning aksariyati bolalar va ayollar edi. Bu vaziyatni esa eng yaqindan tomosha qilayotgan va qo‘l qovushtirib o‘tirgan arab mamlakatlari va Xalqaro tashkilotlardir. Qisqa qilib tushuntirsak, mazkur tashkilotlarni ziddiyatga aralashish va qonli to‘qnashuvlarni to‘xtatishga undaydigan davlatning o‘zi, ya’ni AQSh urushni boshladi va davom ettiryapti. Shu sababli ham BMT o‘z vazifalarini bajara olmayapti.



Hozirgi davrda dunyoda vujudga kelayotgan urushlarning hammasida bir maqsad bor. Dunyo qutblashyapti, bu esa Xitoyning imkoniyatlarini oshirib yubordi. XXR Rossiyaga ham, AQShga ham biroz qarama qarshiroq. Rossiya Ukrainada botqoqqa botib qoldi. AQSh esa Yaqin sharqdan qutuldim degan paytda yana aralashishga majbur bo‘lyapti. Endi kamida 20 yil yana qolib ketadi va bularning hammasi Xitoy manfaatlariga xizmat qiladi.

Falastin-Isroil mojarosini Rossiya boshladimi? Bir narsaga e’tibor berish kerak, dunyoda xalqaro tartibot o‘zgaryapti. BMT va YeIning o‘rni judayam tushib ketdi. Endi yangi tizim yaratiladi va bu o‘tish davrida hamma davlatlar kuchli va barqaror bo‘lishni, muammolarini hal qilib olishni xohlamoqda. Xabaringiz bor, Ozarboyjon ham Qorabog‘ masalasini hal qilib oldi. Rossiya ham Ukraina muammosini hal qilmoqchi va shu qatorda Isroil ham yangi dunyoga kuchliroq va barqaror bo‘lib o‘tish uchun harakat qilmoqda. Balki Xitoy ham Tayvanga mazkur usullarni qo‘llab ko‘rar. Xulosa qilib aytish mumkinki, jahonda yuz berayotgan ziddiyatlarning hammasida bir maqsad bor – yangi va tizimlashayotgan dunyoga kuchliroq bo‘lib o‘tish.

Ilyos Boltayev tayyorladi


Falastin-Isroil


														
														Isroil G‘azoga yordam olib ketayotgan 200 ga yaqin odamni qo‘lga oldi

Isroil G‘azoga yordam olib ketayotgan 200 ga yaqin odamni qo‘lga oldi

TRT xabariga ko‘ra, Isroil armiyasi G‘azoga gumanitar yordam yetkazishni maqsad qilgan “Global Sumud” nomli flotiliyaga huju…
17:32 / 30.04.2026

														
														“Trampning “Tinchlik kengashi” G‘azodagi Isroil hujumlarini to‘xtatishi kerak”, – XAMAS

“Trampning “Tinchlik kengashi” G‘azodagi Isroil hujumlarini to‘xtatishi kerak”, – XAMAS

19-fevral kuni Tinchlik kengashi yetakchilarining uchrashuvida a’zo davlatlar 5 milliard dollardan ortiq mablag‘ ajratishi k…
17:47 / 18.02.2026

														
														Isroil Ramazon oyida Al-Aqso masjidiga kirishni qisman cheklamoqchi

Isroil Ramazon oyida Al-Aqso masjidiga kirishni qisman cheklamoqchi

Bu holatni Falastin ma’muriyati “din erkinligini cheklashga urinish” deb baholamoqda.
17:37 / 17.02.2026

														
														Isroil 1967-yildan buyon amalda bo‘lgan harbiy buyruqni bekor qildi

Isroil 1967-yildan buyon amalda bo‘lgan harbiy buyruqni bekor qildi

Bu qaror mamlakatga Falastin yerlarining “de-fakto anneksiyasi”ni tezlashtirish imkonini beradi.
10:35 / 17.02.2026

														
														Isroilning G‘azoga hujumi oqibatida 30 kishi halok bo‘ldi

Isroilning G‘azoga hujumi oqibatida 30 kishi halok bo‘ldi

Bu sulh tuzilganidan keyin qurbonlar soni bo‘yicha eng yirik zarba bo‘ldi.
12:35 / 01.02.2026

														
														G‘azoda o‘t ochishni to‘xtatishning ikkinchi bosqichi e’lon qilindi, ammo qirg‘inlar davom etmoqda

G‘azoda o‘t ochishni to‘xtatishning ikkinchi bosqichi e’lon qilindi, ammo qirg‘inlar davom etmoqda

AQSh G‘azoda o‘t ochishni to‘xtatishning ikkinchi bosqichi boshlanganini e’lon qildi.
18:15 / 15.01.2026

														
														Isroil XAMAS qurolsizlanmasa, G‘azoda harbiy amaliyot boshlashni rejalashtirmoqda

Isroil XAMAS qurolsizlanmasa, G‘azoda harbiy amaliyot boshlashni rejalashtirmoqda

Isroil Falastinning XAMAS guruhi 2025-yilgi sulhga muvofiq to‘liq qurolsizlanishdan bosh tortgani sababli G‘azo sektorida ya…
15:24 / 11.01.2026

