O‘zbekistonda erta nikoh, 16 yoshga to‘lmaganlarning homiladorligi va tug‘ishi bilan bog‘liq holatlar haqida tegishli organlarga xabar bermagan mansabdor shaxslar va xodimlarni ma’muriy javobgarlikka tortish taklif qilinmoqda.

Tegishli qonun loyihasi 19-sentyabrgacha jamoatchilik muhokamasiga qo‘yildi. Hujjat Bosh prokuratura tomonidan Prezidentning 2026-yil 3-martdagi ayollar va bolalar huquqlarini himoya qilishni kuchaytirishga qaratilgan farmoni ijrosi doirasida ishlab chiqilgan.

Loyihaga ko‘ra, fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari, FHDY bo‘limlari, ta’lim va tibbiyot muassasalari hamda diniy tashkilotlar vakillari erta nikoh va 16 yoshgacha bo‘lgan homiladorlik holatlari haqida ichki ishlar organlari yoki “Inson” ijtimoiy xizmatlar markazlariga xabar berishi kerak bo‘ladi.

Xabar bermagan fuqarolar va xizmatchilarga BHMning 3 baravaridan 5 baravarigacha, ya’ni 1,32 mln so‘mdan 2,2 mln so‘mgacha jarima solish taklif etilmoqda. Mansabdor shaxslar uchun jarima 5–10 BHM, ya’ni 2,2 mln so‘mdan 4,4 mln so‘mgacha bo‘lishi mumkin.

Agar huquqbuzarlik ma’muriy jazo qo‘llanganidan keyin bir yil ichida takrorlansa, fuqarolar va xizmatchilarga 5–10 BHM, mansabdor shaxslarga esa 10–15 BHM miqdorida jarima solish nazarda tutilgan.

Qonun loyihasida mazkur choralar huquqbuzarliklarni o‘z vaqtida aniqlash va ularning oldini olish, shuningdek, voyaga yetmaganlar hamda xotin-qizlarning huquqlarini himoya qilish samaradorligini oshirishga xizmat qilishi qayd etilgan.

Ma’lumot uchun, O‘zbekistonda nikoh yoshi erkaklar va ayollar uchun 18 yosh etib belgilangan. Uzrli sabablar mavjud bo‘lgan ayrim hollarda nikoh yoshini ko‘pi bilan bir yilga kamaytirishga ruxsat beriladi.

2025-yilda Senat majlisida O‘zbekistonda erta nikoh holatlari yetti baravar oshgani ma’lum qilingan edi. O‘rganishlarga ko‘ra, bunday nikohlarning katta qismida ota-onalar sababchi bo‘lgan.