														
														Isroil G‘azoga yana zarba berdi, qurbonlar bor

Isroil G‘azoga yana zarba berdi, qurbonlar bor

G‘azo fuqarolik mudofaasi agentligining ma’lum qilishicha, payshanba kuni Falastin hududida Isroil hujumlari kamida 13 kishi…
14:56 / 09.01.2026

														
														Isroil tomonidan XAMASning yuqori martabali rahbari yo‘q qilindi

Isroil tomonidan XAMASning yuqori martabali rahbari yo‘q qilindi

Isroil Mudofaa kuchlari bayonotiga ko‘ra, 13-dekabr kuni Isroil kuchlari XAMASning qurol-yarog‘ ishlab chiqarish shtabi rahb…
10:36 / 14.12.2025

Bu ham qiziq

Toşkentda Nexia-3 daraxtga urildi: uç kişi halok böldi

Toşkentda Nexia-3 daraxtga urildi: uç kişi halok böldi

Toşkent şahri Çilonzor tumanida Nexia-3 avtomobilining daraxtga urilişi oqibatida uç kişi halok böldi. Bu haqda poytaxt IIBB…
10:35 / 17.11.2026
Qarindoşi va hamkasbini soxta ayblovlar bilan sudlatgan erkak 9 yilga qamaldi

Qarindoşi va hamkasbini soxta ayblovlar bilan sudlatgan erkak 9 yilga qamaldi

Toşkent viloyatining Böka tumanida qarindoşi va hamkasbiga qarşi soxta ayblovlar uyuştirib, ularning sudlanişiga sabab bölga…
09:23 / 18.11.2026
Bugun Özbekistonda yoğingarçilik kutilmaydi

Bugun Özbekistonda yoğingarçilik kutilmaydi

17-noyabr kuni Özbekiston hududida havo özgaruvçan böladi. Respublikaning ayrim joylarida tuman tuşişi mumkin, yoğingarçilik…
15:46 / 16.11.2026
Buxoroda maktab öquvçilari majburiy mehnatga jalb qilingani haqidagi xabarlar rad etildi

Buxoroda maktab öquvçilari majburiy mehnatga jalb qilingani haqidagi xabarlar rad etildi

Ijtimoiy tarmoqlarda Buxoro şahridagi 42-sonli umumta’lim maktabi öquvçilari dars vaqtida majburiy mehnatga jalb etilayotgan…
13:44 / 16.11.2026
Turkiyada haydovçisi yurak xurujiga uçragan mikroavtobus dengizga quladi: bir kişi halok böldi

Turkiyada haydovçisi yurak xurujiga uçragan mikroavtobus dengizga quladi: bir kişi halok böldi

Turkiyaning Balikesir viloyati Ayvalik tumanida haydovçisi yurak xurujiga uçragan mikroavtobus dengizga quladi. Hodisa oqiba…
15:13 / 18.11.2026
Toşkentda “Omad şou” va “Soliq” nomidan soxta havolalar tarqatgan kiberjinoyatçilar uşlandi

Toşkentda “Omad şou” va “Soliq” nomidan soxta havolalar tarqatgan kiberjinoyatçilar uşlandi

Toşkent şahrida zararli APK fayllari va fişing havolalari orqali fuqarolarning şaxsiy ma’lumotlari hamda bank kartalariga oi…
10:11 / 16.11.2026
Toşkentda ikki yigit 40 ming söm uçun fuqaroga piçoq öqtaldi

Toşkentda ikki yigit 40 ming söm uçun fuqaroga piçoq öqtaldi

Toşkent şahridagi Olmazor metro bekati yaqinida ikki nafar yigit fuqaroni piçoq bilan qörqitib, undan 40 ming söm pulni tort…
13:50 / 16.11.2026
Andijonda poyezd Damas bilan töqnaşdi

Andijonda poyezd Damas bilan töqnaşdi

Andijon viloyatining Asaka tumanida 16-noyabr kuni temiryöl kesişmasida Damas avtomobilini poyezd urib yubordi. Hodisa oqiba…
14:02 / 16.11.2026
Soxta mehnat şartnomalari sabab 50 dan ortiq özbekistonlikka Xorvatiya vizasi berilmadi

Soxta mehnat şartnomalari sabab 50 dan ortiq özbekistonlikka Xorvatiya vizasi berilmadi

Xorvatiyada işlaş uçun viza olişga murojaat qilgan 50 nafardan ortiq Özbekiston fuqarosining mehnat şartnomalari soxta ekani…
15:16 / 18.11.2026
Iordaniyada Telegram messenjeri bloklandi

Iordaniyada Telegram messenjeri bloklandi

Iordaniya hukumati 16-noyabr kuni Telegram messenjeriga kirişni çekladi. Uşbu çora raqamli xavfsizlikni kuçaytiriş, foydalan…
13:57 / 16.11.2026

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!

O‘zbekiston va jahonda ro‘y berayotgan eng so‘nggi voqea-hodisalar, sport, shou-biznes, madaniyat, informatsion texnologiyalar va ilm-fan yangiliklaridan doimo xabardor bo‘ling!